Palantir Technologies, công ty trợ giúp Tình báo Mỹ do thám toàn cầu

Palantir Technologies được thành lập năm 2004 bởi bộ ba Peter Thiel, Alexander Karp và Joe Lonsdale. Cục Tình báo trung ương Mỹ (CIA) bảo trợ Palantir thông qua nhánh đầu tư In-Q-Tel của công ty này và Palantir cũng không che giấu các tham vọng của mình, nhất là mong ước bán dịch vụ do thám cho chính quyền Mỹ.

Theo tiết lộ từ báo cáo năm 2016 của hãng truyền thông Mỹ Politico, Palantir giành được các hợp đồng với chính quyền liên bang giá trị "ít nhất 1,2 tỷ USD" từ năm 2009. Những khách hàng chủ yếu của Palantir được cho là các cơ quan chính phủ Mỹ bao gồm: CIA, NSA (Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ), Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI), GCHQ (tình báo tín hiệu Anh) - cũng như thành viên của liên minh tình báo Five Eyes (bao gồm 5 quốc gia: Mỹ, Anh, Canda, Australia và New Zealand).

Palantir Technologies - đặt trụ sở chính tại Palo Alto bang California - có 2 sản phẩm phần mềm chính gọi là "Palantir Gotham" và "Palantir Metropolis".

Peter Thiel, người sáng lập Palantir Technologies.
Peter Thiel, người sáng lập Palantir Technologies.

Cụ thể, công cụ "Metropolis" phục vụ cho các ngân hàng ở Wall Street và các quỹ đầu tư mạo hiểm; trong khi đó "Gotham" (ban đầu gọi là Palantir Government) được thiết kế riêng cho lĩnh vực phân tích tình báo, cơ quan hành pháp và nhóm khách hàng chịu trách nhiệm bảo vệ an ninh nội địa. Sau khi người thổi còi Edward Snowden tiết lộ nhiều tài liệu mật liên quan đến hoạt động gián điệp trong bóng tối của NSA, Palantir nhanh chóng tuyên bố công ty không hề có bất cứ mối quan hệ nào với chương trình gián điệp mang tên mã PRISM - trùng tên với một sản phẩm của Palentir.

Thậm chí, một mục tựa đề "Quyền riêng tư & Quyền tự do dân sự" trên trang web của Palantir nêu rõ: "Palantir luôn tìm cách bảo vệ quyền riêng tư và tự do cá nhân thông qua công nghệ của mình, trong khi đó vẫn đáp ứng cho nhu cầu phân tích tình báo trong lực lượng hành pháp và các cơ quan tình báo giúp họ hoàn thành sứ mạng".

Mối quan hệ giữa Palantir và cộng đồng tình báo chính quyền Mỹ được cho là bắt đầu ít nhất từ năm 2008 khi phái đoàn đại diện cơ quan tình báo tín hiệu Anh GCHQ cùng với các đối tác người Mỹ có mặt tại VisWeek - hội nghị máy tính và đánh giá dữ liệu thường niên được tổ chức bởi Viện Kỹ thuật Điện và Điện tử (IEEE) và Viện Tiêu chuẩn và Công nghệ Quốc gia Mỹ (NIST).

Alexander Karp, CEO và đồng sáng lập Palantir.
Alexander Karp, CEO và đồng sáng lập Palantir.

Theo một tài liệu của GCHQ, Palantir cử một nhóm chuyên gia tham dự hội nghị để giới thiệu sản phẩm công ty và tìm kiếm đối tác ký hợp đồng. Theo kịch bản soạn sẵn, nhóm chuyên gia Palantir trình bày một phần mềm cho phép xác định những người dùng trang web Wikipedia thuộc giáo phái cực đoan đồng thời mô tả chi tiết mọi mối quan hệ xã hội của họ.

Công nghệ của Palantir còn cho phép kết nối nhiều chương trình bí mật của Five Eyes và GCHQ. Palantir tạo đa kết nối giữa những cơ sở dữ liệu khổng lồ riêng biệt, và tập hợp hàng núi thông tin (chi tiết những cuộc gọi, địa chỉ IP, giao dịch tài chính, tên, những cuộc đàm thoại, hành trình di chuyển cá nhân v.v…) vào một kho chứa tập trung cho phép giải quyết một trong những vấn đề rắc rối nhất của hoạt động thu thập thông tin tình báo hiện đại: sự quá tải dữ liệu.

Ví dụ, CIA và FBI sở hữu hàng ngàn kho dữ liệu khổng lồ với hàng núi thông tin (hồ sơ tài chính, mẫu ADN, hình ảnh, cấu trúc giọng nói v.v.…) và việc kết nối vào một mối thống nhất để truy xuất nhanh là nhiệm vụ khó khăn mất rất nhiều thời gian. Công nghệ Palantir cũng được sử dụng trong dự án gián điệp mang tên mã "Lovely Horse" của GCHQ - chương trình được thiết kế nhằm cải thiện khả năng thu thập thông tin tình báo nguồn mở của cơ quan. Sản phẩm của Palantir không chỉ gây ấn tượng mạnh cho giới tình báo Anh, Mỹ mà cả các thành viên khác trong liên minh "Five Eyes".

Một chi nhánh văn phòng của Palantir ở bang Virginia.
Một chi nhánh văn phòng của Palantir ở bang Virginia.

Ví dụ vào tháng 4-2010, tình báo Canada sử dụng phần mềm Palantir để truy tìm một nhóm gián điệp xâm nhập hệ thống mạng Bộ Quốc phòng Ấn Độ. Palantir cũng giúp lực lượng đặc nhiệm Mỹ ở Afghanistan tìm kiếm dữ liệu chính xác về một mục tiêu chuẩn bị tấn công.

Trong hệ thống ngân hàng, JPMorgan Chase sử dụng phần mềm Palantir để điều tra những vụ chuyển tiền đáng ngờ. Một công cụ gọi là BustOut của Palantir cho phép phát hiện nhanh bọn tội phạm đánh cắp tài khoản trực tuyến khách hàng.

Christopher Soghoian, chuyên gia bảo mật Trung tâm An ninh mạng ứng dụng Đại học Indiana, lo ngại sức mạnh của Palantir tạo điều kiện cho các cơ quan tình báo lạm dụng dẫn đến vi phạm quyền riêng tư người dân. Năm 2012, như để trấn an dư luận, giới chức Palantir tuyên bố thành lập một bộ phận gọi là Hội đồng Cố vấn Palantir về Quyền riêng tư và Dân quyền (PCAP). Tuy nhiên, các nhà hoạt động nhân quyền vẫn tỏ ra nghi ngờ tính hiệu quả của PCAP.

Trang Thuần (tổng hợp)

Các tin khác

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Khi trái bóng Trionda chính thức lăn trên sân vào ngày 11/6/2026, World Cup lớn nhất trong lịch sử, trải dài trên 16 thành phố thuộc 3 quốc gia Bắc Mỹ, với 48 đội tuyển và 104 trận đấu đã chính thức khai mạc. Với tư cách là quốc gia chủ nhà chính đăng cai tới 78 trận đấu, nước Mỹ đã chuẩn bị một kế hoạch an ninh lớn chưa từng có để bảo vệ an toàn cho sự kiện lần này.

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

Trong Chiến tranh lạnh, có những vũ khí không cần khai hỏa vẫn làm rung chuyển thế giới. U-2 là một trường hợp như vậy. Nó không mang bom, không tên lửa, không được thiết kế để giao chiến trên không. Thứ nguy hiểm nhất là máy ảnh, cảm biến và độ cao tưởng như ngoài tầm với của phòng không Liên Xô.

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Với tiêu đề Lights, Camera, Covert Action (Ánh sáng, máy quay và hoạt động bí mật) đăng trên tạp chí Lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) trực tuyến Nga, tác giả, Đại tá KGB Stanislav Lekarev đã kể về những năm tháng hoạt động bí mật của ông tại Vương quốc Anh dưới vai giám đốc điều hành hãng phim SovExportFilm những thập niên 70 thế kỷ trước.

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Trong thế kỷ XXI, những bí mật của chúng ta liên tục bị săn lùng bằng các phương tiện điện tử. Vì vậy, yêu cầu thận trọng trong phát ngôn và chia sẻ thông tin ngày càng trở nên cấp thiết. Trao đổi với phóng viên Báo “Luận chứng tuần”, Đại tá Sergey Matveev, chuyên gia an ninh mạng từng công tác tại Cơ quan An ninh Liên bang Nga, đã chia sẻ một số ý kiến về những nguy cơ mà thời đại kỹ thuật số đang đặt ra. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Lỗ hổng của nước Anh

Lỗ hổng của nước Anh

Hai lá đơn từ chức được gửi đi gần như đồng thời của hai bộ trưởng đứng đầu lực lượng quân đội Anh hôm 11/6/2026 vừa qua không chỉ bộc lộ những bất đồng trong chính phủ. Nghiêm trọng hơn, nó đã phơi bày một lỗ hổng an ninh nghiêm trọng đe dọa vị thế của Anh trên bản đồ thế giới.

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Ngày 15/1/1976, bồi thẩm đoàn tại Tòa án Liên bang khu vực Bắc California đã kết án tù chung thân đối với Sara Moore. Bản án có thể được xem là quá nghiêm khắc, bởi vì Moore không giết ai, mà chỉ thực hiện một vụ ám sát bất thành. Tuy nhiên, mục tiêu của bà ta là Tổng thống Hoa Kỳ Gerald Ford.

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Ngày 10/2/1942, tàu ngầm Mỹ US Trout (SS-202) đã đánh chìm hai tàu vận tải của Nhật Bản. Thoạt nhìn, điều này dường như chẳng có gì đặc biệt, bởi trong suốt cuộc chiến ở Thái Bình Dương, có hàng trăm cuộc tấn công tương tự. Tuy nhiên, cuộc tấn công lần này được thực hiện bởi một tàu ngầm đang chở trên khoang một kho báu trị giá hàng triệu USD.

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

Từ Công đồng Trent đến vùng biển Lepanto, tình báo Ottoman thế kỷ XVI từng len qua những lối mà châu Âu ít nghi ngờ nhất: áo giáo sĩ, thương nhân, hải tặc, người cải đạo, tù binh được thả. Nhưng một đế chế có thể thu được rất nhiều tin tức mà vẫn thua, nếu thông tin khi về đến trung tâm quyền lực bị che khuất bởi nỗi sợ nói thật.

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Vụ bắt giữ một nhân sự trong lĩnh vực quốc phòng tại Ba Lan công bố hôm 30/5/2026 đang đặt ra những câu hỏi về mức độ an toàn của thông tin chiến lược, nhất là trong bối cảnh chuỗi cung ứng quân sự ngày càng trở nên nhạy cảm.

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

Giữa miền Tây nước Đức, một cửa hàng kem Ý trở thành tâm điểm của chiến dịch truy quét mafia lớn nhất châu Âu. Không phải vì những tiếng súng hay một vụ giết người công khai, mà vì một thứ tinh vi hơn nhiều: dòng tiền mua bán ma túy từ Nam Mỹ được hợp thức hóa qua những doanh nghiệp bề ngoài rất bình thường.

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

Một cuộc kiểm thử đối với chatbot AI đã làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ công nghệ này có thể bị lợi dụng để tiếp cận và phổ biến các tri thức liên quan đến vũ khí sinh học.