Nghệ sĩ Phi Phụng: Bên nhau bạc đầu

Nghệ sĩ Phi Phụng hẹn gặp tôi tại ngôi nhà mơ ước mà nhờ chắt chiu từ nghề, cô cất được chừng 3 năm nay. Nhà nằm trong một con hẻm ngoằn ngoèo, hơi khó tìm nên vừa gởi câu chào, cô đã giải thích: “Biết sao không, ông xã cô ổng bị tai biến mấy bữa rày, hổng có dám đi đâu hết trơn”.

1. Phi Phụng không ưa xem bói vì “vừa tốn tiền, tốn thời gian; vừa mắc công suy nghĩ. Chuyện vui không sao chớ chuyện buồn, chuyện không may, mình sợ rồi ảnh hưởng đến tinh thần!”  Ấy vậy mà, đời Phi Phụng nhiều chuyện ngộ ngộ, vui vui đều liên quan đến tướng số. Biên ra đây, tin hay không là tùy quan điểm của bạn đọc, còn Phi Phụng, hai lần được dự đoán đều ngẫu nhĩ theo chân bạn và cô cũng đã tự kiểm chứng.

Thuở cắp sách đến trường, do vóc người nhỏ nhắn, tánh tình tếu táo, hồn nhiên nên Phi Phụng nhanh chóng được thầy yêu bạn mến. Vì vô tư nên có ai thương thầm trộm nhớ, Phi Phụng cũng chẳng biết. Có anh bạn, học chung suốt phổ thông, vài năm sau tình cờ gặp lại thì ngỏ lời thương. 

Tình đầu chớm nở với đủ dư vị ngọt ngào của nó. Khổ nỗi, bạn người gốc Bắc lại có đạo nên ba của Phi Phụng cấm ngặt. Mỗi lần được thư bạn, Phi Phụng giấu giấu sau mấy lớp áo, len lén chui vô toilet đọc. Những nghĩ, mưa dầm thấm lâu, ba thương con rồi cũng sẽ ưng thì bạn đột nhiên ra nước ngoài. Phi Phụng buồn, khóc hết nước mắt. Tình đầu, ai chẳng ôm ấp mộng uyên ương. Ôi mối tình đầu/ Như đi trên cát/ Bước nhẹ mà sâu/ Mà cũng nhòa mau…

Khoảng năm 1981 – 1982, Phi Phụng được giải xuất sắc Liên hoan sân khấu hài “Những đồng đội vui tính”. Dịp ra Nha Trang phục vụ, nhân hôm rảnh rỗi, cả đoàn kéo nhau lên Tháp Bà thắp hương và xin xăm. Quẻ của Phi Phụng được giải: “Người yêu có tên bắt đầu bằng chữ Đ. Trong năm sẽ gặp tình duyên và đi tới hôn nhân. Con đầu lòng là con trai”. Phi Phụng cầm lá xăm, nửa tin nửa ngờ.

Một bữa, Phi Phụng đang lúi húi trong nhà cơm nước, anh rể Phi Phụng ghé qua thăm ba má. Cùng đi với anh còn có một anh bộ đội dáng cao gầy, người khoác bộ đồng phục bạc màu mưa nắng. Anh bộ đội hiền queo, ngồi yên một góc, ai nói gì cũng chỉ cười cười, hỏi tới mới dám thưa. Gặp cô tư trong nhà (tức Phi Phụng) hoạt bát, dễ thương, anh đem lòng cảm mến. Tình cảm nảy nở hồi nào không hay. Tuy nhiên, cái tánh ít nói và hay mắc cỡ của anh nhiều bận khiến Phi Phụng phát cáu. 

Có đận, anh ngỏ ý mời Phi Phụng đi ăn, cô thử để anh bớt nhút nhát, bèn mách: “Anh vô xin ba mẹ em thì em mới dám đi”. Vậy mà, mặc kệ cô ỉ ôi, dọa không đi, anh vẫn đứng xớ rớ, tay chân lóng nga lóng ngóng ngoài cửa. Cô cháu gái của Phi Phụng nhiều bận chứng kiến, ôm bụng cười ngặt nghẽo: “Dì Phụng ơi, ông bồ của dì cù lần quá hà”. Bên gia đình bạn trai thì quen nếp nghĩ, mối tình này chắc kéo dài ba lần bảy hai mốt vì nghệ sĩ thường thay vợ đổi chồng như thay áo.

Cái dạ hiền lành, chân chất, có sao nói vậy của anh bộ đội chẳng những được lòng cô mà còn khiến ba má cô ưng bụng. Phi Phụng nói, nghe thương vô cùng: “Trên sân khấu, trong phim ảnh, mình mặc soiree rần rần mà đến khi cưới thật thì không có được mặc”.

Số là, ngày đó, ba của bạn trai vừa mất, nhưng thấy đôi trẻ thương nhau thiệt lòng, hai bên gia đình bàn nhau bước tới, xem như là cân bằng một nỗi buồn. Đám cưới Phi Phụng không có mâm cao cỗ đầy, không có áo xống rình rang, không có nhạc xập xình mà bền chặt đến tận giờ. Nghệ sĩ Phi Thoàn ngày còn sống, vỗ vai Phi Phụng rằng: “Ba hãnh diện về con. Con theo nghiệp diễn mà thủy chung son sắt, không có lăng nhăng như người ta”.

2. Phi Phụng bật cười, nhắc chuyện ngày mới cưới. Thời điểm đó, chưa hiểu nhiều về công việc của vợ, ông xã cô rất hay ghen. Biết chuyện, mấy anh em nghệ sĩ trong đoàn càng chọc tợn hơn.

Có lần, vừa nhác thấy bóng chú ghé thăm Phi Phụng, các bạn diễn nam nháy mắt cho nhau bá vai, nắm tay cô. Phi Phụng chưa biết gì, ngó qua thì thấy ông xã đứng như trời trồng, liếc cô rồi lủi về. Phi Phụng cười: “Tính ổng hồi đó giờ vậy, giận ai lắm, ổng chỉ liếc một cái vậy thôi hà”. Phi Phụng nói với chồng: “Lấy chồng vợ nghệ sĩ mà ghen là dở lắm. Người ta biết, người ta ghẹo. Cứ bình thường thôi, lâu dài sẽ biết. Nếu anh ghen anh đừng đi. Đi theo chi rồi mặt mày hậm hà hậm hực”. 

Thật ngạc nhiên khi biết ông xã của Phi Phụng chẳng bao giờ chịu đi xem cô diễn. Bạn bè chú có mua vé nài ép cỡ nào cũng kiên quyết không đi. Vậy mà, hễ có ai khen vợ diễn hay, diễn giỏi, ông đều dỏng tai nghe ngóng. Đọc báo thấy bài nào viết về vợ thì photo lại, cắt đem về… để dành. 

Càng thú vị hơn khi biết, chú chẳng bao giờ can thiệp vào công việc của cô. Phi Phụng cũng không tỏ ra yếu đuối, đòi hỏi chồng phải chở đi làm. “Để ông ngồi đợi ở ngoài, tội nghiệp.” Hôm nào, đi xa quá mà thấy mệt trong người, cô mới đánh tiếng nhờ chồng. Chở vợ đến đoàn phim, chú lại lủi ra quán café cóc nào đó, nhâm nhi, đọc báo ngồi đợi. Tuyệt nhiên, không bước chân vào.

Có câu, vợ chồng trọng nhau như bạn, đãi nhau như khách. Tôi nghĩ, đấy chính là một trong những “bí quyết” hạnh phúc của gia đình Phi Phụng. Ông xã Phi Phụng sinh ra và lớn lên trong một xóm lao động nghèo, mấy anh chị em trong nhà đều nương theo xe café mưu sinh, duy nhất mình ông là công nhân viên chức.

Phi Phụng, hồi đó còn là một diễn viên ất ơ, chưa được khán giả biết mặt nhớ tên nên hễ không có xuất diễn ở đoàn thì phụ chị chồng chăm bẵm gánh café, lo việc nội trợ. Biết Phi Phụng vụng về chuyện bếp núc nên hễ tan ca là chồng cô tranh thủ chạy ngay về nhà, đỡ đần vợ. Hơn ba mươi năm chung sống, chuyện cơm nước trong nhà đều do ông giữ vai trò chủ đạo. Hỏi Phi Phụng, có bao giờ ông so sánh cô với người phụ nữ khác? 

Cô cười hiền: “Chưa bao giờ hết. Ổng biết và rất hiểu công việc của vợ. Mỗi lần cô đi diễn về, tụi nhỏ nghịch, ổng còn rầy, bảo để cho má ngủ. Bữa nào cô nói thèm ăn gì đó là ổng xách xe đi mua. Mà không nói, ổng cũng hỏi. Chuyện xăng nhớt, xe cộ, chuyện giặt giũ, nhà cửa, một tay ổng hết. Ổng như một cánh tay của cô vậy. Từ hồi ổng về hưu, ổng càng ra sức đỡ đần cô”.

Vợ chồng nghệ sĩ Phi Phụng. Ảnh: Lê Phan.
Vợ chồng nghệ sĩ Phi Phụng. Ảnh: Lê Phan.

Chuyện tình Phi Phụng bình lặng như mặt nước hồ thu. Bởi, cô thuộc dạng yên phận, chưa bao giờ thèm thuồng, ganh tỵ hay “ăn không ngon ngủ không yên” khi thấy có ai đó giàu có hơn, nổi tiếng hơn. Vợ chồng cô chưa bao giờ mâu thuẫn với nhau về chuyện tiền nong hay vị trí xã hội. 

Thay vào đó là sự vun góp cho gia đình, ai làm được gì cứ làm. Và, cô cũng mang nếp sống đó dạy lại cho con cháu. “Phải biết nhìn lên, lạc quan để vượt qua khó khăn nhưng cũng phải biết dòm xuống, để thấy hôm nay, mình hơn được rất nhiều người.” – Phi Phụng bảo vậy.

3. Bù lại sở đoản bếp núc, Phi Phụng chuộng gọn gàng, sạch sẽ lại biết sắp đặt đâu ra đó và cũng chẳng bao giờ ke re cắt rắt, phân biệt đâu là gia đình mình, đâu là gia đình chồng. Một tay Phi Phụng cáng đáng tất cả. Nửa đêm, con cháu đau ốm, nếu hôm đó không ở phim trường hay sân khấu, thể nào cô cũng là người “xách” con bệnh đi viện. Đám tiệc giỗ chạp một tay Phi Phụng trông nom trong ngoài. Thành thử ra, khoảng cách giữa con dâu và nhà chồng nhanh chóng được thu hẹp và xóa nhòa.

Mấy năm trước, Phi Phụng có trả lời báo chí, ao ước lớn nhất đời cô là cất lại cái nhà đang ở cho đàng hoàng, khang trang. Mong ước nay đã thành hiện thực, con cái yên bề gia thất, ổn định nghề nghiệp, tưởng là Phi Phụng đã có thể nghỉ ngơi, rôm rả điền vô cái passport trắng bóc suốt mười mấy năm trời. 

Vậy mà, hôm ngồi với tôi, Phi Phụng bảo, phải sửa lại căn nhà ngày xưa của ba má cô cho tươm tất nữa thì mới yên tâm được. Cả đời Phi Phụng tiết kiệm với bản thân nhưng chưa bao giờ biết chối từ gia đình, từ chối những hoàn cảnh cần giúp đỡ. Nhiều người hỏi, có khi nào Phi Phụng thấy bản thân thiệt thòi khi là phụ nữ phải ra tay gánh vác, lo toan việc gia đình? 

Cô lập tức xua tay: “Tính cô hay lo cho gia đình. Nhà phải có tiền thì mới lo được chuyện này chuyện kia. Cô nghĩ là mình kiếm tiền thoải mái hơn thì phải làm nhiều hơn chút, sắm gì được cứ sắm, mua được gì cho nhà cứ mua, chứ tính toán chi li thì mệt lắm. Cô dễ tin người, rộng rãi tiền bạc nên cũng bị người ta mượn rồi không trả nhiều lắm. Mà thôi kệ! Mình cho vậy, trời thương sẽ cho lại mình.”

Nói đến đó thì Phi Phụng lạc giọng: “Bây giờ, mong mỏi lớn nhất của cô là có sức khỏe, có show đều đều. Mong cho ông xã mau khỏe lại. Tụi nhỏ ở riêng, cũng bận bịu chuyện nhà cửa, con cái, chạy qua chạy lại hoài, tội nghiệp tụi nó. Cô thì đi diễn xa, chỉ sợ ổng ở nhà, buồn tay buồn chân, tìm việc mà làm! Mới hôm qua, bệnh vậy đó mà lén lén bưng cả rổ quần áo lên sân thượng…”. Trên lầu, cậu con trai lớn đang dìu chú Đức xuống mâm cơm cậu vừa nấu nướng xong và cất tiếng gọi: “Mẹ ơi, ba đợi mẹ vô ăn cơm chung với ba”.

Hoàng Linh Lan

Các tin khác

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Lần đầu trở về Việt Nam sau gần 20 năm định cư ở Pháp, kiến trúc sư (KTS) Hồ Thiệu Trị đã tạo ra tiếng vang với công trình trùng tu Nhà hát lớn Hà Nội (1995-1997). Trong khoảng 3 thập niên vừa qua, ông và cộng sự đã có nhiều công trình với phong cách kiến trúc đặc trưng, giàu tính thẩm mỹ trên mảnh đất hình chữ S.

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Cũng phải vài lần hẹn, tôi mới gặp được Trung tướng, nhà văn Hữu Ước. Đã hơn 10 năm rời vị trí Tổng Biên tập Báo Công an nhân dân, An ninh thế giới, Văn nghệ công an, nhưng giờ đây, ông vẫn luôn bận rộn với công việc của Chủ tịch Chi hội Nhà văn Công an và sáng tác văn chương, hội họa.

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

Trong gần 4 thập niên, Việt Nam không chỉ là bối cảnh sáng tác, mà dần trở thành một phần đời sống tinh thần của nhiếp ảnh gia Jean-Charles Sarrazin. Cuốn sách ảnh "Hà Nội 1987", ra mắt cuối năm 2025, đã khơi lại dòng ký ức, đưa người đọc trở về những ngày đầu ông gắn bó với mảnh đất này.

Ở lại với A Lưới

Ở lại với A Lưới

Miền rừng A Lưới không phải là nơi người ta đến để tìm những điều vĩ đại. Nó lặng lẽ, kín kẽ, giữ người bằng những điều rất nhỏ. Những con đường đất còn ẩm sau mưa, bóng tối xuống sớm hơn giờ quen thuộc, hay ánh mắt trẻ con nhìn người lớn không dè chừng.

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Viết về tội ác không chỉ là tái hiện hành vi phạm pháp, mà là đối diện với những vùng xám của quyền lực, trí tuệ và nhân tâm. Trong cuộc đối thoại thẳng thắn này, nhà văn - Trung tá Vũ Liêm nhìn lại tiểu thuyết “Tội ác sau khe cửa” như một thử nghiệm nhiều tham vọng, đó là truy nguyên động cơ phạm tội, đặt người sáng tạo trước giới hạn đạo đức của chính mình, và phơi bày những ranh giới mong manh giữa tưởng tượng nghệ thuật, nghiệp vụ điều tra và đời sống thật.

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Nhớ về quãng thời gian “tòng phu” ra Côn Đảo, bà Tư rổn rảng: Năm 1981 cô ra đây theo ổng thì có một đứa con trai rồi, tên là Thọ, sinh năm 1977; hiện nay là bác sĩ bệnh viện đặc khu Côn Đảo. Năm 1982, sinh con trai thứ hai là Nghiệp, năm 1983 thì sinh một cô con gái. Đến giờ các con cũng lập gia đình, sinh sống gần đây. Cô chú có 6 đứa cháu nội ngoại. Vậy là nhà cô đến giờ có ba đời ở Côn Đảo rồi đó.

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

"Cỏ xanh đời thép"của Tống Phước Bảo, viết về nữ điệp báo Nguyễn Thị Thảo - Sáu Thảo, là cuốn sách cố gắng trả lại hơi ấm của người, cho một thân phận đã đi qua chiến tranh như một ngọn cỏ mọc trên vùng đất nhiều lần cháy rụi. Từ giọt nước mắt của biên tập viên đầu tiên đọc bản thảo, cho đến những đêm tác giả bật băng ghi âm, ngồi một mình với lời kể của cô Sáu, cuốn sách được sinh ra trong thứ thinh lặng rất dài, rất sâu.

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Từng là ông trùm hip-hop, tài sản tỷ đô, tiệc tùng cùng sao hạng A, và rồi một ngày, tất cả sụp đổ, không phải vì một bản nhạc dở, mà vì những bí mật đen tối giấu kín suốt 4 thập kỷ. Đó là Sean "Diddy" Combs, người từng được ca tụng như "biểu tượng sống của giấc mơ Mỹ", nay đang là phạm nhân số 45388-509 ở nhà tù liên bang Fort Dix, New Jersey (Mỹ). Diddy đã tự hủy bằng những bí mật mà chính anh ta tạo ra. Đó không chỉ là việc một cá nhân sa ngã, mà là lời cảnh tỉnh cho cả Hollywood, nơi công lý thường chỉ lên tiếng sau khi nhạc đã tắt.

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Có những câu chuyện mà nếu chỉ đọc lướt, người ta dễ tưởng đó là kịch bản của một bộ phim tội phạm xuyên biên giới: một nhà báo trẻ rời quê hương với khát vọng đổi đời, rồi trượt dài vào những căn nhà trồng cần sa trên đất Úc và kết thúc bằng bản án lặng lẽ sau song sắt. Nhưng ở Tô Giang, bóng tối không phải dấu chấm hết.

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Ở tuổi gần 90, GS Trần Thanh Vân vẫn minh mẫn và mang nhiều tâm huyết với sự nghiệp khoa học của nước nhà. Hơn 30 năm trước, dù có một sự nghiệp đồ sộ và danh tiếng trong giới nghiên cứu khoa học thế giới, GS Trần Thanh Vân cùng vợ vẫn chọn quay về Việt Nam khi đó còn rất nhiều khó khăn để cống hiến.

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Có nhiều trường hợp vì di chứng của tai nạn thương tích, đột quỵ, bệnh mãn tính… khiến cuộc đời họ những tưởng sẽ phải gắn chặt với xe lăn, giường bệnh, chịu cảnh tàn phế. Nhưng điều trị phục hồi chức năng (PHCN) đã giúp họ có được sự tái sinh kỳ diệu.

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Hành quân xa dẫu qua nhiều gian khổ/ Vai vác nặng ta đã đổ mồ hôi/ Mắt ta sáng, chí căm thù, bảo vệ đồng quê ta tiến bước/ Đời chúng ta, đâu có giặc là ta cứ đi”… Ca từ giản dị, ngắn gọn, nhịp điệu tựa như bước chân đầy khí thế xung trận trong bài hát “Hành quân xa” do nhạc sĩ Đỗ Nhuận sáng tác năm 1953 đã trở thành hành khúc của người lính trong những năm kháng chiến chống Pháp.

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Tham gia Đội tuyển Bộ Công an tại cuộc thi bắn tỉa quốc tế “Phong Nhẫn 2025”, Trung đoàn Đặc nhiệm - Bộ Tư lệnh Cảnh vệ đóng góp 2 xạ thủ chủ lực thi đấu chính thức là Thiếu tá Phạm Hùng Trường và Đại úy Lê Văn Phương đã xuất sắc giành Huy chương vàng nội dung thi đấu đồng đội, phối hợp tác chiến.

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

Tôi vẫn gọi NSND Phạm Thị Thành là một bông hoa hướng dương, bởi bà đã sống một cuộc đời rực rỡ, tận hiến cho sân khấu - nghệ thuật nước nhà. Bà là một nữ đạo diễn đầu tiên của sân khấu Việt Nam đương đại. NSND Phạm Thị Thành đã trút hơi thở cuối cùng ở tuổi 84, nhưng ánh hào quang bà để lại trên bầu trời sân khấu - nghệ thuật nước nhà sẽ vẫn còn…

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

95 tuổi đời, 75 tuổi Đảng, Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Văn Lai vẫn khỏe mạnh. Giọng nói sang sảng, tinh thần mẫn tiệp, chân bước chậm nhưng vững chãi, ông vẫn tích cực tham gia các hoạt động xã hội, tham gia nhiều sự kiện, hội thảo do Bộ Công an tổ chức.

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Ngày 16/9, đạo diễn kiêm diễn viên nổi tiếng người Mỹ Robert Redford đã qua đời ở tuổi 89 khi đang ngủ tại nhà riêng trên dãy núi Utah. Redford là "gã khổng lồ của điện ảnh Mỹ" và đã góp phần định hình Hollywood thập niên 1970 khi đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nền điện ảnh độc lập Mỹ khi đồng sáng lập Liên hoan phim Sundance - bệ phóng cho nhiều bộ phim nổi tiếng.

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Ông là một trong 4 gương mặt của “Bộ tứ sông Hồng”, cùng với nhạc sĩ Trần Tiến, nhạc sĩ Phó Đức Phương, nhạc sĩ Nguyễn Cường làm nên diện mạo của âm nhạc Việt Nam thập niên 90.