Cơ quan điều tra đề nghị truy tố Phan Thanh Hữu - Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Phan Lê Hoàng Anh, Nguyễn Hữu Tứ, Đào Ngọc Viễn - Giám đốc Công ty TNHH Đại Dương và 70 đồng phạm về tội buôn lậu. Riêng Ngô Văn Thụy - Đội trưởng Đội 3, Cục Điều tra chống buôn lậu, Tổng cục Hải quan bị đề nghị truy tố về tội nhận hối lộ. Phan Thành Hữu và đồng phạm còn bị điều tra về các tội sản xuất, buôn bán hàng giả và in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước. Tuy nhiên, Cơ quan điều tra chưa nhận được kết quả trưng cầu giám định vật chứng nên hành vi trên của ông Hữu và những người liên quan được tách ra ở giai đoạn 2 của vụ án.
Lật tẩy hành vi phạm tội của những “ông trùm”
Phan Thanh Hữu và Nguyễn Hữu Tứ từng có thời gian dài hoạt động kinh doanh xăng dầu.Nhận thấy giá xăng dầu trong nước thường cao hơn những nước xung quanh, năm 2019, Hữu tính tới việc buôn lậu. Hữu tìm gặp Tứ bàn bạc và cả hai đồng ý móc ngoặc với nhau, trong đó Tứ điều hành và chịu trách nhiệm tìm đối tác từ Singapore, Hữu có nhiệm vụ điều hành việc nhận hàng từ phao số 0 rồi sử dụng bột màu và hóa chất pha chế cho tăng số lượng trước khi chuyển vào đất liền bỏ mối cho đại lý ở khắp các tỉnh thành từ Nam Trung bộ trở vào. Hữu lập tức hoán đổi tiền góp vốn với một giám đốc công ty lấy 4 tàu thủy Nhật Minh 06, 07, 08, 09 để phục vụ công việc chuyên chở.
Hữu, Tứ tìm địa điểm đặt kho chứa và quyết định chọn hai địa điểm. Thứ nhất là mua ụ nổi về đặt giữa lòng sông Hậu thuộc địa bàn xã Mỹ Hòa, huyện Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long, vì đoạn này có chiều rộng lên đến trên 2,5km, ít dân cư nên dễ ngụy trang. Điểm thứ hai là xây dựng hệ thống bồn chứa ở cảng Nam Phong, tỉnh Long An, bởi cảng này nằm ở khu vực hẻo lánh, ít bị cơ quan chức năng để ý nhưng thuận tiện để vận chuyển cả bằng đường thủy lẫn đường bộ về TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh miền Đông Nam bộ. Hai điểm tập kết này được Hữu bố trí nhiều lớp bảo vệ để người ngoài không thể tiếp cận, nếu cơ quan chức năng có kiểm tra thì cũng bị Hữu sử dụng những bộ hóa đơn, chứng từ giả để hợp thức.
Thời điểm này, khi được giới thiệu Đào Ngọc Viễn thuộc diện có “máu mặt” trong ngành mua bán, vận chuyển xăng dầu, đồng thời có nhiều mối quan hệ với một số cá nhân ở các cơ quan chức năng nên Hữu lập tức tìm gặp mời góp vốn. Gặp Hữu, Viễn gật đầu ngay và còn huy động thêm 3 nhân vật khác cùng góp vốn và cộng chung lại, Hữu, Tứ, Viễn cùng 3 người khác góp tổng cộng 53,4 tỷ đồng. Theo thỏa thuận, lợi nhuận thu được sẽ chia theo tỷ lệ Hữu nhận 40%, Viễn, Tín và những người còn lại chia nhau 60%.
Có vốn, có phương tiện, với mối quan hệ sẵn có của Viễn, Hữu liên hệ với chủ hàng bên Singapore. Sau khi thỏa thuận về giá cả, phương thức thanh toán cũng như cách thức nhận hàng, Hữu thông báo cho Viễn để người này điều 2 tàu biển chuyên dụng Pacific Ocean (trọng tải 3.000 tấn) và Western Sea (5.000 tấn) đậu tại vùng biển tự do giữa các nước Singapore, Indonesia, Malaysia đợi có thông báo thì vào cảng Vopak của Singapore liên lạc với đại lý để nhận xăng dầu. Khi về tới vùng biển Việt Nam, Hữu tiếp tục thông báo cho Tứ đưa tàu Nhật Minh 07, 08, 09 ra nhận xăng chở về khu vực sông Hậu thuộc thị xã Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long; riêng các tàu Huỳnh Ngân, Huỳnh Ngân 2, Sơn Tiền, Tây Nam của Tứ, chở về kho chứa tại cảng Nam Phong (Long An). Do xăng nhập lậu màu trắng, Hữu mua bột màu và dung môi cho nhân viên đưa lên tàu pha chế thành màu vàng nhạt cho giống xăng trong nước. Hữu thuê người làm hồ sơ chứng từ giả để phù phép cho những lô xăng lậu.
Trước lợi nhuận quá lớn từ buôn lậu và làm giả xăng dầu, cuối năm 2020, Đào Văn Viễn móc nối với hai đối tượng khác là Nguyễn Minh Đức và Phạm Hùng Cường (đang bỏ trốn) góp 19,3 tỉ đồng mua 2 tàu biển Khánh Hòa 01 và Khánh Hòa 03 để chở xăng lậu. Nhóm này do Viễn điều hành chính, Cường có nhiệm vụ liên hệ với đầu mối tại Singarpore, còn Đức lo tiêu thụ xăng. Sau khi tàu Pacific Ocean của Viễn chở về vùng biển Khánh Hòa, xăng sẽ được sang qua hai tàu trên đưa vào cảng Bắc Vân Phong chở đi tiêu thụ tại Khánh Hòa và các tỉnh Nam Trung bộ.
Tháng 9-2020, qua công tác nắm tình hình, phát hiện dấu hiệu về dòng chảy xăng giả, xăng lậu tràn ra thị trường, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đồng Nai đã lập tức vào cuộc, phối hợp Cục Cảnh sát hình sự triển khai phương án đấu tranh.
Đêm 6-2-2021, Công an tỉnh Đồng Nai chủ trì phối hợp với Cục Cảnh sát hình sự huy động thêm trên 500 cán bộ chiến sĩ cảnh sát cơ động, giao thông, hình sự, kinh tế... chia thành 14 tổ công tác đồng loạt thực hiện lệnh khám xét khẩn cấp các địa điểm kho chứa, trạm xăng, trụ sở làm việc và nơi ở của các đối tượng tại các tỉnh Đồng Nai, TP Cần Thơ, Vĩnh Long, Long An, Bà Rịa - Vũng Tàu và TP Hồ Chí Minh. Tại thời điểm trên, một tổ công tác đã bắt quả tang các đối tượng khi đang vận chuyển, mua bán, sang mạn tàu để pha chế, bơm hút, vận chuyển xăng nhập lậu với số lượng lớn tại ụ nổi trên sông Hậu thuộc địa bàn xã Mỹ Hòa, huyện Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long.
Qua khám xét, thu giữ tang vật gồm 2 tàu biển có tải trọng 1.500 tấn, 5 xà lan có tải trọng từ 400 đến 1.000 tấn, 6 xe bồn, 2.680.000 lít xăng, 4 thùng hóa chất để tạo màu, trên 100 tỉ đồng tiền mặt, gần 50 quyển sổ đỏ, 12 thùng tài liệu hồ sơ, sổ sách và các tang vật liên quan đến hoạt động phạm tội.
Ngày 8-2-2021, Cơ quan điều tra ra quyết định khởi tố vụ án, ra lệnh bắt giữ người trong trường hợp khẩn cấp đối Phan Thanh Hữu và Nguyễn Hữu Tứ, triệu tập 33 đối tượng khác có liên quan để phục vụ công tác điều tra. Sau đó, bắt giữ Trần Ngọc Thanh (sinh năm 1975, ngụ tỉnh Đồng Tháp) vợ bé của Tứ). Thanh được xác định là đã tham gia vào quá trình buôn lậu và làm xăng dầu giả của Hữu và Tứ.
Từ tháng 3-2020 đến tháng 2-2021, Hữu, Viễn cùng đồng bọn đã vận chuyển 48 chuyến, tổng cộng gần 200 triệu lít xăng dầu lậu, trị giá khoảng 2.800 tỉ đồng. Trong đó, đã tiêu thụ hơn 196 triệu lít, thu lợi hàng trăm tỷ đồng, riêng Hữu hưởng hơn 105 tỉ đồng.
Ai tiếp tay cho nhóm buôn lậu?
Để có thể tiêu thụ trót lọt gần 200 triệu tấn xăng giả, ngoài Tứ, Hữu, Viễn, còn có hệ thống “chân rết” chằng chịt là những doanh nghiệp, cửa hàng bán lẻ xăng dầu ở nhiều tỉnh thành cùng một nhân vật chuyên làm giả chứng từ, tài liệu để “phù phép”. Tiếp tay đắc lực cho hành vi buôn lậu của nhóm Hữu còn có Ngô Văn Thụy - Đội trưởng Đội 3, Cục Điều tra chống buôn lậu, Tổng cục Hải quan cùng một số cán bộ trong lực lượng Cảnh sát biển, Bộ đội biên phòng...
Ngày 17-2-2021, Cơ quan điều tra ra lệnh bắt khẩn cấp Lê Thanh Trung, sinh năm 1983 tại tỉnh Vĩnh Long.Trung được mệnh danh là “ông trùm” điều hành đường dây mua, bán hoá đơn giả chuyên cung cấp hồ sơ chứng từ để nhóm của Hữu “phù phép” cho những lô xăng dầu nhập lậu. Khám xét nơi ở và nơi làm việc của Trung, Cơ quan điều tra thu giữ 6 CPU máy tính, 15 thùng tài liệu hóa đơn, 1 máy tính bảng, 2 điện thoại, 2 xe ô tô và nhiều tiền mặt. Đặc biệt, Cơ quan điều tra thu giữ 27 con dấu (15 mộc dấu tròn, 12 dấu tên) của nhiều công ty khác nhau do Lê Thanh Trung thành lập và thuê người khác làm giám đốc công ty...
Ngày 9-3-2021, ban chuyên án đã thực hiện lệnh bắt tạm giam đối với Lê Thanh Tú (sinh năm 1966) cùng vợ là Trần Thị Thanh Vân (sinh năm 1968) chủ Công ty TNHH Thương mại dịch vụ Vân Trúc.
Công ty TNHH Thương mại dịch vụ Vân Trúc của Tú và Vân có trụ sở chính tại khu phố Đồng An 2, phường Bình Hòa, TP Thuận An, tỉnh Bình Dương đã lập ra 11 chi nhánh tại TP Hồ Chí Minh và Bình Dương để tiêu thụ xăng lậu, xăng giả. Ngoài ra, Tú và Vân còn xây dựng 1 bến thủy nội địa có thể tiếp nhận tàu chở xăng có tải trọng 1.000 tấn và sử dụng 4 tàu có tải trọng từ 400 đến 1.000 tấn để vận chuyển xăng nhập lậu, xăng giả; xây dựng 1 kho với 7 bồn chứa, tổng dung tích khoảng 4,5 triệu lít.
Sau khi tiếp nhận xăng lậu từ nhóm Hữu, vợ chồng Tú, Vân sử dụng bột màu vàng hòa vào cho giống sản phẩm trên thị trường và pha thêm dung dịch hóa chất trước khi phân phối cho những cây xăng khác ở các địa phương phía Nam như Đồng Nai, Bình Dương, Bình Phước, TP. Hồ Chí Minh... Trung bình mỗi ngày, Tú-Vân đưa ra thị trường tiêu thụ trên 500.000 lít xăng nhập lậu, xăng giả.
Mở rộng vụ án, Cơ quan điều tra ra lệnh bắt và khám xét khẩn cấp nơi ở và cửa hàng kinh doanh xăng dầu đối với Đỗ Văn Ba, Phạm Văn Cúc (cùng ngụ TP. Hồ Chí Minh), Nguyễn Thị Như Mỹ, Bùi Ngọc Toàn, Lê Thị Anh Thư, Nguyễn Thăng Long (cùng ngụ tỉnh Đồng Nai)... Sáng 21-10-2021, Cơ quan điều tra đã khởi tố bị can, bắt tạm giam bà Mai Thị Dần (55 tuổi, Giám đốc Công ty TNHH Hà Lộc) để điều tra về hành vi buôn lậu. Công ty của bà Dần ngoài tiếp nhận xăng lậu từ nhóm Hữu, còn xây dựng cảng biển riêng để nhập khẩu xăng dầu mang về pha chế (xăng giả). Trung bình mỗi ngày, công ty này phân phối 1 triệu lít xăng lậu, xăng giả cho các đại lý ở nhiều tỉnh, thành phía Nam.
Trong quá trình làm ăn, Hữu, Tứ đã móc nối với Ngô Văn Thụy - Đội trưởng Đội 3, Cục Điều tra chống buôn lậu, Tổng cục Hải quan để nhờ “giúp đỡ”. Thụy đã nhận của nhóm Hữu 10.000 USD, 500 triệu đồng và 1 thẻ ATM với số dư 100 triệu đồng trong tài khoản. Cơ quan điều tra còn xác định được Hữu và Tứ có hành vi đưa hối lộ cho một số cá nhân là quân nhân trong lực lượng Cảnh sát biển, Bộ đội biên phòng. Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đồng Nai đã chuyển tài liệu, chứng cứ sang Cơ quan điều tra hình sự, Bộ Quốc phòng để điều tra, xử lý theo thẩm quyền.
Khởi tố 83 bị can, thu giữ, kê biên tài sản trên 1.000 tỷ đồng trong "đại án" xăng giả 
