Nóng cuộc đua Mỹ - Trung Quốc ở Thái Bình Dương

Mỹ và Papua New Guinea vừa ký một thỏa thuận hợp tác quốc phòng song phương mới - động thái gây nên cuộc tranh cãi ở quốc đảo Thái Bình Dương và diễn ra trong bối cảnh Washington và Trung Quốc đang tích cực tranh giành ảnh hưởng trong khu vực.

Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken và Thủ tướng Papua New Guinea James Marape đã ký hiệp ước và thỏa thuận an ninh hàng hải vào hôm 22/5 trong chuyến thăm của ông Blinken tới thủ đô Port Moresby của Papua New Guinea .

Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết, quân đội Mỹ và quốc đảo Papua New Guinea sẽ có mối quan hệ hợp tác hỗ trợ an ninh, cho phép Mỹ “phản ứng nhanh hơn trong các tình huống khẩn cấp, chẳng hạn như những tình huống liên quan đến hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thiên tai”.

Nóng cuộc đua Mỹ - Trung Quốc ở Thái Bình Dương -0
Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken và Thủ tướng Papua New Guinea James Marape ký kết thỏa thuận hợp tác quốc phòng.

Thủ tướng Papua New Guinea Marape cho biết, sự hỗ trợ mới từ phía Mỹ cũng sẽ cải thiện an ninh trong nước và khuyến khích nhiều nhà đầu tư nước ngoài cùng tham gia. Ông nói: “Sẽ có khoản đầu tư cơ sở hạ tầng đáng kể” từ thỏa thuận, ở sân bay, bến cảng, đường sá, thông tin liên lạc và điện để mang lại lợi ích cho công chúng.

Sự hợp tác quốc phòng mới dự kiến sẽ mở rộng khả năng tiếp cận của Mỹ đối với các cơ sở quân sự và các cơ sở khác ở Papua New Guinea, củng cố các mối quan hệ an ninh của Washington ở Nam Thái Bình Dương. Đây là khu vực bao gồm các đảo quốc dân cư thưa thớt nhưng lại có ý nghĩa to lớn về chiến lược, từng là nơi diễn ra các trận đánh quyết định trong Thế chiến 2. Khu vực này có tầm quan trọng mới đối với Mỹ khi cường quốc này đang tìm cách củng cố các mối quan hệ và sự hiện diện của mình ở châu Á trong bối cảnh căng thẳng gia tăng với Trung Quốc.

Năm 2022, Bắc Kinh đã thổi bùng cuộc đua giành ảnh hưởng trong khu vực bằng việc ký một hiệp ước an ninh với Quần đảo Solomon và sau đó đã nỗ lực giành sự ủng hộ cho một thông cáo chung về an ninh và thương mại khu vực với các quốc đảo Thái Bình Dương, nhưng không thành công.

Trung Quốc đã trở thành một nhân tố quan trọng trong nền kinh tế của Papua New Guinea, vừa đầu tư, vừa tiêu thụ các nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú của quốc đảo này.

Việc ký kết thỏa thuận giữa Mỹ và Papua New Guinea gửi một thông điệp quan trọng đến khu vực. Maholopa Laveil, thành viên FDC Thái Bình Dương tại Viện Lowy, cho biết: “Papua New Guinea ký kết một thỏa thuận quốc phòng báo hiệu cho phần còn lại của Thái Bình Dương rằng quốc gia lớn nhất của họ đã chọn phương Tây làm đối tác an ninh”.

Cùng với đó, việc Fiji thông báo chấm dứt thỏa thuận đào tạo cảnh sát với Trung Quốc vào đầu năm 2023 được xem là “những thắng lợi lớn, khiến các quốc gia lớn ở Thái Bình Dương đứng về phía Mỹ trong nỗ lực hạn chế ảnh hưởng của Trung Quốc trong khu vực”. Các chuyên gia cho biết Marape có thể tận dụng “mối đe dọa từ Trung Quốc” để yêu cầu thêm hỗ trợ phát triển từ Mỹ.

Nóng cuộc đua Mỹ - Trung Quốc ở Thái Bình Dương -0
Ngoại trưởng Mỹ cùng lãnh đạo các đảo quốc Thái Bình Dương tại Diễn đàn đảo quốc Thái Bình Dương năm 2022.

Mỹ vừa triển khai một số việc trong nỗ lực giành lại ưu thế tại khu vực Thái Bình Dương, như việc mở các đại sứ quán ở Quần đảo Solomon và Tonga, trong khi Tổng thống Joe Biden tổ chức một hội nghị thượng đỉnh cho các nhà lãnh đạo các đảo quốc Thái Bình Dương tại Washington vào tháng 9 năm ngoái và đưa ra chiến lược quốc gia đầu tiên về việc can dự vào các đảo quốc Thái Bình Dương.

Thỏa thuận mới này làm dấy lên cuộc tranh luận ngay trong nội bộ Papua New Guinea, bao gồm cả những lời cáo buộc chính phủ thiếu minh bạch về những điều kiện trong thỏa thuận. Đã xảy ra các cuộc biểu tình của sinh viên vì lo ngại thỏa thuận có thể lôi kéo Papua New Guinea vào cuộc cạnh tranh chiến lược giữa Mỹ và Trung Quốc.

Thủ tướng Marape tuyên bố Papua New Guinea sẽ không được sử dụng làm căn cứ để “phát động chiến tranh” sau khi ký thỏa thuận quốc phòng với Mỹ. Trong một tuyên bố hôm 20/5, ông Marape tuyên bố thỏa thuận với Mỹ được xem như một cơ hội để nâng cấp cơ sở hạ tầng và năng lực quốc phòng vào thời điểm có những lo ngại về an ninh toàn cầu đang gia tăng. Ông Marape cho biết thêm rằng thỏa thuận sẽ được công bố toàn bộ để công chúng xem xét kỹ lưỡng.

Mỹ và các đồng minh đang tìm cách ngăn chặn các quốc đảo ở Thái Bình Dương xây dựng quan hệ an ninh với Trung Quốc, một mối lo ngại gia tăng sau khi Bắc Kinh ký hiệp ước an ninh với Quần đảo Solomon vào năm ngoái. Như đã nói ở trên, Trung Quốc cũng là nhà đầu tư cơ sở hạ tầng lớn ở Papua New Guinea, vốn nằm gần các tuyến đường biển quan trọng và các tuyến cáp ngầm quốc tế nối liền Mỹ và đồng minh Australia. Và, thỏa thuận mới sẽ đưa ra các điều kiện ràng buộc đối với các nhà thầu quốc tế nhằm đảm bảo an ninh cho Papua New Guinea.

Ông Marape muốn nhân cơ hội này để xoa dịu một số lo ngại trong nước về thỏa thuận quốc phòng mới với Mỹ. Lãnh đạo phe đối lập Joseph Lelang đã nhấn mạnh những lo ngại đó vào tuần trước: “Chúng tôi có chính sách đối ngoại là “bạn với tất cả và không có kẻ thù nào”. Chúng ta không nên bị che mắt bởi đồng USD hoặc bị ép buộc ký kết các thỏa thuận có thể gây bất lợi cho chúng ta về lâu dài”. Mặt khác, các điều khoản trong thỏa thuận hoàn toàn không ngăn cản việc Chính phủ Papua New Guinea tăng cường hợp tác với các nước khác, trong đó có cả Trung Quốc.

Bên cạnh việc Mỹ ký thỏa thuận quốc phòng với Papua New Guinea, Chính phủ Australia cũng khẳng định nước này đang trong quá trình đàm phán để ký kết thỏa thuận với Papua New Guinea vào giữa năm nay. Bộ trưởng phụ trách Thái Bình Dương của Australia Pat Conroy cho biết ông “tin tưởng rằng chúng tôi sẽ sớm hoàn tất việc ký kết thỏa thuận”. Có vẻ như thỏa thuận Australia-Papua New Guinea là một thỏa thuận được soạn thảo rộng rãi, phản ánh tuyên bố Boe năm 2018 về an ninh khu vực, trong đó mô tả cuộc khủng hoảng khí hậu là mối đe dọa an ninh lớn nhất của Thái Bình Dương.

An Châu (Tổng hợp)

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?