Sự thực về người hùng Do Thái là gián điệp Anh

Một trong những nhân vật đóng vai trò lịch sử trong việc khai sinh ra nhà nước Do Thái lại từng là… gián điệp của Anh. Đó chính là Teddy Kollek, một chính trị gia hàng đầu của Israel, từng làm thị trưởng của Jerusalem trong suốt 30 năm.

Nhân vật này đã phản bội cộng đồng người Do Thái từ trước khi Israel được thành lập vào năm 1948. Kollek đã từng là một nguồn tin quan trọng của MI-5 (với mật danh "The Scorpion”) vào thời điểm chính quyền Anh đang cai quản vùng đất Palestine theo sự ủy trị của Liên Hợp Quốc. 

Thông tin về quá khứ bí mật của Kollek đã được Ronen Bergman, một phóng viên điều tra của tờ Yedioth Ahronoth phát hiện được trong kho tài liệu của Cơ quan lưu trữ quốc gia Anh. “Nội dung tất cả những tài liệu trên đã cho thấy, ông ta đã cộng tác rất chặt chẽ với tình báo Anh trong suốt nhiều năm: Từ 1943 cho tới 1947” – Bergman đã khẳng định với giới phóng viên Anh như vậy.

Teddy Kollek.

Teddy Kollek.

Chưa có những bằng chứng rõ ràng cho thấy, những thông tin được Kollek trao cho người Anh dẫn tới cái chết của một người nào đó. Tuy nhiên, có một sự thực không thể chối cãi là những thông tin này đã khiến cho hàng chục nhà hoạt động Do Thái bị bắt giữ và bị giam trong tù rất lâu sau đó. 

Điều này đã khiến người dân Do Thái bị sốc thực sự khi biết được những việc đã làm trong quá khứ của Kollek, người từng được coi là một trong những tượng đài sừng sững trong lịch sử Israel. Bản thân quá khứ của Kollek chỉ được phát hiện sau cái chết của ông ta một vài tháng - Kollek qua đời hồi tháng Giêng năm 2007 ở tuổi 95 – cũng gây ra không ít tranh cãi trong công luận Israel.

Theo nhận định chung, quyết định của Kollek hợp tác với cơ quan tình báo Anh đã được ông ta đưa ra trong giai đoạn có nhiều bất đồng sâu sắc trong hàng ngũ những người Do Thái, khi đó đang đấu tranh nhằm xây dựng một nhà nước riêng của mình. 

Trong khi những hành động không nhất quán từ đội quân chiếm đóng Anh đối với chủ nghĩa phục quốc Do Thái đã gây ra nhiều bất bình, khiến nhiều nhóm Do Thái cực đoan đã áp dụng cả chiến thuật khủng bố trong hoạt động của mình. 

Kollek (bìa trái) và một đồng nghiệp trong lần gặp tại châu Âu.
Kollek (bìa trái) và một đồng nghiệp trong lần gặp tại châu Âu.

Còn Kollek, đại diện cho một tổ chức có xu hướng phục quốc ôn hòa hơn (còn gọi là Jewish Agency), đã theo đuổi mục tiêu vô hiệu hóa hoạt động của những kẻ cực đoan trong việc tổ chức những vụ đánh bom hay ám sát.

Vào tháng 8/1945, Kollek - trên thực tế là người đứng đầu mạng lưới tình báo của Jewish Agency - đã trao cho người Anh thông tin về một trại huấn luyện ở Shula của nhóm Do thái cực đoan Irgun. Quân Anh sau đó đã tổ chức một vài đợt tấn công vào Shula, khi đó được coi là trung tâm của chủ nghĩa phục quốc Do Thái cực đoan. 

Một tài liệu của MI-5 đã kể về “những kết quả cực kỳ thành công” của một cuộc tấn công này, trong đó người Anh đã bắt được 27 kẻ tình nghi. Cha của cựu Bộ trưởng nhập cư Ze'ev Boim cũng từng là một đối tượng nằm trong số 27 người bị bắt khi đó. Một số cựu thành viên khác của Irgun cũng cảm thấy bị sốc sau khi biết được quá khứ của Kollek, cho dù họ khẳng định rất hài lòng vì sự thực đã được làm rõ. 

“Dù phải mất rất nhiều năm, nhưng sự thực đã được đưa ra ánh sáng” – đó là phát biểu của Mordechai Tzipori, cựu chỉ huy một thời của tổ chức Irgun. Hồi năm 1944, Tzipori cùng hàng trăm nhà hoạt động Do Thái khác đã bị người Anh đày sang tận châu Phi. Ông ta đã phải ở tại nơi này suốt 4 năm và chỉ được phép trở về sau khi Israel được thành lập. 

Tài liệu của MI-5 còn cho thấy, Kollek còn giúp đỡ người Anh trong một số nỗ lực bất thành nhằm bắt giữ Menachem Begin, người từng lãnh đạo Irgun trong giai đoạn 1944-1948 và về sau trở thành thủ tướng Israel.

Còn nhớ khi Kollek qua đời vào tháng Giêng năm 2007, đã có vô số những lời chia buồn được gửi đến từ khắp nơi trên thế giới. Trước đó, người Do Thái vẫn hết sức khâm phục và ngưỡng mộ ông này vì những đóng góp trong việc khai sinh nhà nước Do Thái cũng như những thành công của ông trong suốt 28 năm trên cương vị thị trưởng Jerusalem. 

Kollek đã phấn đấu rất nhiều trong việc bảo vệ và phát triển Jerusalem với hy vọng biến thành phố này trở thành thủ đô của Israel. Trên thực tế, Kollek đã nắm cương vị thị trưởng Jerusalem trong giai đoạn từ 1969-1993, trước khi thất bại trong một lần tranh cử với Ehud Olmert (cựu Thủ tướng Israel).

Theo lời nhà báo Bergman, rất có thể còn nhiều phát hiện mới trong cuộc đời của Kollek sẽ được tiết lộ sau khi MI-5 giải mật và công bố nốt những tài liệu còn lại. Ngay khi số tài liệu trên về hoạt động của MI-5 được người Anh giải mật, Đại sứ quán Israel tại London đã đặc biệt quan tâm tới hồ sơ số 66968 với nội dung nói về việc hợp tác của Kollek với MI-5. Ngay sau đó, Bộ Ngoại giao Israel đã yêu cầu phía Anh trì hoãn việc công khai số hồ sơ liên quan tới Kollek cho tới khi ông này qua đời.

Đinh Linh (tổng hợp)

Các tin khác

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Khi trái bóng Trionda chính thức lăn trên sân vào ngày 11/6/2026, World Cup lớn nhất trong lịch sử, trải dài trên 16 thành phố thuộc 3 quốc gia Bắc Mỹ, với 48 đội tuyển và 104 trận đấu đã chính thức khai mạc. Với tư cách là quốc gia chủ nhà chính đăng cai tới 78 trận đấu, nước Mỹ đã chuẩn bị một kế hoạch an ninh lớn chưa từng có để bảo vệ an toàn cho sự kiện lần này.

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

Trong Chiến tranh lạnh, có những vũ khí không cần khai hỏa vẫn làm rung chuyển thế giới. U-2 là một trường hợp như vậy. Nó không mang bom, không tên lửa, không được thiết kế để giao chiến trên không. Thứ nguy hiểm nhất là máy ảnh, cảm biến và độ cao tưởng như ngoài tầm với của phòng không Liên Xô.

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Với tiêu đề Lights, Camera, Covert Action (Ánh sáng, máy quay và hoạt động bí mật) đăng trên tạp chí Lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) trực tuyến Nga, tác giả, Đại tá KGB Stanislav Lekarev đã kể về những năm tháng hoạt động bí mật của ông tại Vương quốc Anh dưới vai giám đốc điều hành hãng phim SovExportFilm những thập niên 70 thế kỷ trước.

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Trong thế kỷ XXI, những bí mật của chúng ta liên tục bị săn lùng bằng các phương tiện điện tử. Vì vậy, yêu cầu thận trọng trong phát ngôn và chia sẻ thông tin ngày càng trở nên cấp thiết. Trao đổi với phóng viên Báo “Luận chứng tuần”, Đại tá Sergey Matveev, chuyên gia an ninh mạng từng công tác tại Cơ quan An ninh Liên bang Nga, đã chia sẻ một số ý kiến về những nguy cơ mà thời đại kỹ thuật số đang đặt ra. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Lỗ hổng của nước Anh

Lỗ hổng của nước Anh

Hai lá đơn từ chức được gửi đi gần như đồng thời của hai bộ trưởng đứng đầu lực lượng quân đội Anh hôm 11/6/2026 vừa qua không chỉ bộc lộ những bất đồng trong chính phủ. Nghiêm trọng hơn, nó đã phơi bày một lỗ hổng an ninh nghiêm trọng đe dọa vị thế của Anh trên bản đồ thế giới.

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Ngày 15/1/1976, bồi thẩm đoàn tại Tòa án Liên bang khu vực Bắc California đã kết án tù chung thân đối với Sara Moore. Bản án có thể được xem là quá nghiêm khắc, bởi vì Moore không giết ai, mà chỉ thực hiện một vụ ám sát bất thành. Tuy nhiên, mục tiêu của bà ta là Tổng thống Hoa Kỳ Gerald Ford.

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Ngày 10/2/1942, tàu ngầm Mỹ US Trout (SS-202) đã đánh chìm hai tàu vận tải của Nhật Bản. Thoạt nhìn, điều này dường như chẳng có gì đặc biệt, bởi trong suốt cuộc chiến ở Thái Bình Dương, có hàng trăm cuộc tấn công tương tự. Tuy nhiên, cuộc tấn công lần này được thực hiện bởi một tàu ngầm đang chở trên khoang một kho báu trị giá hàng triệu USD.

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

Từ Công đồng Trent đến vùng biển Lepanto, tình báo Ottoman thế kỷ XVI từng len qua những lối mà châu Âu ít nghi ngờ nhất: áo giáo sĩ, thương nhân, hải tặc, người cải đạo, tù binh được thả. Nhưng một đế chế có thể thu được rất nhiều tin tức mà vẫn thua, nếu thông tin khi về đến trung tâm quyền lực bị che khuất bởi nỗi sợ nói thật.

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Vụ bắt giữ một nhân sự trong lĩnh vực quốc phòng tại Ba Lan công bố hôm 30/5/2026 đang đặt ra những câu hỏi về mức độ an toàn của thông tin chiến lược, nhất là trong bối cảnh chuỗi cung ứng quân sự ngày càng trở nên nhạy cảm.

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

Giữa miền Tây nước Đức, một cửa hàng kem Ý trở thành tâm điểm của chiến dịch truy quét mafia lớn nhất châu Âu. Không phải vì những tiếng súng hay một vụ giết người công khai, mà vì một thứ tinh vi hơn nhiều: dòng tiền mua bán ma túy từ Nam Mỹ được hợp thức hóa qua những doanh nghiệp bề ngoài rất bình thường.

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

Một cuộc kiểm thử đối với chatbot AI đã làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ công nghệ này có thể bị lợi dụng để tiếp cận và phổ biến các tri thức liên quan đến vũ khí sinh học.