Pháp cải tổ tình báo sau các vụ khủng bố ở Paris

Một ủy ban trong Nghị viện Pháp vừa đưa ra lời kêu gọi nước Pháp phải cải tổ các cơ quan tình báo nhằm đáp ứng được các yêu cầu mới trong cuộc chiến chống khủng bố ở Pháp cũng như ở châu Âu. Lời kêu gọi này được đưa ra sau khi có báo cáo kết luận điều tra về 2 vụ khủng bố tại thủ đô Paris, Pháp vào 2015 do chính ủy ban này thực hiện.

Trong báo cáo công bố ngày 5-7, Ủy ban điều tra Nghị viện Pháp đưa ra 40 đề xuất giải pháp cải tổ ngành tình báo. Trong số đó, các nhà làm luật đề nghị Chính phủ Pháp sáp nhập một số cơ quan tình báo có chức năng, nhiệm vụ chồng chéo với nhau, cạnh tranh lẫn nhau lại và xây dựng một cơ quan an ninh quốc gia mới theo mô hình giống như Trung tâm Chống khủng bố Quốc gia mà nước Mỹ lập nên sau sự kiện khủng bố ngày 11-9-2001.

Cơ quan an ninh quốc gia mới này sẽ báo cáo trực tiếp lên Thủ tướng. Bên cạnh đó, Ủy ban cũng đề nghị Chính phủ Pháp thực hiện một số việc như xây dựng một cơ sở dữ liệu chia sẻ chung; giám sát chặt chẽ những nhà tù nơi có tỉ lệ cực đoan hóa trong tù nhân cao; và khắt khe hơn trong việc tuyên án các bị can phạm tội khủng bố.

Nghị sĩ Georges Fenech, người chủ trì Ủy ban điều tra Nghị viện Pháp, đưa ra các đề xuất cải cách tình báo Pháp.
Nghị sĩ Georges Fenech, người chủ trì Ủy ban điều tra Nghị viện Pháp, đưa ra các đề xuất cải cách tình báo Pháp.

Hạ viện Pháp đã quyết định thành lập Ủy ban điều tra vào tháng 1-2016 để nghiên cứu, đánh giá vụ tấn công tòa soạn tạp chí Charlie Hebdo và các vụ tấn công khác trong tháng 1-2015, cũng như loạt tấn công do IS thực hiện tại các địa điểm khác nhau ở Paris trong tháng 11-2015. Có tất cả 147 nạn nhân tử vong trong các vụ tấn công này. Ủy ban điều tra bao gồm các thành viên thuộc hai đảng chính trị lớn nhất nước Pháp là đảng Xã hội và đảng Liên minh vì nền Cộng hòa (UMP).

Để thực hiện việc điều tra, các thành viên Ủy ban điều tra phải đi đến nhiều quốc gia có liên quan, như Bỉ, Hy Lạp, Thổ Nhĩ Kỳ và Mỹ để tìm kiếm thông tin, tư liệu thông qua việc trao đổi với các đồng nghiệp. Ngoài ra, các thành viên Ủy ban này còn thẩm vấn, phỏng vấn hàng trăm người không nằm trong các cơ quan tình báo, an ninh để có được các thông tin, dữ liệu đầy đủ nhất.

Trên cơ sở đó, báo cáo điều tra của ủy ban này đưa ra cái nhìn xác đáng, rõ ràng nhất về các vụ tấn công khủng bố ở Paris trong năm 2015, trong đó có những đánh giá về các thất bại của ngành tình báo trong khoảng thời gian trước khi xảy ra các vụ khủng bố. Tuy nhiên, do quy mô điều tra còn hạn hẹp, các nhà điều tra chưa thể tiếp cận được các hồ sơ mật của ngành tình báo, chỉ có thể tiến hành một số cuộc họp kín với các quan chức tình báo và an ninh.

Mặc dù các đề xuất của Ủy ban điều tra Nghị viện không mang tính ràng buộc nhiều, nhưng cũng đủ tạo nên một vấn đề cấp bách trước mắt và lâu dài cho Tổng thống Francois Hollande. Đây sẽ là một trong những vấn đề sẽ được ông Hollande đưa ra trong kỳ tranh cử vào năm tới, nếu ông tiếp tục ra ứng cử Tổng thống Pháp.

Sự thiếu phối hợp giữa tình báo Bỉ và tình báo Hy Lạp đã để cho Abdelhamid Abaaoud dễ dàng trốn thoát.
Sự thiếu phối hợp giữa tình báo Bỉ và tình báo Hy Lạp đã để cho Abdelhamid Abaaoud dễ dàng trốn thoát.

Trong báo cáo điều tra của mình, mặc dù không trực tiếp phê phán Chính phủ Pháp đã có phản ứng khá chậm chạp đối với các vụ tấn công, nhưng Ủy ban điều tra cũng đã nêu lên một số câu hỏi về tính hiệu quả của tình trạng khẩn cấp mà Tổng thống Hollande tuyên bố vào tháng 11-2015, cũng như việc triển khai 10.000 binh sĩ bảo vệ các thành phố và các khu vực nhạy cảm khác trên cả nước.

Georges Fenech, người chủ trì Ủy ban điều tra cho rằng, chính sự bất cập của ngành tình báo là một trong những nguyên nhân khiến cho nước Pháp không đánh giá đúng mức độ nguy hiểm và hoạt động của bọn khủng bố. Cụ thể hơn, ông Fenech phân tích, Cảnh sát Quốc gia được phân nhiệm vụ bảo vệ các thành phố lớn, còn Hiến binh (Gendarmerie) thì lo bảo vệ các thị trấn và thành phố nhỏ, nhưng hai lực lượng này lại có các cơ quan tình báo riêng.

Ông Fenech nói, tại sao không tổ chức các đơn vị tình báo thuộc hai lực lượng này làm một - vì chúng có cùng mục tiêu nhiệm vụ - để cho dễ hoạt động và đạt hiệu quả cao hơn?

Về phía Chính phủ Pháp, Bộ trưởng Nội vụ Bernard Cazeneuve biện minh rằng, một vài phát hiện của Ủy ban điều tra phù hợp với các kế hoạch riêng của Chính phủ. Trong tình trạng khẩn cấp, nhà nước từng bước tăng cường quyền hạn cho cảnh sát và các cơ quan tình báo. Tuy nhiên, Sébstien Pietrasanta, một nghị sĩ thuộc Ủy ban điều tra cho rằng nguyên nhân thất bại quan trọng nhất vẫn là sự thiếu phối hợp, hoạt động kém hiệu quả của các cơ quan tình báo không chỉ ở Pháp mà toàn châu Âu.

Ông Sebastien phân tích trường hợp sự thiếu phối hợp giữa tình báo Bỉ và tình báo Hy Lạp đã để cho nghi can khủng bố hàng đầu Abdelhamid Abaaoud dễ dàng tẩu thoát sau khi gây ra vụ khủng bố ở Paris ngày 13-11-2015. Abaaoud từng tham gia lập mưu khủng bố ở thị trấn Verviers, Bỉ.

Tình báo Hy Lạp đã phát hiện ra hành tung của tên này vào tháng 1-2015 và cảnh báo các đồng nghiệp Bỉ, nơi y đang bị truy nã rất gắt gao. Thế nhưng, khi cơ quan an ninh Bỉ phá được âm mưu khủng bố tại Verviers, tập kích vào nơi trú ẩn của Abaaoud ở Brussels nhưng không bắt được y, họ lại không báo động lại với các đồng nghiệp Hy Lạp, và kết quả là Abaaoud dễ dàng chuồn thoát.

Ngoài ra, còn trường hợp Salah Abdeslam, công dân Pháp gốc Morocco, sống ở Bỉ, cũng ung dung lẩn trốn ngay tại Brussels suốt 4 tháng sau khi gây ra vụ khủng bố Paris. Chính vì vậy, ông Fenech cho rằng thất bại trong các vụ khủng bố năm 2015 vừa qua không chỉ của riêng tình báo Pháp mà còn của chung cộng đồng tình báo châu Âu.

Do đó, ông đề nghị Liên minh châu Âu cần phải tạo điều kiện cho các cơ quan bảo vệ pháp luật và cơ quan kiểm soát biên giới của EU (FRONTEX) tiếp cận Hệ thống Thông tin Schengen - hệ thống chia sẻ thông tin tình báo toàn châu Âu - để họ có thể phối hợp điều tra một cách hiệu quả hơn.

Nguyên Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.