Tàu đổ bộ Higgins giúp quân Đồng minh chiến thắng

Hàng ngàn chiếc tàu đáy phẳng đã càn quét qua những vùng biển gồ ghề bên dưới bầu trời mây xám xịt lạnh lẽo. Sóng vỗ mạnh vào thân tàu gỗ, trong khi đó đạn vãi ra như trấu từ lớp thân thép của tàu. Những chiến sĩ trong bộ quân phục hốt hoảng chui xuống dưới lan can tàu để tránh hỏa lực hung dữ của kẻ địch. Đột nhiên họ nghe âm thanh của tiếng thuyền mài vào cát và đá.

Chiếc neo sắt nặng nề rơi xuống mặt sóng, còn đám đàn ông nhanh chóng nhảy xuống làn nước lạnh giá trong một định mệnh không chắc chắn. Đó là lúc 6 giờ 28 phút sáng ngày 6 tháng 6 năm 1944, chiếc tàu đổ bộ đầu tiên (LCVP) đã cập bờ biển Utah ở Normandy trong sự kiện Ngày D (D-Day). 

Chiến thắng giòn giã của quân Đồng minh

Không đầy 4 tháng đầu tiên, bằng sáng chế đã được cấp cho những chiếc LCVP. Ông Andrew Jackson Higgins đã đệ trình ý tưởng độc đáo của mình cho Văn phòng bằng sáng chế Mỹ vào ngày 8 tháng 12 năm 1941 - chỉ một ngày sau khi phát xít Nhật tấn công Trân Châu Cảng. 

Binh sĩ lèn chật cứng bên trong chiếc tàu đổ bộ LCVP khi con tàu phi qua cơn sóng dữ. Không xa đó là bờ biển Normandy. Ảnh nguồn: Bảo tàng ĐCTGII Quốc gia.
Binh sĩ lèn chật cứng bên trong chiếc tàu đổ bộ LCVP khi con tàu phi qua cơn sóng dữ. Không xa đó là bờ biển Normandy. Ảnh nguồn: Bảo tàng ĐCTGII Quốc gia.

Ngay lúc này đây, những chiếc tàu đổ bộ cũng còn gọi là tàu Higgins (dài 10,9m) đã được chế tạo thành hàng ngàn chiếc nhằm giúp đỡ cho binh sĩ, lính thủy đánh bộ và cánh thủy thủ Hoa Kỳ tấn công quân thù bằng những cuộc tấn công đổ bộ. Phát minh ra tàu đổ bộ Higgins đã có tác động mạnh mẽ đến kết quả của cuộc đổ bộ Normandy từ cách đây 75 năm cũng như các chiến dịch hải quân khác diễn ra trong suốt thời kỳ Đại chiến tranh thế giới lần thứ II (ĐCTGII).

Thiết kế độc đáo của tàu đổ bộ cộng với quyết tâm sắt đá của nhà phát minh đã tạo nên thành công ngoài mong đợi, đã xoay chuyển cán cân chiến thắng nằm trong tầm tay của các lực lượng quân Đồng minh. Ít nhất đó là thứ mà Tổng thống Dwight D. Eisenhower hằng tin tưởng.

Andrew Higgins, cư dân gốc Nebraska, đã tự mình gây dựng một doanh nghiệp gỗ thành công ở New Orleans và bắt đầu đóng tàu thuyền gỗ vào thập niên 1930. Ông đã tập trung vào đóng những chiếc thuyền đáy phẳng để đáp ứng nhu cầu của khách hàng, những con tàu này đã ngược xuôi trong các vùng nước nông quanh đồng bằng châu thổ sông Mississippi. 

Higgins không ngừng cải tiến về những chiếc thuyền của mình theo một cách mà ông nghĩ rằng muốn làm cho nó càng hoàn chỉnh càng tốt. Trong suốt thời kỳ cấm rượu (1920-1933), Higgins đã giành được một hợp đồng với lực lượng tuần duyên Hoa Kỳ để đóng những chiếc tàu nhanh nhằm rượt theo những kẻ ăn cắp rượu Rum.

"Cha đẻ" của các loại tàu đổ bộ 

Khi ĐCTGII bắt đầu, Andrew Higgins đã bắt đầu chế tạo ra tàu đổ bộ cho Hải quân Hoa Kỳ. Ông chế ra chiếc tàu dài 9,1m gọi là Tàu đổ bộ nhân sự (LCP) dựa trên các thông số kỹ thuật do chính phủ đưa ra, nhưng bản thân nhà phát minh khăng khăng cho rằng tàu lớn hơn thì hiệu suất sẽ tốt hơn. 

Hải quân Hoa Kỳ phê chuẩn và Higgins đã tung ra tàu đổ bộ dài 10,9m gọi là tàu đổ bộ nhân sự lớn (LCPL), cỗ máy này đã trở thành tiêu chuẩn cho phần còn lại của cuộc đại chiến. Mặc dù vậy, lực lượng lính thủy đánh bộ Hoa Kỳ lại không hoàn toàn thỏa mãn với loại tàu này. Thiết kế yêu cầu người và vật lực phải được đặt qua một bên để giảm tải. Năm 1942, lính thủy đánh bộ yêu cầu gắn một gờ dốc ngay mặt trước con tàu nhằm giúp họ chạy nhanh hơn.

Tàu đổ bộ thường được tự hào gọi bằng cái tên là "Tàu khải hoàn ĐCTGII", nó có thể chở theo 36 chiến sĩ và chở đến các bãi biển khác nhau. Nó cũng có thể chở theo một chiếc xe Willys (dạng xe tải nhỏ) hay các thiết bị với quân số đi kèm ít hơn. Những tinh chỉnh trước đó của Higgins cùng với hệ thống cánh quạt được bảo vệ tinh tế và được tích hợp trong lớp vỏ thân tàu cho phép con tàu có thể cơ động chỉ trong 10 inch (tương đương 25,4cm) diện tích mặt nước. 

Phiên bản ban đầu này đã trở thành căn bản cho một loạt các thiết kế và cấu hình khác nhau trong suốt thời kỳ ĐCTGII. Tàu tấn công đổ bộ (LCA), Tàu cơ khí đổ bộ (LCM), Tàu đổ bộ tiện ích (LCU), Tàu xe tăng đổ bộ (LCT) và các mô hình đổ bộ khác đã đi ra cùng một kiểu dáng căn bản, tất cả đều được chế tạo bởi Andrew Higgins hay chế tạo từ giấy phép công ty ông là Tập đoàn công nghiệp Higgins (Higgins Industries).

Higgins được đặt tên cho 18 bằng phát minh, phần lớn là cho các loại tàu của ông hoặc những ứng dụng thiết kế khác nhau cho các loại tàu. Vào lúc cao điểm của thời kỳ ĐCTGII, Higgins Industries là nhà tuyển dụng lớn nhất trong khu vực New Orleans. 

Hơn 2 vạn người da trắng, da màu, phụ nữ, người cao tuổi và người khuyết tật đã làm việc tại 7 nhà máy ngay tại một trong những môi trường công sở tích hợp hiện đại đầu tiên của Hoa Kỳ. Họ đã cho ra lò rất nhiều loại tàu đổ bộ với đủ kích thước, hình dáng, tàu tấn công nhanh (PT), các loại tàu cung ứng và các loại tàu chuyên dụng dùng cho các nỗ lực chiến tranh. Danh tiếng của Higgins đã khiến ông làm được những thứ tưởng như không thể.

Bí mật làm nên thành công của Higgins rất có thể đến từ tính cách của ông. Người phụ trách Bảo tàng Joshua Schick nhận xét: "Andrew Higgins là người đi trước thời đại. Ông có thái độ và sự quyết tâm. Ông ấy rất rõ cách đi đầu và tổ chức. Vây quanh ông ấy là những người thông minh và ông đã tận dụng họ tối đa. 

Higgins là người có đầu óc mạnh mẽ". Trong suốt thời kỳ ĐCTGII, ngoài việc góp mặt ở Normandy, các loại tàu đổ bộ Higgins cũng được dùng ở  Sicily, Anzio, Tarawa, Iwo Jima, Saipan, Okinawa, Peleliu và vô số bãi biển ở Châu Âu và chiến trường Thái Bình Dương. Hơn 2 vạn chiếc tàu đổ bộ do Higgins thiết kế đã được xuất xưởng từ năm 1942 đến năm 1945, nhưng còn không đầy 20 chiếc tồn tại đến tận ngày nay. 

Để tưởng nhớ sự kiện D-Day, một trong những chiếc tàu đổ bộ Higgins đã được trưng bày vào ngày 27 tháng 5 năm 2019 ngay tại khu vườn bên ngoài trụ sở tòa nhà Văn phòng sáng chế và nhãn hiệu Hoa Kỳ và Bảo tàng Sảnh danh vọng các nhà phát minh quốc gia ở Alexandria (tiểu bang Virginia).

Phan Bình (Tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Vào mùa thu 1988, một máy bay do thám Mỹ phát hiện một hiện tượng độc lạ: “Vòm Sáng” sau khi tên lửa đạn đạo tầm trung SS-20 Saber của Liên Xô (cũ) được phóng đi. Quá trình trên tạo ra cực quang gây tranh cãi trong suốt thập kỷ, thậm chí còn bị nhầm là UFO.

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Theo các quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Mỹ, Nhà Trắng đã phê duyệt một đề xuất ngân sách mật trị giá 9 tỷ USD để mua các chip máy tính tiên tiến. Đây là những linh kiện cần thiết để các cơ quan tình báo Mỹ có thể khai thác tối đa tiềm năng của các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới nhất.

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Suốt gần hai năm, lực lượng điều tra Tây Ban Nha lần theo những dấu vết mong manh từ các hiện trường, rà soát hơn 3.000 hồ sơ và chờ kết quả đối chiếu ADN quốc tế để xác định danh tính kẻ gây ra chuỗi án mạng ở Alicante.

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.