Những nghi ngờ mới về nguồn gốc đại dịch COVID-19

Các nhà khoa học nổi tiếng của Mỹ và thế giới đang kêu gọi một cuộc điều tra kỹ lưỡng để xác định nguồn gốc của virus SARS-CoV-2 cùng các biến thể.

Bằng chứng chưa được xem xét

GS Marc Lipsitch chuyên về dịch tễ học tại Trường Y tế Công cộng Harvard T. H. Chan cho hay, các nhà khoa học đã cùng ký tên vào một bức thư đăng tải trên tạp chí Science để kêu gọi sự quan tâm của cộng đồng khoa học. "Những gì chúng tôi đang nói là bằng chứng hiện có không loại trừ nguồn gốc COVID-19 đến từ phòng thí nghiệm, cũng như không loại trừ nguồn gốc tự nhiên. Và thực sự cũng không có bằng chứng xác thực. Nó chỉ là thiếu khá nhiều bằng chứng ngay bây giờ. Và chúng tôi đang kêu gọi giải quyết vấn đề này vì đây là một câu hỏi quan trọng", GS Marc Lipsitch nói.

Trong khi đó, tờ Business Standard ngày 29-5 cho biết, từ năm ngoái, GS Angus Dalgleish (người Anh) và nhà khoa học Na Uy Birger Sorensen đã đưa ra kết luận về khả năng "virus SARS-CoV-2 xuất phát từ phòng thí nghiệm nhưng không được chấp thuận. Để khẳng định quan điểm của mình, hai nhà khoa học này đã cho đăng một bài báo dài 22 trang trên tạp chí Khám phá vật lý sinh học, giải thích rằng, trong quá trình nghiên cứu vaccine, họ đã phát hiện "dấu vết đặc biệt" cho thấy virus này không có nguồn gốc tự nhiên. Manh mối là một hàng 4 axit amin, tạo ra điện tích dương và liên kết với các tế bào âm tính của con người.

"Quy luật tự nhiên là bạn không thể có 4 axit amin dương trên một hàng. Cách duy nhất để có điều này là bạn phải tự tạo ra nó", GS Angus Dalgleish nhận xét. Bài viết của hai nhà khoa học này cũng khẳng định: "Giờ đây, chúng tôi không còn nghi ngờ gì nữa, về việc virus SARS-CoV-2 được thao túng có chủ đích, khiến chúng tôi bắt buộc phải xem xét lại các loại thử nghiệm. Chúng tôi nghĩ rằng đã có những loại virus được thiết kế theo phong cách retro. Họ đã thay đổi virus, sau đó cố gắng tìm ra nó theo một trình tự cách đây nhiều năm. Chúng tôi đã thấy các rò rỉ trong phòng thí nghiệm và chúng tôi biết điều đó đang xảy ra. Chúng tôi cũng biết từ các báo cáo mà chúng tôi tìm được rằng virus Corona được nghiên cứu trong các phòng thí nghiệm An toàn sinh học cấp 2 hoặc 3". Cả hai nhà khoa học trên đều là những chuyên gia có uy tín: GS Angus Dalgleish là một giáo sư ung thư học ở London, được biết đến với công trình đột phá về vaccine HIV trong khi Birger Sorensen là một nhà virus học và là chủ tịch của Công ty dược phẩm Immunor - công ty đang phát triển một vaccine COVID-19 tên là Biovacc-19.

Ngày 26-5, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ra lệnh cho cộng đồng tình báo nước này làm sáng tỏ thuyết âm mưu virus rò rỉ từ phòng thí nghiệm Trung Quốc và phải đưa ra câu trả lời trong vòng 90 ngày.

Những nghi vấn

Rõ ràng, giả thuyết virus SARS-CoV-2 có thể là kết quả từ thí nghiệm khoa học đã làm nóng lên cuộc tranh luận của các nhà khoa học về hoạt động của những phòng thí nghiệm sinh học an toàn nhất thế giới hiện nay. Viện virus học Vũ Hán, nơi đang bị nghi ngờ làm rò rỉ virus là một viện nghiên cứu về virus học do Viện Khoa học Trung Quốc (CAS) quản lý. 

Tọa lạc tại quận Giang Hạ, Vũ Hán, Hồ Bắc, Viện virus học Vũ Hán có phòng thí nghiệm an toàn sinh học cấp 4 (BSL - 4) đầu tiên của Trung Quốc và có quan hệ chặt chẽ với Phòng thí nghiệm quốc gia Galveston ở Mỹ, Trung tâm International de Recherche en Infectiologie ở Pháp, và Phòng thí nghiệm Vi sinh quốc gia ở Canada. Gregory Koblentz, giám đốc Biodefense Graduate tiết lộ, BSL-4 được chế tạo để hoạt động an toàn và bảo mật với các vi khuẩn và virus nguy hiểm nhất có thể gây ra các bệnh nghiêm trọng mà chưa có phương pháp điều trị hoặc vaccine: "Có hệ thống lọc HVAC, để virus không thể thoát ra ngoài qua khí thải. Bất kỳ nước thải nào ra khỏi cơ sở đều được xử lý bằng hóa chất hoặc nhiệt độ cao để đảm bảo rằng không có gì còn sống. Bản thân các nhà nghiên cứu đều được đào tạo chuyên sâu và mặc quần áo bảo hộ".

Thống kê cho thấy, có 59 BSL-4 trên khắp thế giới nhưng lại không có tiêu chuẩn quốc tế nào ràng buộc về công việc an toàn, bảo mật và có trách nhiệm đối với các mầm bệnh. Báo cáo có tên Mapping Maximum Biological Containment Labs Globally chỉ rõ, tai nạn có thể xảy ra, đôi khi ở các cơ sở cấp cao nhất, và thường xuyên hơn ở các phòng thí nghiệm cấp thấp. Chẳng hạn virus H1N1 ở người - cùng một loại cúm đã gây ra đại dịch năm 1918, bị rò rỉ vào năm 1977 tại Liên Xô (cũ) và Trung Quốc. Năm 2001, một nhân viên bị rối loạn tâm thần tại một phòng thí nghiệm ở Mỹ đã gửi các bào tử bệnh than ra khắp đất nước, khiến 5 người thiệt mạng. 

Hai nhà nghiên cứu Trung Quốc tiếp xúc với SARS vào năm 2004 đã truyền bệnh cho những người khác, khiến một người thiệt mạng. Năm 2014, một số ít lọ thuốc đậu mùa đã được phát hiện trong một cuộc chuyển văn phòng của Cục Quản lý thực phẩm và dược phẩm Mỹ. Lynn Klotz, một nhà khoa học cấp cao tại Trung tâm Kiểm soát và không phổ biến vũ khí từng gióng lên hồi chuông cảnh báo trong nhiều năm về các mối đe dọa an toàn công cộng do các cơ sở như vậy gây ra. "Sai sót của con người chiếm hơn 70% các lỗi trong các phòng thí nghiệm, đồng thời cho biết thêm rằng các nhà nghiên cứu Mỹ phải dựa vào dữ liệu từ các yêu cầu của tự do thông tin để tìm hiểu về những sự cố này", Lynn Klotz nói.

Nhà sinh học phân tử Richard Ebright của Đại học Rutgers, nhận định, những sự cố này không có nghĩa là COVID-19 đã bị rò rỉ từ một phòng thí nghiệm và thực tế là chưa có bằng chứng khoa học nào ủng hộ kịch bản tai nạn trong phòng thí nghiệm đối với đại dịch này.

Chi Anh

Các tin khác

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Những dấu hiệu mệt mỏi, mất kiên nhẫn đang len lỏi trong hàng ngũ Đảng Cộng hòa trước diễn biến ngày càng khó kiểm soát của cuộc chiến với Iran. Giữa áp lực kinh tế, sức ép cử tri và toan tính chính trị, liệu tín hiệu từ các nghị sĩ có thể thúc đẩy Nhà Trắng tiến nhanh hơn đến thỏa thuận chấm dứt chiến sự?

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Cùng với thỏa thuận ngừng bắn, cả Washington và Tehran đã đưa ra những tuyên bố chiến thắng trái ngược nhau. Kể từ ngày 28/2, ước tính Mỹ và Israel đã thực hiện hơn 13.000 cuộc tấn công vào các mục tiêu tại Iran, ban đầu chủ yếu nhắm vào các đơn vị quân sự, sau đó mở rộng thành 800 cuộc không kích nhằm vào các cơ sở hạ tầng công nghiệp quốc phòng trọng yếu, bao gồm đường sắt, đường bộ và cầu.

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

0 giờ ngày 17/4, lệnh ngừng bắn tạm thời 10 ngày giữa Israel và Lebanon có hiệu lực. Dù rất mong manh nhưng lệnh ngừng bắn được xem là một trong những nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt chiến tranh, mang lại hòa bình lâu dài cho khu vực Trung Đông.

“Cây cầu Islamabad” và triển vọng hòa bình cuộc xung đột Mỹ - Iran

“Cây cầu Islamabad” và triển vọng hòa bình cuộc xung đột Mỹ - Iran

Trong bối cảnh cuộc khủng hoảng Iran gây ra hiệu ứng khốc liệt với kinh tế thế giới, việc Washington và Tehran cùng chấp nhận thỏa thuận ngừng bắn tạm thời hôm 8/4 là “khoảng thở” quý giá cho toàn cầu. Đứng sau sự kiện này không phải những cường quốc phương Tây hay các nước Vùng Vịnh giàu có, mà là Pakistan - quốc gia đã khéo léo sử dụng vị thế đặc thù để kết nối hai đối thủ.