"Người thổi còi" John Kiriakou lên tiếng

John Kiriakou là một cựu chuyên gia phân tích của CIA. Hiện nay, ông là người cộng tác nghiên cứu tại Viện nghiên cứu chính sách (IPS) và là người viết thời luận cho tờ Huffington Post.

Ông đã trải qua 2 năm trong nhà tù liên bang vì tội tiết lộ chương trình tra tấn bất hợp pháp của Cơ quan Tình báo trung ương Mỹ (CIA). Dưới đây là những gì cựu nhân viên CIA kể lại với Reuters những kỹ năng giúp ông sống sót trong tù.

"Người thổi còi" John Kiriakou.
"Người thổi còi" John Kiriakou.

Tôi đã rút ra được 20 bài học cuộc sống trong suốt những năm được huấn luyện tại CIA, có một vài bài học nghe hơi mỉa mai như "Đừng thừa nhận bất cứ điều gì. Phủ nhận tất cả. Chống lại mọi cáo buộc". Nhưng cũng có một số bài học nghiêm túc hơn như "Khi sự bình tĩnh không phải là lợi thế của ta thì sự hỗn loạn là bạn của ta" hay "Hãy tuyển dụng gián điệp để đánh cắp những bí mật hay bất cứ thứ gì mà bạn cần". Mục đích cuối cũng là giữ được an toàn và ở trên đám người trong ngục".

John Kiriakou cho biết, CIA đã sử dụng mọi cách để ngăn cuốn sách của ông được xuất bản nhưng bất thành. Và khi cuốn sách được ra mắt công chúng thì CIA đã "hứng nhiều gạch đá" từ dư luận.

"Nếu họ không thích thứ mà bạn viết, họ sẽ sửa lại bản thảo của bạn, và họ sẽ tiếp tục chỉnh sửa, rồi lại chỉnh sửa. Theo luật, Ủy ban kiểm duyệt quyền xuất bản có 30 ngày để xem xét bản thảo. Nhưng họ không bao giờ tuân thủ đúng thời hạn 30 ngày vì họ biết người khác không thể làm gì được họ".

Theo John Kiriakou, cuốn sách của ông là một bằng chứng để phản ánh thực tế. Ông kể lại: "Phải qua mất 8 tháng thì tôi mới nhận được hồi âm của họ (Ủy ban), họ gửi cho tôi một lá thư để thông báo rằng họ cần phải mất thêm một năm. Tôi đã nói, đó không phải là cách Ủy ban của các ông hoạt động, các ông có 30 ngày, tôi sẽ gửi nó cho nhà xuất bản. Và một tuần sau, họ lại hồi âm và nói rằng mọi thứ đã rõ ràng. Họ đã sửa lại một câu mà tôi rất vui khi được bỏ qua".

23 tháng sống trong tù giam đã dạy Kiriakou "kiên nhẫn, tháo vát và tàn bạo" nhiều hơn ông đã nghĩ. "Ngày đầu tiên vào nhà tù, gác ngục nói với tôi rằng nếu có ai đó bước vào xà-lim của tôi mà không được cho phép thì đó là hành động xâm phạm và tôi nên tự bảo vệ mình. Chỉ 40 phút sau, có 2 người Aryan vào xà-lim của tôi, một người trong họ có xăm một chữ thập ngoặc to trên cổ".

John Kiriakou đã sẵn sàng tự vệ, lúc này những người Aryan hỏi ông có bị gay, phạm tội chỉ điểm hay tội ấu dâm không, ông trả lời là không và họ mời ông ngồi chung với họ trong căng tin để uống cà phê. Sau đó, ông gặp một người Italy, người đó khuyên ông nên ngồi với những người Aryan - có thể gọi đây là quá trình kết nạp thành viên phân theo từng nhóm tội phạm.

Khi được hỏi về khoảng thời gian đen tối trong nhà tù có làm ông hối hận khi chống lại CIA hay không thì ông nói rằng bản thân đã thực sự trải qua nhiều rắc rối. "Hai lính canh và viên chức điều tra đã cố gắng lừa cho tôi gây thương tích cho một tù nhân khác bằng cách nói với tôi rằng, anh ta đã nhận được lệnh giết tôi trong nhà tù. Trên thực tế, họ gọi người kia, và nói với anh ta rằng tôi đã nhận được lệnh giết anh ta. Đó là một ngày đen tối nhất của tôi".

Kiriakou đã bị kết án 30 tháng trong trại cải tạo liên bang ở Loretto, gần thành phố Pittsburgh, bang Pennsylvania (phía đông Mỹ). Thời hạn giam giữ của ông bắt đầu vào ngày 28-2-2013 và kết thúc vào tháng 8-2015.

Lần đầu tiên John Kiriakou nói về chương trình tra tấn của CIA là trong một cuộc phỏng vấn với ABC News vào năm 2007. Sau đó, ông bị điều tra và đem ra xét xử vào năm 2009. John Kiriakou đã được thả tự do vào ngày 3-2-2015, nhưng vẫn bị cấm túc 3 tháng tại nhà riêng ở Arlington, bang Virginia.

Đan Kô (theo Reuters)

Các tin khác

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Vào mùa thu 1988, một máy bay do thám Mỹ phát hiện một hiện tượng độc lạ: “Vòm Sáng” sau khi tên lửa đạn đạo tầm trung SS-20 Saber của Liên Xô (cũ) được phóng đi. Quá trình trên tạo ra cực quang gây tranh cãi trong suốt thập kỷ, thậm chí còn bị nhầm là UFO.

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Theo các quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Mỹ, Nhà Trắng đã phê duyệt một đề xuất ngân sách mật trị giá 9 tỷ USD để mua các chip máy tính tiên tiến. Đây là những linh kiện cần thiết để các cơ quan tình báo Mỹ có thể khai thác tối đa tiềm năng của các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới nhất.

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Suốt gần hai năm, lực lượng điều tra Tây Ban Nha lần theo những dấu vết mong manh từ các hiện trường, rà soát hơn 3.000 hồ sơ và chờ kết quả đối chiếu ADN quốc tế để xác định danh tính kẻ gây ra chuỗi án mạng ở Alicante.

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.