Đây không phải là lần đầu tiên có trường hợp vi phạm như vậy mà hiện tượng này đã từng xảy ra. Vậy việc quản lý đối với các nghệ sĩ lưu diễn tại nước ngoài đang diễn ra như thế nào? Chúng tôi đã có cuộc trao đổi với ông Phạm Đình Thắng, Trưởng phòng Quản lý biểu diễn và băng đĩa Cục Nghệ thuật biểu diễn, Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch về vấn đề này.
Phóng viên (PV): Ông có thể cho biết những nghệ sĩ như thế nào thì được đi lưu diễn tại nước ngoài và thủ tục để nghệ sĩ đi lưu diễn tại nước ngoài thực hiện ra sao?
Ông Phạm Đình Thắng (Ông PĐT): Chủ trương của Nhà nước rất tạo điều kiện cho nghệ sĩ đi lưu diễn tại nước ngoài vì mỗi lần đi lưu diễn như vậy chúng ta có cơ hội giao lưu cũng như giới thiệu văn hóa nước nhà ra thế giới. Cho nên với bất kể nghệ sĩ hoặc đoàn nghệ thuật nào cũng có thể đi lưu diễn.
Chỉ cần họ có thư mời biểu diễn của tổ chức hay cá nhân ở nước ngoài sau đó làm thủ tục để đi lưu diễn. Về thủ tục thì không có gì phức tạp. Nghệ sĩ hoặc đoàn nghệ thuật viết một lá đơn, trong đó nói rõ đi lưu diễn theo lời mời của tổ chức, cá nhân nào (gửi kèm theo thư mời) đồng thời trình bày rõ nội dung chương trình biểu diễn cũng như tiết mục sẽ tham gia biểu diễn.
Đơn đó sẽ nộp cho cơ quan quản lý. Theo quy định của ngành văn hóa, đối với việc cấp phép biểu diễn nói chung, cấp phép đi lưu diễn nước ngoài nói riêng, ca sĩ hoặc đoàn nghệ thuật thuộc địa phương nào thì cơ quan quản lý văn hóa của địa phương đó sẽ tiếp nhận hồ sơ và cấp phép biểu diễn, kể cả ca sĩ tự do.
Cụ thể ở đây là Sở Văn hóa. Còn nếu là các nhà hát, đoàn nghệ thuật thuộc Trung ương thì việc tiếp nhận hồ sơ cũng như cấp phép sẽ do Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch (VH-TT&DL) thực hiện. Trên cơ sở ấy, nghệ sĩ hoặc các đoàn nghệ thuật cứ theo quy trình này mà thực hiện khi đi lưu diễn nước ngoài.
PV: Thưa ông, như vậy có nghĩa là cơ quan nào cấp phép thì cơ quan đó sẽ quản lý nghệ sĩ khi đi lưu diễn?
Ông PĐT: Chính xác như vậy.
PV: Với những gì ông nói có thể hiểu việc đi lưu diễn nước ngoài, nếu nghệ sĩ chủ động báo cáo, xin phép thì cơ quan quản lý mới biết. Còn trong trường hợp không báo cáo thì...
Ông PĐT: Cơ quan quản lý khó mà biết được, đặc biệt là cơ quan quản lý trong nước. Nhưng theo tôi được biết, Đại sứ quán Việt Nam tại nước ngoài, đặc biệt là ở Mỹ, vì các nghệ sĩ lưu diễn chủ yếu lưu diễn tại quốc gia này, quản lý rất chặt chẽ và nắm rất rõ các chương trình văn hóa của cộng đồng người Việt, bởi các nghệ sĩ của ta sang trình diễn cho bà con Việt kiều là chính.
Hơn nữa, chương trình biểu diễn nghệ thuật tại Mỹ chỉ đếm trên đầu ngón tay mỗi tháng. Cho nên nghệ sĩ nào trong nước sang trình diễn hoặc sai phạm như thế nào họ biết ngay.
PV: Nhưng thưa ông, sai phạm về nội dung biểu diễn như hát những bài hát trái với thuần phong mỹ tục, đi ngược với đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước... thì có thể nắm được và nghệ sĩ nào sang trình diễn họ cũng biết ngay vì thông qua kênh quảng cáo của chương trình. Tuy nhiên, về thủ tục lưu diễn thì làm thế nào họ biết nghệ sĩ đó thực hiện đúng hay sai quy định?--PageBreak--
Ông PĐT: Theo nguyên tắc thông thường thì tổ chức cá nhân nào tại nước ngoài mời nghệ sĩ trong nước đi lưu diễn thì tổ chức, cá nhân ấy phải thông qua Đại sứ quán Việt
Còn đối với trường hợp nghệ sĩ biểu diễn theo lời mời đột xuất thì nghệ sĩ đó phải đến những cơ quan tôi vừa kể để thực hiện cũng theo đúng nguyên tắc như tổ chức, cá nhân mời nghệ sĩ biểu diễn phải làm. Còn nếu không thực hiện các quy định này thì khi phát hiện sai phạm các nghệ sĩ sẽ bị xử lý.
Mà để biết sai phạm ấy, chúng tôi dựa trên thông báo của cơ quan quản lý của Việt
PV: Như vậy nghệ sĩ thông báo lưu diễn ở đâu thì cơ quan quản lý biết ở đó. Và nếu có sai phạm, cơ quan quản lý phát hiện ra thì xử lý nghệ sĩ, không phát hiện ra thì... sai phạm coi như “chìm xuồng”?
Ông PĐT: Hiện nay cũng có trường hợp như vậy, nhưng rất hiếm.
PV: Hiện nay, có nhiều nghệ sĩ lợi dụng hình thức du lịch hoặc thăm thân nhân để “lách luật” nhằm lưu diễn nước ngoài một cách trái phép. Theo ông làm thế nào để ngăn ngừa tình trạng trên?
Ông PĐT: Đây là một trong những vấn đề rất bức xúc, đặc biệt là tại TP HCM. Hiện nay Sở VH-TT&DL TP HCM đang đề xuất phải xử lý nghiêm những trường hợp vừa vi phạm như Quang Dũng, Nguyệt Anh, Kim Tiểu Long. Trước đây, đối với những trường hợp sai phạm như vậy, cơ quan quản lý chỉ nhắc nhở cảnh cáo. Vì chúng ta chưa có biện pháp chế tài xử phạt về sai phạm trong vấn đề này.
Theo Nghị định 56/CP (năm 2006) của Chính phủ, chúng ta chỉ xử phạt hành chính đối với những vi phạm về văn hóa thông tin. Nhưng lần này, theo đề nghị của Sở VH-TT&DL TP HCM phải xử phạt hành chính bên cạnh việc nhắc nhở cảnh cáo. Nhưng theo ý kiến của Cục Nghệ thuật biểu diễn, hình thức kỷ luật như vậy chưa đủ răn đe những trường hợp khác. Vì thường những nghệ sĩ lưu diễn nước ngoài có cát sê cao.
Nếu xử phạt hành chính đơn thuần chẳng có gì đáng ngại với họ. Mà không đáng ngại thì có thể họ sẽ tiếp tục vi phạm, bất chấp phạt hành chính. Cục đề xuất thêm chế tài: đình chỉ biểu diễn đối với những nghệ sĩ không thực hiện đúng quy định lưu diễn nước ngoài. Có như vậy mới có thể răn đe được những trường hợp khác và ngăn ngừa tình trạng lưu diễn trái phép.
PV: Cảm ơn ông về cuộc trao đổi này!
| Ông Vũ Xuân Thành, Chánh thanh tra Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch: “Hiện nay, Bộ VH TT&DL đang chờ Sở VH-TT&DL TP HCM báo cáo chính thức cũng như đề xuất xử lý những trường hợp sai phạm trong việc biểu diễn tại nước ngoài. Dựa trên cơ sở đó, Bộ mới quyết định xử lý từng trường hợp như thế nào. Nhưng chủ trương của Bộ sẽ kỷ luật nghiêm khắc các trường hợp sai phạm nhằm giải quyết triệt để tình trạng lưu diễn nước ngoài trái phép. Vì tình trạng này nếu không xử lý đến nơi đến chốn sẽ rất nguy hiểm không chỉ đối với nghệ sĩ mà đối với cả quốc gia. Ví dụ kẻ xấu lợi dụng nghệ sĩ để biến họ thành “công cụ” bôi xấu Đảng, Nhà nước và đường lối chính sách của ta cũng như làm ảnh hưởng đến thẩm mỹ và thuần phong mỹ tục của ta. Cho nên đối với những nghệ sĩ sai phạm lần này sẽ bị xử lý nghiêm khắc”. |