Thỏa thuận “không xâm phạm” của Israel: Hòa bình hay một cuộc chiến mới?

Đầu tuần qua, Israel bất ngờ phát đi tuyên bố mong muốn đàm phán một thỏa thuận “không xâm phạm” với các quốc gia Arab vùng Vịnh, dưới sự hỗ trợ của Mỹ. Giới truyền thông Israel coi đây như một sáng kiến chính trị, khẳng định quốc gia Trung Đông này đang đi những bước đầu tiên nhằm chấm dứt xung đột, từ đó hiện thực hóa các hiệp ước hòa bình trong tương lai.

Tuy nhiên, không ít quan điểm cho rằng đề xuất của Israel chỉ mang tính hình thức nhằm ra tín hiệu về một cuộc chiến mới với Iran.

Thắt chặt tình đồng minh

Từ lâu nay, khu vực Trung Đông vẫn luôn âm ỉ những mâu thuẫn chưa thể giải quyết, đặc biệt liên quan đến việc Israel chiếm đóng lãnh thổ Palestine. Tuy nhiên, những diễn biến mới đầy quan ngại liên quan đến nhân tố Iran khiến các quốc gia Arab dường như xích lại gần nhau hơn với hi vọng đạt được một số thỏa thuận hòa bình.

Trong một tuyên bố trên Twitter, Ngoại trưởng Yisrael Katz bước đầu hé mở một lộ trình xây dựng thỏa thuận mà phía Israel gọi là “không xâm phạm” giữa Israel và khối Arab nói chung. Đây là thành quả sau nỗ lực thảo luận của Israel với nhà đàm phán về Trung Đông của Mỹ Jason Greenblatt và ngoại trưởng các nước Arab tại cuộc họp Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc cách đây hai tuần.

Giới quan sát nhận định, Israel đang tìm cách lôi kéo sự ủng hộ của các quốc gia Vùng Vịnh trong bối cảnh hiện mới chỉ có Jordan và Ai Cập ký kết thỏa thuận hòa bình với Israel. Trên thực tế, bất chấp căng thẳng chính trị trên bề mặt, Israel và các nước Arab lại có hợp tác ngầm sâu sắc trong các vấn đề kinh tế. Với thỏa thuận “không xâm phạm”, Israel sẽ có cơ hội thắt chặt hơn nữa quan hệ kinh tế với các quốc gia Arab, đồng thời mở rộng hợp tác chống khủng bố giữa Israel và các quốc gia ở Vùng Vịnh mà họ chưa có quan hệ ngoại giao chính thức.

Quan trọng hơn, thỏa thuận “không xâm phạm” sẽ là một bước tiến lịch sử, khẳng định các quốc gia Arab sẽ không cầm vũ khí chống lại Tel Aviv nếu nước này bắt đầu cuộc tấn công vào lãnh thổ Iran.

Cần chú ý rằng, thỏa thuận do Israel đề xuất sẽ được phía Mỹ bảo trợ, nhằm mục đích chấm dứt tình trạng chiến tranh, mở ra chương mới cho tiến trình hợp tác dân sự. Mong muốn “không xâm phạm” trước mắt sẽ tạo nên một khuôn khổ để Israel cùng các quốc gia “không cùng chiến tuyến” gặp gỡ trao đổi thường xuyên, tạo nền móng cho một lộ trình hòa bình lâu dài.

Việc khối Arab xích lại gần Israel trở thành cầu nối cải thiện quan hệ giữa Mỹ và một số đồng minh Trung Đông khác, từ đó củng cố sự hiện diện của chính quyền Tổng thống Donald Trump tại khu vực đầy biến động này. Điều này được dự báo sẽ gia tăng sức mạnh của Israel, trong bối cảnh Thủ tướng Benjamin Netanyahu và Tổng thống Donald Trump mong muốn thúc đẩy một hiệp ước phòng thủ chung để Israel được hỗ trợ quân sự nếu xung đột nổ ra.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Tổng thống Mỹ Donald Trump mong muốn thúc đẩy một hiệp ước phòng thủ chung.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Tổng thống Mỹ Donald Trump mong muốn thúc đẩy một hiệp ước phòng thủ chung.

Kích hoạt cuộc chiến mới

Không phải ai cũng lạc quan với ý tưởng “không xâm phạm” như truyền thông đang đưa tin bằng những ngôn từ kiểu “bước đi đột phá” trong tiến trình hòa bình Trung Đông. Nhiều chuyên gia hoài nghi, mục đích thực sự của Israel là chuẩn bị lực lượng cho một cuộc xung đột quân sự sắp xảy ra với Iran.

Bằng cách lôi kéo các quốc gia Arab về phía mình, Israel đang ngầm “thử” phản ứng của giới lãnh đạo các nước Vùng Vịnh trước nguy cơ này. Bất cứ phản ứng nào cũng sẽ được Israel quan sát rất kỹ, để điều chỉnh chính sách đối ngoại và hợp tác trong thời gian tới.

Niềm tin của Israel là các đối tác tiềm năng ở Vùng Vịnh sẽ không chống lại Tel Aviv khi quốc gia này thực hiện các chiến dịch quân sự nhằm vào Iran. Dường như điều này có thể xảy ra khi mà giới lãnh đạo Arab, cùng với Thủ tướng Benjamin Netanyahu, đã cùng nhau chỉ trích Iran đầy hiểm độc và luôn cản trở nỗ lực giải quyết xung đột Israel - Palestine và các cuộc khủng hoảng khác ở Trung Đông trong hội nghị cấp cao ở Warsaw (Ba Lan) hồi tháng 2-2019.

Chưa hết, một số quan điểm chỉ trích đề xuất “không xâm phạm” mang tính chính trị, là cơ hội để chính ông Benjamin Netanyahu đánh bóng tên tuổi, lấy lại niềm tin của người dân vào đảng cầm quyền Likud trước thềm thành lập chính phủ mới.

Trên thực tế, khả năng cầm quyền của Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đang lung lay dữ dội khi đảng Likud của ông không giành được đa số phiếu như mong đợi để có thể tự đứng ra thành lập chính phủ độc lập trong cuộc bầu cử quốc hội vừa qua. Nếu như đề xuất thỏa thuận với khối Arab thành công thì cơ hội đánh bại đối thủ là đảng Xanh - Trắng của Likud rất lớn, giúp ông Benjamin Netanyahu tiếp tục duy trì vị thế quyền lực của mình. Khi ấy, Thủ tướng Netanyahu sẽ tiếp tục gây sức ép, buộc Iran chấp nhận một thỏa thuận hạt nhân hà khắc hơn hoặc phối hợp với đồng minh để khuấy động phong trào biểu tình chống chính phủ ở Iran.

Cho đến nay, các động thái tấn công mạnh mẽ giữa Israel và Iran khiến căng thẳng song phương ngày càng gia tăng. Đôi bên đều không muốn xung đột nhưng không thể thiết lập cơ chế đối thoại trực tiếp. Chưa ai rõ liệu đề xuất thiết lập một thỏa thuận hòa bình với các nước Arab có thực sự kích hoạt một cuộc chiến với Iran hay không. Chỉ biết rằng, đường lối dân tộc chủ nghĩa bảo thủ và cứng rắn của chính quyền Thủ tướng Netanyahu, dưới sự bảo hộ của Mỹ và những thay đổi chính sách của Washington, sẽ càng khiến cho tiến trình hòa bình Trung Đông trở nên khó khăn hơn trước. 

Lê Nam

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.