Phương Tây đầu tư gì ở châu Phi?

Nguồn tài nguyên thiên nhiên dồi dào, dân số trẻ hăng hái làm việc và các cải cách kinh tế xuyên biên giới đã đưa châu Phi trở thành một chủ thể quan trọng trong thương mại toàn cầu thế kỷ XXI.

Trong thập kỷ qua, Nga, Trung Quốc và các nước khác bắt đầu tăng cường đầu tư vào châu Phi, khiến ảnh hưởng của phương Tây tại châu lục này dần suy giảm. Tuy nhiên, điều đó không ngăn được dòng USD và euro vẫn tiếp tục “chảy” vào châu Phi để đầu tư vào các lĩnh vực như nông nghiệp, năng lượng và khoáng sản đất hiếm - những lĩnh vực đang chứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ tại châu lục.

Nhà kinh tế chính trị Menzi Ndlovu nói với DW: "Mối quan tâm dành châu Phi đã đạt đỉnh trong 10 năm qua. Và, điều đặc biệt thú vị về đỉnh mới này là bạn thấy những chủ thể mới đang xuất hiện". Ông nhấn mạnh rằng, ảnh hưởng của phương Tây ở châu Phi không chỉ bị Bắc Kinh và Moscow thách thức. Từ văn phòng của mình ở Cape Town, ông nói: "Bạn thấy các quốc gia như Ấn Độ hay Saudi Arabia đang nỗ lực (tăng cường ảnh hưởng của mình ở châu Phi) và đặc biệt, Trung Quốc hiện là chủ thể nước ngoài có ảnh hưởng nhất tại châu Phi”.

Phương Tây đầu tư gì ở châu Phi? -0
Namibia thiết lập quan hệ đối tác chiến lược với Liên minh châu Âu về nguyên liệu thô bền vững và hydro tái tạo tại hội nghị COP27 ở Ai Cập, tháng 11/2022.

Nhu cầu tìm kiếm cơ hội đầu tư

Nhưng, bất chấp việc cạnh tranh để kiểm soát các cơ hội đầu tư nước ngoài trên lục địa này, phương Tây và các chủ thể mới nổi tại khu vực đang phải xác định lại mối quan hệ của họ với các quốc gia châu Phi trong thế kỷ XXI nhằm ngăn châu lục này rơi vào một cuộc chiến thương mại toàn diện.

Adjoa Adjei-Twum - người sáng lập kiêm Giám đốc điều hành của EBII - một công ty tư vấn quản lý rủi ro - cho biết: "Nếu nhìn vào Chính phủ Mỹ, bạn sẽ thấy có nhiều sự quan tâm hơn (đến châu Phi). Chính phủ này đã nỗ lực thành lập các cơ quan khác nhau để thực hiện những bước đi bổ sung nhằm thúc đẩy quan hệ đối tác thay vì chỉ viện trợ cho châu Phi".

Mặc dù đầu tư trực tiếp nước ngoài vào châu Phi đã có nhiều biến động trong thập kỷ qua, song xu hướng chung cho thấy châu lục này ngày càng được quan tâm. Theo số liệu của Liên hợp quốc, đầu tư trực tiếp nước ngoài vào châu Phi đã đạt mức kỷ lục 83 tỷ USD vào năm 2021. Con số này cao gấp đôi so với mức được báo cáo vào năm 2020.

Tăng cường đầu tư vào năng lượng

Từ dầu mỏ đến cơ sở hạ tầng và nông nghiệp, sự quan tâm dành cho châu Phi ngày càng tăng, đặc biệt là trong bối cảnh xảy ra nhiều sự kiện toàn cầu lớn.

Kể từ khi Nga phát động “chiến dịch quân sự đặc biệt” nhằm vào Ukraine, các nước phương Tây đã chuyển hướng sang ngành năng lượng của châu Phi nhằm mục đích thoát khỏi sự phụ thuộc vào năng lượng của Nga. Cai Nebe, một nhà báo của DW chuyên đưa tin về châu Phi, cho biết: "Về cơ bản, điều này xuất phát từ nhu cầu năng lượng của thế giới - đặc biệt là nhu cầu về năng lượng xanh. Hiện tại, có một dự án hydro xanh (ở Namibia) do Đức hỗ trợ và được Liên minh châu Âu tài trợ một phần".

Nhà báo của DW nhấn mạnh, đây là dự án lớn nhất trong lĩnh vực này ở châu Phi. Tuy nhiên, ông nói thêm rằng, phương Tây cũng đầu tư vào các cơ hội dầu khí trên lục địa này và cho rằng những khoản đầu tư đó sẽ càng tăng lên trong thời gian tới. Nhằm đáp ứng nhu cầu năng lượng của thế giới, phương Tây sẽ vẫn phải phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, còn các chính sách xanh được phương Tây ủng hộ tại châu Phi dường như sẽ chỉ dừng lại ở mức này.

Vấn đề tồn tại

Trong báo cáo gần đây nhất về đầu tư của phương Tây và Trung Quốc vào châu Phi, Trung tâm Doanh nghiệp tư nhân quốc tế cho biết: "(một số) khoản đầu tư của phương Tây vào châu Phi có liên quan đến việc khai thác tài nguyên thiên nhiên mà không có biện pháp bảo vệ môi trường đầy đủ". Hơn nữa, tài liệu này cũng đánh giá rằng "các khoản đầu tư của phương Tây đôi khi nhằm kéo dài sự phụ thuộc kinh tế vào các thực thể nước ngoài". Đây là điều không có lợi cho tất cả các bên liên quan, vì các hoạt động hợp tác giữa châu Phi và các chính phủ khác tiếp tục bị ảnh hưởng bởi những cáo buộc liên tiếp về việc khai thác tài nguyên thiên nhiên của châu lục ở nhiều cấp độ khác nhau.

Adjei-Twum - Giám đốc điều hành Tập đoàn EBII tin rằng câu chuyện này phải thay đổi và các chính trị gia chịu trách nhiệm tạo ra sự thay đổi đó. Bà nói: "Đó là trách nhiệm của tất cả mọi người. Các nhà lãnh đạo của các quốc gia này có trách nhiệm đảm bảo rằng mọi khoản đầu tư vào đất nước đều được chuyển thành những lợi ích mà tất cả người dân đều được hưởng”.

Châu Phi cần làm gì?

Theo Adjei-Twum, động lực thúc đẩy đầu tư vào châu Phi không hề chậm lại mà sẽ còn tăng lên trong thời gian tới. Theo bà, các quốc gia châu Phi có nguyên liệu thô rất hấp dẫn và bản chất rủi ro của việc đầu tư vào châu lục này thường khiến các nước phương Tây chiếm ưu thế trên bàn đàm phán. Adjei-Twum nói: "Hầu như mọi quốc gia châu Phi đều có rủi ro cao. Điều đó có nghĩa là bất kỳ công ty nào hoạt động tốt (ở châu Phi) cũng bị ảnh hưởng vì họ bị coi là có rủi ro cao”. Theo Giám đốc điều hành EBII, những thách thức như sự ổn định chính trị và phát triển cơ sở hạ tầng vẫn là những yếu tố vẫn rất quan trọng để “mở khóa” toàn bộ tiềm năng đầu tư vào châu Phi.

Ndlovu đồng tình với quan điểm này và nhấn mạnh rằng phương Tây hạn chế rủi ro họ phải đối mặt ở châu Phi bằng cách đa dạng hóa đầu tư ở những nơi khác trên thế giới. Ông giải thích: "Chúng tôi thấy các khoản đầu tư của phương Tây đang đổ vào những nơi như châu Á hay Trung Đông và rất nhiều khoản đầu tư vẫn ở lại chính phương Tây".

Adjei-Twum tin rằng các chính phủ ở châu Phi cần phải thay đổi cách tiếp cận khi hợp tác làm ăn với phương Tây nếu họ muốn có được vị thế bình đẳng. Theo bà, các chính phủ phải có các chính sách phù hợp và cảnh báo không nên đưa ra những chính sách khiến châu Phi trông có vẻ như “đang rất cần sự giúp đỡ”.

Khánh An (Theo DW)

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?