Phương Tây và nỗi ám ảnh mang tên khủng bố

Ngày 27/11, ban quản lý của nhiều trường học ở thủ đô Brussels và vùng Brabant của Vương quốc Bỉ thông báo cho toàn bộ học sinh nghỉ học, tạm thời đóng cửa, "tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc phòng ngừa", do nhận tin đe dọa đánh bom vào tối 26/11. Cảnh sát Bỉ đã thực hiện các biện pháp nghiệp vụ cần thiết.

Song, hiển nhiên, đây là tín hiệu tiếp theo tô đậm thêm những nguy cơ từ chủ nghĩa khủng bố quốc tế mà phương Tây đã, đang và sẽ phải đối mặt trong thời gian tới, với những tác động dữ dội từ thời cuộc.

Một chuỗi lời hăm dọa

Tròn một tháng trước đó, nhiều trường học ở Đức cũng trải qua tình cảnh tương tự.

Ngày 27/10, cảnh sát thành phố Erfurt (bang Thuringen) cho biết đã nhận được một email đe dọa đánh bom tòa thị chính thành phố. Ngay sau đó, lực lượng an ninh đã tiến hành phong tỏa tòa nhà và sử dụng chó nghiệp vụ để khám xét, tìm chất nổ. Cùng ngày, tại các bang miền Nam là Bayern và Baden-Wurttemberg cũng xuất hiện những lời đe dọa kiểu đó. Tại bang Baden-Wurttemberg, 5 trường học phải tạm thời đóng cửa, cùng 1 trường ở bang Bayern. Theo người phát ngôn của cảnh sát bang Bayern, lực lượng cảnh sát phải đánh giá mọi lời đe dọa một cách kỹ lưỡng. Tất cả các trường học đều được khám xét và khu vực lân cận cũng bị phong tỏa.

Phương Tây và nỗi ám ảnh mang tên khủng bố -0
Cảnh sát Bỉ canh gác nghiêm ngặt hơn sau những lá thư đe dọa đánh bom.

Sáng 27/10, tại thành phố Mannheim (bang Baden-Wurttemberg), cảnh sát cũng sơ tán một trường đại học, sau khi trường này nhận được email đe dọa đánh bom. Tuy nhiên, sau khi khám xét ngôi trường, cảnh sát không phát hiện mối nguy hiểm nào.

Trước đó một ngày, sân bay Basel-Mulhouse, hay còn gọi là “Euro Airport” của Thụy Sĩ cũng bị đe dọa tấn công thông qua email và buộc phải sơ tán.

Gần nhất, ngày 22/11, một chiếc ôtô đang di chuyển với tốc độ cao đã đâm vào hàng rào trạm kiểm soát ở cầu Rainbow, cửa khẩu biên giới Mỹ-Canada ở khu vực thác Niagara và bốc cháy khiến 2 người tử vong cùng 1 người bị thương. Sự việc đã buộc cơ quan chức năng tuyên bố đóng cửa biên giới cách thành phố New York khoảng 400 dặm (640 km) về phía Tây Bắc, đồng thời phát cảnh báo an ninh lớn vào đêm trước lễ Tạ ơn.

Phát biểu trước Quốc hội Canada, Thủ tướng Justin Trudeau gọi đây là một tình huống rất nghiêm trọng và cho biết đang cân nhắc các biện pháp bổ sung đối với khu vực cửa khẩu biên giới trên khắp Canada. Do đó, 4 khu vực cửa khẩu biên giới ở khu vực thác Niagara đều đã bị đóng cửa, bao gồm cửa khẩu cầu Rainbow, cầu Whirlpool, cầu Queenston và cầu Peace. Nhưng, cuối cùng, theo các kết quả điều tra sau đó của chính quyền New York và Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI), vụ cháy nổ trên không liên quan đến khủng bố.

Tất cả những sự vụ ấy đều chỉ là “hoảng báo”. Vấn đề là, không ai dám xem nhẹ bất cứ lời cảnh báo nào, trong bối cảnh thế giới hiện tại.

Phương Tây và nỗi ám ảnh mang tên khủng bố -0
Cuộc chiến ở Gaza đã trở thành cơ hội lớn để các tổ chức khủng bố quốc tế chiêu mộ thành viên.

Từ lễ Tạ ơn đến lễ Giáng sinh

Ngày 23/11, người dân Mỹ tổ chức lễ Tạ ơn, trong bối cảnh giới chức tăng cường các biện pháp an ninh tại chỗ và căng thẳng xã hội gia tăng, những động thái có liên quan mật thiết đến cuộc xung đột giữa phong trào Hồi giáo Hamas và Israel.

Được coi là nghi lễ quan trọng tại Mỹ, lễ Tạ ơn là dịp quây quần gia đình và bạn bè. Nó cũng đánh dấu tuần bận rộn nhất trong năm của lĩnh vực du lịch và cũng là khởi đầu của mùa mua sắm lễ hội, với ngày hội mua sắm giảm giá Black Friday diễn ra 1 ngày sau lễ Tạ ơn.

Tuy nhiên, như FBI báo cáo trước quốc hội, nguy cơ xảy ra các cuộc tấn công khủng bố đang ở mức cao nhất trong gần một thập kỷ. Do lo ngại ảnh hưởng của cuộc xung đột ở Trung Đông khiến tình hình an ninh phức tạp, giới chức Mỹ đã áp dụng các biện pháp phòng ngừa bổ sung tại các sân bay và trung tâm mua sắm trên cả nước, đặc biệt là dọc tuyến diễu hành lễ Tạ ơn Macy's đặc trưng ở thành phố New York, kể cả khi chưa có dấu hiệu khủng bố rõ ràng nào.

Rút cục, dịp lễ Tạ ơn đã trôi qua ở nước Mỹ trong an toàn. Thế nhưng, trước mắt không xa đã lại là lễ Giáng sinh và ngày đón năm mới, những dịp lễ hội quan trọng thường niên ở các nước phương Tây, với sự tập trung không thể kiểm soát của rất đông những đoàn người đổ ra đường trong niềm vui.

Trong khi đó, thí dụ như tại châu Âu, giới chức an ninh nhận thức rõ nguy cơ gia tăng số vụ tấn công của các phần tử Hồi giáo - những kẻ bị cực đoan hóa bởi ảnh hưởng từ xung đột Israel - Hamas.

Ít nhất 10 quan chức tình báo và cảnh sát ở 5 quốc gia châu Âu - trong đó có Anh, Đức và Pháp - nói với hãng tin Reuters vào ngày 23/11, rằng họ đang tăng cường giám sát các chiến binh Hồi giáo. Tình trạng này sẽ gây thêm gánh nặng cho các nguồn tài nguyên hiện nay, vốn đã chịu sức ép nặng nề do phải đối phó với những mối đe dọa khác trước đó.

Một quan chức an ninh Anh cho biết: Cuộc chiến ở Gaza có thể trở thành nơi chiêu mộ phiến quân Hồi giáo lớn nhất kể từ cuộc chiến tranh Iraq năm 2003, trong bối cảnh những lời kêu gọi tấn công vào các mục tiêu Do Thái và phương Tây đã gia tăng ở châu Âu. Một nguồn tin tình báo của Đức cũng hé lộ: Những mối đe dọa đối với dân thường ở quốc gia này hiện xếp cao nhất trong lịch sử gần đây.

Hai cuộc tấn công của các phần tử Hồi giáo ở Pháp và Bỉ vào tháng trước đã giết chết 3 người. Các quốc gia như Slovenia và Bosnia-Herzegovina đã nâng mức cảnh báo về mối đe dọa từ khủng bố. Italy cũng tái áp đặt các biện pháp kiểm soát biên giới với Slovenia, với lý do có nguy cơ các phần tử cực đoan xâm nhập.

Đáng chú ý, số nạn nhân thiệt mạng do các cuộc tấn công của chiến binh Hồi giáo ở châu Âu đã tăng mạnh từ năm 2004-2006, do lời kêu gọi của Al-Qaeda, và đạt đỉnh điểm trở lại vào năm 2015-2018, do ảnh hưởng từ Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng. IS và Al-Qaeda đang thu hẹp hoạt động, nhưng cuộc chiến mà Israel tiến hành lại đang tạo nên những hiểm họa mới.

Phương Tây và nỗi ám ảnh mang tên khủng bố -0
Cầu Rainbow buộc phải đóng cửa một ngày.

Sự trở lại của “những con sói đơn độc”

Theo các quan chức an ninh, mối nguy hiểm chính đối với châu Âu dường như là từ "những con sói đơn độc" - những kẻ tấn công cực đoan, thường không liên kết chính thức với các nhóm khủng bố lâu năm. Mức độ nghiêm trọng của mối đe dọa an ninh này có thể phụ thuộc vào thời gian Israel tiếp tục cuộc tấn công chống lại Hamas ở Gaza.

Sĩ quan Jochen Kopelke - người đứng đầu liên đoàn cảnh sát lớn nhất nước Đức - nói với Reuters: “Việc những người này thực hiện tội ác chỉ còn là vấn đề thời gian. Không phải lúc nào họ cũng nhất thiết sử dụng bom. Họ có thể lao ô tô vào đám đông hoặc tấn công bằng dao”. Các khu chợ Giáng sinh sắp mở cửa có thể là những mục tiêu tiềm năng.

Đáng chú ý, các nhà lãnh đạo Hồi giáo ở châu Âu cũng ghi nhận sự gia tăng các vụ tấn công nhằm vào người Hồi giáo và giáo đường Hồi giáo, sau khi phong trào Hamas tấn công Israel ngày 7/10. Họ đồng thời mô tả bầu không khí sợ hãi vì thông tin sai lệch lan truyền trên mạng.

Ngược lại, nhiều tín đồ Hồi giáo cực kỳ tức giận trước sự tàn bạo của cuộc tấn công của Israel. Một số người cho rằng, các chính phủ châu Âu lẽ ra phải làm nhiều hơn để kiềm chế Israel. Đơn cử, ông Peter Knoope, cựu Phó Giám đốc chính sách của điều phối viên quốc gia về chống khủng bố Hà Lan, cho biết: Các chuyến thăm của các nhà lãnh đạo Anh, Pháp và Đức tới Israel vào tháng trước đã khiến một bộ phận người Hồi giáo phẫn nộ.

Phương Tây và nỗi ám ảnh mang tên khủng bố -0
“Những con sói đơn độc” có thể xuất hiện từ bất cứ đâu, sau khi bị tiêm nhiễm hận thù trên không gian mạng.

Bà Iman Atta, Giám đốc nhóm Hồi giáo Tell Mama ở Anh, nhận xét: “Tôi chưa bao giờ thấy xã hội của chúng ta bị phân cực đến vậy”. Và, Giám đốc Trung tâm quốc tế về chống khủng bố, ông Thomas Renard lưu ý: “Những gì bạn có bây giờ là một mối đe dọa ngày càng lan rộng và đa dạng hơn”. Theo ông, hiện có nhiều hiện tượng cực đoan hóa xảy ra trên mạng hơn là những nơi như nhà thờ Hồi giáo.

Vấn đề là, như sĩ quan cảnh sát Đức Kopelke cảnh báo: Mạng lưới những người theo chủ nghĩa Salafists - những người theo chủ nghĩa Hồi giáo cực kỳ bảo thủ - đã xuất hiện trở lại. Và, một nhóm mới gồm những người có ảnh hưởng ủng hộ Hamas đã xuất hiện trên các nền tảng Instagram và TikTok.

Hiện thực dòng chảy sự kiện thế giới từng nhiều lần chứng minh: Từ những hạt giống hận thù được lan tỏa trên không gian mạng như thế, thảm kịch có thể xảy ra vào bất cứ lúc nào và hung thủ cũng có thể là bất cứ ai.

Châu Âu nói riêng và cả thế giới phương Tây nói chung - thế giới Ki-tô giáo trong mắt các tín đồ Hồi giáo - lúc nào cũng có thể trở thành mục tiêu hành động của chủ nghĩa khủng bố, vì cả những hiềm khích tôn giáo lẫn “độ mở” cố hữu trên nhiều phương diện (thí dụ như những sự vụ ồn ào còn chưa lắng dịu hẳn, chung quanh việc Đan Mạch hay Thụy Điển để xảy ra những hành động báng bổ kinh Quoran của Hồi giáo ở nơi công cộng).

Nói như ông Thomas Renard, cách tốt nhất để ngăn chặn các cuộc tấn công là sự kết hợp giữa sức mạnh (trấn áp) cùng với công tác phòng ngừa. Song, nếu không thực hiện được những động thái hòa giải từ gốc rễ tư tưởng, bao nhiêu sự phòng ngừa là đủ để mang lại yên bình, triệt tiêu nỗi ám ảnh từ các “con sói đơn độc” ít nhất là cho những ngày lễ cuối năm sắp tới?

Mây Linh

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?