Đội bóng thiếu niên Thái Lan bị kẹt trong hang:

Sự sống trong hang tối dưới góc nhìn khoa học

Từ ngày 23-6-2018, đội bóng thiếu niên Thái Lan cùng với huấn luyện viên bị mắc kẹt trong hang Tham Luang nằm trong dãy núi Doi Nang Non thuộc tỉnh Chiang Rai. Theo một số chuyên gia, nhóm người bị nạn sẽ gặp thách thức rất lớn về mặt thể lực lẫn tâm lý do phải cố gắng sống sót thời gian dài trong môi trường hang tối.

Hang Tham Luang Nang Non, nằm gần biên giới với Myanmar, trải dài vài km dưới lòng đất và là một điểm thu hút khách du lịch.

Andrea Danese, chuyên gia tâm thần học trẻ em và thiếu niên Đại học Hoàng gia London (Anh), cho biết trong thời gian ngắn hạn nhóm thiếu niên sẽ phải đối mặt với vài sự cố gây chấn động tâm lý như là sợ hãi, buồn rầu và có thể dẫn đến trầm cảm.

Ông Andrea Danese, chuyên gia tâm thần học trẻ em và thiếu niên, Đại học Hoàng gia London (Anh).

Ông Andrea Danese, chuyên gia tâm thần học trẻ em và thiếu niên, Đại học Hoàng gia London (Anh).

David Paterson, chuyên gia tâm lý học Đại học Oxford (Anh), cũng có cùng lập luận: "Trong môi trường không gian hẹp và hoàn toàn không có ánh sáng tự nhiên cho nên tâm lý nhóm thiếu niên sẽ bị tác động tiêu cực. Do đó, tinh thần rắn rỏi là yếu tố sống còn".

Donelson R. Forsyth, Giáo sư Đại học Richmond bang Virginia (Mỹ), phân tích: "Nghiên cứu những trường hợp mắc kẹt trong hang tối trước đây cho thấy để giữ vững tinh thần bắt buộc nhóm người bị nạn phải có tinh thần đồng đội liên kết chặt chẽ với nhau đồng thời tập hợp mọi nguồn thực phẩm có được để sống còn trong thảm họa".

Nhưng, đây là tình huống bất thường vì nhóm người bị nạn là thiếu niên (tuổi từ 11 đến 16) và khác biệt hẳn với những vụ việc trước đây như là sự cố nhóm thợ mỏ Chile bị kẹt dưới hầm sâu suốt 70 ngày năm 2010. Giáo sư Danese nhấn mạnh rằng người lớn (ở đây là huấn luyện viên 25 tuổi) phải đóng vai trò chủ yếu, biết cách giao tiếp cũng như động viên tinh thần và trấn an các em cùng với sự hỗ trợ từ bên ngoài nhằm hạn chế tối đa mối đe dọa chấn thương tâm thần. Vấn đề đặt ra cho đội bóng thiếu niên là duy trì đồng hồ sinh học cơ thể như thế nào trong hang tối.

Lực lượng cứu hộ bên trong hang Tham Luang.
Lực lượng cứu hộ bên trong hang Tham Luang.

Một trong những thách thức lớn nhất là tình trạng tối đen trong hang làm cho con người không phân biệt được ranh giới ngày - đêm mà từ đó ảnh hưởng xấu đến đồng hồ sinh học trong cơ thể cũng như nhịp tim gây nên trạng thái gọi là "mất đồng bộ hóa" - theo Giáo sư Russel, chủ nhiệm khoa Thần kinh -Sinh học, Đại học Oxford.

Không chỉ giấc ngủ bị tác động mà nhịp điệu sinh học bị phá vỡ cũng ảnh hưởng đến tâm trạng, chức năng ruột cũng như nhiều vùng khác trong cơ thể. Chu kỳ sinh học kéo dài 24 giờ cần được duy trì đồng bộ thông qua việc tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên cho nên không phải ngẫu nhiên mà các nghiên cứu về nhịp điệu sinh học được tiến hành trong hang động.

Tuy nhiên, con người có thể tái lập lại nhịp điệu sinh học trở lại bình thường thông qua các khoảng cách thời gian giữa các bữa ăn. Mike Tipton, nhà sinh lý học Đại học Portsmouth (Anh) nhấn mạnh sự sống còn trong các điều kiện khắc nghiệt phụ thuộc vào một số yếu tố quan trọng như dưỡng khí, nhiệt độ, nguồn thực phẩm và nước uống. Tipton giải thích: "Nói chung, thực phẩm duy trì sự sống nên có hàm lượng cao chất béo và đường. Không tiêu thụ quá nhiều protein vì sẽ làm gia tăng tình trạng cơ thể mất nước".

Những trẻ bị chấn thương tâm thần có thể gặp nguy cơ cao mắc phải các chứng rối loạn kéo dài như là trầm cảm, lo lắng và rối loạn stress hậu chấn thương (PTSD) - theo Sandro Galea và Robert A Knoxm, hai giáo sư Trường Y tế Công cộng Đại học Boston (Mỹ). Do đó, hai giáo sư nhận định có thể "một phần ba hay một nửa" trong số nhóm thiếu niên Thái Lan sẽ gặp phải các vấn đề về tâm lý kéo dài khó tránh khỏi!

Phương pháp điều trị bao gồm Liệu pháp nhận thức hành vi (CBT) kết hợp với dùng thuốc. CBT là hình thức tâm lý trị liệu giúp bệnh nhân hiểu rõ sự ảnh hưởng của suy nghĩ và cảm xúc lên hành vi. CBT thường được sử dụng để điều trị các rối loạn liên quan đến sợ hãi, nghiện, trầm cảm và lo âu. CBT thường được áp dụng trong một khoảng thời gian ngắn và tập trung giúp bệnh nhân đương đầu với một vấn đề cụ thể. Trong suốt quá trình điều trị, bệnh nhân sẽ học cách xác định và thay đổi các suy nghĩ tiêu cực gây ảnh hưởng xấu lên hành vi và cảm xúc.

Theo các nhà khoa học, một số vấn đề nguy hại cho sức khỏe sẽ xảy ra cho người bị mắc kẹt đến 10 ngày trong hang tối có thể kể như sau: khi ra ánh sáng ngay lập tức, mắt có thể bị tổn thương võng mạc vĩnh viễn. Thứ 2 là phổi bị tổn hại do chất lượng không khí tồi trong hang. Thứ 3, hệ tiêu hóa bị tác động tiêu cực: sụt cân, suy dinh dưỡng. Cuối cùng là da có thể bị mất sắc tố và dễ bị nhiễm trùng do môi trường ẩm ướt trong hang. 

Joshua Morris, giám đốc điều hành các tour du lịch hang động và leo núi ở miền bắc Thái Lan, cho rằng: "Mắc kẹt trong hang có lẽ là một trong những trải nghiệm khủng khiếp nhất mà con người có thể phải chịu đựng. Vấn đề ở chỗ nhóm thiếu niên chỉ chuẩn bị cho việc lưu lại trong hang có vài giờ đồng hồ".

Tham Luang là hang lớn thứ 4 của Thái Lan và nổi tiếng là nơi hay bị ngập nước trong mùa mưa lũ. Nhóm thiếu niên và huấn luyện viên được cho là bị kẹt không ra được cửa hang do nước lụt dâng cao. Nhiệt độ trong hang vào khoảng từ 20 đến 25 độ C, tức là vẫn khá ấm. Bộ trưởng Nội vụ Anupong Paojinda phát biểu trong một cuộc họp báo: "Các em có thực phẩm và kỹ năng cho nên chúng tôi tin là các em đang an toàn".

Duy Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.

Một quyết định tháo gỡ

Một quyết định tháo gỡ

Chiều 5/12/2025, với 439/443 đại biểu biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua thông Luật Giám định tư pháp sửa đổi, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/5/2026. Luật này đã khôi phục “quyền” giám định pháp y thương tích trên người sống của các bác sĩ pháp y CAND…

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Giữa thế kỷ XVI, tại một ngôi làng nhỏ miền Nam nước Pháp, một người đàn ông trở về sau nhiều năm mất tích và được cả cộng đồng thừa nhận là Martin Guerre. Ông được vợ chấp nhận, được gia đình đón nhận, thậm chí tham gia các tranh chấp tài sản như một chủ hộ thực sự. Chỉ có một sự thật mà không ai nhận ra trong nhiều năm: ông không phải Martin Guerre. Vụ án sau đó không chỉ là câu chuyện về một kẻ mạo danh, mà còn trở thành một trong những hồ sơ đầu tiên đặt nền móng cho tư duy pháp lý về danh tính con người - một vấn đề mà hơn 4 thế kỷ sau vẫn còn nguyên tính thời sự.

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran mới đây nhắm vào trung tâm dữ liệu của các hãng công nghệ lớn tại Trung Đông bất ngờ gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với thế giới: cơ sở hạ tầng dữ liệu đã chuyển từ tài sản thương mại thành mục tiêu chiến lược.

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Các cường quốc hàng đầu hiện đang bắt đầu hiểu được những thay đổi mang tính cách mạng do tiềm năng sử dụng rộng rãi các loại vũ khí chính xác tầm xa mang lại. Ở quy mô mà tên lửa chiến thuật có thể được sản xuất và triển khai hàng nghìn chiếc, tên lửa hành trình hàng chục nghìn chiếc và máy bay không người lái cảm tử tầm xa hàng triệu chiếc mỗi năm, tác động của chúng sẽ tương đương với vũ khí hạt nhân, ít nhất là ở cấp độ chiến thuật. Tất nhiên, giải pháp tối ưu sẽ luôn là sự kết hợp của cả hai, nhưng hoàn toàn có thể trong vòng 5 đến 10 năm tới, chính các loại vũ khí tầm xa, độ chính xác cao sẽ có khả năng giải quyết nhiệm vụ chính là đánh bại kẻ thù từ xa mà không cần sử dụng máy bay có người lái.

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Cuộc chiến với Iran đang trở thành nơi thử nghiệm cho các loại vũ khí mới nhất của Mỹ. Quân đội Hoa Kỳ đã sử dụng một số loại vũ khí mới để thực hiện các cuộc tấn công chống lại Tehran. Chúng bao gồm tên lửa đạn đạo tầm ngắn và máy bay không người lái (UAV) tấn công giá rẻ. Loại này được Mỹ cải biên từ công nghệ UAV của Iran. Các nhà quan sát cũng phát hiện ra một biến thể mới của tên lửa hành trình phóng từ tàu chiến.

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Bỗng một ngày nào đó, người ta bàng hoàng khi phát hiện hình ảnh của mình bị rao bán trên mạng với cảnh nhạy cảm, bị cắt ghép, chắp vá thành những món hàng “nóng” và bị trao đổi, mua bán như mớ rau, cân cá trên “chợ đen”. Đây là thực trạng đáng báo động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và nhân phẩm con người, gây ra nhiều hệ lụy xấu cho cộng đồng và xã hội...

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA của một người vô gia cư Mỹ được tìm thấy dưới móng tay một nạn nhân bị giết, nhưng anh chưa từng gặp người đó trong đời, và từ nghịch lý này, một sự thật lộ ra: thứ được coi là bằng chứng chắc chắn nhất lại có thể đẩy một người vô tội đến sát bờ vực bị kết án.

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Khi công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) và các công cụ kỹ thuật số ngày càng được sử dụng nhiều trong hoạt động quân sự, chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran cho thấy cách thức tiến hành chiến tranh đang thay đổi nhanh chóng. Khi dữ liệu trở thành mục tiêu và AI trở thành công cụ ra quyết định, ranh giới giữa chiến tranh truyền thống và chiến tranh công nghệ cao gần như bị xóa nhòa.

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

Mới đây, một công ty công nghệ quốc phòng Trung Quốc tuyên bố hệ thống AI của họ đã phát hiện tín hiệu từ máy bay ném bom tàng hình B-2 của Mỹ và dấu hiệu huy động quân sự nhiều tuần trước khi cuộc xung đột với Iran leo thang.

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Việc Israel sử dụng tên lửa Blue Sparrow đã thu hút sự chú ý toàn cầu vì quỹ đạo bay bất thường, tốc độ cao và khả năng tấn công các vị trí được phòng thủ kiên cố mà không cần nhiều cảnh báo.

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Hơn 16 tỷ mật khẩu và thông tin đăng nhập bị phơi bày trên không gian mạng đã tạo ra cú sốc lớn đối với giới an ninh toàn cầu. Vượt ra ngoài con số kỷ lục, vụ rò rỉ đã phơi lộ một thực tế đáng lo ngại: các lỗ hổng an ninh đang âm thầm kết nối, và chuyển hóa thành mối đe dọa có tính hệ thống.

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Việc kiểm soát các tuyến cáp quang ngầm dưới biển, huyết mạch của mạng Internet toàn cầu, đã trở thành chiến tuyến mới trong cuộc chiến giành quyền lực kỹ thuật số. Trong các vùng biển tranh chấp, sức mạnh thường được coi là một màn trình diễn.

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

Một phụ nữ 21 tuổi ở Hàn Quốc vừa bị cáo buộc đã sử dụng phần mềm ChatGPT để giúp trả lời các câu hỏi khi cô ta lên kế hoạch cho một loạt vụ giết người khiến hai người đàn ông thiệt mạng và một người khác bất tỉnh trong giây lát.