Kỷ niệm 100 năm ngày sinh nữ diễn viên huyền thoại Vivien Leigh (1913-2013)

Sống luôn là việc khó!

Thành công của vai diễn trong "Cuốn theo chiều gió" đã đem về cho Vivien Leigh giải Oscar đầu tiên khi cô mới ở tuổi 26. Đây quả là một vinh quang mà bất kỳ nữ diễn viên nào cũng ao ước. Tuy nhiên, cũng chính vì dốc toàn bộ sức lực cho vai diễn, với cường độ làm việc có khi lên tới 18 tiếng một ngày trong ròng rã hơn 4 tháng trời đã khiến Vivien Leigh suy kiệt. Cô vốn là một phụ nữ mảnh mai và thần kinh yếu. Vậy mà trong phim, chỉ ngoại trừ cảnh chiến trận, còn thì hầu như Vivien Leigh đã xuất hiện trong hầu hết các cảnh phim...

Vào đầu tháng 11 tới, tại nước Anh, quê hương của Vivien Leigh - nàng Scarlett O'Hara trong kiệt tác điện ảnh "Cuốn theo chiều gió" - sẽ đồng loạt diễn ra các hoạt động nhằm kỷ niệm 100 năm ngày sinh của nữ diễn viên huyền thoại. Ngoài buổi tọa đàm với chủ đề "Vivien Leigh: Hình mẫu lý tưởng hay nạn nhân điển hình?", gần một vạn hiện vật bao gồm nhật ký, thư từ, phim, ảnh và các kỷ vật liên quan đến Vivien Leigh sẽ được trưng bày tại Bảo tàng Victoria & Albert ở Thủ đô London. Cũng vào dịp nói trên, bộ phim kinh điển "Cuốn theo chiều gió" sẽ được "tái xuất" phục vụ công chúng.

Từng xếp thứ 16 trong danh sách những nữ ngôi sao điện ảnh lớn nhất mọi thời đại do Viện Điện ảnh Mỹ bầu chọn và cùng với các nhân vật nổi tiếng như Charlie Chaplin, Peter Sellers, David Niven, Alfred Hitchcock có chân dung được in lên tem bưu chính của nước Anh, vậy nhưng, thoạt đầu, khi được chọn vào vai nàng Scarlett O'Hara, Vivien Leigh đã bị nhiều khán giả phản đối. Điều này dễ hiểu: Trước khi tham gia "Cuốn theo chiều gió", mặc dù đã có một số vai diễn gặt hái được ít nhiều thành công tại Anh, song với tuyệt đại đa số khán giả của Hollywood, Vivien Leigh vẫn là một cái tên hoàn toàn xa lạ. Tuy nhiên, theo như đạo diễn George Cukor kể lại, khi ấy, có tới hơn một nghìn nữ diễn viên đăng ký vào vai Scarlett O'Hara, trong đó, chỉ 90 người là được phép dự tuyển, và Vivien chỉ là một trong số đó, song cô đã tới thi tuyển với một thái độ rất tự tin. Khi bước vào, Vivien đã tự giới thiệu mình với nhà sản xuất và đạo diễn của bộ phim bằng một câu nói rất ấn tượng: "Không ai khác, chính tôi là Scarlett mà các ngài tìm kiếm đây" và cô may mắn có được vai diễn.

Khác với những gì thể hiện trong phim, nhất là những cảnh tình tứ giữa chàng Đại úy Rhett Butler (do Clark Gable thủ vai) và kiều nữ Scarlett O'Hara (do Vivien Leigh đóng), ở ngoài đời, cặp diễn viên này không được "hợp cạ" cho lắm. Trong quá trình tham gia "Cuốn theo chiều gió", Clark Gable chỉ phải làm việc tổng cộng 71 ngày, và cứ đúng 6h chiều là ra về, trong khi Vivien Leigh phải làm việc suốt 125 ngày, mỗi ngày tới 16 tiếng. Vậy mà, Clark Gable nhận được hơn 120.000 USD thù lao, trong khi số tiền các nhà sản xuất phim trả cho Vivien Leigh chỉ là 25.000 USD. Tất nhiên, không phải sự chênh lệch thù lao này đã tạo nên kẽ nứt trong mối quan hệ của họ, mà cái chính là, nhìn từ cự ly gần, Vivien Leigh đã thấy ở người đàn ông từng được xem là "khả ái" nhất trong con mắt của phụ nữ Âu - Mỹ thời ấy những nhược điểm khó có thể che giấu: Đó là đôi tai to, thô tháp và hàm răng có những chiếc bị… hư hoại. Bên cạnh đó, cũng không thể không nhắc tới một tình tiết - như Vivien từng tiết lộ - ấy là trong quá trình làm phim, Clark Gable đã không dưới một lần tìm cách chiếm đoạt cô. Mà về mặt này, Clark Gable tỏ ra là một tay "lão luyện". Tiếc cho ông là cũng vào thời điểm ấy, Vivien Leigh đang chìm đắm trong một cuộc tình ngoài luồng với diễn viên Laurence Olivier, người từng đóng chung với cô trong bộ phim "Lửa đốt nước Anh" (hai người khi ấy đều đã có gia đình riêng). Bởi vậy, Clark Gable chỉ biết "trả đũa" người đóng cặp với mình bằng cách thi thoảng lại ăn rất nhiều hành trước khi diễn cảnh ôm hôn Vivien Leigh. Thậm chí, Clark còn tung ra một câu chuyện như thể giai thoại, rằng để có ánh nhìn trìu mến Scarlett O'Hara như đã thể hiện trong phim, ông thường phải hình dung ra trước mắt mình miếng bít tết thơm phức.

Vivien Leigh cùng người chồng thứ hai - diễn viên kiêm đạo diễn Laurence Olivier.

Vivien Leigh cùng người chồng thứ hai - diễn viên kiêm đạo diễn Laurence Olivier.

Thành công của vai diễn trong "Cuốn theo chiều gió" đã đem về cho Vivien Leigh giải Oscar đầu tiên khi cô mới ở tuổi 26. Đây quả là một vinh quang mà bất kỳ nữ diễn viên nào cũng ao ước. Tuy nhiên, cũng chính vì dốc toàn bộ sức lực cho vai diễn, với cường độ làm việc có khi lên tới 18 tiếng một ngày trong ròng rã hơn 4 tháng trời đã khiến Vivien Leigh suy kiệt. Cô vốn là một phụ nữ mảnh mai và thần kinh yếu. Vậy mà trong phim, chỉ ngoại trừ cảnh chiến trận, còn thì hầu như Vivien Leigh đã xuất hiện trong hầu hết các cảnh phim.

Là một nữ diễn viên nổi trội cả về tài năng và nhan sắc, và mặc dù bản thân luôn khao khát được hóa thân vào nhiều nhân vật có tính cách, số phận khác nhau, song số phận run rủi thế nào mà Vivien Leigh lại luôn phải vào vai những nhân vật gặp nhiều trắc trở, bi kịch trong cuộc sống. Hầu hết các nhân vật mà Vivien thủ vai một cách ấn tượng đều là nạn nhân của những hành động tàn nhẫn. Nhân vật Blanche DuBois trong "Chuyến tàu mang tên dục vọng" (đã đưa Vivien Leigh tới với giải Oscar lần thứ hai) bị cưỡng hiếp; nhân vật Anna Karenina (trong bộ phim cùng tên) tự tử. Trong "Biển xanh thăm thẳm", nhân vật một phụ nữ ngoại tình do Vivien thể hiện cũng có ý định tự tử và trong "Mùa xuân lãng mạn của bà Stone", Vivien đã vào vai một nữ diễn viên có tuổi và sống trong trạng thái tuyệt vọng.

Trở lại với chuyện gia đình của Vivien Leigh. Sau khi bước ra khỏi "bầu khí quyển" của "Cuốn theo chiều gió", Vivien quyết định chia tay người chồng đầu (luật sư Leigh Holman) và cô con gái khi ấy mới được 5 tuổi để chạy theo tiếng gọi của tình yêu. Cô kết hôn với Laurence Olivier và họ đã chung sống với nhau được chẵn 20 năm. Năm 1960, họ chính thức "đường ai nấy đi". Giải thích trên báo chí, Vivien cho biết Laurence là người chủ động trong cuộc ly hôn này. Lý do: Ông muốn cưới một người phụ nữ khác và Vivien chấp nhận điều đó.

Theo Noel Coward - một trong những người bạn gần gũi nhất với Vivien Leigh thì cuộc chia tay bắt nguồn từ chính lỗi lầm của Vivien. Noel viết: "Bằng sắc đẹp và sự đỏng đảnh của mình, Vivine đã làm Larry phải khổ sở trong nhiều năm chung sống. Đó quả là sự tra tấn đối với anh ấy. Bởi vậy, nếu Laurence Olivier có thể tự giải thoát được cho mình khỏi cuộc hôn nhân này thì đó là điều tôi phải chúc mừng anh ấy".

Cũng theo Noel thì Vivien là người hiếm khi bằng lòng với những gì mình có. Cô thấy mình không hạnh phúc và vì sức khỏe không tốt nên cô luôn tỏ ra cáu kỉnh, bẳn gắt. Năm 1948, trong chuyến lưu diễn ở Australia và New Zealand, sự cáu gắt với chồng của Vivien đã dẫn họ tới cuộc xô xát mà kết quả là đã có thành viên trong đoàn chứng kiến cảnh hai vợ chồng… tát nhau giữa thanh thiên bạch nhật. Đã có lúc, Vivien rơi vào trầm cảm, khiến một hãng phim phải thay thế cô bằng một diễn viên khác. Nhận xét về cách hành xử bất thường ấy của Vivien, Noel Coward cho rằng có lẽ vì Vivien được nuông chiều quá lâu nên sự "gàn dở" trong con người cô ngày càng trở nên nghiêm trọng.

Năm 2010, nhiều khán giả yêu điện ảnh đã phải ngỡ ngàng trước những thông tin "động trời" mà Darwin Porter (bạn cũ của Vivien Leigh) và Roy Mosely (trợ lý của Laurence Olivier) đưa ra trong cuốn sách "Damn You, Scarlett O'Hara" phát hành tại Mỹ cuối năm ấy. Theo hai người này, ngoài chứng nghiện rượu và biếng ăn, Vivien Leigh còn là một người "nghiện"… sex: "Nếu phải ở nhà một mình hoặc cảm thấy trống trải, Vivien sẵn sàng chạy ngay ra phố tìm một người lạ mà cô vô tình bắt gặp trên đường, đưa anh ta về nhà và tìm cách quyến rũ anh ta". Không biết thực hư chuyện này thế nào, chỉ biết rằng, với tâm lý bất ổn, trong những ngày tháng cuối cùng chung sống với Olivier, Vivien luôn miệng kể rằng mình yêu Peter Finch và đã từng ngủ với ông ta. Điều này khiến Olivier vô cùng phẫn nộ và bạn bè của ông khi biết chuyện thậm chí còn cho Vivien "đầu óc không bình thường".  

Sau khi ly hôn Laurance Olivier, Vivien Leigh sống trong tình cảnh không hôn thú với Jack Merivale, người "thầm yêu trộm nhớ" bà trong nhiều năm trời. Tháng 5/1967, bệnh lao phổi của Vivien Leigh tái phát. Đêm 7/7/1967, khi Jack Merivale từ nhà hát trở về thì bất ngờ phát hiện Vivien Leigh đang nằm bất động trên sàn nhà. Ngay lập tức, ông liên lạc với Laurence Olivier đang điều trị ung thư ở bệnh viện gần đó, song tất cả đã muộn. Vivien Leigh được xác định đã tắt thở sau cơn tràn dịch màng phổi trong khi cố gắng vào nhà tắm.

Trước thi thể người vợ cũ từng hai chục năm đầu gối tay ấp, Laurence Olivier gần như chết lặng. Sau này, trong cuốn tự truyện của mình, ông cho hay: "Tôi đã đứng đó, cầu nguyện Thượng đế tha thứ cho tất cả lỗi lầm và những điều tồi tệ đã xảy ra giữa hai chúng tôi"

Lã Khắc Hoan

Các tin khác

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan trên đất cố đô

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan trên đất cố đô

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan tọa lạc trên đường Đông Phương Hồng, phường Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, do Nhà nghiên cứu Lịch sử Văn hóa Nguyễn Tử Chương sáng lập từ năm 2020. Đó là một không gian nghiêm tĩnh, lưu giữ những tư liệu, kỷ vật thiêng liêng về cựu chiến binh - nhà giáo Nguyễn Tử Lan cùng đồng đội - những người đã tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ ngay từ những ngày đầu, và góp phần không nhỏ làm nên chiến thắng vĩ đại của dân tộc.

Về Thoại Sơn thăm đình thần 3 danh hiệu

Về Thoại Sơn thăm đình thần 3 danh hiệu

Trải qua bao thăng trầm lịch sử, đình thần Thoại Ngọc Hầu vẫn giữ nguyên nét cổ kính, uy nghiêm và trở thành “linh hồn” của vùng đất Thoại Sơn. Năm 1990, Bộ Văn hóa - Thông tin công nhận bia Thoại Sơn là Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.

Một người lặng lẽ sống và viết

Một người lặng lẽ sống và viết

Văn chương Quách Liêu cũng giống như tính cách con người anh: không ồn ào, không phô trương, chỉ lặng lẽ cảm thông và chia sẻ với số phận của những con người bình dị.

“Cuộc đời cho ta quả quýt”!

“Cuộc đời cho ta quả quýt”!

Trong “Truyện Kiều”, đoạn tả Mã Giám Sinh trên đường đưa Kiều đi, có “độc thoại nội tâm” rất hay: “Về đây nước trước bẻ hoa/ Vương tôn, quý khách, ắt là đua nhau/ Hẳn ba trăm lạng kém đâu/ Cũng đà vừa vốn, còn sau thì lời/ Miếng ngon kề đến tận nơi/ Vốn nhà cũng tiếc, của trời cũng tham/ Đào tiên đã bén tay phàm/ Thì vin cành quýt cho cam sự đời”. Đây là “âm mưu” của Mã Giám Sinh sau khi mua Kiều “ba trăm lạng”.

Giá trị của hòa bình

Giá trị của hòa bình

Ngày ấy mẹ tôi tầm sáu tuổi, chưa biết chữ và sống dưới những tiếng nổ inh tai. Những tiếng nổ từ mấy loại vũ khí chiến tranh - thứ mà thời của chúng tôi ít khi chứng kiến. Mẹ kể, bầu trời dạo đó toàn bóng khói. Những làn khói từ thuốc súng, từ đạn bom, từ mấy ngôi nhà cháy trụi sau trận càn đột ngột.

Con mối và cái tổ kỳ lạ...

Con mối và cái tổ kỳ lạ...

Bởi khí hậu nóng ẩm, thuận lợi cho loài mối phát triển – một đe doạ với sự đục phá nhà cửa, đồ dùng,… nên con mối không được thiện cảm trong văn hóa Việt. Nó thường bò vào ngụ ngôn, không được làm “nhân vật”, chỉ là cái cớ để cốt truyện phát triển.

Nghệ thuật tạo hình – liều thuốc chữa lành tâm hồn

Nghệ thuật tạo hình – liều thuốc chữa lành tâm hồn

Giữa nhịp sống gấp gáp của thời đại số, con người khỏe hơn về thể chất nhưng lại mong manh hơn về tinh thần. Khi y học chăm lo tuổi thọ sinh học, câu hỏi đặt ra là: ai nuôi dưỡng đời sống nội tâm? Trong bối cảnh ấy, nghệ thuật tạo hình không còn chỉ là lĩnh vực của cái đẹp, mà trở thành một phương thức chữa lành âm thầm nhưng bền bỉ.

Xuôi dòng An Sơn, phải lòng Lái Thiêu

Xuôi dòng An Sơn, phải lòng Lái Thiêu

Tôi ngồi bên dòng An Sơn một chiều tháng tư nghe hoàng hôn võ vàng sóng nước. Dòng An Sơn là một nhánh rẽ của con sông Sài Gòn chảy qua Lái Thiêu. Mười năm gá thân vào đất này, tôi thấy Lái Thiêu có quá nhiều câu chuyện để kể.

Hào khí Chu Hưng

Hào khí Chu Hưng

Hạ Hòa (Phú Thọ) vốn là vùng đất địa linh, sơn thủy hữu tình, nơi có Chiến khu 10 và thủ đô văn nghệ trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp. Trong đời sống văn hóa, tinh thần của vùng đất này, đền Chu Hưng là công trình tín ngưỡng tâm linh có giá trị về mặt lịch sử, văn hóa, khoa học, thẩm mỹ; là điểm nhấn quan trọng trong tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương nói chung và văn hóa tâm linh của vùng đất Hạ Hòa nói riêng.

Không có gì hai lần Wislawa Szymborska

Không có gì hai lần Wislawa Szymborska

Không có gì xảy ra hai lần phản ánh đúng thực tế cuộc sống. Mỗi người chúng ta đều nằm trong quy luật vật đổi sao dời, mỗi người chỉ sống có một lần và chỉ có vậy, số phận con người không lập lại.

“Lao xao Yên Phụ tiếng hò gọi nhau...”

“Lao xao Yên Phụ tiếng hò gọi nhau...”

Đường Yên Phụ (Hà Nội) chạy dọc theo sông Hồng. Đây nguyên là một đoạn đê cổ, và một phần được sử dụng làm đường Yên Phụ. Đường dài khoảng gần 1,5 km, bắt đầu từ ô Yên Phụ (đầu dốc đường Thanh Niên) chạy cắt qua các phố Cửa Bắc, Hàng Bún, Hàng Than, Hòe Nhai và kết thúc tại phố Hàng Đậu (gần đầu cầu Long Biên). Từ xưa, tên gốc là Yên Hoa. Năm 1841, vì kỵ húy mẹ vua Thiệu Trị là Hồ Thị Hoa, nên đổi thành Yên Phụ.    

"Tung hoả mù" - trong đời sống, văn chương!

"Tung hoả mù" - trong đời sống, văn chương!

Theo nghĩa đen, "tung hỏa mù" là tung ra khói lửa khiến đối phương mất phương hướng, khó phát hiện được mục tiêu. Ban đầu được dùng phổ biến trong quân sự, như là một mưu kế để che giấu quân đội rút lui, di chuyển… Cách này rất thường gặp trong binh pháp cổ Trung Hoa.

Nhà nghiên cứu Nguyễn Trọng Hải: Người giữ hồn quan họ

Nhà nghiên cứu Nguyễn Trọng Hải: Người giữ hồn quan họ

Thật không ngờ, trong đời sống văn hóa đương đại gấp gáp và bận rộn, đôi khi người ta chỉ lướt qua những giá trị truyền thống thì vẫn có những người lặng lẽ dành tâm sức và cả cuộc đời của mình để bảo tồn những giá trị văn hóa quý báu. Tôi vô tình có cuộc gặp gỡ quý giá với ông Nguyễn Trọng Hải, là người cung cấp nhiều tư liệu quý cho Thư viện điện tử Quan họ Bắc Ninh.

Nhà thơ Lê Hồng Thiện: Thơ khiến cho cuộc đời đáng sống hơn

Nhà thơ Lê Hồng Thiện: Thơ khiến cho cuộc đời đáng sống hơn

Giữa nhịp sống nhiều đổi thay, Lê Hồng Thiện vẫn lặng lẽ đi qua tuổi 85 bằng một tâm thế đáng ngưỡng mộ: lạc quan, yêu đời và bền bỉ sáng tạo. Thời gian dường như không làm cạn đi nguồn cảm xúc trong ông, trái lại càng lắng sâu, càng nồng cháy.

Huyền thoại Trung đội Mai Quốc Ca

Huyền thoại Trung đội Mai Quốc Ca

Tháng Tư, đứng bên bờ sông Thạch Hãn nhìn dòng nước lặng trôi, khó ai hình dung nơi đây từng là ranh giới của sự sống và cái chết. Năm 1972, dòng sông ấy chứng kiến một trong những cuộc chiến khốc liệt nhất của chiến tranh Việt Nam, khi đất trời bị xé nát bởi bom đạn, còn con người bừng lên như những ngọn lửa.

Ngọn gió rừng vẫn thổi nơi suối nguồn

Ngọn gió rừng vẫn thổi nơi suối nguồn

Có một vùng quê trung du yên bình nơi Chiến khu 10 xưa đã đi vào thế giới nghệ thuật, lấp lánh, ấm áp những trang thơ, nhật ký và lắng đọng những ân tình sâu nặng đối với nhà thơ, nhà viết kịch Lưu Quang Vũ. Nơi đây, ông cất tiếng khóc chào đời và trở thành ngọn nguồn gieo mầm cho cảm hứng nghệ thuật. Vùng quê ấy đã trở thành “địa chỉ tâm hồn”, làm nên “suối nguồn” trong mát cho những tác phẩm để đời của nhà thơ, nhà viết kịch Lưu Quang Vũ.

Tiếng hồn dân dã bên bờ Kiến Giang

Tiếng hồn dân dã bên bờ Kiến Giang

Giữa dải đất miền Trung nắng gió, Quảng Bình (nay là tỉnh Quảng Trị) từ lâu được biết đến như cái nôi của những câu hò mộc mạc mà thấm đẫm tình người. Trong đó, Hò khoan Lệ Thủy với nhịp chèo khoan thai, với tiếng đáp tình tứ giữa đôi bờ sông Kiến Giang đã trở thành linh hồn của một vùng đất.

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn - đứng trên hai mặt của tình yêu

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn - đứng trên hai mặt của tình yêu

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã mang đến cho chúng ta những bản tình ca thổn thức, nhưng ông không bao giờ có được hạnh phúc lứa đôi trọn vẹn. Nhiều bóng hồng lặng lẽ xuất hiện trong đời nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã để lại những giai điệu xao xuyến khôn nguôi.

Hai con ngựa "lạ đời" trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan!

Hai con ngựa "lạ đời" trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan!

Nhà văn lớn Nguyễn Công Hoan (1903 - 1977) để lại một gia tài tác phẩm văn học đồ sộ, với hơn 200 truyện ngắn, 30 truyện dài và nhiều tiểu luận văn học. Tài năng và phong cách của ông thể hiện chủ yếu ở thể truyện ngắn.