Tình báo Mỹ giám sát chặt chẽ hàng triệu tài xế ôtô

Mục tiêu ban đầu của chương trình giám sát biển số ôtô do Cơ quan Bài trừ ma túy Mỹ (DEA) tiến hành là nhằm phát hiện và bắt giữ nhanh chóng những chiếc xe, tiền mặt cũng như tài sản bất hợp pháp khác liên quan đến tội phạm ma túy. Nhưng, về sau cơ sở dữ liệu được sử dụng mở rộng để săn lùng những loại tội phạm khác - từ bắt cóc, giết người cho đến nghi can cưỡng bức.

Nhiều cơ quan hành pháp bang và liên bang cũng cung cấp thông tin cho cơ sở dữ liệu DEA nhằm mục đích phục vụ công tác điều tra tội phạm.

Tuy nhiên, cơ sở dữ liệu của DEA cũng dẫn đến những vấn đề mới liên quan đến quyền riêng tư công dân cũng như mức độ quy mô của chương trình gián điệp.

Sự tồn tại của chương trình và quy mô của nó được mô tả trong những cuộc phỏng vấn các quan chức đương nhiệm và về hưu của chính quyền Mỹ, cũng như trong số tài liệu mà Liên minh Dân quyền Mỹ (ACLU) có được thông qua Luật Tự do Thông tin (FOIA).

Người phát ngôn cho Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ), tổ chức lãnh đạo DEA, cho biết chương trình giám sát biển số ôtô phù hợp với luật pháp liên bang trong phòng chống và bắt giữ tội phạm.

Thông tin chi tiết về mỗi chiếc ôtô lưu thông ở Mỹ đều nằm trong cơ sở dữ liệu của DEA.
Thông tin chi tiết về mỗi chiếc ôtô lưu thông ở Mỹ đều nằm trong cơ sở dữ liệu của DEA.

Chương trình thu thập dữ liệu về sự di chuyển của ôtô trên khắp nước Mỹ - bao gồm: thời gian, hướng di chuyển và vị trí - được tiến hành với hàng loạt camera công nghệ cao được triển khai trên những quốc lộ chính có vị trí chiến lược.

Nhiều thiết bị cũng thu thập hình ảnh tài xế và hành khách đôi khi đủ rõ để xác định nhân dạng. Năm 2011, DEA có khoảng 100 camera phục vụ chương trình giám sát.

Một tài liệu nội bộ không đề ngày tháng của DEA cho biết vào năm 2010 cơ sở dữ liệu giúp bắt giữ 98kg cocaine, 8.336kg cần sa và tịch thu 866.380 USD.

Cơ sở dữ liệu DEA cũng liên kết với hệ thống gọi là Amber Alert (cảnh báo khẩn cấp khi có tình huống nguy hiểm) giúp chính quyền bang và liên bang nhanh chóng tìm thấy những đứa trẻ bị bắt cóc.

Chương trình cơ sở dữ liệu quốc gia về ô tô của Mỹ được phát động từ năm 2008 và mở rộng đến chính quyền bang và địa phương một năm sau đó.

Mục tiêu ban đầu là theo dõi những chiếc ôtô lưu thông tại Mexico hay gần biên giới với Mexico nhằm phát hiện nhanh sự di chuyển của ma túy và tiền từ mua bán ma túy.

Nhiệm vụ tìm kiếm trong cơ sở dữ liệu được giao cho Trung tâm Tình báo El Paso (EPIC) ở bang Texas giáp giới với Mexico.

EPIC có đội ngũ nhân viên túc trực 24/24 để nhập và gửi thông tin về những biển số ôtô có vấn đề. Nỗ lực ban đầu được triển khai ở các bang biên giới như Arizona, California, Nevada, New Mexico và Texas trước khi được mở rộng ra nhiều bang khắp nước Mỹ.

Thượng nghị sĩ Patrick Leahy.
Thượng nghị sĩ Patrick Leahy.

Tuy nhiên, giới chức chính quyền Mỹ không tiết lộ thực tế có thêm bao nhiêu bang khác tham gia cung cấp thông tin cho cơ sở dữ liệu của DEA vì lý do lo ngại thông tin nhạy cảm có thể giúp cho bọn tội phạm tránh né được sự giám sát.

Tại buổi điều trần trước Quốc hội Mỹ năm 2012, DEA báo cáo cơ sở dữ liệu của họ được xây dựng để giám sát những chiếc ôtô được sử dụng để chuyển tiền ma túy và các con đường vận chuyển ma túy ở vùng biên giới với Mexico, đặc biệt theo dõi những con đường liên bang được bọn tội phạm sử dụng như là Quốc lộ 15 ở bang Utah hay Quốc lộ 95 ở bang New Jersey.

Người phát ngôn DOJ cũng cho biết thời gian lưu trữ thông tin trong cơ sở dữ liệu của DEA hiện nay được giảm xuống chỉ còn 3 tháng so với 2 năm như trước đây. Ngoài ra, DEA cũng chia sẻ dữ liệu với Cơ quan Hải quan và Bảo vệ biên giới Mỹ (CBP).

Tiết lộ về cơ sở dữ liệu biển số ôtô của DEA diễn ra ngay sau những thông tin rò rỉ trong những tháng gần đây liên quan đến DOJ cũng như các cơ quan khác do tổ chức này điều hành như là Tổng cục Thi hành luật pháp Liên bang Mỹ (US Marshal Service - USMS).

Tháng 11/2014, tờ The Wall Street Journal đưa tin USMS triển khai trên bầu trời những chiếc máy bay mang theo các thiết bị mô phỏng tháp tín hiệu viễn thông để thu thập thông tin liên quan đến điện thoại di động của công dân Mỹ được cho là nhằm phục vụ công tác truy tìm tội phạm.

Tuy nhiên, DOJ tuyên bố chương trình của USMS là hợp pháp! Đầu năm nay, một tài liệu tòa án tiết lộ hơn chục năm nay DEA đã thu thập dữ liệu điện thoại di động của công dân Mỹ gọi ra nước ngoài để truy lùng tội phạm ma túy.

Chương trình được tiến hành mà không chịu sự giám sát của tòa án này sau đó đã bị hủy bỏ vào năm 2013.

Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ Patrick Leahy, cựu Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Thượng viện Mỹ, nhấn mạnh chương trình sử dụng thiết bị đọc biển số ôtô của DEA "làm tăng thêm đáng kể mối lo ngại về quyền riêng tư" đồng thời kêu gọi thực thi "trách nhiệm giải trình".

Trung tâm Tình báo El Paso (EPIC) ở bang Texas.
Trung tâm Tình báo El Paso (EPIC) ở bang Texas.

Jay Stanley, chuyên gia phân tích chính sách của ACLU, bình luận: "Bất cứ cơ sở dữ liệu nào theo dõi và lưu trữ thông tin chi tiết về vị trí của những người Mỹ vô tội là vấn đề đáng quan ngại về quyền riêng tư".

Clifford Fishman, giáo sư Khoa Luật chuyên về gián điệp kỹ thuật số Đại học Công giáo Mỹ ở Washington, nhận xét: "Công nghệ hiện nay cho phép theo dõi, chụp ảnh hay quay video và thông tin được lưu trữ mỗi khi chúng ta rời khỏi nhà".

Diên San (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Vào mùa thu 1988, một máy bay do thám Mỹ phát hiện một hiện tượng độc lạ: “Vòm Sáng” sau khi tên lửa đạn đạo tầm trung SS-20 Saber của Liên Xô (cũ) được phóng đi. Quá trình trên tạo ra cực quang gây tranh cãi trong suốt thập kỷ, thậm chí còn bị nhầm là UFO.

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Theo các quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Mỹ, Nhà Trắng đã phê duyệt một đề xuất ngân sách mật trị giá 9 tỷ USD để mua các chip máy tính tiên tiến. Đây là những linh kiện cần thiết để các cơ quan tình báo Mỹ có thể khai thác tối đa tiềm năng của các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới nhất.

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Suốt gần hai năm, lực lượng điều tra Tây Ban Nha lần theo những dấu vết mong manh từ các hiện trường, rà soát hơn 3.000 hồ sơ và chờ kết quả đối chiếu ADN quốc tế để xác định danh tính kẻ gây ra chuỗi án mạng ở Alicante.

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.