Tình báo Anh cáo buộc các công ty công nghệ Mỹ tạo thuận lợi cho khủng bố

Vừa qua, tân Giám đốc Cơ quan Tình báo tín hiệu Anh (GCHQ) Robert Hannigan lên tiếng buộc tội các công ty công nghệ lớn của Mỹ đang trở thành "các mạng chỉ huy lựa chọn" cho bọn khủng bố và tội phạm đồng thời kêu gọi họ nên hợp tác chặt chẽ hơn với cộng đồng tình báo. Hannigan cũng tuyên bố những chiến binh thánh chiến nước ngoài ở Iraq và Syria hưởng lợi từ rất nhiều những tiết lộ hồ sơ tình báo mật của cựu nhân viên Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA) Edward Snowden.

Lời buộc tội gay gắt của Robert Hannigan được đăng tải trên tờ Financial Times của Anh vào đầu tháng 11. GCHQ hoạt động liên kết với hai cơ quan tình báo khác của Anh là MI-5 (Tình báo nội địa) và MI-6 (Phản gián) cũng như với NSA.  Robert Hannigan kêu gọi nên có "một thỏa thuận mới giữa các chính quyền dân chủ và các công ty công nghệ trong lĩnh vực bảo vệ công dân chúng ta" đồng thời đánh giá lại sự cân bằng giữa quyền tự do công dân và an ninh quốc gia. Hannigan nhận định tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) là "nhóm khủng bố đầu tiên lớn mạnh nhờ vào Internet…

IS khai thác sức mạnh của web để tạo ra mối đe dọa thánh chiến. Thách thức của các chính quyền và cộng đồng tình báo là vô cùng to lớn, cho nên cần có sự hợp tác nhiều hơn từ các công ty công nghệ". Đây không phải lần đầu tiên giới chức chính quyền châu Âu lên tiếng yêu cầu một số công ty công nghệ lớn nhất thế giới - bao gồm Google, Facebook, Twitter và Microsoft - có sự hỗ trợ trong cuộc chiến chống lại các tổ chức Hồi giáo cực đoan. Tháng 10/2014, các nhà lãnh đạo châu Âu đã có cuộc gặp gỡ với Giám đốc điều hành của Microsoft và Twitter bàn luận về vấn đề các nhóm khủng bố đã sử dụng mạng xã hội để truyền bá thông điệp trên Internet như thế nào.

Robert Hannigan (ảnh trái); Eric King - Phó Giám đốc tổ chức nhân quyền Anh Privacy International.
Robert Hannigan (ảnh trái); Eric King - Phó Giám đốc tổ chức nhân quyền Anh Privacy International.

Sau cuộc họp, các công ty và nhà hoạch định chính sách đồng ý tổ chức những cuộc họp tương tự trong tương lai nhằm giải quyết mối đe dọa tiềm ẩn trên Internet. Tuy nhiên, các công ty công nghệ tuyên bố họ chỉ đáp ứng yêu cầu chuyển giao thông tin người dùng cho chính quyền khi có lệnh từ tòa án. Trong 6 tháng đầu năm 2014, Twitter cho biết, họ đã nhận được hơn 2.000 yêu cầu cung cấp thông tin người dùng từ khoảng 50 quốc gia - tăng 46% so với cùng kỳ năm 2013, và hơn 60% yêu cầu đến từ chính quyền Mỹ. Theo đánh giá từ Robert Hannigan, trong quá khứ Al-Qaeda và các tổ chức khủng bố khác đã thấy được Internet là nơi lý tưởng để phát tán tài liệu, tuyên truyền hay gặp gỡ trong "những không gian kín đáo", trong khi đó IS lợi dụng mạng toàn cầu để tuyên truyền, đe dọa và cực đoan hóa những phần tử mới tuyển mộ.

Phản ứng trước cáo buộc của tân Giám đốc GCHQ, Eric King - Phó giám đốc Tổ chức Nhân quyền Anh Privacy International -  lên tiếng: "Thật thất vọng khi tân Giám đốc GCHQ coi Internet như là mạng chỉ huy cho bọn khủng bố. Trước khi buộc tội mọi nỗ lực bảo vệ sự riêng tư người dùng của các công ty công nghệ, có lẽ Hannigan nên biết tại sao lại có quá nhiều sự chỉ trích nhằm vào GCHQ sau những tiết lộ từ Edward Snowden.

Căn cứ GCHQ ở Cheltenham.
Căn cứ GCHQ ở Cheltenham.

Những trò bẩn thỉu của GCHQ - ép buộc các công ty chuyển giao dữ liệu khách hàng rồi bí mật kiểm soát các hệ thống đường truyền cáp sợi quang tư nhân - đã làm mất lòng tin của công chúng cũng như của các công ty công nghệ". Còn Tổ chức Ranh giới điện tử (EFF) thẳng thắn bác bỏ ý tưởng cần thiết xây dựng một thỏa thuận giữa các công ty công nghệ và chính quyền. Jillian York, Giám đốc ngôn luận quốc tế của EFF, nhấn mạnh: "Một thỏa thuận đặc biệt giữa các chính quyền và công ty công nghệ thật sự không cần thiết. Bởi vì, chính quyền có thể sử dụng tình báo nguồn mở đối với nội dung được đưa lên mạng xã hội một cách công khai, và cũng đưa ra những yêu cầu hợp pháp với sự tôn trọng người dùng.

Việc cho phép các chính quyền đặc biệt sử dụng nội dung riêng tư không chỉ vi phạm quyền riêng tư mà còn khiến cho bọn khủng bố rút vào bí mật gây khó khăn hơn cho công tác điều tra của chính quyền". Nghị sĩ Công đảng Anh Tom Watson bình luận: "Tôi hy vọng rằng GCHQ không nhầm lẫn giữa sự việc bọn cực đoan sử dụng mạng xã hội để tuyên truyền với việc sử dụng những giao tiếp điện tử kín đáo. Thật vô lý khi cho rằng do IS sử dụng Twitter cho nên mọi siêu dữ liệu cần được thu thập mà không hề có sự cảnh báo trước". Những tuyên bố của Robert Hannigan xuất hiện sau khi Giám đốc Cục Điều tra Liên bang Mỹ James Comey kêu gọi thành lập một bộ quy định pháp lý nhằm đối phó với hành động tăng cường mã hóa của các công ty công nghệ để bảo vệ quyền riêng tư như Apple và Google đã bước đầu thực hiện.

Được biết Robert Hannigan, sinh ra tại Gloucestershire không xa căn cứ của GCHQ tại Cheltenham là cố vấn Thủ tướng Anh về các chính sách chống khủng  bố, tình báo và an ninh. Sự buộc tội các công ty công nghệ Mỹ của Hannigan phản ánh mối lo ngại đang tăng của chính quyền Anh. Từ lâu, GCHQ nổi tiếng bí mật nhất trong số 3 cơ quan tình báo Anh. Sir Iain Lobban, người tiền nhiệm của Robert Hannigan, Giám đốc đầu tiên của GCHQ có tiếng nói công khai trước Quốc hội Anh sau vụ rò rỉ thông tin tình báo mật từ Edward Snowden năm 2013.

Trang Thuần (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.