Nhân viên ngoại giao Mỹ bị bắt vì câu kết với gián điệp đội lốt doanh nhân

Một nhân viên lâu năm của Bộ Ngoại giao Mỹ vừa bị bắt giữ và ra hầu tòa hôm 29-3 và bị buộc tội nhiều lần nói dối về các tiếp xúc trong quá khứ của bà ta với hai điệp viên Trung Quốc giả dạng doanh nhân và những người này đã "biếu" bà hàng nghìn USD tiền mặt cộng với khoản tài trợ khá hậu cho người thân của bà.

Candace Claiborne, năm nay 60 tuổi, là một nhân viên có năng lực trong Bộ Ngoại giao Mỹ. Bà từng học tiếng Hán ở Bắc Kinh và có tư cách an ninh diện tối mật. Bà đã làm việc 18 năm trong ngành ngoại giao Mỹ, từng được phân công làm nhiệm vụ ở Trung Quốc, Sudan, Libya, Morocco và gần đây nhất là làm việc tại Văn phòng Bộ Ngoại giao ở Washington, bộ phận phụ trách vùng Kavkaz, Nga.

Vụ việc bà Claiborne bị bắt đã hé mở một góc nhìn vào những nỗ lực của Bắc Kinh muốn tìm kiếm lợi thế trong cuộc so găng về kinh tế với Mỹ. Đồng thời vụ việc cũng cho thấy một thực tế là giới doanh nhân Trung Quốc luôn có thể đóng cả vai gián điệp kinh tế cho đất nước. Hai doanh nhân - điệp viên đề cập ở trên được xác định là điệp viên của Cục An ninh nhà nước Thượng Hải - một chi nhánh của Bộ An ninh nhà nước Trung Quốc (MSS), được xem là một cơ quan tình báo và an ninh dân sự.

Bà Candace Claiborne.
Bà Candace Claiborne.

Khi còn làm việc tại Trung Quốc vào năm 2007, bà Claiborne đã bắt đầu các giao dịch với hai doanh nhân này, một trong hai là nhà nhập khẩu ở Thượng Hải có quan hệ làm ăn ở Mỹ và đang thu thập thông tin tình báo về kinh tế.

Tháng 5-2011, hai doanh nhân đã chuyển vào tài khoản của Claiborne ở Mỹ số tiền 2.500 USD và một tháng sau yêu cầu bà cung cấp thông tin về việc chính phủ Mỹ đánh giá thế nào về các cuộc thương lượng kinh tế với Bắc Kinh. Bà Claiborne phản hồi với những thông tin đã được công khai trên báo chí.

Sau khi nhận được thông tin bà cung cấp, họ nói thêm: "Điều chúng tôi cần tìm là những gì chúng tôi không thể tìm thông qua Internet". Tổng cộng, Claiborne đã nhận khoảng 3.000 USD từ hai điệp viên Trung Quốc. Khoản "quà cáp" lớn hơn được chi trả thông qua việc tài trợ cho một người thân trong họ hàng của bà Claiborne.

Người bà con này (báo chí không nêu danh tính) trước đó mong muốn đi học về thời trang ở Trung Quốc nhưng chi phí quá cao, mức lương nhân viên Bộ Ngoại giao của bà Claiborne không thể trả nổi. Biết được khó khăn này của bà, hai "doanh nhân" Trung Quốc đã tìm cách tiếp xúc người bà con của Claibrone và tìm hiểu nguyện vọng của anh ta.

Kết quả là tháng 8-2013, người bà con của Claiborne được sang Trung Quốc học nghề thời trang. Mọi chi phí từ tiền vé máy bay, tiền ăn uống, học phí 47.000 USD/năm và một căn hộ tạm trú ở Bắc Kinh đều được hai Mạnh Thường Quân Trung Quốc tài trợ. Thậm chí anh ta còn được nhận tiền sinh hoạt phí 450 USD/tháng.

Tuy nhiên, học hành chưa được bao lâu, người bà con của Claiborne đã gây ra tội phạm nghiêm trọng và bị truy tố ở Bắc Kinh. Thế là hai "người bảo trợ" lại ra tay cứu giúp, đưa anh ta rời khỏi Trung Quốc một cách dễ dàng. Qua vụ việc này, cơ quan chức năng Mỹ đánh giá tầm ảnh hưởng của hai điệp viên Trung Quốc là rất lớn.

Lo ngại sẽ gặp rắc rối, Claiborne đã yêu cầu người bà con chấm dứt mối quan hệ với hai người Trung Quốc. "Tôi không muốn tôi hoặc cậu đưa cổ vào tròng vì một người thứ ba nào đó có thể gài bẫy chúng ta một cách rất dễ dàng" - bà Claiborne nói với người bà con. Vấn đề gây rắc rối thật sự cho bà Claiborne chính là việc bà đã không thành thật khai báo khi trả lời thẩm vấn của Bộ Ngoại giao và các quan chức bảo vệ pháp luật (FBI). Ngay cả khi làm thủ tục tái công nhận tư cách an ninh tối mật vào năm 2014, Claiborne cũng không khai nhận các giao dịch trong quá khứ.

Cách đây hai tháng (tháng 1-2017), FBI đã cử một đặc vụ người gốc Hoa đến nhà bà Claiborne giả dạng tìm kiếm sự hỗ trợ. Người đặc vụ này đề cập tên hai "doanh nhân" Trung Quốc và tự xưng mình là một điệp viên Trung Quốc. Claiborne không chối bỏ những việc mình đã làm trước đó, nhưng lại từ chối lời yêu cầu "giúp đỡ" của người đặc vụ giả dạng và từ chối nhận tiền hối lộ của ông ta.

Rồi sau đó, khi trả lời thẩm vấn FBI, Claiborne lại không khai thật về cuộc tiếp xúc này. Trong cuộc thẩm vấn đó, Claiborne chỉ thừa nhận với FBI việc mình đã nhận thức được mục đích của hai "doanh nhân" kia là tìm kiếm thông tin từ chính phủ Mỹ và đã cung cấp cho họ thông tin về một người Trung Quốc "phản động" đang lẩn trốn trong Đại sứ quán Mỹ ở Bắc Kinh. Nhưng Claiborne không thừa nhận mình cung cấp thông tin mật, cho rằng những thông tin bà cung cấp đều không thuộc diện mật.

Hôm 29-3, Claiborne bị bắt tại văn phòng làm việc ở Washington. Theo các nhà điều tra, Claiborne từng viết một bài báo trong đó bà khoe mình có thể "tạo ra 20 nghìn USD trong một năm" bằng cách làm việc cho hai doanh nhân - điệp viên Trung Quốc. Đây được xem là một chứng cứ để cơ quan chức năng bắt giam Claiborne. Mary McCord, Quyền Trợ lý Bộ trưởng Tư pháp Mỹ phụ trách an ninh cáo buộc bà Claiborne đã sử dụng vị trí công tác và quyền tiếp cận các tài liệu ngoại giao nhạy cảm để phục vụ lợi ích cá nhân. Nếu lời cáo buộc này được Tòa án tuyên buộc tội cho Claiborne, bà có thể phải lĩnh án tù 25 năm.

Trong cáo trạng buộc tội dài 58 trang gửi cho Tòa án liên bang, các công tố viên đã không buộc tội bà Claiborne về việc chuyển thông tin bí mật cho hai sĩ quan tình báo Trung Quốc, mà chỉ nói rằng bà đã thừa nhận chuyển cho hai sĩ quan tình báo này thông tin về một người Trung Quốc phản động trốn trong Đại sứ quán Mỹ ở Trung Quốc. Kẻ phản động được đề cập là nhà hoạt động nhân quyền bị mù tên Trần Quang Trường, đến Đại sứ quán Mỹ xin tị nạn vào tháng 4-2012, gây nên một vụ xung đột ngoại giao nhỏ giữa Mỹ và Trung Quốc.

Nguyên Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.