Thế giới nỗ lực phòng, chống virus Corona

Cuộc chiến chống dịch viêm phổi cấp do chủng mới của virus Corona (2019 - nCoV) gây ra đang bước vào giai đoạn quyết liệt khi dịch bệnh lây lan nhanh và rộng, còn các nhà nghiên cứu thì vẫn đang tìm cách điều trị, khống chế sự lây lan.

Phải hiểu được cơ chế lây nhiễm thì mới có thể khống chế được dịch – như lời một nhà khoa học đã khẳng định hôm 1-2.

Thống kê mới nhất được cập nhật bởi Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) sáng sớm 4-2 theo tờ Guardian, tổng số ca mắc bệnh viêm phổi cấp do virus Corona (nCoV) trên thế giới thống kê được là 20.622, riêng Trung Quốc là 20.438 ca, trong đó có 426 ca tử vong; có 1 ca tử vong tại Philippines. Ngoài Trung Quốc, toàn thế giới có thêm 24 quốc gia có dịch.

Ngày 1-2, WHO đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp dịch bệnh trên phạm vi toàn cầu và kêu gọi cả thế giới cùng vào cuộc để ngăn chặn dịch lây lan, tiến tới dập tắt dịch bệnh.

Hưởng ứng lời kêu gọi của WHO, nhiều quốc gia, tổ chức, doanh nghiệp chuyên ngành khoa học công nghệ đã vào cuộc nghiên cứu nhằm tìm hiểu cơ chế lây lan bệnh dịch và phương án phòng ngừa, điều trị bệnh một cách hiệu quả. Cả cộng đồng khoa học thế giới đều hết sức khẩn trương bởi tính chất nguy hiểm của loại virus nguy hiểm này.

Một bệnh nhân được đưa đến bệnh viện ở Vũ Hán.
Một bệnh nhân được đưa đến bệnh viện ở Vũ Hán.

Theo tính toán của các nhà khoa học, hiện tỉ lệ gây tử vong của nCoV đang ở mức 2% (so với số lượng người mắc tăng lên chóng mặt), khá thấp so với các chủng virus Corona từng gây dịch bệnh SARS năm 2001-2003 (tỉ lệ tử vong 10%) và MERS năm 2013 (tử vong 35%) nhưng so với bệnh cúm theo mùa (tử vong 0,1%) thì nó vẫn cao gấp 20 lần, biết rằng mỗi năm bệnh cúm theo mùa giết chết hơn nửa triệu người trên toàn thế giới.

Chính vì vậy, ngay sau khi dịch bệnh bắt đầu bùng phát, các nhà khoa học Trung Quốc và thế giới đã bắt tay vào nghiên cứu để tìm hiểu chủng loài, phân tích di truyền và tìm hiểu cơ chế lây nhiễm của 2019 - nCoV để từ đó nghiên cứu chế tạo vaccine phòng bệnh. Các nỗ lực nghiên cứu càng được tiếp thêm động lực sau khi các nhà khoa học Trung Quốc công bố công khai việc họ đã cô lập và phân tích thành công chuỗi gen di truyền của 2019 - nCoV vào ngày 10-1.

Kết quả phân tích gen của các nhà khoa học Trung Quốc cho thấy 2019 - nCoV có quan hệ gần nhất với 2 chủng virus giống virus gây bệnh SARS, do loài dơi làm trung gian mang mầm bệnh. Các nhà điều tra đã phát hiện chợ hải sản ở Vũ Hán có bán thịt dơi và 8 người bệnh đầu tiên ở Vũ Hán đã từng đến khu chợ này trước khi phát bệnh, còn 9 người bệnh khác thì ở trong một khách sạn gần đó.

Tiếp sau Trung Quốc, các nhà nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu Peter Doherty về lây nhiễm và miễn dịch ở Melbourne, Australia cũng công bố đã nuôi cấy thành công nCoV sau khi cô lập thành công virus này từ người nhiễm bệnh đầu tiên ở Australia. Đây là nhóm nghiên cứu đầu tiên ngoài Trung Quốc nuôi cấy thành công nCoV. Julian Druce, trưởng nhóm nghiên cứu cho biết sẽ chia sẻ thành quả nghiên cứu này với WHO nhằm đóng góp vào các nghiên cứu chế tạo vaccine trong tương lai.

Người dân nhiều nước được khuyến cáo mang khẩu trang khi ra đường.
Người dân nhiều nước được khuyến cáo mang khẩu trang khi ra đường.

Ngày 2-2, Bộ trưởng Y tế Italy Roberto Speranza thông báo các nhà khoa học nước này đã phân lập thành công nCoV. Nghiên cứu được tiến hành tại các phòng thí nghiệm của Viện Nghiên cứu bệnh truyền nhiễm quốc gia Lazzano Spallanzani. Trong phát biểu chúc mừng các nhà khoa học tại Viện Lazzano Spallanzani, Thủ tướng Italy Giuseppe Conte cho rằng thành quả của Italy sẽ đóng góp thêm vào các nỗ lực của cộng đồng khoa học thế giới nhằm tìm ra phương thuốc phòng ngừa và điều trị bệnh viêm đường hô hấp cấp do nCoV gây ra.

Trước Italy, ngày 31-1, các nhà khoa học tại Viện Nghiên cứu bệnh truyền nhiễm quốc gia Nhật Bản (JNIID) cũng đã công bố cô lập, phân tích và nuôi cấy thành công nCoV lấy mẫu từ người bệnh đầu tiên trở về từ Vũ Hán. JNIID cho biết, các chuỗi gen di truyền sau phân tích trùng khớp đến 99,9% chuỗi gen nCoV do Trung Quốc công bố. JNIID cũng khẳng định, trong chuỗi phân tích không có đột biến gen nào có thể dẫn đến độ lây nhiễm và độc tính cao hơn.

Ngoài ra, JNIID cũng cho biết, sẽ sử dụng kết quả phân tích gen này để nghiên cứu chế tạo một loại vaccine phòng ngừa và một loại thuốc đặc trị, cũng như chế tạo bộ dụng cụ xét nghiệm có thể chẩn đoán nhanh nCoV.

Ở một số quốc gia khác, việc phòng và điều trị bệnh gặp nhiều khó khăn do chưa có phương thuốc đặc trị cũng như vaccine phòng ngừa. Các bác sĩ điều trị đã tự mình tìm phương án tối ưu, như các bác sĩ ở một số bệnh viện Việt Nam đã tìm ra phác đồ điều trị thành công một số ca mắc đầu tiên, còn các bác sĩ Thái Lan cũng vừa công bố công thức phối hợp điều trị bằng thuốc đặc trị virus HIV với thuốc điều trị cúm thông thường để khống chế thành công nCoV.

Trong khi đó, nhóm nhà nghiên cứu vaccine tại Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH) cho biết họ đã tìm ra cơ chế nhiễm bệnh của nCoV. Kizzmekia Corbett, nhà nghiên cứu chính của nhóm cho biết nhóm của bà tập trung vào các protein đầu nhọn của virus, dựa trên kết quả nghiên cứu các dòng virus Corona trong trận dịch SARS năm 2001-2003.

Virus Corona được mô tả dưới kính hiển vi có dạng hình cầu, xung quanh bao bọc bởi các protein đầu nhọn như ngọn giáo. Chính các protein này có chức năng “đấu nối” vào một phân tử tiếp nhận trên tế bào phổi, có tên gọi là ACE-2, từ đó cho phép corona bắt đầu xâm nhập hệ thống tế bào cơ thể người.

“Virus Corona Vũ Hán và corona gây bệnh SARS có bộ gen giống nhau đến 82%. Nhưng từ góc độ sản xuất vaccine, chúng tôi chỉ quan tâm protein đầu nhọn, dù có tỉ lệ giống nhau chỉ 70%” - Corbett nói.

“Vấn đề lớn là phải tạo ra cơ chế phản xạ miễn dịch dừng tiếp nhận sự gắn kết của virus vào phân tử tiếp nhận của tế bào phổi” - nhà nghiên cứu Corbett khẳng định.

Cả thế giới vẫn đang nín thở chờ cuộc chạy đua của các nhà khoa học với 2019-nCoV.

An Châu

Các tin khác

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Những dấu hiệu mệt mỏi, mất kiên nhẫn đang len lỏi trong hàng ngũ Đảng Cộng hòa trước diễn biến ngày càng khó kiểm soát của cuộc chiến với Iran. Giữa áp lực kinh tế, sức ép cử tri và toan tính chính trị, liệu tín hiệu từ các nghị sĩ có thể thúc đẩy Nhà Trắng tiến nhanh hơn đến thỏa thuận chấm dứt chiến sự?

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Cùng với thỏa thuận ngừng bắn, cả Washington và Tehran đã đưa ra những tuyên bố chiến thắng trái ngược nhau. Kể từ ngày 28/2, ước tính Mỹ và Israel đã thực hiện hơn 13.000 cuộc tấn công vào các mục tiêu tại Iran, ban đầu chủ yếu nhắm vào các đơn vị quân sự, sau đó mở rộng thành 800 cuộc không kích nhằm vào các cơ sở hạ tầng công nghiệp quốc phòng trọng yếu, bao gồm đường sắt, đường bộ và cầu.

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

0 giờ ngày 17/4, lệnh ngừng bắn tạm thời 10 ngày giữa Israel và Lebanon có hiệu lực. Dù rất mong manh nhưng lệnh ngừng bắn được xem là một trong những nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt chiến tranh, mang lại hòa bình lâu dài cho khu vực Trung Đông.

“Cây cầu Islamabad” và triển vọng hòa bình cuộc xung đột Mỹ - Iran

“Cây cầu Islamabad” và triển vọng hòa bình cuộc xung đột Mỹ - Iran

Trong bối cảnh cuộc khủng hoảng Iran gây ra hiệu ứng khốc liệt với kinh tế thế giới, việc Washington và Tehran cùng chấp nhận thỏa thuận ngừng bắn tạm thời hôm 8/4 là “khoảng thở” quý giá cho toàn cầu. Đứng sau sự kiện này không phải những cường quốc phương Tây hay các nước Vùng Vịnh giàu có, mà là Pakistan - quốc gia đã khéo léo sử dụng vị thế đặc thù để kết nối hai đối thủ.