Đội bóng thiếu niên Thái Lan bị kẹt trong hang:

Sự sống trong hang tối dưới góc nhìn khoa học

Từ ngày 23-6-2018, đội bóng thiếu niên Thái Lan cùng với huấn luyện viên bị mắc kẹt trong hang Tham Luang nằm trong dãy núi Doi Nang Non thuộc tỉnh Chiang Rai. Theo một số chuyên gia, nhóm người bị nạn sẽ gặp thách thức rất lớn về mặt thể lực lẫn tâm lý do phải cố gắng sống sót thời gian dài trong môi trường hang tối.

Hang Tham Luang Nang Non, nằm gần biên giới với Myanmar, trải dài vài km dưới lòng đất và là một điểm thu hút khách du lịch.

Andrea Danese, chuyên gia tâm thần học trẻ em và thiếu niên Đại học Hoàng gia London (Anh), cho biết trong thời gian ngắn hạn nhóm thiếu niên sẽ phải đối mặt với vài sự cố gây chấn động tâm lý như là sợ hãi, buồn rầu và có thể dẫn đến trầm cảm.

Ông Andrea Danese, chuyên gia tâm thần học trẻ em và thiếu niên, Đại học Hoàng gia London (Anh).

Ông Andrea Danese, chuyên gia tâm thần học trẻ em và thiếu niên, Đại học Hoàng gia London (Anh).

David Paterson, chuyên gia tâm lý học Đại học Oxford (Anh), cũng có cùng lập luận: "Trong môi trường không gian hẹp và hoàn toàn không có ánh sáng tự nhiên cho nên tâm lý nhóm thiếu niên sẽ bị tác động tiêu cực. Do đó, tinh thần rắn rỏi là yếu tố sống còn".

Donelson R. Forsyth, Giáo sư Đại học Richmond bang Virginia (Mỹ), phân tích: "Nghiên cứu những trường hợp mắc kẹt trong hang tối trước đây cho thấy để giữ vững tinh thần bắt buộc nhóm người bị nạn phải có tinh thần đồng đội liên kết chặt chẽ với nhau đồng thời tập hợp mọi nguồn thực phẩm có được để sống còn trong thảm họa".

Nhưng, đây là tình huống bất thường vì nhóm người bị nạn là thiếu niên (tuổi từ 11 đến 16) và khác biệt hẳn với những vụ việc trước đây như là sự cố nhóm thợ mỏ Chile bị kẹt dưới hầm sâu suốt 70 ngày năm 2010. Giáo sư Danese nhấn mạnh rằng người lớn (ở đây là huấn luyện viên 25 tuổi) phải đóng vai trò chủ yếu, biết cách giao tiếp cũng như động viên tinh thần và trấn an các em cùng với sự hỗ trợ từ bên ngoài nhằm hạn chế tối đa mối đe dọa chấn thương tâm thần. Vấn đề đặt ra cho đội bóng thiếu niên là duy trì đồng hồ sinh học cơ thể như thế nào trong hang tối.

Lực lượng cứu hộ bên trong hang Tham Luang.
Lực lượng cứu hộ bên trong hang Tham Luang.

Một trong những thách thức lớn nhất là tình trạng tối đen trong hang làm cho con người không phân biệt được ranh giới ngày - đêm mà từ đó ảnh hưởng xấu đến đồng hồ sinh học trong cơ thể cũng như nhịp tim gây nên trạng thái gọi là "mất đồng bộ hóa" - theo Giáo sư Russel, chủ nhiệm khoa Thần kinh -Sinh học, Đại học Oxford.

Không chỉ giấc ngủ bị tác động mà nhịp điệu sinh học bị phá vỡ cũng ảnh hưởng đến tâm trạng, chức năng ruột cũng như nhiều vùng khác trong cơ thể. Chu kỳ sinh học kéo dài 24 giờ cần được duy trì đồng bộ thông qua việc tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên cho nên không phải ngẫu nhiên mà các nghiên cứu về nhịp điệu sinh học được tiến hành trong hang động.

Tuy nhiên, con người có thể tái lập lại nhịp điệu sinh học trở lại bình thường thông qua các khoảng cách thời gian giữa các bữa ăn. Mike Tipton, nhà sinh lý học Đại học Portsmouth (Anh) nhấn mạnh sự sống còn trong các điều kiện khắc nghiệt phụ thuộc vào một số yếu tố quan trọng như dưỡng khí, nhiệt độ, nguồn thực phẩm và nước uống. Tipton giải thích: "Nói chung, thực phẩm duy trì sự sống nên có hàm lượng cao chất béo và đường. Không tiêu thụ quá nhiều protein vì sẽ làm gia tăng tình trạng cơ thể mất nước".

Những trẻ bị chấn thương tâm thần có thể gặp nguy cơ cao mắc phải các chứng rối loạn kéo dài như là trầm cảm, lo lắng và rối loạn stress hậu chấn thương (PTSD) - theo Sandro Galea và Robert A Knoxm, hai giáo sư Trường Y tế Công cộng Đại học Boston (Mỹ). Do đó, hai giáo sư nhận định có thể "một phần ba hay một nửa" trong số nhóm thiếu niên Thái Lan sẽ gặp phải các vấn đề về tâm lý kéo dài khó tránh khỏi!

Phương pháp điều trị bao gồm Liệu pháp nhận thức hành vi (CBT) kết hợp với dùng thuốc. CBT là hình thức tâm lý trị liệu giúp bệnh nhân hiểu rõ sự ảnh hưởng của suy nghĩ và cảm xúc lên hành vi. CBT thường được sử dụng để điều trị các rối loạn liên quan đến sợ hãi, nghiện, trầm cảm và lo âu. CBT thường được áp dụng trong một khoảng thời gian ngắn và tập trung giúp bệnh nhân đương đầu với một vấn đề cụ thể. Trong suốt quá trình điều trị, bệnh nhân sẽ học cách xác định và thay đổi các suy nghĩ tiêu cực gây ảnh hưởng xấu lên hành vi và cảm xúc.

Theo các nhà khoa học, một số vấn đề nguy hại cho sức khỏe sẽ xảy ra cho người bị mắc kẹt đến 10 ngày trong hang tối có thể kể như sau: khi ra ánh sáng ngay lập tức, mắt có thể bị tổn thương võng mạc vĩnh viễn. Thứ 2 là phổi bị tổn hại do chất lượng không khí tồi trong hang. Thứ 3, hệ tiêu hóa bị tác động tiêu cực: sụt cân, suy dinh dưỡng. Cuối cùng là da có thể bị mất sắc tố và dễ bị nhiễm trùng do môi trường ẩm ướt trong hang. 

Joshua Morris, giám đốc điều hành các tour du lịch hang động và leo núi ở miền bắc Thái Lan, cho rằng: "Mắc kẹt trong hang có lẽ là một trong những trải nghiệm khủng khiếp nhất mà con người có thể phải chịu đựng. Vấn đề ở chỗ nhóm thiếu niên chỉ chuẩn bị cho việc lưu lại trong hang có vài giờ đồng hồ".

Tham Luang là hang lớn thứ 4 của Thái Lan và nổi tiếng là nơi hay bị ngập nước trong mùa mưa lũ. Nhóm thiếu niên và huấn luyện viên được cho là bị kẹt không ra được cửa hang do nước lụt dâng cao. Nhiệt độ trong hang vào khoảng từ 20 đến 25 độ C, tức là vẫn khá ấm. Bộ trưởng Nội vụ Anupong Paojinda phát biểu trong một cuộc họp báo: "Các em có thực phẩm và kỹ năng cho nên chúng tôi tin là các em đang an toàn".

Duy Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bắc Ninh đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với 5 đối tượng vì có hành vi lừa dối khách hàng. Các đối tượng trên là chủ cơ sở, “bác sĩ”, “khách hàng” của Spa Sigma và Spa “Royal Luxury” ở tỉnh Bắc Ninh với những thủ đoạn lừa dối khách hàng hết sức bài bản, tinh vi.

Thiếu tướng Trịnh Xuân Thu luôn hướng về quê hương bằng những việc làm ý nghĩa để tri ân Mẹ Việt Nam anh hùng và các anh hùng, liệt sĩ.

Công an tỉnh Thanh Hóa phát huy truyền thống anh hùng

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Thanh Hóa là một trong những địa bàn trọng điểm bị không quân, hải quân Mỹ đánh phá ác liệt. Hàm Rồng, Nam Ngạn, Phà Ghép, Đò Lèn, Đồi Nhơm... trở thành những “tọa độ lửa” trên tuyến chi viện chiến lược. Mỗi cây cầu, bến phà, cung đường nơi đây đều ghi dấu những trận đánh khốc liệt và sự hy sinh của quân, dân Thanh Hóa để giữ vững mạch giao thông ra tiền tuyến.

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

Bỏ học từ lớp 4, lang thang ở ga Nam Định rồi trượt dài từ trộm cắp, cướp tài sản đến ma túy, Nguyễn Văn Thùy dành hơn 20 năm cuộc đời để... đi tù. Khi trở về, những tưởng đã "rẽ lối" thành công sang lĩnh vực truyền thông với hình ảnh “Tế Điên” trên mạng xã hội, kể chuyện tù tội và khuyên giới trẻ hoàn lương, nhưng, như một diễn viên quen "ăn đèn" sân khấu, “Tế Điên" một lần nữa vướng vòng lao lý cũng chính bởi những phát ngôn thiếu kiểm soát của mình.

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Mỹ đã tham gia công ước cấm vũ khí sinh học, nhưng Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) lại bí mật phát triển một loại vũ khí ám sát bí mật: "khẩu súng gây đau tim". Sự thật khí tài này vừa được tạp chí trực tuyến Cơ khí phổ thông (PMC) Mỹ lật lại trong số ra trung tuần tháng 8/2026.

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

Một số công nghệ đột phá vẫn mang lại cảm giác như thể chúng được hiện thực hóa từ truyện hư cấu, ngay cả khi chúng đã xuất hiện được một thời gian. Đó là bởi vì chúng ta học cách áp dụng chúng vào cuộc sống hàng ngày thông qua các ứng dụng và thiết bị mà chúng hỗ trợ, nhưng chúng ta lại không bao giờ dành thời gian để tìm hiểu điều gì làm cho những công nghệ này hoạt động.

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

Bên dưới bề nổi của cuộc thương chiến vi chip bán dẫn đang nổi bật trên các trang báo quốc tế là một cuộc chiến ngầm khốc liệt hơn gấp bội: Cuộc đua áp đặt thể chế, giành quyền định đoạt trật tự số toàn cầu. Xem ra, quyền lực đích thực của kỷ nguyên mới không nằm ở chỗ ai làm ra con chip nhanh nhất, mà thuộc về kẻ quyết định AI được phép vận hành theo những quy tắc nào.

Chiều 6/8, việc công an xuất hiện tại nhà Bùi Xuân Huấn đã thu hút nhiều người quay phim, phát trực tiếp qua mạng xã hội

Một thập niên nổi tiếng nhờ thị phi

Không có chuyên môn, nghề nghiệp nổi bật làm bệ phóng, Bùi Xuân Huấn, tức Huấn “Hoa Hồng” vẫn xây dựng được sức ảnh hưởng lớn trên mạng xã hội bằng những màn khoe tiền, phát ngôn gây sốc và các bài giảng về “đạo lý”. Từ một hiện tượng mạng mang màu sắc “giang hồ”, Huấn từng bước thương mại hóa sự nổi tiếng, tham gia kinh doanh, bán hàng trực tuyến và làm từ thiện. Tuy nhiên, hành trình ấy cũng liên tục đi kèm tranh cãi, những lần bị xử phạt và gần đây nhất là việc cơ quan điều tra có mặt tại nơi ở của người này.

Thư cảm ơn của tỉnh ủy lai châu tới công ty TNHH KF FAN của ông Trần Đình Tiệp sau khi ông gửi 1,1 tỉ đồng ủng hộ đồng bào khó khăn

Khánh Sky và kết cục được báo trước

Từ một vụ tranh cãi về hoạt động từ thiện, câu chuyện nhanh chóng leo thang thành những màn livestream chửi bới, kéo đến tận nơi đối chất, rồi kết thúc bằng việc cơ quan công an vào cuộc. Đằng sau vụ việc Khánh Sky là một hiện tượng đáng báo động hơn: Nhiều gã “giang hồ mạng” hiện nay đang kiếm cơm bằng những drama gây tranh cãi và vướng vào pháp luật như là kết cục đương nhiên.

Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến cùng đồng nghiệp nghiên cứu kịch bản trước khi quay phim

Người kể chuyện pháp luật bằng những thước phim triệu view

Đoạn clip ghi lại hình ảnh một trung tá CSGT phụ vợ bán nước mía sau giờ làm việc bất ngờ thu hút hàng triệu lượt xem, giúp nhiều người biết đến Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến, cán bộ Phòng CSGT Công an TP Hà Nội. Phía sau khoảnh khắc đời thường ấy là một hành trình hơn 20 năm bền bỉ đứng giữa những ngã tư Thủ đô, chứng kiến biết bao mất mát vì tai nạn giao thông, thế nên, cách mà anh Tiến tuyên truyền pháp luật bằng những clip sống động khiến người dân, đặc biệt là các bạn trẻ vô cùng thích thú. Mọi người gọi anh là "Trung tá triệu view".

Những phát minh đi trước thời đại

Những phát minh đi trước thời đại

Giám sát động đất, động cơ hơi nước, phẫu thuật và vật liệu tiên tiến... Một hành trình khám phá những phát minh cổ đại đi trước thời đại.

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Cuộc xung đột tại Ukraine kéo dài đã đẩy các quốc gia thành viên châu Âu của NATO vào một cuộc chạy đua vũ trang quy mô lớn chưa từng có kể từ sau Chiến tranh Lạnh. Trong bối cảnh các tập đoàn công nghiệp quốc phòng nội địa phương Tây bị quá tải và Mỹ có dấu hiệu muốn giảm bớt vai trò đầu tàu dẫn dắt phòng thủ cựu lục địa, một hiện tượng địa chính trị kỳ lạ đã xuất hiện: dòng vũ khí từ cường quốc công nghiệp Đông Bắc Á - Hàn Quốc - đang ồ ạt đổ bộ về phía Tây.

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

Nếu động cơ hơi nước thúc đẩy cách mạng công nghiệp, Internet mở ra kỷ nguyên kết nối toàn cầu thì trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình nền văn minh số của thế kỷ XXI. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích to lớn, công nghệ này cũng bị các tổ chức tội phạm, mạng lưới lừa đảo và các nhóm cực đoan lợi dụng để gia tăng quy mô, mức độ tinh vi của các cuộc tấn công mạng, gian lận tài chính hay thậm chí là khủng bố.

Cuộc chiến của niềm tin

Cuộc chiến của niềm tin

Có những thứ vũ khí không phát ra tiếng nổ. Nó không để lại hố bom, không làm rung cửa kính, cũng không hiện lên trên bản đồ quân sự. Nhưng, nó âm thầm đi vào điện thoại, bảng tin, nhóm chat, những cuộc tranh luận gia đình và cả lá phiếu của cử tri. Tin giả, trong hình hài mới của thời trí tuệ nhân tạo (AI), đang trở thành một thứ vũ khí như thế.

Phát động cao điểm thi đua 70 ngày đêm lập thành tích xuất sắc chào mừng kỉ niệm 70 năm Ngày truyền thống lực lượng Cảnh sát kinh tế

Những người gác cửa vùng kinh tế Đông bắc

Suốt hơn 45 năm xây dựng và trưởng thành, từ 14 cán bộ, chiến sĩ đầu tiên đến đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh Quảng Ninh đã lặng lẽ giữ vững trận tuyến bảo vệ nền kinh tế, đấu tranh với tham nhũng, buôn lậu, hàng giả và tội phạm kinh tế, góp phần giữ gìn kỷ cương pháp luật, môi trường đầu tư và sự bình yên của nhân dân đất mỏ.

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Trong thế giới lượng tử, luật chơi của các điệp viên truyền thống hoàn toàn bị phá sản. Hãy tưởng tượng một bức thư mật được viết bằng các hạt ánh sáng. Chỉ cần một cái nhìn lén lút của mật thám, bức thư sẽ ngay lập tức tự hủy và phát tín hiệu báo động về trung tâm đầu não. Đó không phải là phép thuật, đó là Phân phối khóa lượng tử (QKD) - thứ đang giúp Bắc Kinh xây dựng một hệ thống thông tin liên lạc quốc phòng mà không một siêu máy tính nào của phương Tây có thể giải mã.

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Ma túy đá hay các chất ảo giác, muốn đưa vào cơ thể, người nghiện ngập luôn cần đến những “dụng cụ trung gian” - đó là những chiếc nỏ thủy tinh uốn lượn, những chiếc bình khò tinh vi. Lâu nay, dư luận thường chỉ chú ý đến các đường dây mua bán ma túy mà ít ai biết rằng, phía sau dòng chảy đen tối đó là một thị trường ngầm cung cấp “đồ chơi” cho việc sử dụng ma túy vô cùng béo bở. Những kẻ núp bóng sản xuất, cung cấp các vật dụng này đang trở thành nguồn tiếp tay cho làn sóng tội phạm ma túy biến tướng.

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

Hàng trăm UAV Ukraine tấn công Moscow đã khiến hệ thống phòng không Nga rơi vào tình thế quá tải. Đằng sau đó là một hệ sinh thái UAV tấn công tầm xa đang được Kiev phát triển, với chi phí thấp hơn tên lửa hành trình nhưng đủ sức buộc Moscow phải phân tán, tiêu hao và liên tục điều chỉnh năng lực phòng thủ.

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Đi khám phát hiện không có tinh trùng (vô tinh) người đàn ông bật khóc ngay khi bước ra cửa phòng khám. Anh nghĩ rằng cuộc đời mình không thể có con được nữa. Thất vọng, hoang mang khiến anh sợ làm lỡ duyên của vợ. Trước đây, y học đã nghiên cứu và tìm ra phương pháp nuôi cấy tinh tử thành tinh trùng, mang lại hy vọng có con cho những người đàn ông vô tinh. Nhưng hiện nay, nhờ sự tiến bộ của y học, công nghệ đã “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện được giấc mơ làm cha bằng mổ vi phẫu tinh hoàn tìm tinh trùng.