Ở nơi có tỷ lệ những vụ tấn công bằng axit thuộc hàng cao nhất thế giới!

• Cả nhà bị tạt axit chỉ vì mâu thuẫn vặt1
• Hận tình, tạt axít trả thù
• Nữ sinh viên thuê người tạt axit bạn vì bị từ chối tình cảm đồng tính

Trước đó vào tháng 4, một vụ tấn công tương tự xảy ra ở khu đông London khiến cho 20 người bị thương. Theo số liệu của cảnh sát, những vụ tấn công bằng chất độc hại này tăng hơn gấp đôi ở Anh kể từ năm 2012. Trong đó, đại đa số các vụ (hơn 60%) đều xảy ra ở London.

Axit - "vũ khí lựa chọn số 1" của tội phạm đường phố

5 vụ tấn công liên hoàn bắt đầu vào tối ngày 13-7. Một người đàn ông đang lái xe máy bị 2 nghi phạm tiếp cận gần giao lộ của đường Hackney và đường Queensbridge, London, bất ngờ tạt axit vào mặt nạn nhân rồi nhảy lên xe người này lái đi mất. Gần 20 phút sau đó, vào lúc 22 giờ 50 phút (giờ địa phương), một nạn nhân khác bị xịt axit lên mặt trên giao lộ của đường Upper Street và đường Highbury Corner.

Cảnh sát và người đi đường giúp đỡ một nạn nhân trên đường Queensbridge. Ảnh: Sarah Cobbold.

Đến 23 giờ 5 phút, 2 nghi phạm tiếp tục gây án, nạn nhân là một người đàn ông trên đường Shoreditch High Street. Chỉ 15 phút sau, những kẻ tấn công lại nhằm vào một người đàn ông trên đường Cazenove. Vụ tấn công cuối cùng xảy ra vào lúc 23 giờ 37 phút, khi một nạn nhân bị "tắm" axit trong lúc đang lái xe máy trên đường Chatsworth. Cũng như vụ đầu, 2 nghi phạm cướp xe máy của nạn nhân và tẩu thoát.

Trong vài tháng gần đây, những vụ tấn công bằng axit rộ lên ở London một cách bất thường. Ngày 8-4-2017, một vụ tấn công bằng axit xảy ra tại khu vực phía bắc London đã khiến một gia đình 3 người gốc Trung Quốc bị thương nghiêm trọng.

Trên đường Copenhagen, chỗ giao với đường Caledonian và N1, các nhân viên cấp cứu đã phát hiện người cha (40 tuổi), người mẹ (36 tuổi) cùng một bé trai chỉ mới 2 tuổi phải chịu những vết thương đau đớn do chất axit ném vào người họ trong khi họ đang đi dạo. Nạn nhân 2 tuổi chỉ bị bỏng nhẹ; tuy nhiên, vết bỏng lại nằm ngay trên khuôn mặt cậu bé. Cả cha và mẹ của cậu bé đều bị bỏng 15% với nhiều vết bỏng nằm ở tay và trên nhiều bộ phận khác của cơ thể. 

Đến ngày 17-4, gần 600 người đang tham dự một sự kiện tại hộp đêm Mangle ở Hackney, phía đông thủ đô London (Anh) vô cùng kinh hoàng khi chứng kiến một cuộc cãi vã giữa hai nhóm thanh niên kết thúc bằng… axit. Ít nhất 20 người đã bị bỏng do bị axit bắn vào người, trong đó có 2 người bị thương nặng. Hộp đêm Mangle được cải tạo từ một nhà máy cũ và đã trở thành một địa điểm thu hút rất đông khách, có sức chứa lên tới trên 700 người.

Một nhân chứng kể lại rằng đã nhìn thấy một người thanh niên trong nhóm các thiếu nữ hắt thứ chất lỏng lên "đối thủ". "Giống như một cuộc chiến vậy, cảnh sát ở khắp nơi", nhân chứng kể. Sau vụ tấn công, các con đường dẫn đến hộp đêm bị phong tỏa và một toán chuyên gia xử lý tình huống khẩn cấp, trong đó có đội xử lý hóa chất độc hại có mặt tại hiện trường. Cảnh sát cho biết vụ việc không được cho là có liên quan đến khủng bố hay các băng đảng, mà chỉ là kết quả của một cuộc tranh chấp giữa hai nhóm người trong hộp đêm.

Cuối cùng, cảnh sát đã bắt giữ một thanh niên 24 tuổi tên là Arthur Collins, bạn trai của ngôi sao truyền hình thực tế TOWIE's, Ferne McCann. Điều đáng ghi nhận là vụ tấn công bằng axit ở quán bar Mangle chỉ là một trong số 4 vụ tấn công diễn ra trong vòng 11 ngày của mùa lễ Phục sinh ở London năm nay.

Tháng 11-2016, Imran Khan, chủ một nhà hàng bán thức ăn mang về, bị một nhóm thanh niên 14 người dội một cơn mưa axit lên mặt mình từ một chai đồ uống tăng lực thể thao khi ông trên đường đi giao thực phẩm ở khu đông London.

Những lọ axit như thế này rất dễ mua được ở Anh.

Mặc dù may mắn sống sót song cũng kể từ đó Khan không còn cảm thấy an toàn ở nơi công cộng, nhất là vào ban đêm. Cảnh sát London báo cáo, số nạn nhân nam cao hơn gấp đôi số nạn nhân nữ tuyệt đại đa số vụ không bao giờ bị xét xử. Khu vực Newham ở phía đông London được xem là "cứ địa của tội phạm axit", với gần 1/3 số vụ tấn công xảy ra tại đây trong năm 2016. Từ năm 2014, khoảng 74% số vụ điều tra về tội phạm axit đã không dẫn tới kết quả nào. Axit được dùng phổ biến nhất trong các vụ sát nhân, trộm cắp và cưỡng hiếp.

Tiến sĩ Simon Harding, nhà tội phạm học và chuyên gia về tội phạm băng nhóm ở Đại học Middlesex, đánh giá axit đang là "vũ khí lựa chọn số 1" của bọn tội phạm đường phố. Theo Harding, bọn tội phạm biết rõ nếu sử dụng dao gây án thì sẽ bị kết tội cố ý giết người và lĩnh mức tù nặng hơn rất nhiều lần. Trong khi đó, việc tìm kiếm bằng chứng ADN để buộc tội trong các vụ tấn công bằng axit là rất khó.

Theo số liệu từ Hội đồng Quốc gia Các cảnh sát trưởng (NPCC), hơn 400 vụ tấn công bằng axid được ghi nhận trong 6 tháng - từ tháng 11-2016 đến tháng 4-2017. Chỉ trong năm nay, trừ vụ tấn công liên hoàn xảy ra vào tối 13-7 đã có 119 vụ tấn công tương tự được ghi nhận. Tiến sĩ Harding cho rằng, chính quyền Anh cần giải quyết vấn đề trên cả 3 mặt trận - kiểm soát chặt chẽ việc mua bán axit như là hạn định độ tuổi mua, tăng mức án ngang bằng với tội phạm sử dụng dao và xây dựng chương trình giáo dục trong cộng đồng.

Nữ Phó cảnh sát trưởng London Rachel Kearton nhận định: "Nạn nhân của axit có thể sẽ mất hoàn toàn sức lao động hay phải trải qua 15 đến 20 cuộc phẫu thuật tạo hình trong đau đớn tột cùng. Đây là tội ác khủng khiếp nhất cần phải trừng phạt thật nặng. Sự tổn hại về mặt thể xác và tinh thần cho nạn nhân là rất lớn".

Tội phạm tấn công bằng axit có thể bị phạt tù chung thân

Trong quá khứ, axit thường được sử dụng làm vũ khí để giải quyết mâu thuẫn cá nhân và thường được nam giới dùng để tấn công đối tượng là nữ. Tuy nhiên, một số vụ tấn công axit mới đây ở London được cho là có động cơ phân biệt chủng tộc. Việc ngăn ngừa nạn tấn công bằng axit lại là vấn đề nan giải tại Anh, trước nhất là bởi khó kiểm soát việc mua axit theo từng chai nhỏ. Những chai này thường được giấu kín khiến nạn nhân khó đề phòng.

Việc nhận diện thủ phạm cũng khiến cảnh sát đau đầu khi các vụ tấn công axit thường diễn ra chớp nhoáng. Jaf Shah, chuyên gia của Tổ chức ngăn chặn tội phạm axid ASTI cho biết, kiểu tấn công này đã có từ thế kỷ XIX ở nước này nhưng những con số gần đây thật là kinh khủng: "Những con số gần đây cho thấy nước Anh có tỷ lệ những vụ tấn công bằng axit thuộc hàng cao nhất thế giới".

Bộ trưởng Nội vụ Amber Rudd.

Hiện nay ở Anh vẫn chưa có quy định nào về giới hạn độ tuổi mua các sản phẩm có chứa axit. Cảnh sát London đang làm việc với các nhà bán lẻ hóa chất độc hại có thể được bọn tội phạm sử dụng làm vũ khí tấn công. Ở Anh, axit có giá rẻ và rất dễ mua được tại mỗi cửa hàng bán lẻ trên toàn quốc. Người mua axit cũng không để lại dấu vết nào nếu sử dụng tiền mặt để mua. Còn những vụ tấn công bằng axit giờ đây đã biến thành một "trào lưu".

Thứ chất lỏng độc hại được những thanh niên choai choai ở Anh, chủ yếu là dạng tội phạm quèn sử dụng để "tẩn" nhau, để trả thù và "ăn thua đủ" trong những tranh chấp nhỏ nhặt. Những tên cướp ít "số má" thường tự chạm trán với kẻ thù bằng dao và súng thì axit có vẻ được xem là một vũ khí tiện lợi hơn: chất hóa học này có thể được ngụy trang trong các chai đồ uống nhẹ, dễ dàng mang đi đâu đó mà ít khi bị phát hiện. Lấy ví dụ như loại axit lưu huỳnh từng dùng để thông cống, lại có thể mua với giá chỉ vài bảng Anh trong bất kỳ cửa hàng xây dựng nào.

Tại Anh cũng như nhiều quốc gia khác trên thế giới, hành vi dùng axit tấn công người khác chưa bị pháp luật trừng phạt tương xứng với hậu quả mà nó để lại cho nạn nhân. Dù nhiều trường hợp chưa gây chết người, song "hung khí" axit lại để lại những di chứng đeo đẳng, ám ảnh và nỗi đau đớn cả về thể xác lẫn tinh thần suốt đời cho các nạn nhân. Một nạn nhân của axit tên là Katie Piper cho biết nạn nhân phải đối mặt với "bản án tù chung thân". Mới đây, Piper viết trong bức thư gửi đến tạp chí y khoa Scars, Burns & Healing: "Tôi vẫn đang tiếp tục chịu đựng những ca phẫu thuật và còn phải trị liệu suốt đời".

Trong khi đó, Rachel Kearton cho rằng "gần như không thể" cấm bán mọi hóa chất có tính ăn mòn bởi vì chúng thường được sử dụng trong mọi gia đình. Kearton phát biểu trong một cuộc họp báo: "Cảnh sát đang xử lý nhiều vụ án nghiêm trọng liên quan đến axit trong những tháng gần đây và chúng tôi vẫn tiếp tục thu thập dữ  liệu từ các lực lượng cảnh sát ở khắp nước Anh và xứ Wales để nắm rõ mức độ cũng như quy mô của những vụ tấn công và từ đó có biện pháp hỗ trợ và bảo vệ các nạn nhân một cách hiệu quả hơn".

Nạn nhân Resham Khan trước và sau khi bị tấn công bằng axit.

Theo cựu thám tử cảnh sát London David Videcette, hành vi mang theo bên người chai nhựa đựng axit không bị chú ý trong khi việc lận một con dao trong người sẽ bị bắt giữ vì tội sở hữu vũ khí tấn công!

Ngày 14-7, cảnh sát London tuyên bố đã bắt được nghi phạm trong vụ tấn công tối hôm 13-7- một thiếu niên 16 tuổi. Thiếu niên này lập tức bị bị truy tố 15 tội danh, trong đó bao gồm tội gây tổn hại tới cơ thể người khác và sở hữu chất độc hại. Một thiếu niên 15 tuổi khác sau đó cũng bị tạm giam vì những cáo buộc tấn công và cướp tài sản.

Ngày 16-7, nữ Bộ trưởng Nội vụ Anh Amber Rudd khẳng định: "Kiểu tấn công bằng axit có thể bị phạt tù chung thân" và  bày tỏ mong muốn nhanh chóng đưa ra kế hoạch cải cách một số luật, "để những kẻ tấn công sẽ cảm nhận sức mạnh đúng nghĩa" của pháp luật.

Bà Rudd nhấn mạnh: "Chúng tôi sẽ đảm bảo rằng mọi nhân viên làm việc trong hệ thống tư pháp, từ cảnh sát tới công tố viên, đều có quyền cần thiết để trừng phạt nghiêm khắc những kẻ phạm phải tội ác kinh hoàng này". Do không có án tử hình, nên tù chung thân là mức án cao nhất cho tội phạm tại nước Anh hiện nay.

Nhằm giảm thiểu tối đa những tội ác kinh hoàng hủy hoại nạn nhân không chỉ về thể chất mà cả tinh thần, bà Amber Rudd tuyên bố, ngoài chế tài pháp luật ở mức nghiêm khắc nhất theo luật pháp nước Anh, Chính phủ Anh cũng sẽ đặt ra quy định cụ thể hơn trong việc mua bán hóa chất để hạn chế axit lọt vào tay những kẻ "giết người không cần dao súng".