Nỗi lo an toàn hạt nhân lại bao trùm nước Pháp

Chính phủ Pháp mới đây thông báo quyết định đóng cửa nhà máy điện hạt nhân Fessenheim lâu đời nhất nước này. Đúng hai tháng trước đó, một vụ nổ đã xảy ra ở nhà máy điện hạt nhân Flamanville ở miền bắc, nơi chính quyền Pháp kỳ vọng một lò phản ứng mới tại đây sẽ đáp ứng lượng điện thiếu do đóng cửa nhà máy Fessenheim.

Chính phủ Pháp ngày 9-4 công bố sắc lệnh đóng cửa nhà máy điện hạt nhân Fessenheim ở biên giới với nước Đức. Đây được xem là một phần trong những cam kết đưa ra trong chiến dịch vận động tranh cử trước kia của Tổng thống Francois Hollande, trước khi ông rời nhiệm sở vào tháng 5 tới. Việc đóng cửa nhà máy điện hạt nhân Fessenheim là một phần trong cam kết nhằm giảm sự phụ thuộc vào điện hạt nhân từ mức 75% xuống còn 50% và tăng nguồn năng lượng tái tạo vào năm 2030.

Nhà máy điện hạt nhân Fessenheim nằm gần biên giới với Đức, đã hoạt động kể từ năm 1977. Từ nhiều năm nay, các nhà hoạt động môi trường Pháp, Đức và Thụy Sĩ đã phát động các chiến dịch kêu gọi đóng cửa nhà máy này do lo ngại về những nguy cơ có thể xảy ra khi nhà máy điện hạt nhân này nằm ở rãnh kiến tạo thường xảy ra động đất.

Quyết định hôm 9-4 ghi rõ nhà máy điện hạt nhân Fessenheim sẽ ngừng hoạt động khi một lò phản ứng hạt nhân mới đang được xây dựng tại nhà máy điện hạt nhân Flamanville đi vào vận hành, dự kiến vào năm 2019. Nhưng ngày 9-2-2017, một vụ nổ xảy ra tại nhà máy điện Flamanville, khiến 5 người bị thương nhẹ. Không có rò rỉ phóng xạ sau vụ việc. Nguyên nhân vụ nổ được cho là sự cố kỹ thuật chứ không phải tai nạn hạt nhân.

Biểu tình chống lò phản ứng hạt nhân theo công nghệ EPR trước nhà máy điện Flamanville.
Biểu tình chống lò phản ứng hạt nhân theo công nghệ EPR trước nhà máy điện Flamanville.

Stéphane Lhomme (thuộc Tổ chức Giám sát hạt nhân) trong cuộc trả lời phỏng vấn kênh RT bản tiếng Pháp mới đây cho rằng, việc đóng cửa nhà máy Fessenheim là đáng hoan nghênh vì lý do an toàn nhưng lò phản ứng hạt nhân theo công nghệ EPR mà Chính phủ Pháp cho xây dựng tại Flamanville từ năm 2013 lại đang có vấn đề về mặt kỹ thuật. Theo ông, nếu Pháp không khắc phục những lỗi công nghệ chế tạo lò phản ứng hạt nhân EPR thì có thể dẫn đến thảm họa như vụ nổ nhà máy điện hạt nhân ở Fukushima (Nhật Bản).

RT: Nhiều năm qua, ông luôn đấu tranh cùng Tổ chức Giám sát hạt nhân để truyền tải thông tin liên quan đến những thiếu sót của nhà máy chế tạo cơ khí Le Creusot (của Tập đoàn Areva) và công nghệ chế tạo lò phản ứng EPR (European Pressurized Reactor) tại nhà máy điện hạt nhân Flamanville. Ông có ngạc nhiên khi EDF và Areva đã biết trước những thiếu sót của nhà máy này từ 12 năm năm trước?

Stéphane Lhomme (SL): Không, từ lâu chúng tôi đã biết được điều đó. Nhưng điều vẫn làm cho tôi thấy mơ hồ trong chuyện này là sự thiếu kiểm soát của ASN. Hoặc cũng có thể là ASN đã lén bật đèn xanh cho phép sử dụng lò phản ứng EPR. Nhưng trong mọi trường hợp thì ASN đã phạm phải sai lầm nghiêm trọng! Cơ quan này không nhìn ra được những vấn đề, hoặc có lẽ là họ cố tình che giấu. Trong những năm gần đây, chúng tôi đã nhiều lần chỉ ra những thiếu sót và những vấn đề trong chế tạo lò phản ứng EPR.

Theo tôi, sai lầm nghiêm trọng của ASN bắt đầu từ tháng 12-2013 khi cho phép EDF xây thêm lò phản ứng hạt nhân EPR tại Flamanville bên cạnh 2 lò phản ứng cũ, với công suất phát điện của mỗi lò lên tới 1.300 MW và được xây dựng từ những năm 1980.

Hiện nay, lò phản ứng EPR đã được xây dựng gần xong, các đường ống cũng đã được hàn chặt. Sự việc trở nên rất khó giải quyết, thậm chí là không thể giải quyết, mặc cho ASN có chịu đứng ra nhận trách nhiệm và nói "lò phản ứng EPR sử dụng không tốt, nhà máy phải phá hủy lò gần xây xong để thay thế bằng một loại lò phản ứng khác".

ASN đã tự đưa mình vào tình huống khó khăn vì nếu lò phản ứng EPR bị phá hủy thì ngành công nghiệp hạt nhân của Pháp sẽ bị sụp đổ và ảnh hưởng đến hàng nghìn việc làm. Áp lực tạo ra rất là khủng khiếp. Đây là lỗi của ASN. Cho nên hồi tháng 12-2013, họ không nên cho phép sự việc được diễn ra.

Hơn nữa, theo như thông tin của chúng tôi, hai lò phản ứng EPR được bán sang nhà máy điện hạt nhân Taishan của Trung Quốc cũng gặp phải vấn đề tương tự. ASN đã hợp thức hóa việc xuất khẩu lò phản ứng EPR sang Trung Quốc. Rõ ràng là EDF, Areva và ASN biết các vấn đề của 3 lò phản ứng EPR nhưng vẫn mặc kệ chúng.

RT: Những rủi ro tồn tại khi sử dụng một trong ba lò phản ứng tại Pháp và cả Trung Quốc là gì?

SL: Chúng ta nên biết rằng một số nhà máy điện hạt nhân tại Pháp đang gặp phải khiếm khuyết trong lò phản ứng hạt nhân và cả các lò hơi nước, đặc biệt là những lò phản ứng của nhà cung cấp GCFC Nhật Bản vì những sự cố có thể xảy ra đều không được nhắc đến trong tài liệu đảm bảo an toàn. Nhưng không có nghĩa là các sự cố không thể xảy ra! Và lỡ như có sự cố phát sinh thì sẽ không có tài liệu để tham khảo. Nếu máy bơm hơi trong nhà máy điện hạt nhân bị hỏng, một máy bơm hơi khác sẽ được khởi động.

Hoặc cũng với sự cố như vậy xảy ra thì một mạch điện an toàn sẽ được bật lên để dẫn nước và làm mát hệ thống. Nhưng nếu xảy ra tình huống lò phản ứng hoặc lò hơi nước bị vỡ thì hoàn toàn không có phương án dự phòng để xử lý. Lúc bấy giờ, nước sẽ thoát ra nhanh chóng, trung tâm của lò phản ứng không được nước làm lạnh, dẫn tới sự quá nhiệt của lò phản ứng hạt nhân và tình hình sẽ chuyển biến như những gì đã xảy ra ở Fukushima.

RT: Đối mặt với những khiếm khuyết trên, ông nghĩ chúng ta nên làm gì?

SL: Đầu tiên, nên tìm cách xử lý khẩn cấp với sự trợ giúp từ quốc tế hoặc các chuyên gia độc lập để xem ý kiến của họ về lò phản ứng EPR. Biện pháp này cũng không hoàn toàn khả thi bởi vì các chuyên gia là người thuộc ngành công nghiệp hạt nhân.

Theo tôi, biện pháp đơn giản nhất là chính quyền chỉ cần mạnh dạn ra quyết định không cho sử dụng loại lò phản ứng này nữa bởi vì có quá nhiều rủi ro tiểm ẩn. Chúng ta đều biết thảm họa hạt nhân xảy ra ở Fukushima và sự việc tương tự có thể cũng xảy ra ở Pháp. Nhưng cũng không hẳn vì chúng ta đang đứng trước những lựa chọn. Chúng ta có nhiều nhà máy điện hạt nhân.

Đ.K. (tổng hợp)

Các tin khác

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.

Bài toán “làm mới” và thách thức từ những rạn nứt cũ

Bài toán “làm mới” và thách thức từ những rạn nứt cũ

Ngày 7/8, ông Abelardo de la Espriella tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia với cam kết “làm mới” đất nước, khôi phục trật tự và thúc đẩy tăng trưởng. Nhưng, phía sau những lời hứa mạnh mẽ ấy là một Colombia đang bị chia rẽ sâu sắc, các nhóm vũ trang chuẩn bị cho khả năng đối đầu mới và gánh nặng ngân sách không dễ cắt giảm.

Cần nhiều hơn một chiếc ô, trong thế giới ngày càng bất ổn

Cần nhiều hơn một chiếc ô, trong thế giới ngày càng bất ổn

Việc Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan ký thỏa thuận phòng thủ chung, ngày 7/8, không chỉ tạo thêm một cơ chế hợp tác quân sự ở Trung Đông. Quan trọng hơn, thỏa thuận cho thấy các cường quốc khu vực đang tìm cách xây dựng thêm những tầng bảo đảm an ninh trong bối cảnh môi trường chiến lược ngày càng bất ổn.

EU và cuộc khủng hoảng Ceuta

EU và cuộc khủng hoảng Ceuta

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen đã kêu gọi hành động để tăng cường an ninh biên giới châu Âu sau khi hàng chục nghìn người đến và sau đó rời khỏi vùng lãnh thổ Ceuta của Tây Ban Nha, giáp biên giới Morocco ở Bắc Phi, gây ra cuộc tranh cãi gay gắt giữa Madrid và các nước châu Âu khác.

Bẫy ma túy Etomidate khoác vỏ bọc “pod chill”

Bẫy ma túy Etomidate khoác vỏ bọc “pod chill”

Với thiết kế nhỏ gọn như chiếc USB, tỏa mùi hương trái cây ngọt ngào và những lời quảng cáo dối trá “hút không lên test”, “chỉ là tinh dầu thư giãn”, ma túy Etomidate ngụy trang dưới dạng “pod chill” đang âm thầm len lỏi vào học đường, quán bar, chung cư... tàn phá sức khỏe, thần trí của không ít thanh, thiếu niên…

Great Nicobar - cuộc chơi quyền lực mới của Ấn Độ

Great Nicobar - cuộc chơi quyền lực mới của Ấn Độ

Nếu xem Ấn Độ Dương là trái tim của thương mại toàn cầu thì eo biển Malacca chính là động mạch quan trọng nhất của nó. Mỗi ngày, hàng nghìn tàu chở dầu, khí hóa lỏng và hàng hóa từ Trung Đông, châu Phi hướng về Đông Á đều phải đi qua hành lang biển hẹp nhưng có ý nghĩa chiến lược đặc biệt này. Bất kỳ quốc gia nào đủ năng lực kiểm soát hoặc tác động đến dòng lưu thông tại Malacca đều nắm trong tay một lợi thế địa chính trị đáng kể.

Ông Karim Khan, từ đỉnh cao ICC đến vực sâu bê bối

Ông Karim Khan, từ đỉnh cao ICC đến vực sâu bê bối

Việc Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) bỏ phiếu bãi nhiệm Công tố viên trưởng Karim Khan sau bê bối liên quan đến cáo buộc có hành vi sai trái về tình dục đã khép lại nhiệm kỳ đầy sóng gió của một trong những gương mặt nổi bật nhất của nền tư pháp quốc tế. Ít ai ngờ, sự nghiệp kéo dài hơn 3 thập kỷ của luật gia người Anh lại kết thúc theo cách như vậy.

Kỳ vọng gì ở tân Tổng Tư lệnh Quân đội Ukraine Mykhailo Drapatyi?

Kỳ vọng gì ở tân Tổng Tư lệnh Quân đội Ukraine Mykhailo Drapatyi?

Mới đây, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã bổ nhiệm Thiếu tướng Mykhailo Drapatyi làm Tổng Tư lệnh Lực lượng Vũ trang Ukraine, thay ông Oleksandr Syrskyi. Động thái này diễn ra giữa làn sóng biểu tình kéo dài gần một tuần yêu cầu ông Syrskyi từ chức và phục chức cựu Bộ trưởng Quốc phòng cho ông Mykhailo Fedorov. Dù được quân đội và giới chuyên gia hoan nghênh, quyết định này vẫn khiến nhiều nhà phân tích hoài nghi: Liệu ông Zelensky có tự làm suy yếu vị thế của mình khi đưa ra thay đổi chiến lược dưới áp lực đường phố?

Houthi lại dọa “khóa” Biển Đỏ, liệu thế giới có đường vòng?

Houthi lại dọa “khóa” Biển Đỏ, liệu thế giới có đường vòng?

Những cuộc tấn công của lực lượng Houthi tại Biển Đỏ một lần nữa đẩy một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới vào tình trạng bất ổn. Trong bối cảnh đó, các phương án thay thế từng giúp thương mại toàn cầu vượt qua nhiều cuộc khủng hoảng lại đang bộc lộ giới hạn, khiến dư địa ứng phó ngày càng thu hẹp.

Quốc gia vùng Vịnh mở rộng hợp tác an ninh

Quốc gia vùng Vịnh mở rộng hợp tác an ninh

Những cuộc trao đổi giữa Pakistan và Kuwait về khả năng mở rộng hợp tác quốc phòng cho thấy một chuyển động đáng chú ý trong cấu trúc an ninh khu vực: các quốc gia Vùng Vịnh đang chủ động đa dạng hóa đối tác, giảm phụ thuộc vào các trụ cột truyền thống và từng bước nâng cao năng lực tự chủ, trong bối cảnh địa chính trị nhiều biến động và thách thức phi truyền thống ngày càng gia tăng.