Người dân Catalonia đối mặt với định mệnh

Ngày 21-12, cử tri vùng Catalonia đi bỏ phiếu cho tương lai của mình trong tâm trạng còn nhiều chia rẽ. Cuộc bầu cử còn cho phép xem xét sức nặng của phong trào ly khai từ khi tự tuyên bố độc lập cách đây hơn 2 tháng, đẩy vùng giàu có nhất Tây Ban Nha rơi vào khủng hoảng.

Ngày 21-12, hơn 5,5 triệu cử tri vùng Catalonia của Tây Ban Nha đi bỏ phiếu để bầu ra Hội đồng Lập pháp của vùng tự trị này, sau khi hội đồng vùng và chính quyền địa phương trước đó bị chính quyền trung ương Madrid giải tán do có những hành động vi hiến khi đơn phương đòi độc lập cho Catalonia.

Để hiểu được bối cảnh cuộc bầu cử ngày 21-12, chúng ta cần trở lại chuyện làm nóng ran chính trường Tây Ban Nha hồi đầu tháng 10-2017. Ngày 1-10, chính quyền vùng Catalonia tiến hành cuộc trưng cầu ý dân đòi độc lập mà không được sự chấp thuận của chính quyền Madrid và Hiến pháp Tây Ban Nha. Chính phủ trung ương của Thủ tướng Mariano Rajoy sau đó đã đình chỉ quy chế tự trị của vùng này, giải tán cơ quan lập pháp và chính quyền vùng, đồng thời tuyên bố tổ chức cuộc bầu cử địa phương nhằm bầu ra hội đồng lập pháp mới. Nên biết rằng Hội đồng Lập pháp Catalonia chủ trương độc lập và đầu têu cho cuộc trưng cầu dân ý hôm 1-10.

Ngoài kết cục trên, Chủ tịch vùng Catalonia là ông Carles Puigdemont bị cách chức và đang phải sống lưu vong ở Bỉ. Cùng với đó, ngày 2-11, ông Carles Puigdemont cùng 13 thành viên chính quyền địa phương cũ được lệnh triệu tập tới tòa và có thể bị truy tố về tội “phản loạn” sau tuyên bố “Catalonia độc lập”.

Trước khi bước vào cuộc bầu cử hội đồng lập pháp địa phương ngày 21-12, phe đòi độc lập cho Catalonia như “rắn mất đầu” vì bộ phận đầu não lãnh đạo, người lưu vong ở Bỉ, người bị giam ở Tây Ban Nha. Mặc dù vậy phe chống ly khai ở Catalonia cũng không hay ho gì hơn.

Các cuộc thăm dò gần đây còn cho thấy không một đảng chính trị nào sẽ có được đa số tuyệt đối trong cuộc bầu cử ngày 21-12 để điều hành vùng Catalonia này. Hiện tại hai đảng dẫn đầu cuộc đua là Ciudadanos - cánh trung và đảng cánh tả Cộng hòa Catalonia (ERC), có tỷ lệ ủng hộ sít sao: 25,2% và 23,1%.

Cử tri vùng Catalonia bỏ phiếu bầu cử Hội đồng lập pháp ngày 21-12.
Cử tri vùng Catalonia bỏ phiếu bầu cử Hội đồng lập pháp ngày 21-12.

Bất kể đảng nào về đầu trong cuộc bỏ phiếu, mức tỷ lệ ủng hộ này còn quá xa với mức quá bán như yêu cầu để có được đa số tuyệt đối. Việc thành lập chính phủ liên minh cầm quyền dường như khó tránh và sẽ không dễ một chút nào. Ciudadanos có thể trông cậy vào đảng Xã hội PSC và đảng Nhân dân của Thủ tướng Rajoy, nhưng cũng chưa đủ để có được hơn 30 trong tổng số 68 ghế ở Hội đồng Lập pháp Catalonia, do hai đảng này có tỷ lệ ủng hộ cực thấp.

Trong khi đó, các đảng chủ trương độc lập thì lại chia rẽ, không thành lập được một mặt trận chung. Việc tự mỗi bên đưa ra một ứng viên đã làm giảm cơ may cho phe đòi độc lập có được đa số tuyệt đối. Theo nhận xét của giới chuyên gia, được Reuters trích dẫn, Ciudadanos cũng như cánh tả Cộng hòa Catalonia ERC, trong trường hợp thắng lợi, có thể đều phải trông cậy vào hai đảng Podemos và CUP để lập liên minh đa số.

Vấn đề đặt ra là bên trong phe “trọng tài” này, Podemos và CUP có quan điểm khác nhau. Tuy chống tuyên bố đơn phương đòi độc lập của ông Puigdemont, nhưng Podemos có lập trường khác xa với Ciudadanos và do vậy khó có thể đạt được thỏa thuận với đảng cánh trung này. Ngược lại, CUP - lực lượng chống chủ nghĩa tư bản, vốn chủ trương một nền độc lập một cách nhanh nhất, lại chỉ trích gay gắt những tính toán sai lầm của vị cựu chủ tịch, Carles Puigdemont.

Trong bối cảnh đó, nguy cơ xuất hiện một vùng Catalonia vô chính phủ là rất lớn. Nếu như các cuộc thương lượng giữa các đảng để tìm kiếm một liên minh có đa số cho phép thành lập chính phủ mà không thành, thì người dân Catalonia sẽ lại phải bỏ phiếu vào tháng 5-2018.

Giới chuyên gia cảnh báo, khủng hoảng chính trị càng kéo dài thì sẽ càng đè nặng lên nền kinh tế và tài chính công không chỉ của vùng Catalonia mà cả Tây Ban Nha. Thêm vào đó, xã hội Tây Ban Nha và nhất là Catalonia đã có sự phân rẽ sâu sắc hơn bao giờ hết. Những lời lẽ ôn hòa giờ đã biến mất mà thay vào đó là những lời thóa mạ ầm ĩ. Bên đòi “ở lại” gọi phe đòi ly khai là “những kẻ ngoài vòng pháp luật, xứng đáng để ngồi tù”.

Marta Rovira, ứng viên đảng Cánh tả Cộng hòa Catalonia ERC và Inès Arrimadas, lãnh đạo phong trào Ciudadanos tại Catalonia.
Marta Rovira, ứng viên đảng Cánh tả Cộng hòa Catalonia ERC và Inès Arrimadas, lãnh đạo phong trào Ciudadanos tại Catalonia.

Phía đòi độc lập thì coi những người muốn thuần phục Madrid là “quân phát-xít”. Một số áp phích dùng những từ rất thô tục để chỉ các ứng viên thân Madrid. Trong nhiều thập niên qua, dân cư trong vùng Catalonia cùng chung sống trong hòa bình, nay lại có thể sử dụng một thứ ngôn ngữ không mấy thân thiện và đấy là điềm xấu báo trước bạo động còn có thể nổ ra trên vùng đất này.

Liên quan tới cựu lãnh đạo phong trào ly khai Carles Puigdemont đang sống lưu vong tại Vương quốc Bỉ, tờ La Croix của Pháp ra ngày 21-12 đặt câu hỏi: Nếu như phe này đắc cử, liệu ông ta sẽ ở lại Bruxelles hay về nước để đi thẳng vào tù? Nhật báo Le Monde thì viết: từ Bruxelles, ông Carles Puigdemont kêu gọi bỏ phiếu cho danh sách ứng viên của ông.

Theo quan điểm của nhật báo Le Figaro, cuộc bỏ phiếu ngày 21-12 không hơn không kém là một cuộc trưng cầu dân ý về tương lai Catalonia. Trong bài xã luận, tờ báo hy vọng, với vòng phiếu này, “sự đam mê quay cuồng” của cả đôi bên sẽ lắng xuống. Nhật báo kinh tế Les Echos thì cảnh báo: đàm phán còn dài trước khi danh tính tân Chủ tịch Hội đồng Lập pháp Catalonia được công bố, bởi theo các cuộc thăm dò, kết quả sẽ rất sít sao. Muốn biết xem đảng nào thắng cử thì phải đợi rất lâu, chắc chắn là nhiều ngày nữa, nhất là do thiếu nhân viên kiểm phiếu tại các khu làng nhỏ.

Cho đến lúc này, người ta không rõ đời sống chính trị Catalonia sẽ ra sao. Đa số các nhà quan sát tỏ ra bi quan và nghĩ rằng có nhiều khả năng tái diễn cuộc bầu cử lập pháp ở Catalonia. Một kịch bản tốt đẹp cho Catalonia đang được cộng đồng quốc tế mong mỏi và kỳ vọng, đó là cử tri Catalonia bầu ra được một hệ thống chính quyền địa phương ổn định, có trách nhiệm, điều hành và quản lý tốt vùng này trong khuôn khổ Hiến pháp Tây Ban Nha và luật pháp quốc tế.

Một khi Catalonia ổn định thì sự toàn vẹn, thống nhất của Tây Ban Nha sẽ được củng cố và điều này sẽ tăng cường thêm sức mạnh, sự thống nhất và đoàn kết của toàn bộ EU.

M.T. (tổng hợp)

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?