Nhìn lại 15 năm cuộc chiến chống khủng bố: Dang dở trong nghịch lý

15 năm trước, ngày 11/9/2001, 18 tên khủng bố, ở 6 địa điểm đã đồng loạt tấn công nước Mỹ. Những chớp lửa, sự sụp đổ của những công trình mang tính biểu tượng của nước Mỹ đã khiến cả thế giới kinh hoàng.

Kể từ ngày ấy, cả thế giới đã hiểu sự khốc liệt, tàn bạo của chủ nghĩa khủng bố. Khủng bố đã thực sự trở thành nỗi ám ảnh của cả nhân loại. Sau 15 năm, khủng bố vẫn tồn tại. Cuộc chiến với khủng bố vẫn chưa chấm dứt bởi những tồn tại, những âm mưu từ sự tính toán vị kỷ.

Nghịch lý...

Càng chống, càng phát triển. Đó là điều mà cả thế giới nói về sự "sinh sôi nảy nở” của khủng bố, chủ nghĩa khủng bố. Khủng bố vẫn là mối đe dọa khi tấn công và chết chóc đang diễn ra gần như hàng ngày trên thế giới. Từ Mỹ, châu Âu, giờ đã lan sang châu Á...

Hình ảnh tòa tháp đôi trung tâm thương mại thế giới tại Mỹ bị tấn công ngày 11/9/2001.
Hình ảnh tòa tháp đôi trung tâm thương mại thế giới tại Mỹ bị tấn công ngày 11/9/2001.

Sau sự kiện 11-9, nước Mỹ phát động chiến tranh để "trả thù", và sự kiện trùm khủng bố Osama bin Laden của mạng lưới khủng bố toàn cầu Al-Qaeda bị tiêu diệt được cho là một thành công lớn trong cuộc chiến chống khủng bố thì chỉ ít ngày sau đó, cả thế giới từ "ngỡ ngàng" đã thực sự bị sốc và bàng hoàng, kinh hãi trước sự xuất hiện, lớn mạnh và tàn bạo của tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng ngày càng lớn mạnh và phát triển với quy mô trải dài từ Trung Đông, châu Phi, châu Âu cho tới châu Á.

IS đã chứng minh tổ chức này thực sự là "hậu sinh khả úy" khi tổ chức này xây dựng các kế hoạch hành động và tấn công ngày càng tinh vi, phức tạp, tàn bạo. Những thành viên cao cấp của IS thừa nhận, truyền bá tư tưởng cực đoan vào giới trẻ khắp thế giới là mấu chốt của sự "thành công" của tổ chức này.

"Sói đơn độc" và sự bất lực của tình báo

Nick Rasmussen - Giám đốc Trung tâm chống khủng bố quốc gia Mỹ  cho rằng sau 15 năm, kể từ ngày 11/9/2001, nhắc đến cuộc chiến chống khủng bố hiện nay là nhắc đến cuộc chiến chống lại IS, lực lượng cực đoan hiện đang chiếm giữ nhiều phần lãnh thổ rộng lớn của Iraq và Syria... Tổ chức này đã cho thấy khả năng lên kế hoạch bài bản và truyền cảm hứng để rất nhiều phần tử cực đoan tại châu Âu và Mỹ gây ra các vụ tấn công ở nước sở tại, với quy mô nhỏ hơn sự kiện 11/9 song lại gây nhiều thương vong và đến nay vẫn chưa hề có dấu hiệu ngừng lại.

Ông Nick Rasmussen cho biết, sự phát triển công nghệ thông tin liên lạc, mà nhờ đó các phần tử cực đoan có rất nhiều cách để liên lạc với nhau, chẳng hạn như bằng các ứng dụng trên điện thoại thông minh, vô hình trung đã giúp chúng che giấu các âm mưu trước giới tình báo Mỹ. "Công việc của chúng tôi đang trở nên khó khăn hơn", Giám đốc Trung tâm chống khủng bố quốc gia Mỹ nói về khó khăn khi hệ thống an ninh Mỹ phải đối phó với "Những con sói đơn độc".

Chương trình nghiên cứu về chủ nghĩa cực đoan của Đại học George Washington đã liệt kê 102 cá nhân sinh sống tại Mỹ bị cáo buộc tham gia các cuộc tấn công liên quan tới IS, nhiều người trong số này thường tìm cách lôi kéo các cá nhân khác tham gia cùng với mình. Hiện giới tình báo Mỹ đang phải giám sát khoảng 1.000 đối tượng tình nghi có tư tưởng cực đoan. Tuy nhiên, thực tế là các âm mưu tấn công hiện nay được lên kế hoạch và tiến hành một cách rất nhanh chóng, với số đồng phạm không nhiều, và điều này càng khiến các chiến dịch chống khủng bố gặp rất nhiều trở ngại trong việc phát giác và ngăn chặn.

Các quan chức cho rằng một thách thức lớn khác mà cuộc chiến chống khủng bố đang phải đối mặt chính là sự yếu kém của hệ thống tình báo của nhiều quốc gia từ Mỹ, châu Âu cho tới một số nước châu Á... trong việc xác định và lần theo dấu vết các "sói đơn độc". Nguyên nhân chính của những lỗ hổng này chính là sự lỏng lẻo trong quá trình hợp tác giữa cơ quan tình báo các nước.

Cực đoan - mầm mống của khủng bố hiện đại

Một trong những "chiêu thức" đặc biệt nguy hiểm của các tổ chức khủng bố là truyền bá tư tưởng cực đoan bằng cách cấp tiến hóa những phần tử cực đoan. Al-Qaeda hiện đang tìm cách cấp tiến hóa người Hồi giáo ở khắp nơi trên tế giới. Sự bùng nổ mới đây của chủ nghĩa cấp tiến - được giải phóng bởi Mùa Xuân A-rập và được thúc đẩy bởi truyền thông xã hội và được hỗ trợ tài chính bởi những "nhà giàu" quyên góp, đã làm gia tăng số lượng các thành viên khủng bố, mang nặng tư tưởng cực đoan.

Những hình thái cực đoan đã hiển hiện và thấy rõ nhất trong các cuộc tấn công mới đây vào châu Âu như các cuộc tấn công vào Pháp và Bỉ vừa diễn ra.

Brahma Chellaney, Giáo sư về nghiên cứu chiến lược tại Trung tâm New Delhi, chuyên gia về nghiên cứu chính sách và các vấn đề tại Học viện Robert Bosch, Berlin có bài đăng trên "todayonline" ngày 26/8/2016 đã nhận định: Châu Âu đang chịu áp lực trong việc hòa nhập người xin tị nạn và những người di cư khác vào xã hội của lục địa này. Vấn đề càng trở nên tồi tệ khi nhiều người Hồi giáo châu Âu đã trở nên cực đoan, một số người hướng về Iraq và Syria để chiến đấu dưới ngọn cờ của cái gọi là nhóm chiến binh IS, số khác tiến hành các cuộc tấn công khủng bố ở ngay tại quê hương của mình.

Muốn thực sự chống khủng bố hiệu quả, có lẽ phải quay trở lại nguồn gốc khiến chủ nghĩa khủng bố nảy sinh và phát triển. Nói một cách đơn giản, ngay phương pháp chống khủng bố của phương Tây đang làm nảy sinh nhiều phần tử khủng bố hơn, chống khủng bố trở thành cái nôi ấm cho sự nổi lên của chủ nghĩa khủng bố theo hình thức mới. Nếu không thể thoát ra khỏi cái vòng luẩn quẩn này, khủng bố sẽ tiếp tục mở rộng, xã hội sẽ ngày càng bất ổn và bất an.

Để tìm ra một giải pháp thực sự, các nhà lãnh đạo châu Âu, Mỹ hay châu Á…phải giải quyết gốc rễ tư tưởng của những thách thức an ninh mà họ phải đối mặt. Chứ không chỉ đơn giản như kiểu chỉ đề nghị cấm burqa và burkini..

Nguyễn Hòa

Các tin khác

FBI đã triệt phá chợ đen trực tuyến Silk Road ra sao?

FBI đã triệt phá chợ đen trực tuyến Silk Road ra sao?

Vụ án rửa tiền và vận hành chợ đen mang tên Silk Road (Con đường tơ lụa) là một trong những vụ án lớn nhất liên quan đến đồng tiền Bitcoin được FBI triệt phá, tịch thu hơn 3,3 tỷ USD kèm theo nhiều tranh cãi chưa có hồi kết.

Bóc gỡ băng nhóm đòi nợ thuê “núp bóng” doanh nghiệp

Bóc gỡ băng nhóm đòi nợ thuê “núp bóng” doanh nghiệp

Để thực hiện ý đồ phạm tội, Phạm Văn Hoành mở công ty mua bán nợ để làm bình phong, ký hợp đồng “ma” rồi giao cho đám đàn em đi gây rối, hăm dọa con nợ buộc trả tiền, hưởng phần trăm hoa hồng. Những tưởng với phương thức, thủ đoạn tinh vi của mình sẽ che mắt được cơ quan chức năng, nhưng Hoành đã nhầm bởi toàn bộ hoạt động vi phạm pháp luật của hắn bị cơ quan Công an làm rõ.

An ninh hàng không: Khi mối đe dọa đã đổi chiều vào trong buồng lái

An ninh hàng không: Khi mối đe dọa đã đổi chiều vào trong buồng lái

Sáng ngày 30/9/2026, chuyến bay FZ1073 của flydubai từ Dubai tới Tel Aviv, chở hơn 170 hành khách, đột ngột chúi mũi ở độ cao hàng nghìn mét giữa không trung. Vụ việc sau đó được chính Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu xác nhận là do một phi công muốn “cố tình tìm cách cho máy bay lao xuống đất” nhưng đã được ngăn chặn kịp thời bởi các hành khách đã giúp "ngăn chặn một thảm họa kiểu 11/9". Nhưng chính vụ việc này lại đang làm chúng ta phải nhìn lại vấn đề an ninh hàng không theo cách ngược lại với vụ 11/9.

Vợ chồng nhà tình báo Liên Xô thâm nhập “thánh địa” NATO

Vợ chồng nhà tình báo Liên Xô thâm nhập “thánh địa” NATO

Mikhail Fyodorov (1916-2004) và Galina Ivanovna (1920-2010) là cặp vợ chồng điệp viên nằm vùng đầu tiên của Liên Xô được Cơ quan Tình báo Đối ngoại Nga giải mật. Dù đã hoạt động hiệu quả hơn 15 năm, thông tin về họ đến nay vẫn còn khá ít ỏi. Quốc gia nơi hai người thu thập bí mật chỉ được mô tả chung chung là “một nước Tây Âu nào đó”. Đáng chú ý, năm 1959, vợ chồng Fyodorov đã tuyển mộ thành công một nguồn tin đặc biệt quan trọng ngay tại trụ sở NATO.

Khi các quốc gia Mỹ Latin phải học cách chiến đấu chung

Khi các quốc gia Mỹ Latin phải học cách chiến đấu chung

Trong thời gian qua, trước tình trạng an ninh phức tạp, nhiều quốc gia khu vực Nam Mỹ đã đồng loạt tuyên chiến với các băng đảng tội phạm có tổ chức. Nhưng khi tội phạm xuyên quốc gia ngày càng phát triển, để thực hiện thành công những chiến dịch truy quét lớn, sự chia sẻ thông tin và phối hợp cùng hành động là yêu cầu bắt buộc.

Lật tẩy những “tổng đài” lừa đảo xuyên quốc gia

Lật tẩy những “tổng đài” lừa đảo xuyên quốc gia

Sau khi bị truy quét tại nhiều nước trong khu vực, các nhóm lừa đảo xuyên quốc gia có xu hướng dịch chuyển địa bàn, thuê căn hộ, biệt thự, khách sạn để hoạt động. Những vụ việc vừa bị phát hiện tại Hà Nội, Bắc Ninh, Phú Thọ, TP Hồ Chí Minh… cho thấy thủ đoạn tổ chức ngày càng khép kín, tinh vi; đặt ra yêu cầu siết chặt quản lý cư trú và kịp thời nhận diện những điểm bất thường.

Tàu cá chở lượng ma túy khủng xuyên lãnh hải

Tàu cá chở lượng ma túy khủng xuyên lãnh hải

1,16 tấn ma túy được vận chuyển bằng tàu cá tại vùng biển giáp ranh Việt Nam - Indonesia bị thu giữ, 9 đối tượng bị khởi tố với nhiều tội danh. Đây được xác định là đường dây mua bán, vận chuyển ma túy xuyên quốc gia trên biển có quy mô, tính chất đặc biệt nghiêm trọng với lượng tang vật thu giữ trên biển lớn nhất từ trước đến nay tại Việt Nam. Đồng thời cho thấy sự tinh vi trong phương thức, thủ đoạn, liều lĩnh của các đối tượng buôn ma túy.

Thắp lửa bình yên nơi phố núi Lạng Sơn

Thắp lửa bình yên nơi phố núi Lạng Sơn

Giữa phố núi Lạng Sơn, có những cán bộ, chiến sĩ không chỉ giữ bình yên cuộc sống cho nhân dân bằng những công việc, nhiệm vụ chuyên môn thầm lặng mà còn bằng những video tuyên truyền pháp luật thu hút hàng triệu lượt xem. Chính từ những việc làm bình dị ấy, một "thế trận lòng dân" đã và đang được bồi đắp vững chắc nơi cửa ngõ biên cương.

Cuộc chiến của INTERPOL trước làn sóng tội phạm mới ở Trung Đông - Bắc Phi

Cuộc chiến của INTERPOL trước làn sóng tội phạm mới ở Trung Đông - Bắc Phi

Trong bối cảnh khu vực Trung Đông - Bắc Phi (MENA) liên tục phải đối mặt với những bất ổn trong thập kỷ qua, giới tội phạm quốc tế đã tìm thấy ở đây những cơ hội mới để thiết lập mạng lưới của mình. Từ các trung tâm lừa đảo trực tuyến vận hành như những "nhà máy" tội phạm mạng, những tuyến đường ma túy cho tới các mạng lưới buôn người lợi dụng làn sóng di cư, MENA đang trở thành tâm điểm mới của vấn đề an ninh toàn cầu.

Triệt phá nhiều đường dây cờ bạc dưới dạng cá độ bóng đá

Triệt phá nhiều đường dây cờ bạc dưới dạng cá độ bóng đá

Qua hơn 2 tháng liên tục theo dõi, từ giữa tháng 7 cho đến giữa tháng 8/2026, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội (Cảnh sát hình sự) phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ Công an TP Hồ Chí Minh đã triệt phá thành công 6 đường dây tổ chức đánh bạc dưới hình thức cá độ bóng đá. Trong thời gian trên, cơ quan Công an cũng đã tiến hành khởi tố vụ án, khởi tố và tạm giam 40 bị can để điều tra về các tội “Tổ chức đánh bạc” và “Đánh bạc”. Bước đầu xác định tổng số tiền giao dịch lên đến 559 tỷ đồng.

Điệp viên vào vai thực tập sinh tại trụ sở NATO

Điệp viên vào vai thực tập sinh tại trụ sở NATO

Một nữ thực tập sinh từng làm việc tại SHAPE, Bỉ đã bị bắt với cáo buộc gián điệp sau khi bộ phận an ninh NATO phát hiện dấu hiệu bất thường. Từ thông tin ban đầu, cơ quan chức năng nhanh chóng triển khai điều tra, khám xét nơi ở và nơi làm việc của

James Bond - sự thật phía sau huyền thoại

James Bond - sự thật phía sau huyền thoại

Nếu James Bond bước ra từ màn ảnh, có lẽ ông sẽ khó sống sót lâu trong thế giới tình báo thực sự. Ngoài đời, một điệp viên càng nổi tiếng càng dễ bị lộ, còn người thành công thường là kẻ không ai nhớ mặt. Kỳ lạ thay, một trong những nhân vật quan trọng truyền cảm hứng cho Ian Fleming - nhà văn Anh, người sáng tạo nhân vật James Bond - lại là Dusko Popov, một điệp viên hai mang với phong thái hào hoa và khả năng giao tiếp đặc biệt.

Vì sao ngày càng nhiều thanh thiếu niên bị lôi kéo vào con đường cực đoan?

Vì sao ngày càng nhiều thanh thiếu niên bị lôi kéo vào con đường cực đoan?

Báo cáo phân tích được tổ chức Cảnh sát Hình sự Quốc tế (INTERPOL) chia sẻ với các quốc gia thành viên mới đây đã đưa ra một kết luận đáng chú ý: giới trẻ không còn là nạn nhân thụ động của tuyên truyền cực đoan mà đang trở thành đối tượng bị nhắm tới có chủ đích. Kết luận này đã xác nhận mối lo bấy lâu nay của chúng ta về một thế hệ trẻ đang lớn lên giữa những luồng tư tưởng cực đoan đầy rẫy trên nền tảng số.

Cựu nhân viên tình báo Italy và dấu hỏi về kênh chuyển tin mật

Cựu nhân viên tình báo Italy và dấu hỏi về kênh chuyển tin mật

Tháng 5/2025, Văn phòng Công tố Rome (Italy) mở cuộc điều tra liên quan đến nghi vấn chuyển giao thông tin mật. Sau quá trình điều tra kéo dài hơn một năm, ngày 7/7/2026, cơ quan chức năng Italy thông báo bắt giữ hai người, trong đó có một cựu sĩ quan Carabinieri 59 tuổi từng làm việc trong cộng đồng tình báo, với cáo buộc chuyển thông tin mật.

Chung sức ngăn chặn tội phạm lừa đảo toàn cầu

Chung sức ngăn chặn tội phạm lừa đảo toàn cầu

Khi một mạng lưới tội phạm có thể vận hành đồng thời tại Campuchia, rửa tiền tại Singapore và nhắm tới nạn nhân ở Mỹ hay Australia chỉ trong một cú nhấp chuột, không một quốc gia đơn lẻ nào còn đủ khả năng ngăn chặn. Vì vậy, những chiến dịch hợp tác lớn như Chiến dịch First Light 2026 đã trở thành minh chứng rõ nét nhất cho việc hợp tác quốc tế trong cuộc chiến chống lừa đảo xuyên biên giới.

Hệ lụy từ mối quan hệ tình báo giữa Anh và Mỹ

Hệ lụy từ mối quan hệ tình báo giữa Anh và Mỹ

Theo trang tin trực tuyến Nga “Đánh giá quân sự” (ETR), trong phim ảnh hay truyền hình, MI.6 và CIA luôn thủ thế tay đôi. Còn trong các tài liệu giải mật, họ lại đứng cùng một phe. Vậy đâu là sự thật?

Thâm nhập “chợ đen” giấy tờ giả

Thâm nhập “chợ đen” giấy tờ giả

Đường dây mua bán văn bằng, chứng chỉ giả núp bóng dưới các tên gọi chuẩn chỉnh như, CLB tư vấn pháp luật, trung tâm tư vấn việc làm, thậm chí ẩn mình trong các tiệm in ấn, photocopy. Từ đây, các loại văn bản, tài liệu, giấy tờ từ mọi ngành nghề, công việc được rao bán một cách rất kín đáo và tinh vi.

Khi những băng đảng địa phương vươn vòi bạch tuộc ra toàn cầu

Khi những băng đảng địa phương vươn vòi bạch tuộc ra toàn cầu

Chiến dịch Hard Ball được Mỹ và các đồng minh phương Tây đồng loạt triển khai vào những ngày đầu tháng 7/2026 nhằm vào một mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia có nguồn gốc từ vùng Punjab, Ấn Độ đã gây tiếng vang lớn. Không chỉ là một chiến công của lực lượng hành pháp, đây còn là hồi chuông cảnh báo về một xu thế đáng ngại về cách các băng nhóm tội phạm địa phương vươn ra toàn cầu.

Mở cơ hội làm lại cuộc đời cho người vị thành niên phạm tội

Mở cơ hội làm lại cuộc đời cho người vị thành niên phạm tội

Do thiếu sự chăm sóc, dạy dỗ của cha mẹ, một số đứa trẻ đã tụ tập thành từng nhóm, học theo phim ảnh ngoài luồng, game lậu và những clip xấu trên mạng xã hội… đặt những loại hung khí như mác, kiếm, dao phóng lợn để thủ thân và khi mâu thuẫn xảy ra thì lập tức ra tay phủ đầu. Nhiều đứa trẻ phạm pháp khi bị cơ quan chức năng xử lý, giáo dục... thì gia đình mới vỡ òa chuyện con cái mình hư hỏng.

Đại tá KGB giải mật những phi vụ đình đám…

Đại tá KGB giải mật những phi vụ đình đám…

Năm 1985 - Năm gián điệp (Year of the Spy) được truyền thông Mỹ dùng trong thời Chiến tranh Lạnh, sau khi FBI (Cục Điều tra Liên bang Mỹ) bắt giữ hàng loạt điệp viên hoạt động cho Liên Xô. Cuộc phỏng vấn dưới đây của cựu Đại tá tình báo KGB Viktor Cherkashin với tạp chí trực tuyến Lưu trữ lịch sử gián điệp Nga (EHA) đã “giải mật” phần nào những vụ scandal này.