Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

Lần đầu trở về Việt Nam sau gần 20 năm định cư ở Pháp, kiến trúc sư (KTS) Hồ Thiệu Trị đã tạo ra tiếng vang với công trình trùng tu Nhà hát lớn Hà Nội (1995-1997). Trong khoảng 3 thập niên vừa qua, ông và cộng sự đã có nhiều công trình với phong cách kiến trúc đặc trưng, giàu tính thẩm mỹ trên mảnh đất hình chữ S.

Năm 2025, công trình Trụ sở Bộ Công an tại 96 Nguyễn Du do ông thiết kế tạo dấu ấn đặc biệt. Hầu hết, những công trình xây dựng của lực lượng CAND với thiết kế mang thương hiệu Hồ Thiệu Trị đều có những đường nét, phong cách kiến trúc riêng, hài hòa với cảnh quan và mang hơi thở hiện đại.

1. Tháng 8/2025, Dự án Trụ sở Bộ Công an ở 96 Nguyễn Du - Công trình trọng điểm, điển hình cho tiến trình hiện đại hóa cơ sở vật chất của Bộ Công an theo tinh thần Nghị quyết số 12 của Bộ Chính trị - khánh thành. Công trình với phong cách kiến trúc hiện đại kết hợp tân cổ điển (neoclassical) là điểm nhấn trong khu vực.

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị -2
Kiến trúc sư Hồ Thiệu Trị và Đại tá Trịnh Bá Quý.

Đại tá Trịnh Bá Quý, Phó cục trưởng Cục Quản lý xây dựng và doanh trại - Giám đốc ban quản lý dự án, cho biết KTS Hồ Thiệu Trị chính là linh hồn trong thiết kế công trình này. Cũng qua kết nối của anh, tôi đã được gặp và trò chuyện với vị KTS mà mình nghe danh và ngưỡng mộ từ lâu.

Ở tuổi 80, KTS Hồ Thiệu Trị toát lên sự mẫn tiệp và lịch thiệp. Đứng bên mô hình lưu niệm công trình Trụ sở 96 Nguyễn Du, ông cho biết, thiết kế công trình được lấy ý tưởng từ hình ảnh Công an hiệu, tổng thể công trình là là một khối hình trụ đơn giản mạnh mẽ, ẩn bên trong là ngôi sao vàng năm cánh, biểu tượng của dân tộc Việt Nam. Công trình được bao quanh bằng những hàng cột khỏe khoắn nhưng tinh tế, hiện đại, biểu đạt cho cho sự trang nghiêm, có hàng ngũ và một sự tĩnh lặng cần thiết cho mặt đứng công trình.

Sự giản dị, gần gũi với môi trường làm việc, thân thiện với tự nhiên là tinh thần chung của thiết kế và thẩm mỹ của toàn bộ không gian. Trong khối tròn ở giữa, có các phân khu chức năng quan trọng như hội trường 700 chỗ, phòng hội thảo 250 chỗ, phòng đa năng, đặc biệt là đại sảnh bề thế với diện tích 1.450m2 và một sân bay trực thăng trên mái. Ý tưởng đặc biệt của cho công trình mang đến một cảm nhận đồng nhất về sự uy nghi, trang nghiêm, chuyên chính và trường tồn của trụ sở cơ quan chấp pháp quan trọng bậc nhất cả nước.

Đồng thời, công trình cũng không phá vỡ không gian có giá trị lịch sử của khu vực, hợp lý về công năng, tổ chức không gian, tôn trọng cảnh quan thiên nhiên, ổn định của môi trường. Trong gần 2 năm, ông và các cộng sự đã thiết kế, giám sát tác giả với tinh thần trách nhiệm cao để công trình được hoàn thành tuân thủ yêu cầu thiết kế đề ra.

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị -0
Hai khối nhà tại Trụ sở Bộ Công an ở 96 Nguyễn Du.

“Lợi điểm của công trình là tiếp giáp với 4 mặt đường: Yết Kiêu, Lê Duẩn, Nguyễn Du, Hàng Lọng, trong đó cổng chính của trụ sở quay ra đường Nguyễn Du. Tại góc Lê Duẩn - Hàng Lọng, tôi đề xuất làm nhà khách cao 15 tầng có hình khối trụ tam giác với chức năng tiếp đón CBCS lưu trú, là điểm nhấn cho công trình về hướng đường Lê Duẩn.

Nhìn tổng thể công trình có một khối nhà văn phòng hình trụ tròn, ẩn trong là hình ngôi sao năm cánh, khối nhà khách hình tam giác phía mặt đường Lê Duẩn, với kiến trúc hiện đại, thân thiện với môi trường. Đây là công trình có thiết kế kiến trúc đặc biệt, có 4 mặt tiền nên nổi bật, là điểm nhấn kiến trúc của khu vực. Nhìn từ ngoài vào, người ta cảm nhận được sự ấn tượng của công trình với lối kiến trúc mang tính chất hiện đại, đẳng cấp và tính thẩm mỹ cao”, KTS Hồ Thiệu Trị chia sẻ.

Đề cập đến ảnh hưởng của phong cách kiến trúc Pháp tại công trình này, ông cho biết, thành phố Hà Nội có nhiều công trình cổ của Pháp; những công trình này có những hàng cột đứng, cao. Những biểu trưng của phong cách kiến trúc này cũng được đưa vào công trình nhưng hiện đại và phù hợp với kiến trúc thế kỷ XXI đương đại.

2. Ngoài công trình Trụ sở Bộ ở 96 Nguyễn Du, KTS Hồ Thiệu Trị và cộng sự đã và đang thiết kế một số công trình xây dựng khác của Bộ Công an. Mỗi thiết kế của ông đều mang dấu ấn riêng và đáp ứng chức năng sử dụng cũng như đường nét kiến trúc, phong cách kiến trúc phù hợp.

Dấu ấn Hồ Thiệu Trị -1
Cổng chính Trụ sở Bộ Công an ở 96 Nguyễn Du.

Công trình trụ sở 30 Trần Bình Trọng được đưa vào sử dụng năm 2023 đã tạo nên điểm nhấn tại ngã ba Trần Bình Trọng - Trần Nhân Tông. KTS Hồ Thiệu Trị cho biết, công trình được thiết kế theo hình dáng tân cổ điển nhưng hiện đại hóa. Cách đấy không xa là trụ sở Cục Đối ngoại ở số 60 Nguyễn Du, đoạn đối diện hồ Thiền Quang lại được ông thiết kế theo phong cách kiến trúc Art Decor (mỹ thuật hiện đại). Với công năng là nơi để tiếp khách nước ngoài, không gian kiến trúc mở thể hiện qua việc không có hàng rào kiên cố, có sự giao lưu giữa không gian hồ Thiền Quang...

Đối với công trình 15 Trần Bình Trọng đang thi công, ông cho biết tòa nhà này lại được thiết kế mang hơi hướng thật hiện đại, đáp ứng khung cảnh và mong muốn hình ảnh kiến trúc mang tính chất hiện đại hóa. Trong khu đất xây dựng công trình này, có khu biệt thự Pháp cũ, phải được bảo tồn nên thiết kế tổng thể đặt ra cần đáp ứng yêu cầu về sự kết nối giữa biệt thự cũ và tòa nhà trụ sở mới. Công trình Trụ sở 45 Phạm Văn Đồng là công trình mạng tính chất mở rộng của Trụ sở 47 Phạm Văn Đồng nên yêu cầu thiết kế phải đảm bảo sự hài hòa, tính nối tiếp về không gian giữa hai công trình và thỏa mãn yêu cầu về chức năng sử dụng.

Chia sẻ về những thiết kế kiến trúc cho các công trình xây dựng trụ sở của lực lượng CAND, KTS Hồ Thiệu Trị nói rằng: “Tôi rất vinh dự khi được tin tưởng để tham gia các công trình của Bộ Công an. Mong muốn cá nhân tôi là có sự đóng góp, cũng như tạo được thế hệ mới về các cơ sở công quyền cũng như cơ sở của Bộ. Vinh dự và trách nhiệm đi đôi với nhau, là điều tôi khắc ghi trong lòng”.

Là người được giao trọng trách làm Giám đốc ban Quản lý dự án Trụ sở Bộ Công an ở 96 Nguyễn Du, Đại tá Trịnh Bá Quý cảm nhận rất rõ ý nghĩa của bản thiết kế cũng như việc triển khai thi công tuân thủ ý tưởng thiết kế của kiến trúc sư, đảm bảo chất lượng công trình, tiến độ thi công và đảm bảo tuyệt đối về an ninh, an toàn lao động. Với việc áp dụng phương án thi công top-down, chỉ sau hơn 18 tháng tập trung nhân lực, vật lực, công trình trọng điểm này đã hoàn thành và được khánh thành đưa vào sử dụng đúng dịp kỷ niệm 80 năm ngày truyền thống lực lượng CAND (19/8/1945 – 19/8/2025).

Mỗi công trình xây dựng được triển khai, là cơ hội để đội ngũ CBCS làm công tác quản lý xây dựng trong CAND lại được làm việc với các KTS danh tiếng, các nhà thầu uy tín để cùng nhau tạo nên những công trình trụ sở hiện đại, mang tính biểu tượng, giàu tính thẩm mỹ. Qua đó, góp phần xây dựng cảnh quan kiến trúc đô thị Hà Nội cũng như không gian làm việc tiện ích, thân thiện. 

KTS Hồ Thiệu Trị sinh năm 1945 tại Rạch Giá, Kiên Giang (nay là An Giang). Ông tốt nghiệp trường Đại học Kiến trúc Sài Gòn năm 1973. Sau đó ông chuyển sang Pháp và nhập quốc tịch ở đó. Năm 1995, Hồ Thiệu Trị trở lại Việt Nam theo lời mời của kiến trúc sư Hoàng Đạo Kính. Đồ án tu bổ Nhà hát lớn Hà Nội của ông được thông qua.

Để bảo vệ thành công phương án trùng tu Nhà hát lớn, KTS Hồ Thiệu Trị đã mất nhiều thời gian tìm kiếm tài liệu về công trình này tại Viện Lưu trữ phương Đông, tỉnh Aixen (Pháp). Sự am tường về kiến trúc Pháp; về quá trình thiết kế, thi công công trình Nhà hát lớn của các KTS người Pháp những năm 1901-1911 và bảo tồn được nét kiến trúc Việt mà phương án trùng tu ông đưa ra đã được Hội đồng chuyên môn lựa chọn. Công trình hoàn thành đã nhận được sự tán thưởng của công chúng và cũng là niềm tự hào trong sự nghiệp của ông.

Cao Hồng

Các tin khác

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Trung tướng, nhà văn Hữu Ước: "Tác phẩm là điều còn lại cuối cùng"

Cũng phải vài lần hẹn, tôi mới gặp được Trung tướng, nhà văn Hữu Ước. Đã hơn 10 năm rời vị trí Tổng Biên tập Báo Công an nhân dân, An ninh thế giới, Văn nghệ công an, nhưng giờ đây, ông vẫn luôn bận rộn với công việc của Chủ tịch Chi hội Nhà văn Công an và sáng tác văn chương, hội họa.

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

"Hà Nội 1987" và hành trình của một người Pháp

Trong gần 4 thập niên, Việt Nam không chỉ là bối cảnh sáng tác, mà dần trở thành một phần đời sống tinh thần của nhiếp ảnh gia Jean-Charles Sarrazin. Cuốn sách ảnh "Hà Nội 1987", ra mắt cuối năm 2025, đã khơi lại dòng ký ức, đưa người đọc trở về những ngày đầu ông gắn bó với mảnh đất này.

Ở lại với A Lưới

Ở lại với A Lưới

Miền rừng A Lưới không phải là nơi người ta đến để tìm những điều vĩ đại. Nó lặng lẽ, kín kẽ, giữ người bằng những điều rất nhỏ. Những con đường đất còn ẩm sau mưa, bóng tối xuống sớm hơn giờ quen thuộc, hay ánh mắt trẻ con nhìn người lớn không dè chừng.

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Nhà văn Vũ Liêm: Chẳng có tội ác nào là ngẫu nhiên

Viết về tội ác không chỉ là tái hiện hành vi phạm pháp, mà là đối diện với những vùng xám của quyền lực, trí tuệ và nhân tâm. Trong cuộc đối thoại thẳng thắn này, nhà văn - Trung tá Vũ Liêm nhìn lại tiểu thuyết “Tội ác sau khe cửa” như một thử nghiệm nhiều tham vọng, đó là truy nguyên động cơ phạm tội, đặt người sáng tạo trước giới hạn đạo đức của chính mình, và phơi bày những ranh giới mong manh giữa tưởng tượng nghệ thuật, nghiệp vụ điều tra và đời sống thật.

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Đất lành của người cựu tù chính trị Côn Đảo

Nhớ về quãng thời gian “tòng phu” ra Côn Đảo, bà Tư rổn rảng: Năm 1981 cô ra đây theo ổng thì có một đứa con trai rồi, tên là Thọ, sinh năm 1977; hiện nay là bác sĩ bệnh viện đặc khu Côn Đảo. Năm 1982, sinh con trai thứ hai là Nghiệp, năm 1983 thì sinh một cô con gái. Đến giờ các con cũng lập gia đình, sinh sống gần đây. Cô chú có 6 đứa cháu nội ngoại. Vậy là nhà cô đến giờ có ba đời ở Côn Đảo rồi đó.

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

Cỏ xanh trên vết xước chiến tranh

"Cỏ xanh đời thép"của Tống Phước Bảo, viết về nữ điệp báo Nguyễn Thị Thảo - Sáu Thảo, là cuốn sách cố gắng trả lại hơi ấm của người, cho một thân phận đã đi qua chiến tranh như một ngọn cỏ mọc trên vùng đất nhiều lần cháy rụi. Từ giọt nước mắt của biên tập viên đầu tiên đọc bản thảo, cho đến những đêm tác giả bật băng ghi âm, ngồi một mình với lời kể của cô Sáu, cuốn sách được sinh ra trong thứ thinh lặng rất dài, rất sâu.

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Phía sau sự sụp đổ của “Đế chế Diddy”

Từng là ông trùm hip-hop, tài sản tỷ đô, tiệc tùng cùng sao hạng A, và rồi một ngày, tất cả sụp đổ, không phải vì một bản nhạc dở, mà vì những bí mật đen tối giấu kín suốt 4 thập kỷ. Đó là Sean "Diddy" Combs, người từng được ca tụng như "biểu tượng sống của giấc mơ Mỹ", nay đang là phạm nhân số 45388-509 ở nhà tù liên bang Fort Dix, New Jersey (Mỹ). Diddy đã tự hủy bằng những bí mật mà chính anh ta tạo ra. Đó không chỉ là việc một cá nhân sa ngã, mà là lời cảnh tỉnh cho cả Hollywood, nơi công lý thường chỉ lên tiếng sau khi nhạc đã tắt.

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Nhà văn Tô Giang: 30 tháng tù, những trang viết đau đớn và giải thưởng văn chương

Có những câu chuyện mà nếu chỉ đọc lướt, người ta dễ tưởng đó là kịch bản của một bộ phim tội phạm xuyên biên giới: một nhà báo trẻ rời quê hương với khát vọng đổi đời, rồi trượt dài vào những căn nhà trồng cần sa trên đất Úc và kết thúc bằng bản án lặng lẽ sau song sắt. Nhưng ở Tô Giang, bóng tối không phải dấu chấm hết.

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Nhà khoa học nặng lòng với quê hương

Ở tuổi gần 90, GS Trần Thanh Vân vẫn minh mẫn và mang nhiều tâm huyết với sự nghiệp khoa học của nước nhà. Hơn 30 năm trước, dù có một sự nghiệp đồ sộ và danh tiếng trong giới nghiên cứu khoa học thế giới, GS Trần Thanh Vân cùng vợ vẫn chọn quay về Việt Nam khi đó còn rất nhiều khó khăn để cống hiến.

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Tái sinh kỳ diệu nhờ phục hồi chức năng

Có nhiều trường hợp vì di chứng của tai nạn thương tích, đột quỵ, bệnh mãn tính… khiến cuộc đời họ những tưởng sẽ phải gắn chặt với xe lăn, giường bệnh, chịu cảnh tàn phế. Nhưng điều trị phục hồi chức năng (PHCN) đã giúp họ có được sự tái sinh kỳ diệu.

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Ai là nguyên mẫu nhân vật trong bài hát “Hành quân xa”

Hành quân xa dẫu qua nhiều gian khổ/ Vai vác nặng ta đã đổ mồ hôi/ Mắt ta sáng, chí căm thù, bảo vệ đồng quê ta tiến bước/ Đời chúng ta, đâu có giặc là ta cứ đi”… Ca từ giản dị, ngắn gọn, nhịp điệu tựa như bước chân đầy khí thế xung trận trong bài hát “Hành quân xa” do nhạc sĩ Đỗ Nhuận sáng tác năm 1953 đã trở thành hành khúc của người lính trong những năm kháng chiến chống Pháp.

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Chuyện nghề của một xạ thủ bắn tỉa quốc tế

Tham gia Đội tuyển Bộ Công an tại cuộc thi bắn tỉa quốc tế “Phong Nhẫn 2025”, Trung đoàn Đặc nhiệm - Bộ Tư lệnh Cảnh vệ đóng góp 2 xạ thủ chủ lực thi đấu chính thức là Thiếu tá Phạm Hùng Trường và Đại úy Lê Văn Phương đã xuất sắc giành Huy chương vàng nội dung thi đấu đồng đội, phối hợp tác chiến.

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

NSND Phạm Thị Thành: Hoa hướng dương đã đi về phía mặt trời

Tôi vẫn gọi NSND Phạm Thị Thành là một bông hoa hướng dương, bởi bà đã sống một cuộc đời rực rỡ, tận hiến cho sân khấu - nghệ thuật nước nhà. Bà là một nữ đạo diễn đầu tiên của sân khấu Việt Nam đương đại. NSND Phạm Thị Thành đã trút hơi thở cuối cùng ở tuổi 84, nhưng ánh hào quang bà để lại trên bầu trời sân khấu - nghệ thuật nước nhà sẽ vẫn còn…

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

“Chiến trường và quê hương” của lão tướng U100

95 tuổi đời, 75 tuổi Đảng, Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Văn Lai vẫn khỏe mạnh. Giọng nói sang sảng, tinh thần mẫn tiệp, chân bước chậm nhưng vững chãi, ông vẫn tích cực tham gia các hoạt động xã hội, tham gia nhiều sự kiện, hội thảo do Bộ Công an tổ chức.

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Robert Redford: Người định hình Hollywood

Ngày 16/9, đạo diễn kiêm diễn viên nổi tiếng người Mỹ Robert Redford đã qua đời ở tuổi 89 khi đang ngủ tại nhà riêng trên dãy núi Utah. Redford là "gã khổng lồ của điện ảnh Mỹ" và đã góp phần định hình Hollywood thập niên 1970 khi đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nền điện ảnh độc lập Mỹ khi đồng sáng lập Liên hoan phim Sundance - bệ phóng cho nhiều bộ phim nổi tiếng.

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Nhạc sĩ Dương Thụ: Những giấc mơ dài

Ông là một trong 4 gương mặt của “Bộ tứ sông Hồng”, cùng với nhạc sĩ Trần Tiến, nhạc sĩ Phó Đức Phương, nhạc sĩ Nguyễn Cường làm nên diện mạo của âm nhạc Việt Nam thập niên 90.

Xa rồi cây trúc nhỏ trước gió

Xa rồi cây trúc nhỏ trước gió

Năm 1951, khi mới 12 tuổi, cậu bé Đỗ Đình Triệu (tức Chiểu) đã rời quê nhà Hòa Xá (Ứng Hòa, Hà Tây xưa) vào Sài Gòn; 17 tuổi, đi du học rồi trở thành một nhà khoa học vật lý tên tuổi ở nước Pháp. Vậy mà khi trở về cố hương sau ngày thống nhất đất nước, ông vẫn biết đến điển tích “Chiếc gậy Trường Sơn” và tự hào mình là người con của quê hương chiếc gậy Trường Sơn rất nổi tiếng nhờ bài hát cùng tên do nhạc sỹ Phạm Tuyên sáng tác vào năm 1967…