Thổ Nhĩ Kỳ sẽ ở lại Syria?

Tính đến ngày 4-9, xứ mệnh của chiến dịch quân sự Thổ Nhĩ Kỳ tại Syria dường như đã hoàn tất sau khi hoàn toàn làm chủ tuyến hành lang biên giới kéo dài 90km từ thị trấn Azaz về thị trấn Jarablus. Câu hỏi được nhiều người đặt ra là liệu Ankara có lấn tới và tiếp tục các mục tiêu khác hay rút quân về nước?

Ngày 4-9, hãng thông tấn nhà nước Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ cho biết vùng lãnh thổ biên giới trải dài từ Azaz về hướng đông bắc tới Jarablus đã được giải phóng. Trước đó hôm 3-9, Thổ Nhĩ Kỳ mở mặt trận thứ hai, khi hàng chục xe tăng Thổ xâm nhập lãnh thổ Syria, tiến vào khu vực chiến lược Al-Rai để yểm trợ cho lực lượng nổi dậy (FSA) chống IS. Al-Rai nằm cách Jarablus chừng 150km về hướng tây, là một phần của hành lang dài 90 km nằm gần biên giới Thổ Nhĩ Kỳ.

Xe tăng quân đội Thổ Nhĩ Kỳ tiến đến biên giới Syria ngày 3-9.
Xe tăng quân đội Thổ Nhĩ Kỳ tiến đến biên giới Syria ngày 3-9.

Mặt trận mới được quân đội Thổ Nhĩ Kỳ đã nhanh chóng đem lại những kết quả mong muốn. Các chiến binh Nhà nước Hồi giáo (IS) đã phải rút lui về phía nam. Một thông cáo của Đài Quan sát nhân quyền Syria ở Anh ngày 4-9 cho biết “IS đã mất liên lạc với thế giới bên ngoài sau khi để mất những làng biên giới còn lại giữa sông Sajur và làng Al-Rai”.

Sự can thiệp quân sự trực tiếp của Thổ Nhĩ Kỳ trong nỗ lực chống IS khởi sự vào cuối tháng trước, khi Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan - đáp lại một vụ thảm sát thường dân ở đông nam Thổ Nhĩ Kỳ - điều động máy bay chiến đấu, xe tăng và pháo để triệt tiêu những mối đe dọa khủng bố ở biên giới. Chưa đầy 2 tuần sau khi đưa quân vào Syria, Thổ Nhĩ Kỳ đã hoàn toàn làm chủ tuyến biên giới 90km kéo dài từ thị trấn Azaz về thị trấn Jarablus.

Trong thời gian Thổ Nhĩ Kỳ và FSA mở chiến dịch, không rõ phiến quân IS đã chạy đi đâu, “báo hại” Thổ mang vũ khí sang rồi có khi lại mang... về vì hầu như chẳng có kháng cự nào từ phiến quân khủng bố. Điều trớ trêu là quân đội Thổ Nhĩ Kỳ lại đụng độ với phiến quân “ôn hòa” (SDF) do Mỹ bảo trợ.

Hiện không rõ sau khi hoàn tất việc lập một vùng đệm tại đông bắc Aleppo, Thổ Nhĩ Kỳ có lấn tới và tiếp tục các mục tiêu khác chẳng hạn như hất cẳng phiến quân SDF khỏi bờ tây sông Euphrates hoặc phá đám người Kurd (YPG) thành lập khu tự trị ở Syria. Theo giới quan sát, để thực hiện 2 mục tiêu trên thì Thổ bắt buộc phải có một trong các điều kiện sau. Thứ nhất, Mỹ phải bán đứng YPG/SDF. Thứ hai, Thổ chống lại Mỹ và đương nhiên cùng với đó là sự hậu thuẫn của Nga.

Quan hệ đồng minh Thổ Nhĩ Kỳ - Mỹ trở nên căng thẳng sau khi ở Thổ Nhĩ Kỳ diễn ra cuộc đảo chính quân sự bất thành mà chính quyền Tổng thống Erdogan cho là do một giáo sĩ sống lưu vong ở Mỹ tiến hành. Tổng thống Mỹ Barack Obama hôm 4-9 đã đảm bảo với Tổng thống Erdogan rằng Washington cam kết mang các thủ phạm của cuộc đảo chính bất thành hồi tháng 7 ra trước công lý, nhưng không nói rằng Mỹ sẽ dẫn độ giáo sĩ Hồi giáo bị Ankara cáo buộc.

Ông Obama nói với nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ tại cuộc gặp bên lề Hội nghị Thượng đỉnh G20 ở Hàng Châu, Trung Quốc rằng: “Chúng tôi sẽ đảm bảo những kẻ thực hiện các hoạt động này bị đưa ra trước công lý”. Thổ Nhĩ Kỳ cho rằng ông Fethullah Gulen, 75 tuổi, đã dàn dựng cuộc đảo chính. Nhưng nhân vật sống lưu vong từ năm 1999 ở bang Pennsylvania miền đông Mỹ cương quyết phủ nhận.

Thổ Nhĩ Kỳ đã đề nghị Mỹ dẫn độ ông Gulen về Thổ Nhĩ Kỳ, nhưng các quan chức Mỹ nói rằng Ankara vẫn chưa cung cấp cho họ bất kỳ bằng chứng gì cho thấy ông liên quan đến âm mưu đảo chính bất thành. Mỹ nói bất kỳ nỗ lực dẫn độ nào cũng sẽ phải được phê duyệt trong hệ thống tòa án ở Mỹ.

Kể từ khi Thổ Nhĩ Kỳ khởi phát chiến dịch hoạt động quân sự mặt đất ở Syria, tình hình ở Trung Đông đã trở nên khó hiểu hơn. Ankara nói rằng họ không có kế hoạch ở lại trên đất Syria mà chỉ nhắm đến việc bảo vệ biên giới của mình khỏi sự xâm nhập của các tổ chức phiến quân, trong đó có YPG người Kurd. Báo giới Mỹ cho rằng chính người Kurd là những đồng minh có hiệu quả nhất của Mỹ trong cuộc chiến chống IS.

Cuộc gặp bên lề Hội nghị thượng đỉnh G20 giữa Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Erdogan và đồng nhiệm Mỹ Barack Obama ngày 4-9.
Cuộc gặp bên lề Hội nghị thượng đỉnh G20 giữa Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Erdogan và đồng nhiệm Mỹ Barack Obama ngày 4-9.

“Nếu không có họ, IS đã chiếm được toàn bộ khu vực phía bắc của Syria và như vậy Thổ Nhĩ Kỳ sẽ phải đối mặt với một nguy cơ lớn hơn” - tờ Wall Street Journal nhấn mạnh. Tuy nhiên, Ankara tin rằng người Kurd lấy cái cớ chiến đấu chống IS sẽ “tạo dựng” một vùng lãnh thổ của riêng mình trên biên giới với Thổ Nhĩ Kỳ, báo The Independent viết. “Người Thổ không muốn sự xuất hiện một quốc gia mini của người Kurd ngay trên biên giới Syria - Thổ Nhĩ Kỳ. Tương tự, người Syria cũng không muốn nhường lãnh thổ của mình cho người Kurd” - tác giả Robert Fisk viết.

Kết quả là, Mỹ đã phải thực hiện một sự lựa chọn giữa hai đồng minh, và sự lựa chọn ủng hộ Thổ Nhĩ Kỳ đã chứng minh hùng hồn cho các ưu tiên của Washington, theo Christian Science Monitor. Rõ ràng, Mỹ tuyệt vọng tìm cách cứu vãn mối quan hệ (đang trên bờ vực của sự tan rã) với một đồng minh quan trọng.

Chuyên gia của Hội đồng Đại Tây Dương Faysal Itani trong một bài báo viết cho tờ Foreign Policy tin rằng sự can thiệp quân sự của Thổ Nhĩ Kỳ vào Syria sẽ bắt đầu “một kỷ nguyên mới của sự hợp tác Mỹ - Thổ Nhĩ Kỳ” và “thay đổi tiến trình chiến tranh theo hướng có lợi cho Washington”.

“Đây là một nước cờ quan trọng nhất của Thổ Nhĩ Kỳ trong cuộc chiến khác, song song với cuộc chiến chống IS. Nước đi này có thể tạo ra một nền tảng cho việc củng cố quan hệ hợp tác với Hoa Kỳ” - tác giả Itani viết. Ngoài ra, theo ý kiến của ông, kết quả là Mỹ sẽ có đòn bẩy để tác động đến người Kurd, đồng thời tăng cường quan hệ với Thổ Nhĩ Kỳ, thật là nhất cử lưỡng tiện.

Báo chí Đức có quan điểm hơi khác. Tờ báo Bild cho rằng đây là “một thỏa ước nguy hiểm cháy nhà giữa Obama - Erdogan”, đánh dấu “một sự thay đổi triệt để trong cuộc chiến Syria”. Tham chiếu ý kiến các chuyên gia về Trung Đông, báo Bild viết rằng với việc hỗ trợ Thổ Nhĩ Kỳ, Mỹ “đã đánh mất niềm tin với một đối tác ở Syria đang thực sự phải vật lộn với IS” (ngụ ý người Kurd). Cũng không loại trừ khả năng đã xuất hiện sự đụng độ giữa các đồng minh của Mỹ - người Kurd và các nhóm được Thổ Nhĩ Kỳ hỗ trợ. Hãng tin Đức Die Welt thì dự đoán tình hình khu vực với “cuộc chiến tranh ba mươi năm”.

Với sự can thiệp của Ankara, cuộc xung đột Syria đã có thêm “những chiều kích mới rất khó lường”. Chiến tranh thường được ví như một ván cờ. Với cuộc xung đột Syria, bạn sẽ cần một chục bàn cờ lớn nhỏ khác nhau, lồng ghép vào nhau một cách lộn xộn và vô vọng” - Die Welt cho biết.

Mộc Thạch (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.