Phương Tây đầu tư gì ở châu Phi?

Nguồn tài nguyên thiên nhiên dồi dào, dân số trẻ hăng hái làm việc và các cải cách kinh tế xuyên biên giới đã đưa châu Phi trở thành một chủ thể quan trọng trong thương mại toàn cầu thế kỷ XXI.

Trong thập kỷ qua, Nga, Trung Quốc và các nước khác bắt đầu tăng cường đầu tư vào châu Phi, khiến ảnh hưởng của phương Tây tại châu lục này dần suy giảm. Tuy nhiên, điều đó không ngăn được dòng USD và euro vẫn tiếp tục “chảy” vào châu Phi để đầu tư vào các lĩnh vực như nông nghiệp, năng lượng và khoáng sản đất hiếm - những lĩnh vực đang chứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ tại châu lục.

Nhà kinh tế chính trị Menzi Ndlovu nói với DW: "Mối quan tâm dành châu Phi đã đạt đỉnh trong 10 năm qua. Và, điều đặc biệt thú vị về đỉnh mới này là bạn thấy những chủ thể mới đang xuất hiện". Ông nhấn mạnh rằng, ảnh hưởng của phương Tây ở châu Phi không chỉ bị Bắc Kinh và Moscow thách thức. Từ văn phòng của mình ở Cape Town, ông nói: "Bạn thấy các quốc gia như Ấn Độ hay Saudi Arabia đang nỗ lực (tăng cường ảnh hưởng của mình ở châu Phi) và đặc biệt, Trung Quốc hiện là chủ thể nước ngoài có ảnh hưởng nhất tại châu Phi”.

Phương Tây đầu tư gì ở châu Phi? -0
Namibia thiết lập quan hệ đối tác chiến lược với Liên minh châu Âu về nguyên liệu thô bền vững và hydro tái tạo tại hội nghị COP27 ở Ai Cập, tháng 11/2022.

Nhu cầu tìm kiếm cơ hội đầu tư

Nhưng, bất chấp việc cạnh tranh để kiểm soát các cơ hội đầu tư nước ngoài trên lục địa này, phương Tây và các chủ thể mới nổi tại khu vực đang phải xác định lại mối quan hệ của họ với các quốc gia châu Phi trong thế kỷ XXI nhằm ngăn châu lục này rơi vào một cuộc chiến thương mại toàn diện.

Adjoa Adjei-Twum - người sáng lập kiêm Giám đốc điều hành của EBII - một công ty tư vấn quản lý rủi ro - cho biết: "Nếu nhìn vào Chính phủ Mỹ, bạn sẽ thấy có nhiều sự quan tâm hơn (đến châu Phi). Chính phủ này đã nỗ lực thành lập các cơ quan khác nhau để thực hiện những bước đi bổ sung nhằm thúc đẩy quan hệ đối tác thay vì chỉ viện trợ cho châu Phi".

Mặc dù đầu tư trực tiếp nước ngoài vào châu Phi đã có nhiều biến động trong thập kỷ qua, song xu hướng chung cho thấy châu lục này ngày càng được quan tâm. Theo số liệu của Liên hợp quốc, đầu tư trực tiếp nước ngoài vào châu Phi đã đạt mức kỷ lục 83 tỷ USD vào năm 2021. Con số này cao gấp đôi so với mức được báo cáo vào năm 2020.

Tăng cường đầu tư vào năng lượng

Từ dầu mỏ đến cơ sở hạ tầng và nông nghiệp, sự quan tâm dành cho châu Phi ngày càng tăng, đặc biệt là trong bối cảnh xảy ra nhiều sự kiện toàn cầu lớn.

Kể từ khi Nga phát động “chiến dịch quân sự đặc biệt” nhằm vào Ukraine, các nước phương Tây đã chuyển hướng sang ngành năng lượng của châu Phi nhằm mục đích thoát khỏi sự phụ thuộc vào năng lượng của Nga. Cai Nebe, một nhà báo của DW chuyên đưa tin về châu Phi, cho biết: "Về cơ bản, điều này xuất phát từ nhu cầu năng lượng của thế giới - đặc biệt là nhu cầu về năng lượng xanh. Hiện tại, có một dự án hydro xanh (ở Namibia) do Đức hỗ trợ và được Liên minh châu Âu tài trợ một phần".

Nhà báo của DW nhấn mạnh, đây là dự án lớn nhất trong lĩnh vực này ở châu Phi. Tuy nhiên, ông nói thêm rằng, phương Tây cũng đầu tư vào các cơ hội dầu khí trên lục địa này và cho rằng những khoản đầu tư đó sẽ càng tăng lên trong thời gian tới. Nhằm đáp ứng nhu cầu năng lượng của thế giới, phương Tây sẽ vẫn phải phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, còn các chính sách xanh được phương Tây ủng hộ tại châu Phi dường như sẽ chỉ dừng lại ở mức này.

Vấn đề tồn tại

Trong báo cáo gần đây nhất về đầu tư của phương Tây và Trung Quốc vào châu Phi, Trung tâm Doanh nghiệp tư nhân quốc tế cho biết: "(một số) khoản đầu tư của phương Tây vào châu Phi có liên quan đến việc khai thác tài nguyên thiên nhiên mà không có biện pháp bảo vệ môi trường đầy đủ". Hơn nữa, tài liệu này cũng đánh giá rằng "các khoản đầu tư của phương Tây đôi khi nhằm kéo dài sự phụ thuộc kinh tế vào các thực thể nước ngoài". Đây là điều không có lợi cho tất cả các bên liên quan, vì các hoạt động hợp tác giữa châu Phi và các chính phủ khác tiếp tục bị ảnh hưởng bởi những cáo buộc liên tiếp về việc khai thác tài nguyên thiên nhiên của châu lục ở nhiều cấp độ khác nhau.

Adjei-Twum - Giám đốc điều hành Tập đoàn EBII tin rằng câu chuyện này phải thay đổi và các chính trị gia chịu trách nhiệm tạo ra sự thay đổi đó. Bà nói: "Đó là trách nhiệm của tất cả mọi người. Các nhà lãnh đạo của các quốc gia này có trách nhiệm đảm bảo rằng mọi khoản đầu tư vào đất nước đều được chuyển thành những lợi ích mà tất cả người dân đều được hưởng”.

Châu Phi cần làm gì?

Theo Adjei-Twum, động lực thúc đẩy đầu tư vào châu Phi không hề chậm lại mà sẽ còn tăng lên trong thời gian tới. Theo bà, các quốc gia châu Phi có nguyên liệu thô rất hấp dẫn và bản chất rủi ro của việc đầu tư vào châu lục này thường khiến các nước phương Tây chiếm ưu thế trên bàn đàm phán. Adjei-Twum nói: "Hầu như mọi quốc gia châu Phi đều có rủi ro cao. Điều đó có nghĩa là bất kỳ công ty nào hoạt động tốt (ở châu Phi) cũng bị ảnh hưởng vì họ bị coi là có rủi ro cao”. Theo Giám đốc điều hành EBII, những thách thức như sự ổn định chính trị và phát triển cơ sở hạ tầng vẫn là những yếu tố vẫn rất quan trọng để “mở khóa” toàn bộ tiềm năng đầu tư vào châu Phi.

Ndlovu đồng tình với quan điểm này và nhấn mạnh rằng phương Tây hạn chế rủi ro họ phải đối mặt ở châu Phi bằng cách đa dạng hóa đầu tư ở những nơi khác trên thế giới. Ông giải thích: "Chúng tôi thấy các khoản đầu tư của phương Tây đang đổ vào những nơi như châu Á hay Trung Đông và rất nhiều khoản đầu tư vẫn ở lại chính phương Tây".

Adjei-Twum tin rằng các chính phủ ở châu Phi cần phải thay đổi cách tiếp cận khi hợp tác làm ăn với phương Tây nếu họ muốn có được vị thế bình đẳng. Theo bà, các chính phủ phải có các chính sách phù hợp và cảnh báo không nên đưa ra những chính sách khiến châu Phi trông có vẻ như “đang rất cần sự giúp đỡ”.

Khánh An (Theo DW)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.