Nhìn lại 15 năm cuộc chiến chống khủng bố: Dang dở trong nghịch lý

15 năm trước, ngày 11/9/2001, 18 tên khủng bố, ở 6 địa điểm đã đồng loạt tấn công nước Mỹ. Những chớp lửa, sự sụp đổ của những công trình mang tính biểu tượng của nước Mỹ đã khiến cả thế giới kinh hoàng.

Kể từ ngày ấy, cả thế giới đã hiểu sự khốc liệt, tàn bạo của chủ nghĩa khủng bố. Khủng bố đã thực sự trở thành nỗi ám ảnh của cả nhân loại. Sau 15 năm, khủng bố vẫn tồn tại. Cuộc chiến với khủng bố vẫn chưa chấm dứt bởi những tồn tại, những âm mưu từ sự tính toán vị kỷ.

Nghịch lý...

Càng chống, càng phát triển. Đó là điều mà cả thế giới nói về sự "sinh sôi nảy nở” của khủng bố, chủ nghĩa khủng bố. Khủng bố vẫn là mối đe dọa khi tấn công và chết chóc đang diễn ra gần như hàng ngày trên thế giới. Từ Mỹ, châu Âu, giờ đã lan sang châu Á...

Hình ảnh tòa tháp đôi trung tâm thương mại thế giới tại Mỹ bị tấn công ngày 11/9/2001.
Hình ảnh tòa tháp đôi trung tâm thương mại thế giới tại Mỹ bị tấn công ngày 11/9/2001.

Sau sự kiện 11-9, nước Mỹ phát động chiến tranh để "trả thù", và sự kiện trùm khủng bố Osama bin Laden của mạng lưới khủng bố toàn cầu Al-Qaeda bị tiêu diệt được cho là một thành công lớn trong cuộc chiến chống khủng bố thì chỉ ít ngày sau đó, cả thế giới từ "ngỡ ngàng" đã thực sự bị sốc và bàng hoàng, kinh hãi trước sự xuất hiện, lớn mạnh và tàn bạo của tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng ngày càng lớn mạnh và phát triển với quy mô trải dài từ Trung Đông, châu Phi, châu Âu cho tới châu Á.

IS đã chứng minh tổ chức này thực sự là "hậu sinh khả úy" khi tổ chức này xây dựng các kế hoạch hành động và tấn công ngày càng tinh vi, phức tạp, tàn bạo. Những thành viên cao cấp của IS thừa nhận, truyền bá tư tưởng cực đoan vào giới trẻ khắp thế giới là mấu chốt của sự "thành công" của tổ chức này.

"Sói đơn độc" và sự bất lực của tình báo

Nick Rasmussen - Giám đốc Trung tâm chống khủng bố quốc gia Mỹ  cho rằng sau 15 năm, kể từ ngày 11/9/2001, nhắc đến cuộc chiến chống khủng bố hiện nay là nhắc đến cuộc chiến chống lại IS, lực lượng cực đoan hiện đang chiếm giữ nhiều phần lãnh thổ rộng lớn của Iraq và Syria... Tổ chức này đã cho thấy khả năng lên kế hoạch bài bản và truyền cảm hứng để rất nhiều phần tử cực đoan tại châu Âu và Mỹ gây ra các vụ tấn công ở nước sở tại, với quy mô nhỏ hơn sự kiện 11/9 song lại gây nhiều thương vong và đến nay vẫn chưa hề có dấu hiệu ngừng lại.

Ông Nick Rasmussen cho biết, sự phát triển công nghệ thông tin liên lạc, mà nhờ đó các phần tử cực đoan có rất nhiều cách để liên lạc với nhau, chẳng hạn như bằng các ứng dụng trên điện thoại thông minh, vô hình trung đã giúp chúng che giấu các âm mưu trước giới tình báo Mỹ. "Công việc của chúng tôi đang trở nên khó khăn hơn", Giám đốc Trung tâm chống khủng bố quốc gia Mỹ nói về khó khăn khi hệ thống an ninh Mỹ phải đối phó với "Những con sói đơn độc".

Chương trình nghiên cứu về chủ nghĩa cực đoan của Đại học George Washington đã liệt kê 102 cá nhân sinh sống tại Mỹ bị cáo buộc tham gia các cuộc tấn công liên quan tới IS, nhiều người trong số này thường tìm cách lôi kéo các cá nhân khác tham gia cùng với mình. Hiện giới tình báo Mỹ đang phải giám sát khoảng 1.000 đối tượng tình nghi có tư tưởng cực đoan. Tuy nhiên, thực tế là các âm mưu tấn công hiện nay được lên kế hoạch và tiến hành một cách rất nhanh chóng, với số đồng phạm không nhiều, và điều này càng khiến các chiến dịch chống khủng bố gặp rất nhiều trở ngại trong việc phát giác và ngăn chặn.

Các quan chức cho rằng một thách thức lớn khác mà cuộc chiến chống khủng bố đang phải đối mặt chính là sự yếu kém của hệ thống tình báo của nhiều quốc gia từ Mỹ, châu Âu cho tới một số nước châu Á... trong việc xác định và lần theo dấu vết các "sói đơn độc". Nguyên nhân chính của những lỗ hổng này chính là sự lỏng lẻo trong quá trình hợp tác giữa cơ quan tình báo các nước.

Cực đoan - mầm mống của khủng bố hiện đại

Một trong những "chiêu thức" đặc biệt nguy hiểm của các tổ chức khủng bố là truyền bá tư tưởng cực đoan bằng cách cấp tiến hóa những phần tử cực đoan. Al-Qaeda hiện đang tìm cách cấp tiến hóa người Hồi giáo ở khắp nơi trên tế giới. Sự bùng nổ mới đây của chủ nghĩa cấp tiến - được giải phóng bởi Mùa Xuân A-rập và được thúc đẩy bởi truyền thông xã hội và được hỗ trợ tài chính bởi những "nhà giàu" quyên góp, đã làm gia tăng số lượng các thành viên khủng bố, mang nặng tư tưởng cực đoan.

Những hình thái cực đoan đã hiển hiện và thấy rõ nhất trong các cuộc tấn công mới đây vào châu Âu như các cuộc tấn công vào Pháp và Bỉ vừa diễn ra.

Brahma Chellaney, Giáo sư về nghiên cứu chiến lược tại Trung tâm New Delhi, chuyên gia về nghiên cứu chính sách và các vấn đề tại Học viện Robert Bosch, Berlin có bài đăng trên "todayonline" ngày 26/8/2016 đã nhận định: Châu Âu đang chịu áp lực trong việc hòa nhập người xin tị nạn và những người di cư khác vào xã hội của lục địa này. Vấn đề càng trở nên tồi tệ khi nhiều người Hồi giáo châu Âu đã trở nên cực đoan, một số người hướng về Iraq và Syria để chiến đấu dưới ngọn cờ của cái gọi là nhóm chiến binh IS, số khác tiến hành các cuộc tấn công khủng bố ở ngay tại quê hương của mình.

Muốn thực sự chống khủng bố hiệu quả, có lẽ phải quay trở lại nguồn gốc khiến chủ nghĩa khủng bố nảy sinh và phát triển. Nói một cách đơn giản, ngay phương pháp chống khủng bố của phương Tây đang làm nảy sinh nhiều phần tử khủng bố hơn, chống khủng bố trở thành cái nôi ấm cho sự nổi lên của chủ nghĩa khủng bố theo hình thức mới. Nếu không thể thoát ra khỏi cái vòng luẩn quẩn này, khủng bố sẽ tiếp tục mở rộng, xã hội sẽ ngày càng bất ổn và bất an.

Để tìm ra một giải pháp thực sự, các nhà lãnh đạo châu Âu, Mỹ hay châu Á…phải giải quyết gốc rễ tư tưởng của những thách thức an ninh mà họ phải đối mặt. Chứ không chỉ đơn giản như kiểu chỉ đề nghị cấm burqa và burkini..

Nguyễn Hòa

Các tin khác

Điệp viên vào vai thực tập sinh tại trụ sở NATO

Điệp viên vào vai thực tập sinh tại trụ sở NATO

Một nữ thực tập sinh từng làm việc tại SHAPE, Bỉ đã bị bắt với cáo buộc gián điệp sau khi bộ phận an ninh NATO phát hiện dấu hiệu bất thường. Từ thông tin ban đầu, cơ quan chức năng nhanh chóng triển khai điều tra, khám xét nơi ở và nơi làm việc của

James Bond - sự thật phía sau huyền thoại

James Bond - sự thật phía sau huyền thoại

Nếu James Bond bước ra từ màn ảnh, có lẽ ông sẽ khó sống sót lâu trong thế giới tình báo thực sự. Ngoài đời, một điệp viên càng nổi tiếng càng dễ bị lộ, còn người thành công thường là kẻ không ai nhớ mặt. Kỳ lạ thay, một trong những nhân vật quan trọng truyền cảm hứng cho Ian Fleming - nhà văn Anh, người sáng tạo nhân vật James Bond - lại là Dusko Popov, một điệp viên hai mang với phong thái hào hoa và khả năng giao tiếp đặc biệt.

Vì sao ngày càng nhiều thanh thiếu niên bị lôi kéo vào con đường cực đoan?

Vì sao ngày càng nhiều thanh thiếu niên bị lôi kéo vào con đường cực đoan?

Báo cáo phân tích được tổ chức Cảnh sát Hình sự Quốc tế (INTERPOL) chia sẻ với các quốc gia thành viên mới đây đã đưa ra một kết luận đáng chú ý: giới trẻ không còn là nạn nhân thụ động của tuyên truyền cực đoan mà đang trở thành đối tượng bị nhắm tới có chủ đích. Kết luận này đã xác nhận mối lo bấy lâu nay của chúng ta về một thế hệ trẻ đang lớn lên giữa những luồng tư tưởng cực đoan đầy rẫy trên nền tảng số.

Cựu nhân viên tình báo Italy và dấu hỏi về kênh chuyển tin mật

Cựu nhân viên tình báo Italy và dấu hỏi về kênh chuyển tin mật

Tháng 5/2025, Văn phòng Công tố Rome (Italy) mở cuộc điều tra liên quan đến nghi vấn chuyển giao thông tin mật. Sau quá trình điều tra kéo dài hơn một năm, ngày 7/7/2026, cơ quan chức năng Italy thông báo bắt giữ hai người, trong đó có một cựu sĩ quan Carabinieri 59 tuổi từng làm việc trong cộng đồng tình báo, với cáo buộc chuyển thông tin mật.

Chung sức ngăn chặn tội phạm lừa đảo toàn cầu

Chung sức ngăn chặn tội phạm lừa đảo toàn cầu

Khi một mạng lưới tội phạm có thể vận hành đồng thời tại Campuchia, rửa tiền tại Singapore và nhắm tới nạn nhân ở Mỹ hay Australia chỉ trong một cú nhấp chuột, không một quốc gia đơn lẻ nào còn đủ khả năng ngăn chặn. Vì vậy, những chiến dịch hợp tác lớn như Chiến dịch First Light 2026 đã trở thành minh chứng rõ nét nhất cho việc hợp tác quốc tế trong cuộc chiến chống lừa đảo xuyên biên giới.

Hệ lụy từ mối quan hệ tình báo giữa Anh và Mỹ

Hệ lụy từ mối quan hệ tình báo giữa Anh và Mỹ

Theo trang tin trực tuyến Nga “Đánh giá quân sự” (ETR), trong phim ảnh hay truyền hình, MI.6 và CIA luôn thủ thế tay đôi. Còn trong các tài liệu giải mật, họ lại đứng cùng một phe. Vậy đâu là sự thật?

Thâm nhập “chợ đen” giấy tờ giả

Thâm nhập “chợ đen” giấy tờ giả

Đường dây mua bán văn bằng, chứng chỉ giả núp bóng dưới các tên gọi chuẩn chỉnh như, CLB tư vấn pháp luật, trung tâm tư vấn việc làm, thậm chí ẩn mình trong các tiệm in ấn, photocopy. Từ đây, các loại văn bản, tài liệu, giấy tờ từ mọi ngành nghề, công việc được rao bán một cách rất kín đáo và tinh vi.

Khi những băng đảng địa phương vươn vòi bạch tuộc ra toàn cầu

Khi những băng đảng địa phương vươn vòi bạch tuộc ra toàn cầu

Chiến dịch Hard Ball được Mỹ và các đồng minh phương Tây đồng loạt triển khai vào những ngày đầu tháng 7/2026 nhằm vào một mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia có nguồn gốc từ vùng Punjab, Ấn Độ đã gây tiếng vang lớn. Không chỉ là một chiến công của lực lượng hành pháp, đây còn là hồi chuông cảnh báo về một xu thế đáng ngại về cách các băng nhóm tội phạm địa phương vươn ra toàn cầu.

Mở cơ hội làm lại cuộc đời cho người vị thành niên phạm tội

Mở cơ hội làm lại cuộc đời cho người vị thành niên phạm tội

Do thiếu sự chăm sóc, dạy dỗ của cha mẹ, một số đứa trẻ đã tụ tập thành từng nhóm, học theo phim ảnh ngoài luồng, game lậu và những clip xấu trên mạng xã hội… đặt những loại hung khí như mác, kiếm, dao phóng lợn để thủ thân và khi mâu thuẫn xảy ra thì lập tức ra tay phủ đầu. Nhiều đứa trẻ phạm pháp khi bị cơ quan chức năng xử lý, giáo dục... thì gia đình mới vỡ òa chuyện con cái mình hư hỏng.

Đại tá KGB giải mật những phi vụ đình đám…

Đại tá KGB giải mật những phi vụ đình đám…

Năm 1985 - Năm gián điệp (Year of the Spy) được truyền thông Mỹ dùng trong thời Chiến tranh Lạnh, sau khi FBI (Cục Điều tra Liên bang Mỹ) bắt giữ hàng loạt điệp viên hoạt động cho Liên Xô. Cuộc phỏng vấn dưới đây của cựu Đại tá tình báo KGB Viktor Cherkashin với tạp chí trực tuyến Lưu trữ lịch sử gián điệp Nga (EHA) đã “giải mật” phần nào những vụ scandal này.

Thiếu tướng tình báo Nga và công lao trong chiến dịch OLJ

Thiếu tướng tình báo Nga và công lao trong chiến dịch OLJ

Operation Long Jump (Chiến dịch Nhảy xa) hay OLJ do Đức Quốc xã khởi xướng nhằm ám sát đồng thời ba lãnh đạo Đồng minh trong Thế chiến II, J. Stalin (Liên Xô), W.Churchill (Thủ tướng Anh) và Tổng thống Mỹ Roosevelt tại Hội nghị Tehran 1943 đã thất bại do sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan phản gián Đồng minh, đặc biệt là của tình báo Liên Xô.

30 năm săn lùng “Bố già cuối cùng”

30 năm săn lùng “Bố già cuối cùng”

Sau gần 30 năm lẩn trốn, Matteo Messina Denaro, trùm mafia bị truy nã gắt gao nhất nước Ý, bị bắt vào đầu năm 2023. Nhưng việc sa lưới của “bố già cuối cùng” không đồng nghĩa với sự kết thúc của Cosa Nostra, băng đảng mafia ở đảo Sicily, Ý. Đằng sau ông ta là cả một hệ sinh thái tài chính, chính trị và văn hóa im lặng đã giúp mafia Sicily tồn tại, thích nghi và tiếp tục vận hành trong thế kỷ XXI.

Ngăn chặn tội phạm sử dụng công nghệ cao “nhập khẩu”

Ngăn chặn tội phạm sử dụng công nghệ cao “nhập khẩu”

Sau khi Cảnh sát Vương quốc Campuchia tập trung đánh mạnh các “tập đoàn” tội phạm sử dụng công nghệ cao do người nước ngoài cầm đầu, một số đối tượng tìm cách chuyển đến các quốc gia lân cận để hoạt động. Để phòng ngừa, ngăn chặn các đối tượng tìm cách nhập cảnh trái phép vào các tỉnh thành trong nước lén lút hoạt động, Ban giám đốc Công an TP Hồ Chí Minh đã chỉ đạo cho các đơn vị nghiệp vụ vào cuộc và đã phát hiện, triệt phá nhiều ổ nhóm lừa đảo qua mạng, khởi tố 8 vụ án với 26 bị can về tội “Tổ chức, môi giới cho người khác ở lại Việt Nam trái phép”.

26 năm trả tiền thuê nhà để giữ hiện trường

26 năm trả tiền thuê nhà để giữ hiện trường

Suốt 26 năm sau khi vợ bị sát hại tại căn hộ ở thành phố Nagoya, Nhật Bản, người chồng âm thầm trả tiền thuê nhà để giữ nguyên hiện trường vụ án, một quyết định tưởng chừng vô vọng nhưng cuối cùng lại giúp ông chứng kiến ngày hung thủ lộ diện sau hơn một phần tư thế kỷ trốn tránh công lý.

Bẫy tuyển dụng trá hình dưới vỏ bọc tư vấn

Bẫy tuyển dụng trá hình dưới vỏ bọc tư vấn

Đằng sau những lời mời gọi tưởng như thuần túy nghề nghiệp là một phương thức tiếp cận ngày càng tinh vi: dựng lên các công ty tư vấn, công ty nhân sự hoặc tổ chức nghiên cứu không có thực để mở đường cho việc thu thập thông tin.

Hai chiếc điện thoại và cuộc truy đuổi liên lục địa

Hai chiếc điện thoại và cuộc truy đuổi liên lục địa

Hai chiếc điện thoại bị thu giữ trong một vụ án ma túy tại một thị trấn nhỏ của Thụy Điển cuối năm 2023 đã dẫn các điều tra viên lần theo dấu vết của một mạng lưới tội phạm xuyên ba châu lục, hoạt động từ Bắc Âu tới Đông Nam Á và Australia.

Cuộc mặc cả 24 tỷ USD và bài toán của Iran

Cuộc mặc cả 24 tỷ USD và bài toán của Iran

Phát biểu mới đây của cố vấn lãnh đạo tối cao Iran Mohsen Rezaei rằng một thỏa thuận với Mỹ chỉ có thể đạt được nếu Washington giải ngân 24 tỷ USD tài sản bị phong tỏa đã mở ra một câu hỏi lớn hơn: Iran đang có bao nhiêu tiền bị giữ ở nước ngoài, vì sao họ không thể lấy lại, và số tiền đó có thể giúp hồi sinh một nền kinh tế đang kiệt sức?

Tranh cãi về việc bổ nhiệm tân giám đốc Mossad

Tranh cãi về việc bổ nhiệm tân giám đốc Mossad

Việc bổ nhiệm người đứng đầu các cơ quan an ninh ở Israel hiếm khi diễn ra mà không có những cuộc đấu đá hậu trường. Tuy nhiên, quá trình phê chuẩn Thiếu tướng Roman Hofman vào chức vụ giám đốc Cơ quan tình báo Mossad đã trở thành một cuộc đối đầu pháp lý chưa từng có tiền lệ. việc Thủ tướng Benjamin Netanyahu đề cử ông đã gây chia rẽ trong giới lãnh đạo cấp cao của đất nước.

Nghi án lộ tài liệu mật tại Phủ Tổng thống Pháp

Nghi án lộ tài liệu mật tại Phủ Tổng thống Pháp

Cơ quan công tố Pháp đang điều tra một số quân nhân và cá nhân dân sự bị nghi thiết lập cấu trúc hoạt động dưới dạng công ty tư nhân nhằm khai thác, trao đổi trái phép thông tin mật và trang bị quân sự.

Biến tướng ăn xin đường phố

Biến tướng ăn xin đường phố

Núp bóng dưới danh nghĩa “khối nghỉ hè” đi làm thêm, những đứa trẻ đang lang thang ăn xin, bán vé số ở các khu phố, chợ đêm luôn có cha mẹ hoặc một tổ nhóm phía sau điều khiển và chỉ đạo. Đồng tiền kiếm được trên thân xác và sức lao động của trẻ em trở thành nỗi nhức nhối chưa có lời giải trong nhiều năm nay…