“Thám tử Internet” trong vụ án Steubenville

• Central Park Five, một vụ án gây chấn động nước Mỹ
• Vụ án giả chết lấy tiền bảo hiểm chấn động nước Mỹ
• Vụ bê bối dược phẩm chấn động nước Mỹ

Bảy năm trước, cô gái người Mỹ Alexandria Goddard đã đặc biệt chú ý tới một thông tin từ thành phố quê hương Steubenville. Một thiếu nữ 16 tuổi tại đây đã sử dụng ma túy tới mức mất kiểm soát và bị các thành viên của đội bóng đá nổi tiếng tại địa phương cưỡng hiếp. 

Vấn đề là tại Steubenville, các cầu thủ bóng đá địa phương luôn được coi là những người hùng không bao giờ mắc sai lầm, luôn là niềm tự hào, là tấm gương tại thành phố nhỏ này. 

Trong các nỗ lực tìm kiếm sự thật trên Internet, Goddard đã phát hiện ra rằng, sự bình yên tại Steubenville trên thực tế chỉ là giả tạo. Đã có hàng chục người cùng tham gia che giấu cho các thủ phạm. Với mọi nỗ lực có thể, Goddard đã vạch trần tội ác của các “thần tượng” tại quê hương mình, khiến cho cả nước Mỹ phải biết đến vụ việc trên. Tuy nhiên, “thám tử trên mạng” cũng phải trả giá đắt cho việc này…

Niềm tự hào của thành phố

Tại thành phố nhỏ có vỏn vẹn 18 ngàn dân như Steubenville (bang Ohio, Mỹ), các cầu thủ của Câu lạc bộ bóng đá Steubenville Big Red tại đây chẳng khác gì những nhân vật nổi tiếng nhất: cả thành phố biết đến họ, chăm chú dõi theo những trận đấu của họ. Những người dân địa phương thường xuyên chặn họ ngoài đường để xin chữ ký, trong khi người hâm mộ đua nhau tặng quà.

Vào cuối những năm 1990, Goddard rời khỏi Steubenville, là nơi cô đã sống suốt thời niên thiếu của mình. Cô vẫn nhớ rõ những quy định được coi là “bất thành văn” tại nơi đây, khi sự nể trọng của con người phụ thuộc vào việc ông ta có con trai hay không và người này có chơi bóng đá tốt hay không? 

Alexandria Goddard.

Chính vì vậy, khi Goddard bất ngờ xem được một bản tin ngắn về việc hai cầu thủ bóng đá của Trường trung học Steubenville bị bắt giữ vì nghi ngờ cưỡng hiếp, cô không thể hiểu điều gì đã xảy ra: “Tôi hiểu rõ rằng, đây thực sự là một việc động trời đối với thành phố nhỏ này – nhưng không thể tin được vụ việc trên chỉ được nhắc tới chưa đầy một phút”.

Nhưng giờ đây, câu chuyện tại Steubenville, khi hai cầu thủ bóng đá Trent Mace và Malik Richmond cưỡng hiếp một cô gái 16 tuổi vào đêm ngày 11-8-2012, đã được cả thế giới biết đến, thậm chí được gọi mỉa mai là kiểu mẫu của “văn hóa cưỡng hiếp”, trong đó coi bạo lực tình dục đối với phụ nữ là… chuyện bình thường.

 “Thám tử Internet” ra tay

Khi Alexandria Goddard nghe được thông tin về vụ cưỡng hiếp trên truyền hình, cô đã ngay lập tức chú ý đến điều này, cho dù đã 10 năm không còn sống tại Steubenville. Goddard trên thực tế vốn là một “thám tử Internet”, từ đầu những năm 2000 đã điều hành blog Prinniefied.com, là nơi mô tả rất tỉ mỉ về bản chất của tội ác, những tên tội phạm và các nạn nhân của chúng.

Một khu vực của Steubenville.

Ngay từ khi còn trẻ, Goddard đã thu thập nhiều tạp chí về đề tài tội phạm, nghiên cứu kỹ cách các thám tử khám phá ra những vụ án phức tạp nhất. Ngay từ lúc 15 tuổi, cô đã từng làm việc trong văn phòng của một trợ lý luật sư, bắt đầu nghiên cứu tâm lý tội phạm và những động cơ tội ác của chúng.

Goddard ngay lập tức nghi ngờ rằng, vụ án tại Steubenville rất có thể bị cố tình che giấu giảm bớt mức độ nghiêm trọng, do những đối tượng tình nghi là cầu thủ đội bóng được yêu thích nhất tại địa phương.

Những chi tiết Goddard phát hiện được đã ban đầu gây sốc cho cư dân Steubenville và sau đó là cả thế giới. Qua thông tin thu thập trên mạng xã hội của các thành viên đội bóng và bạn bè người thân của họ, “thám tử Internet” đã dựng lại gần như toàn bộ chi tiết của buổi dạ tiệc chia tay hôm đó.

“Chỉ trong vài giờ tìm hiểu, tôi đã có được cái nhìn khá rõ ràng về chuyện xảy ra trong đêm đó – Goddard nhớ lại – Mỗi thông tin thu thập được lại càng trở nên đáng sợ hơn: vấn đề là nhiều người đã biết chuyện gì xảy ra, nhưng không ai trong số họ làm gì để ngăn chặn chuyện này”.

Goddard còn tìm ra một bức ảnh trên Instagram, trong đó chụp hai thanh niên khiêng cô gái đang ngất xỉu. Nạn nhân 16 tuổi này đã tỉnh dậy vào ngày hôm sau trong tầng hầm một căn nhà xa lạ. Cô đã không thể tìm ra quần áo của mình, không biết vì sao lại tới đây cũng như nhớ chuyện gì đã xảy ra. Nạn nhân chỉ biết chuyện mình bị cưỡng hiếp qua những thông tin trên mạng xã hội.

“Tôi không thể chịu nổi khi đọc về những nội dung họ đã viết về nạn nhân” – Goddard nhớ lại. Theo đó, hầu hết những người lớn tại địa phương này lại đổ lỗi cho chính cô gái xấu số, rằng cô ta không nên được cho tới buổi dạ hội, rằng cô đã có nhiều tiếng xấu trước đây, cũng như đã không thể tự chủ khi uống quá nhiều rượu.

Với mong muốn công luận phải được biết rõ về điều gì đã xảy ra, Goddard đã cho đăng một loạt những thông tin về vụ việc lên Twitter và Instagram, trong đó những bức ảnh đã làm mờ hình nạn nhân. Trước khi có quyết định trên, Goddard đã hiểu rất rõ rằng, cư dân Steubenville đặc biệt yêu thích đội bóng đã của mình, nên tất nhiên sẽ tức giận đối với những công bố trên.

Nhưng phản ứng từ phía thành phố quê hương thậm chí còn vượt ngoài cả sự tưởng tượng của cô, khi Goddard bị buộc tội âm mưu phá hoại cuộc đời của những cầu thủ bóng đá và cả uy tín của chính Steubenville. Nói tóm lại, chỉ với quyết định tìm kiếm và công bố những bằng chứng lên mạng, Goddard đã trở thành “kẻ thù số 1” của cả Steubenville, phải liên tiếp nhận được nhiều lời đe dọa.

“Thật là kinh khủng. Gia đình một học sinh tại đây còn đăng lên trang chủ của tôi lời đe dọa sẽ kiện tôi ra tòa vì tội vu cáo – Goddard lo lắng tâm sự - Dù tôi đã gỡ bỏ tất cả nhưng vẫn đang lo sợ chuyện này còn lặp lại. Tôi ngừng điều hành blog của mình và bày tỏ sự hối tiếc đã công bố những thông tin trên”.

Với mong muốn giúp đỡ Goddard, một người bạn gái của cô đã cho đăng một thông điệp đầy cảm động lên Twitter, gắn thêm các thẻ siêu dữ liệu để người dùng có thể dễ dàng tìm thấy trên mạng nội dung. Vụ án tại Steubenville nhờ đó tiếp tục có những diễn biến đột phá không thể ngờ tới.

Anonymous cũng vào cuộc

Tháng 1-2013, tức là chỉ 4 tháng sau khi tin tức đầu tiên về vụ cưỡng hiếp được biết đến, một vụ việc đã bất ngờ xảy ra khiến cho các cầu thủ bóng đá của Steubenville trở nên nổi tiếng khắp toàn thế giới – các tin tặc của Anonymous đã bẻ khóa tài khoản của một thiếu niên và lấy được một đoạn video mà Goddard đã từng tìm kiếm.

Người dân biểu tình ủng hộ Anonymous trong vụ án Steubenville.

Đoạn video dài 12 phút là do MichaelNodianos, một cựu thành viên của đội bóng ghi lại. Trong phim, Nodianos đang cười đùa với Mace và Richmond, khi đó đang cưỡng hiếp cô gái nạn nhân đang bị ngất xỉu.

Anonymous tung đoạn video lên Internet, xâm nhập trang web của Câu lạc bộ Big Red, đăng đoạn phim lên đó nhằm lôi kéo nhiều sự chú ý hơn. Kết quả là đoạn video đã lan nhanh trên mạng với tốc độ chẳng khác gì virus máy tính với thẻ siêu dữ liệu #OpRollRedRoll. Goddard từ thời điểm này lại càng trở nên “nổi tiếng”.

Dù một số bạn bè và người thân tại Steubenville vẫn bày tỏ sự ủng hộ đối với cô vì hành động dũng cảm này, nhưng phần lớn những gì Goddard nhận được đều là những chỉ trích và đe dọa.

“Tôi nhận được nhiều lá thư nặc danh đe dọa giết mình. Thậm chí cả thư công khai của người quen cũ. Bạn bè từ Steubenville khuyên tôi không nên quay trở về quê hương – Goddard buồn rầu kể lại – Tôi không thể hiểu được kiểu phản ứng như vậy. Họ cho rằng tôi đã làm điều tồi tệ cho thành phố, nhưng tôi không đồng ý như vậy. Một thành phố không thể gọi là xấu xa khi có những kẻ dính líu vào tội ác như vậy, mà chính bởi vì những người đã nhắm mắt làm ngơ trước chuyện này. Không phải tôi, mà chính họ đã khiến Steubenville trở nên xấu xa trước toàn thế giới”.

Vụ án chưa hồi kết

“Quả bom thông tin của Anonymous” nhanh chóng xuất hiện trên các phương tiện truyền thông đại chúng Mỹ, khiến nhiều người phản đối đã cùng hẹn nhau tới Steubenville để khôi phục lại công lý với khẩu hiệu “Occupy Steubenville” (Đánh chiếm Steubenville). Họ cùng nhau tụ tập tại trụ sở tòa án thành phố, nghe một số phụ nữ địa phương kể về những trường hợp nạn nhân của bạo lực tương tự như cô gái 16 tuổi trong buổi dạ hội hôm đó.

Cuộc sống tại Steubenville trở nên náo loạn. Mace và Richmond bị quản thúc tại nhà trong lúc chờ đợi phải hầu tòa. Cha mẹ họ vẫn khẳng định con trai mình vô tội, còn các luật sư cũng cho rằng thân chủ của họ bị xét xử không thỏa đáng trên Internet, còn phiên tòa thực tế sẽ trả lại công bằng cho họ. 

Đã có 3 học sinh trung học đưa ra những lời khai chống lại các cầu thủ ngôi sao. Còn mẹ của nạn nhân cho biết, gia đình của bà thường xuyên bị đe dọa, khiến cảnh sát phải cử người tăng cường tuần tiễu tại khu vực xung quanh ngôi nhà. 

“Thực tế khiến tôi lo lắng hơn cả là vụ án xảy ra trước mắt của rất nhiều người – cảnh sát trưởng William McCafferty của Steubenville nói – Nhưng không một ai đứng ra nói phải dừng lại vì đây là chuyện sai lầm”.

Trent Mace trong phiên tòa năm 2013.

Ngày 17-3-2013, Trent Mace và Malik Richmond bị phán quyết phạm tội cưỡng hiếp trong phiên tòa dành cho trẻ vị thành niên. Richmond chỉ phải nhận mức án 1 năm tù, còn Mace nhiều hơn một năm nữa vì thêm tội truyền bá những bức ảnh khỏa thân của nạn nhân. 

Trong khi đó, thành viên của Anonymous là Deric Lostutter lại phải nhận bản án tới 16 năm tù vì tội bẻ khóa trang web của trường học ở Steubenville. “Tôi muốn xin lỗi gia đình cô ấy, gia đình mình và cả xã hội. Đáng ra, tôi không nên gửi đi bất cứ hình ảnh tồi tệ nào như vậy” - Trent Mace phát biểu như vậy trước tòa. Còn Richmond đã khóc khi bày tỏ sự hối hận: “Tôi không hề có ý định làm điều tương tự như vậy. Xin lỗi vì đã bắt tất cả mọi người phải trải qua bi kịch này”.

Alexandra Goddard cho tới giờ vẫn nhận được những lá thư đe dọa. Tháng 10-2013, cô còn phải đón nhận điều tồi tệ hơn, khi địa chỉ bị công khai trên Internet. “Cho dù khi đó tôi đang sống tại California, cách xa Steubenville, nhưng tôi không hề cảm thấy được an toàn, khi vẫn phải nhận những thông điệp xúc phạm từ khắp cả nước – Goddard giải thích – Tôi đã phải thu dọn đồ đạc ngay để chuyển đi nơi khác”.

Dù 7 năm đã trôi qua, nhưng bình luận của những người tức giận với việc điều tra của Goddard vẫn xuất hiện hàng ngày trên trang riêng của thám tử Internet. “Tôi ngày càng thận trọng hơn trước khi công bố điều gì đó trên mạng – Goddard thừa nhận – Nhưng bất chấp thực tế này, tôi vẫn mừng vì đã chọn được con đường đúng đắn. Chúng ta chắc chắn vẫn đạt được tiến bộ, cho dù bánh xe công lý vẫn xoay rất chậm”.