Nguy cơ đổ vỡ đàm phán giữa phương Tây và Iran

Việc Mỹ bác yêu cầu của Nga về việc bảo đảm bằng văn bản rằng sẽ không áp dụng lệnh trừng phạt kinh tế đối với các giao dịch kinh tế giữa Nga và Iran trong khuôn khổ Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA), còn gọi là Thỏa thuận hạt nhân Iran đang khiến tiến trình đàm phán để đưa Iran và Mỹ quay trở lại Thỏa thuận trở nên bế tắc, thậm chí có nguy cơ đổ vỡ.

Phương Tây nổi đóa gọi việc Nga đưa ra yêu cầu Mỹ bảo đảm không áp dụng lệnh cấm vận kinh tế đối với các giao dịch với Iran trong khuôn khổ Thỏa thuận hạt nhân Iran là hành động “bắt cóc” Thỏa thuận hạt nhân làm quân bài trong cuộc đối đầu với phương Tây xung quanh vấn đề Ukraine.

Sau nhiều tháng đàm phán đầy cam go ở Vienna, các bên đang chuẩn bị kết thúc đàm phán, đi đến thỏa thuận theo đó Mỹ sẽ dỡ bỏ các lệnh cấm vận và Iran quay trở lại tuân thủ đầy đủ Thỏa thuận hạt nhân. Các thỏa thuận mới có sự điều chỉnh nhất định nhằm đáp ứng một số yêu cầu của Mỹ để nước này chấp nhận quay trở lại Thỏa thuận. Từ khi Mỹ rời khỏi Thỏa thuận vào tháng 5-2018, Thỏa thuận đã gần như “chết lâm sàng” và có nguy cơ “chết vĩnh viễn” sau khi Iran cũng tuyên bố không tuân thủ Thỏa thuận nữa, tái khởi động các lò phản ứng hạt nhân. Năm 2021, ông Joe Biden lên làm Tổng thống Mỹ, các cường quốc châu Âu đưa ra quyết tâm khôi phục Thỏa thuận hạt nhân Iran, đưa hai nước Mỹ và Iran trở lại bàn đàm phán và tuân thủ đầy đủ các điều kiện của JCPOA. Các điều kiện mới cũng được Mỹ và Iran đưa ra để đàm phán bổ sung.

Nguy cơ đổ vỡ đàm phán giữa phương Tây và Iran -0
Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov

Tuy nhiên, nỗ lực đàm phán đang có nguy cơ thành “công cốc” sau khi Nga bất ngờ đưa ra yêu cầu rằng Mỹ phải bảo đảm bằng văn bản rằng giao thương kinh tế giữa Nga với Iran sẽ được miễn áp dụng lệnh trừng phạt của Mỹ do Nga triển khai chiến dịch quân sự ở Ukraine. Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov hôm 5-3 nói rằng với các lệnh trừng phạt được phương Tây triển khai ồ ạt, Nga cần phải yêu cầu Mỷ bảo đảm một cách chắc chắn rằng các lệnh trừng phạt của Mỹ không ảnh hưởng đến quyền lợi của nước Nga trong khuôn khổ Thỏa thuận hạt nhân Iran.

Nếu phương Tây không chấp nhận yêu cầu của Nga - và điều này hầu như chắc chắn xảy ra, bởi nó sẽ mở ra một lỗ hổng to lớn trong cơ chế trừng phạt - thì “sinh mệnh” của Thỏa thuận hạt nhân sẽ được đặt trong tay Moscow, khi đó Nga có thể sẽ dùng quyền phủ quyết toàn bộ Thỏa thuận hạt nhân. Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken cho rằng, yêu cầu của Nga là “không phù hợp”, rằng các biện pháp trừng phạt áp dụng sau khi Nga đưa quân sang Ukraine “không có liên quan gì đến Thỏa thuận hạt nhân Iran”.

Nga là một bên quan trọng trong Thỏa thuận hạt nhân Iran. Sau khi Mỹ và Iran đều rút khỏi Thỏa thuận, chính Nga đã đóng vai trò trung gian với các hoạt động ngoại giao không mệt mỏi để kéo cả hai nước quay trở lại bàn đàm phán, mở ra cơ hội khôi phục Thỏa thuận hạt nhân. Đây là một trong những chương trình hợp tác hiếm hoi giữa Nga với phương Tây trong bối cảnh căng thẳng ngoại giao giữa hai bên liên tục gia tăng, đặc biệt là cuộc đối đầu xung quanh vấn đề Ukraine. Một bản thỏa thuận mới đã được Nga và các nước châu Âu soạn thảo với các điều khoản “chấp nhận được” đối với cả Mỹ và Iran. Thế nhưng, cuộc đối đầu căng thẳng giữa Nga và phương Tây đang làm cho mọi nỗ lực ngoại giao đứng trước nguy cơ trắng tay.

Giới chức Iran đã tỏ ra mất kiên nhẫn và chỉ trích Nga. Tehran cho rằng việc Moscow thay đổi lập trường đối với tiến trình đàm phán Vienna là nhằm phục vụ lợi ích của mình ở chỗ khác chứ không phục vụ cho Thỏa thuận hạt nhân và điều đó không mang tính xây dựng đối với tiến trình đàm phán Vienna về Thỏa thuận hạt nhân.

Giới phân tích cho rằng ngoài các lợi ích về chính trị, Nga còn có lợi ích kinh tế rất quan trọng khi đưa ra điều kiện “chặn đứng” đàm phán Vienna. Với sản lượng 2 triệu thùng dầu thô mỗi ngày, Iran cần phải tiếp tục được giữ ở thế bị cấm vận dầu mỏ, vì nếu sản lượng dầu này được tung ra thị trường toàn cầu sau khi Mỹ dỡ bỏ lệnh cấm vận thì giá dầu thế giới sẽ hạ nhiệt, chiến lược “giá dầu thô cao” của Moscow trong cuộc đối đầu hiện nay với phương Tây sẽ phá sản. Nga là nước sản xuất dầu thô lớn ngoài OPEC, là nguồn cung dầu lớn cho cả Mỹ và châu Âu với giá cả rẻ hơn so với các nhà cung cấp khác. Việc đẩy giá dầu thô lên cao không chỉ nhằm đánh kinh tế Mỹ và châu Âu mà còn giúp Nga duy trì nguồn thu.

Trong một diễn biến khác, Tổng Giám đốc Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) Rafael Grossi đã đến Iran hôm 5-3 nhằm tìm kiếm thỏa thuận đảm bảo cơ chế thanh sát hạt nhân ở Iran trong thời gian tới. Ông Grossi hy vọng sẽ giải quyết nốt các vấn đề khúc mắc liên quan các yêu cầu của IAEA về việc tiếp cận 4 địa điểm nghi ngờ có các hoạt động hạt nhân. Phía Iran muốn IAEA chấm dứt việc điều tra này, cho rằng nghi ngờ của cơ quan này chỉ dựa trên thông tin tình báo thiếu cơ sở của Israel. Ông Mohammad Eslami, người đứng đầu Hiệp hội Năng lượng nguyên tử Iran cũng bày tỏ mong muốn IAEA không tiếp tục sử dụng thông tin tình báo của Israel để làm căn cứ trong làm việc với Iran.

Iran và IAEA đã đồng ý sẽ tiến hàn ký kết văn bản thỏa thuận về cơ chế thanh sát hạt nhân Iran vào tháng 6-2022. Đó cũng là thời điểm Thỏa thuận hạt nhân Iran dự kiến sẽ được tái khởi động sau thỏa thuận đàm phán Vienna. Với tình hình đối đầu căng thẳng hiện nay giữa Nga và phương Tây, việc Iran và IAEA đồng ý thỏa thuận về cơ chế thanh sát hạt nhân cũng không có nhiều ý nghĩa, nhất là khi Thỏa thuận hạt nhân cũng đang có nguy cơ bị xóa sổ hoàn toàn bởi quyền phủ quyết của Nga.

An Châu (Tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.