“Sự cố Venezuela” và kinh tế Trung Quốc

Sau khi bắt giữ vợ chồng Tổng thống Nicolas Maduro theo cách “không giống ai”, chính quyền Mỹ tiếp tục loạt động thái nhằm nắm quyền kiểm soát nguồn dầu thô đậm đặc, chất lượng cao của Venezuela. Điều này tác động thế nào đến kinh tế Trung Quốc?

Người mua dầu lớn nhất của Venezuela

Trung Quốc đã dành hàng thập kỷ để tăng cường quan hệ với Nam Mỹ, đầu tư hàng tỷ USD vào các dự án cơ sở hạ tầng để giúp nâng cao uy tín và lợi ích kinh tế của mình. Kể từ năm 2000, Trung Quốc đã thay thế Mỹ trở thành đối tác thương mại lớn nhất hoặc lớn thứ hai của hầu hết các quốc gia trong khu vực, theo lời giáo sư Adrian Hearn, chuyên gia nghiên cứu về Mỹ Latinh tại Đại học Melbourne, Australia.

1_image002.jpg -0
Trung Quốc từ lâu đã hỗ trợ kinh tế và chính trị cho Venezuela.

“Sự bất ổn và không chắc chắn do việc tăng thuế quan của Mỹ dưới thời ông Trump chỉ làm tăng tốc xu hướng này, và Trung Quốc đã mở ra một lựa chọn thay thế cho Mỹ Latinh”, giáo sư Hearn nói.

Trung Quốc là khách hàng xuất khẩu dầu mỏ lớn nhất của Venezuela, chiếm khoảng 95% doanh thu xuất khẩu của quốc gia Nam Mỹ này - một huyết mạch kinh tế quan trọng trong bối cảnh các lệnh trừng phạt của Mỹ.

Ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc trong khu vực từ lâu đã khiến Washington lo ngại. Sau vụ bắt giữ ông Maduro, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết họ sẽ không cho phép "Tây bán cầu trở thành căn cứ hoạt động cho các đối thủ, đối thủ cạnh tranh và kẻ thù của Mỹ". Sau khi lật đổ ông Maduro, Washington thậm chí còn “ra lệnh” Venezuela cắt đứt quan hệ với Nga, Trung Quốc, Cuba và Iran, khiến Trung Quốc đáp trả kịch liệt.

Thời điểm tiến hành chiến dịch bắt giữ ông Maduro có thể là một "hành động hăm dọa" có chủ đích, theo Oliver Villar, một chuyên gia về địa chính trị Mỹ Latinh tại Đại học Charles Sturt. “Bạn có thể coi đây là hành động tuyệt vọng của một cường quốc đang suy yếu,” Tiến sĩ Villar nói, mô tả đó là một “nỗ lực trơ trẽn” nhằm cảnh báo các quốc gia không nên quá thân thiết với Trung Quốc. “Nhưng tất nhiên người Trung Quốc, giống như đối tác chính của họ là Nga, không dễ bị hù dọa”, ông nói. “Sức mạnh trong chính sách đối ngoại của Trung Quốc, cả về phương diện địa chính trị và địa chiến lược, là họ làm ăn với tất cả mọi người”. Điều đó thậm chí bao gồm cả Argentina, nơi Tổng thống Javier Milei là “một trong những đồng minh chủ chốt của ông Trump”.

Viện Doanh nghiệp Mỹ (American Enterprise Institute), một tổ chức tư vấn có trụ sở tại Washington, ước tính khoảng 2,1 tỷ USD đầu tư của Trung Quốc đã chảy vào ngành dầu mỏ của Venezuela từ năm 2016 đến năm 2023. Việc ông Maduro bị bắt giữ và tình trạng bất ổn gia tăng ở Venezuela do đó khiến Trung Quốc gặp rủi ro. Ước tính khoản nợ chưa thanh toán của Venezuela với Trung Quốc vượt quá 10 tỷ USD - và có những câu hỏi đặt ra liệu khoản nợ này có bao giờ được trả hết hay không. "Nhưng cuối cùng, nếu những khoản vay này thất bại, đó không phải là mối đe dọa sống còn đối với Trung Quốc", ông Eric Olander, biên tập viên Dự án Trung Quốc - Toàn cầu phía Nam, cho biết.

Tuy nhiên, việc lật đổ ông Maduro “không phải là mối đe dọa sống còn” đối với lợi ích của Trung Quốc. Các công ty Trung Quốc nằm trong số ít các doanh nghiệp nước ngoài vẫn đang hoạt động tại Venezuela. Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Trung Quốc (CNPC) thuộc sở hữu nhà nước điều hành một số liên doanh tại nước này.

Mặc dù Trung Quốc là nước mua dầu lớn nhất của Venezuela, nhưng lượng dầu này chỉ chiếm khoảng 4% tổng lượng dầu thô nhập khẩu của Trung Quốc năm ngoái. Và trong khi ông Maduro đã bị lật đổ, chính quyền của ông vẫn gần như nguyên vẹn.

Một số nhà phân tích cho rằng, Trung Quốc đang ở vị thế thuận lợi để hợp tác với những người còn nắm quyền. "Bắc Kinh luôn theo đuổi việc hợp tác với tất cả các bên tham gia chính trị khả thi, bất kể hệ tư tưởng nào," Margaret Myers, Giám đốc chương trình châu Á và Mỹ Latinh tại Tổ chức Đối thoại Liên Mỹ, nói với hãng tin Bloomberg.

Khi phiên tòa xét xử ông Maduro bắt đầu ở New York, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh cho biết: "Không quốc gia nào có thể đóng vai trò là 'cảnh sát thế giới', và không quốc gia nào có thể tự xưng là 'thẩm phán quốc tế'. Chúng tôi sẵn sàng hợp tác với tất cả các quốc gia để duy trì thẩm quyền của luật pháp quốc tế", bà Mao Ninh nói.

Mỹ sẽ làm gì ở Venezuela?

Venezuela có trữ lượng dầu mỏ đã được chứng minh là lớn nhất thế giới, nhưng sản lượng đã giảm đáng kể trong những năm gần đây. Cơ quan Năng lượng Quốc tế báo cáo rằng nước này đã sản xuất khoảng 860.000 thùng dầu mỗi ngày vào tháng 11 năm ngoái - chưa bằng một phần ba lượng dầu mà Venezuela sản xuất cách đây một thập kỷ.

Phát biểu với báo chí ngày 7/1, Tổng thống Mỹ Donald cho biết Venezuela đang cung cấp cho Washington “mọi thứ mà chúng tôi cho là cần thiết” và Mỹ sẽ tiếp tục là bá chủ chính trị ở đó vô thời hạn. “Chúng tôi sẽ xây dựng lại nó theo cách rất có lợi nhuận”, ông Trump nói với tờ New York Times. “Chúng tôi sẽ sử dụng dầu mỏ, và chúng tôi sẽ lấy dầu mỏ”. Ông Trump cũng cho biết các công ty dầu mỏ của Mỹ sẽ vào Venezuela để "chi hàng tỷ USD, sửa chữa cơ sở hạ tầng bị hư hỏng nặng, cơ sở hạ tầng dầu mỏ, và bắt đầu kiếm tiền cho đất nước".

Tuy nhiên, Giáo sư Hearn từ Đại học Melbourne cho biết, ước tính sẽ cần 100 tỷ USD đầu tư và hơn một thập kỷ để đưa ngành dầu khí của Venezuela trở lại mức sản lượng trước đây.

Ông Olander thuộc Dự án Trung Quốc - Toàn cầu về Nam bán cầu lập luận rằng, cũng giống như việc lật đổ Saddam Hussein ở Iraq, sự bất ổn chính trị do vụ bắt giữ ông Maduro gây ra có thể dễ dàng phản tác dụng đối với Washington. Ông nói: "Còn quá sớm để nói liệu đó có phải là một đòn giáng mạnh vào lợi ích của Trung Quốc ở Mỹ Latinh hay không. Chúng ta có thể rơi vào tình huống vào thời điểm này năm sau, khi có một làn sóng chống Mỹ ở Venezuela chuyển hướng có lợi cho Trung Quốc".

An Châu (Tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.