Thỏa thuận hợp tác an ninh Mỹ - Afghanistan: Không tin vào khả năng tự bảo vệ

Hiệp ước an ninh song phương đầy tranh cãi giữa Afghanistan và Mỹ vừa được thông qua. Nếu như cựu Tổng thống Hamid Karzai một mực từ chối nhằm củng cố khả năng tự vệ của quân đội địa phương thì tân chính quyền Afghanistan lại cho rằng việc Mỹ ở lại quốc gia Nam Á này sau ngày 31/12/2014 sẽ tốt cho cả hai.

Hạ viện Afghanistan ngày 23/11 đã thông qua Hiệp ước An ninh song phương (BSA) với Mỹ và Thỏa thuận về quy chế các lực lượng NATO (SOFA). Cả hai hiệp ước an ninh trên sẽ được trình lên Thượng viện để xem xét phê chuẩn nhưng theo đánh giá chung, văn bản này chắc chắn sẽ được thông qua.

Lính Mỹ sẽ ở lại Afghanistan sau ngày 31/12/2014.
Lính Mỹ sẽ ở lại Afghanistan sau ngày 31/12/2014.

Như vậy sau 13 năm tham chiến tại chiến trường Afghanistan, quân đội Mỹ và NATO sẽ tiếp tục ở lại chiến trường này, chí ít là hết năm sau. Theo Hiệp ước An ninh song phương này, 12.000 binh lính quốc tế, trong đó có 9.800 lính Mỹ sẽ được phép ở lại Afghanistan sau ngày 31/12/2014. Cũng theo Thỏa thuận về quy chế các lực lượng, NATO sẽ đóng vai trò làm nhiệm vụ huấn luyện, cố vấn và cung cấp trang thiết bị cho quân đội bản địa nhằm chống lại các cuộc tấn công của phiến quân Taliban.

Đàm phán về Hiệp ước An ninh song phương vốn được bắt đầu từ tháng 11/2012 với mục tiêu là ký được một thỏa thuận vào tháng 5/2013. Tuy nhiên, tiến trình đàm phán dưới thời cựu Tổng thống Hamid Karzai đã gặp nhiều trở ngại khi ông Karzai kiên quyết không ký kết hiệp định mà muốn để lại cho người kế nhiệm, khiến việc ký kết bị trì hoãn.

45 người thiệt mạng trong vụ đánh bom liều chết sau khi hiệp ước an ninh song phương vừa được thông qua.
45 người thiệt mạng trong vụ đánh bom liều chết sau khi hiệp ước an ninh song phương vừa được thông qua.

Việc ký kết các thỏa thuận an ninh vốn nằm trong lợi ích của mỗi quốc gia. Tuy nhiên, để đưa ra quyết định này thực sự là một thử thách với Chính phủ Afghanistan vì thỏa thuận này có thể xem là một "nhượng bộ" của Kabul trên một số vấn đề từng gây tranh cãi như việc quân đội Mỹ được hưởng quyền miễn trừ trước luật pháp nước sở tại, lính Mỹ được quyền tự do mở các chiến dịch quân sự, được quyền khám xét các nhà thờ và nhà dân Afghanistan. Nói cách khác, Mỹ hứa bảo đảm an ninh cho Afghanistan sau khi rút quân với điều kiện người Mỹ sẽ được tự do thực hiện các chiến dịch "chống nổi dậy" và "chống khủng bố" trong lãnh thổ Afghanistan ngay cả sau khi quân đội Mỹ đã rút đi hết. Trong khi đó, Tổng thống Karzai lúc tại chức muốn Mỹ bảo vệ an ninh cho Afghanistan nhưng không phải là việc chống lại các tay súng nổi dậy mà là mối đe dọa từ phía Pakistan. Afghanistan muốn khẳng định chủ quyền, muốn Mỹ chấm dứt các cuộc bố ráp ban đêm, chấm dứt việc sử dụng máy bay không người lái vào các chiến dịch oanh kích trên đất Afghanistan... Rõ ràng, những khó khăn cơ bản của việc thông qua thỏa thuận BSA nằm ở những yêu cầu, đòi hỏi mang lợi ích riêng của Mỹ và Afghanistan.

Dẫu vậy, các nhà phân tích nhận định, với một quốc gia đã trải qua 13 năm chiến tranh, luôn phải gồng mình chống lại các cuộc nổi dậy của các nhóm vũ trang cực đoan và lực lượng Taliban, vì lợi ích chính trị và quốc gia, tân chính quyền Afghanistan đã ký kết BSA với Mỹ. Thêm nữa, BSA cũng giúp ngăn chặn việc Afghanistan có thể rơi vào một cuộc nội chiến nếu quân đội Mỹ sớm rút quân, bảo đảm một quá trình chuyển giao chính trị hòa bình trong năm 2014 qua một cuộc bầu cử dân chủ. Ngoài cung cấp một "khung pháp lý" cho sự hiện diện của binh lính Mỹ ở Afghanistan, thỏa thuận an ninh song phương còn là một điều kiện tiên quyết cho khoản viện trợ trị giá hàng tỉ USD về quân sự và dân sự với Afghanistan. Hơn nữa, Hiệp định An ninh Mỹ và Afghanistan cũng có tác động tâm lý lớn đến các hoạt động kinh tế tại nước này. Các nhà đầu tư đang lo ngại, tình hình an ninh tại Afghanistan có thể bị ảnh hưởng nếu không có sự hỗ trợ của lực lượng quốc tế.

Còn với Washington, tiếp tục hiện diện tại Afghanistan, Mỹ sẽ không phải bỏ phí công sức và tiền của đã đổ vào chiến trường Nam Á này trong nhiều năm qua. Thỏa thuận BSA với Mỹ còn là "lá bùa" phải có sau khi rút quân khỏi Afghanistan vào cuối năm 2014. 13 năm chinh chiến tại Afghanistan tiêu tốn hàng trăm tỉ USD và hàng nghìn sinh mạng binh sĩ, Mỹ tuyên bố đó là một "cuộc chiến tốt đẹp" với kết quả đã đánh bật Al-Qaeda ra khỏi căn cứ quan trọng nhất của chúng; đồng thời "dẹp loạn" lực lượng Taliban...

Các thỏa thuận giữa Afghanistan với Mỹ và NATO được đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Barack Obama bí mật ký lệnh cho phép mở rộng nhiệm vụ quân sự của lính Mỹ ở Afghanistan vài tuần trước. Quyết định này cho phép lính Mỹ trực tiếp chiến đấu ở Afghanistan ít nhất một năm nữa, họ có thêm nhiệm vụ tiêu diệt tổ chức khủng bố Taliban. Theo lời các chỉ huy quân sự và quan chức Quốc hội, quyết định này được đưa ra vài tuần trước, nó còn cho phép lính Mỹ thực hiện các đợt không kích nhằm hỗ trợ lực lượng Afghanistan đánh Taliban. Điều này ngược với tuyên bố hồi tháng 5/2014 của Tổng thống Obama rằng quân đội Mỹ sẽ không còn đóng vai trò chiến đấu tại Afghanistan, chỉ giữ lại 9.800 lính để huấn luyện quân đội Afghanistan chống Taliban. Một số dân biểu Mỹ chỉ trích rằng việc tăng cường hoạt động quân sự là mạo hiểm mạng sống của lính Mỹ, và chỉ nên giới hạn nhiệm vụ là chống lại khủng bố Al-Qaeda. Tuy nhiên, các tướng lĩnh tại Lầu Năm Góc và Afghanistan lại đề xuất mở rộng hoạt động quân sự nếu tin tình báo cho thấy những tổ chức cực đoan khác đe dọa lính Mỹ. Quyết định của ông Obama có thể liên quan đến việc bị chỉ trích vì rút quân khỏi Iraq trong khi lực lượng quân sự Iraq chưa sẵn sàng, tạo cơ hội cho tổ chức cực đoan Nhà nước Hồi giáo phát triển mạnh.

Theo các nhà phân tích, lý do  duy nhất khiến tân chính quyền Afghanistan đặt bút ký thỏa thuận an ninh với Mỹ là họ không tin có thể kiểm soát được tình hình an ninh và ổn định mà không cần tác động răn đe đến từ sự hiện diện quân sự của Mỹ và NATO. Chỉ vài giờ sau khi Quốc hội Afghanistan thông qua Hiệp ước An ninh với Mỹ, ít nhất 45 người đã thiệt mạng và 50 người khác bị thương trong một vụ đánh bom liều chết xảy ra hôm 23/11 tại một trận thi đấu bóng chuyền ở miền Đông Afghanistan. Đây được xem là vụ tấn công đẫm máu nhất tại nước này kể từ năm 2011. Giới chức địa phương cho biết vụ đánh bom xảy ra ở quận Yahya Khel thuộc tỉnh Paktika, khi kẻ tấn công trà trộn vào đám đông hàng trăm khán giả đang theo dõi trận thi đấu và kích hoạt khối thuốc nổ mang trong người. Đa số nạn nhân là trẻ em. Hiện vẫn chưa có nhóm nào lên tiếng nhận là thủ phạm gây ra vụ việc.

Mộc Thạch (tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.