Bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, khi mọi thứ đều được kiểm soát bằng công nghệ, hàng loạt tên tội phạm đặc biệt nguy hiểm đã lần lượt tra tay vào còng để trả giá cho sai lầm của quá khứ.
25 năm trốn tránh pháp luật ở Lào
Chiều muộn ngày 29/12/2025, tại nhà riêng của mình ở bản Nóng Đờn, thành phố Kaysone Phomvihane, tỉnh Sạ Vẳn Na Khệt (Lào), Nguyễn Thị Bé (sinh năm 1968), quê quán tại xã Gia Hanh, tỉnh Hà Tĩnh đón những vị khách không mời trong sự bất ngờ, sửng sốt. Sau phút giây bất định, người đàn bà hơn 1/4 thế kỷ chạy trốn tội lỗi hiểu rằng, lưới trời lồng lộng nên đã ngoan ngoãn tra tay vào còng số 8, trở về Việt Nam trên chuyến hồi hương đặc biệt để trả giá cho những sai lầm bản thân đã gây ra trong quá khứ.
25 năm trước, dòng đời xô đẩy, Nguyễn Thị Bé rời quê hương Hà Tĩnh ra tỉnh Nam Định (cũ) mưu sinh và tại đây, bà đã bập vào ma túy. Sau khi bị phát hiện, Bé đã bỏ trốn nên bị Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Nam Định ra Quyết định truy nã số 04/CQĐT ngày 28/02/2001 về hành vi “Mua bán trái phép chất ma túy”. Trong thời gian trốn truy nã, Nguyễn Thị Bé chạy trốn vào TP Hồ Chí Minh và tại đây, người đàn bà này lại dính líu đến một vụ án mạng rồi tiếp tục bỏ trốn. Sau một thời gian truy bắt nhưng không mang lại kết kết quả, ngày 27/4/2005, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh đã ra Quyết định truy nã số 67- 60 đối với Nguyễn Thị Bé về hành vi “Giết người”.
Về phần Nguyễn Thị Bé, nhận thức được hành vi nghiêm trọng của mình gây ra không thể lẩn trốn mãi được tại Việt Nam nên sau khi gây án đã trốn sang nước bạn Lào. Để che giấu thân phận, Bé đã thay tên đổi họ thành Hồ Thị Hương Liên (sinh năm 1972), lấy hộ khẩu thường trú tại Lào và cắt đứt mọi liên lạc với gia đình, người thân để tránh sự truy bắt của lực lượng chức năng. Để tạo vỏ bọc hoàn hảo, Bé đã phẫu thuật thẩm mỹ khuôn mặt và chọn nơi khu vực xa dân cư là bản Nóng Đờn để sinh sống. Không chỉ vậy, đối tượng còn xây dựng bản thân là một doanh nhân, thường xuyên có mối quan hệ với các cơ quan chức năng của địa phương nên trong suốt hàng chục năm trời, thân phận thật của đối tượng không bị bộc lộ.
Qua công công tác hiệp đồng tác chiến, phối hợp đảm bảo an ninh, trật tự giữa Công an tỉnh Quảng Trị và Công an tỉnh Sạ Vẳn Na Khệt, từ nguồn tin cung cấp về “doanh nhân” Hồ Thị Hương Liên có dấu hiệu bất bình thường, Công an tỉnh Quảng Trị đã dày công tra cứu, khớp nối các dữ liệu và phối hợp với Công an các tỉnh Hà Tĩnh, Ninh Bình để đối chiếu dữ liệu về đối tượng trốn truy nã Nguyễn Thị Bé đã biến mất trong suốt hơn 25 năm qua.
Nhờ sự phối hợp chặt chẽ với công an nước bạn Lào, thông tin đối tượng truy nã Nguyễn Thị Bé dần lộ diện. Bằng nhiều biện pháp nghiệp vụ của lực lượng Công an 2 tỉnh Quảng Trị và Sạ Vẳn Na Khệt đã xác định rõ được nhân thân, lai lịch của Hồ Thị Hương Liên nên đã thực hiện bắt giữ đối tượng ngay tại nhà riêng tại Lào.
Cũng thời gian này, Công an tỉnh Quảng Trị đã lập công xuất sắc khi bắt giữ thành công đối tượng Đinh Nhiên (sinh năm 1967), trú tại xã Tuyên Lâm, tỉnh Quảng Trị sau 36 năm lẩn trốn tại nước bạn Lào. Ngày 17/3/1989, Nhiên bị truy nã về tội “Cướp tài sản của công dân” và “Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng” sau khi cầm đầu một nhóm người, nhiều lần sử dụng súng AK, đạn, lưỡi lê để đe dọa, cướp tài sản của những người đi đào đãi vàng tại địa bàn khu vực Bãi Tranh, bãi Quạt thuộc xã Thanh Hóa, huyện Tuyên Hóa, tỉnh Bình Trị Thiên (cũ).
Sau khi thực hiện các vụ cướp tài sản, Đinh Nhiên đã vượt biên qua Lào để lẩn trốn. Nhiều lần các lực lượng triển khai truy tìm thông tin, tuy nhiên các cuộc truy bắt đều không có kết quả, đối tượng bặt vô âm tín. Đến đầu tháng 12/2025, thông qua công tác hồ sơ nghiệp vụ trên nền tảng công nghệ số, Văn phòng Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Quảng Trị đã lần ra manh mối và tiến hành bắt giữ thành công đối tượng.
Săn tội phạm trốn nã ở nước ngoài
Thời gian gần đây, đặc biệt là từ sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, lượng lượng công an các cấp đã có sự phối hợp chặt chẽ, nhịp nhàng hơn trong đấu tranh phòng, chống tội phạm. Công an các tỉnh đã chỉ đạo lực lượng công an cơ sở đồng loạt tiến hành tổng rà soát các đối tượng truy nã có hộ khẩu thường trú trên địa bàn, đặc biệt là các hồ sơ trốn nã hàng chục năm, bóc tách trên hệ thống dữ liệu quản lý dân cư để truy tìm manh mối.
Nếu như trước đây, khi chưa triển khai Đề án 06, tội phạm sau khi gây án nhanh chân trốn ra nước ngoài, ma mãnh tự tạo cho mình vỏ bọc hoàn hảo dưới thân phận người khác, thậm chí là phẫu thuật tạo hình, thay đổi quốc tịch là có thể sống ngoài vòng pháp luật của Việt Nam. Tuy nhiên, từ khi đề án phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia đi vào cuộc sống, cùng với đó công tác tăng cường hợp tác quốc tế trong đấu tranh phòng, chống tội phạm giữa Bộ Công an Việt Nam với cảnh sát các nước trong khu vực và trên thế giới được đẩy mạnh, tội phạm người Việt Nam ở nước ngoài nói chung và tội phạm trốn truy nã hàng chục năm, dù là dưới vỏ bọc hoàn hảo, tinh vi như thế nào cũng lần lượt buộc phải lộ diện để trả giá cho sai lầm trong quá khứ.
Đầu những năm 2000, khu vực biên giới Tri Lễ, Thông Thụ thuộc huyện Quế Phong (cũ) là địa bàn nhức nhối về ma túy của tỉnh Nghệ An. Hàng loạt “ông trùm” nổi lên khiến việc mua bán, vận chuyển ma túy qua biên giới giữa Việt Nam và Lào trở thành điểm nóng, trong đó có Thò Chá Xìa (sinh năm 1972). Là người bản địa, thông thạo địa bàn, Xía cầm đầu đường dây mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy xuyên quốc gia với tổng khối lượng giao dịch hơn 60 kg rồi chạy sang Lào lẩn trốn, bị phát lệnh truy nã số 24 ngày 17/5/2004 về tội “Mua bán trái phép chất ma túy”. Để tránh bị phát hiện, tại Lào, Thò Chá Xìa đã thay tên đổi họ, sống nay đây mai đó ở các bản làng xa xôi giáp biên giới trong suốt 22 năm.
Cơ hội bất ngờ mở ra nhờ sự phối hợp chặt chẽ trong đấu tranh phòng, chống tội phạm giữa Công an tỉnh Nghệ An với Công an tỉnh Hủa Phăn (Lào). Sau một thời gian kiên trì rà soát, xác minh, ngày 1/1/2026 các đơn vị nghiệp vụ Công an tỉnh Nghệ An phối hợp với Công an xã Thông Thụ, sang nước bạn Lào, đến tận nơi ẩn nấp của Thò Chá Xìa bắt giữ và di lý về Việt Nam để xử lý theo quy định của pháp luật trước sự ngỡ ngàng của đối tượng.
Dịp này, Công an xã Tam Hợp, tỉnh Nghệ An cũng đã phối hợp với Đồn Biên phòng cửa khẩu Sóc Giang và Công an xã Trường Hà, tỉnh Cao Bằng bắt giữ thành công đối tượng Trương Văn Viện (sinh năm 1972), trú tại xã Tam Hợp. Sau 15 năm lẩn trốn ở nước ngoài về tội “Đánh bạc”, Viện đã bị bắt giữ ngay khi vừa nhập cảnh trở lại Việt Nam.
Cuối tháng 12/2025, Công an Hà Tĩnh cũng đã ghi chiến công bằng việc bắt giữ thành công đối tượng truy nã Đường Ngọc Như (sinh năm 1983), quê quán tại xã Gia Hanh, tỉnh Hà Tĩnh sau gần một thập kỷ chạy trốn tội ác ở nước ngoài. Năm 2016, sau khi bị Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh ra quyết định truy nã về hành vi “Trộm cắp tài sản”, Như đã bỏ trốn khỏi địa phương sang Lào sinh sống.
Để tránh sự phát hiện, đối tượng đã thay đổi thân phận bằng cách đổi quốc tịch Lào, đổi tên họ và ngày tháng năm sinh, đồng thời phẫu thuật thẩm mỹ, cắt đứt liên lạc với người thân, bạn bè và núp bóng dưới vỏ bọc của một doanh nhân thành đạt, chuyên làm công tác thiện nguyện. Dẫu vậy, lưới trời lồng lộng, ngày 30/11/2025, ngay khi vừa nhập cảnh vào Việt Nam, Đường Ngọc Như đã buộc phải tra tay vào còng.
Hiện, không ít hồ sơ của các đối tượng trốn truy nã ở nước ngoài đã được công an các đơn vị, địa phương lật lại, thể hiện quyết tâm cao trong bắt giữ người phạm tội truy nã lẩn trốn. Mỗi đối tượng bị phát hiện và bắt giữ không chỉ là kết quả của quá trình dày công áp dụng các biện pháp nghiệp vụ trong việc thu thập các manh mối, thông tin về đối tượng, mà còn là thông điệp mạnh mẽ gửi đến các đối tượng đang sống chui lủi ở nước ngoài, dù là dưới vỏ bọc hoàn hảo nào đi chăng nữa thì pháp luật không có biên giới - bất kỳ kẻ phạm tội nào đã, đang và có ý định lẩn trốn thay vì sống trong sợ hãi, hãy ra đầu thú để hưởng sự khoan hồng của pháp luật.
Bắt giữ hai đối tượng trốn truy nã 
Kiểm tra nhà trọ phát hiện đối tượng truy nã nguy hiểm mang theo súng 
