Nga - Trung Quốc gia hạn hiệp ước chiến lược

Cuối tháng 6-2021, Nga và Trung Quốc đã gia hạn Hiệp ước láng giềng hữu nghị và hợp tác Trung - Nga, vốn được ký từ năm 2001. Việc gia hạn hiệp ước này đã thể hiện sự thống nhất về quan điểm của 2 nước, chỉ 2 tuần sau khi Hội nghị thượng đỉnh NATO ra tuyên bố bất lợi về phía Trung Quốc. Trong khuôn khổ hiệp ước, các mối liên hệ quân sự của Trung Quốc và Nga thời gian qua cũng gây những chú ý nhất định.

Tổng thống Nga Vladimir Putin ca ngợi hiệp ước là "văn bản pháp lý quốc tế cơ bản, đóng vai trò ổn định trong các vấn đề toàn cầu", trong khi Chủ tịch Trung quốc Tập Cận Bình gọi đó là "ví dụ sinh động về việc xây dựng một kiểu quan hệ quốc tế và cộng đồng mới, với một tương lai chung cho nhân loại". Mặc dù hiệp ước này không ràng buộc 2 nước thành một liên minh nhưng nó phác thảo những quan ngại chung của cả 2 về trật tự toàn cầu hiện tại và vạch ra một khuôn khổ để hợp tác trong việc cải tổ trật tự đó. Năm 2001, hiệp ước này được ký trong hoàn cảnh NATO ném bom Nam Tư (cũ) và đánh thẳng vào Đại sứ quán Trung Quốc ở Belgrade.

Quan hệ đối tác chiến lược

Vào năm 2019, Bắc Kinh và Moscow đã nâng cấp quan hệ lên cấp độ đối tác cao nhất trong hệ thống quan hệ ngoại giao của Trung Quốc - quan hệ đối tác chiến lược toàn diện về phối hợp cho kỷ nguyên mới. Việc nâng cấp này đã cam kết việc hợp tác trong các vấn đề quốc tế quan trọng, từ quản trị toàn cầu đến các vấn đề quốc phòng và an ninh.

Nga - Trung Quốc gia hạn hiệp ước chiến lược -0
Binh sĩ Trung Quốc và Nga thực hiện nghi lễ giao hảo.

Nga và Trung Quốc cùng nhất trí rộng rãi về cách tiếp cận của họ đối với nhiều vấn đề lớn, từ không gian mạng đến quản trị toàn cầu, vấn đề nhân quyền và kinh tế. Nhưng, đứng đầu danh sách là sự phản đối chung đối với trật tự quốc tế dựa trên luật lệ do phương Tây dẫn dắt. Mối quan hệ xấu đi giữa Trung Quốc và phương Tây khiến những điểm chung này trở nên nổi bật. Chẳng hạn như việc các quan chức Nga và Trung Quốc bị trừng phạt theo chế độ trừng phạt nhân quyền toàn cầu mới của EU, đã gây ra phản ứng mạnh mẽ từ cả Bắc Kinh và Moscow.

Trên thực tế, Trung Quốc và Nga đã tăng cường hợp tác trong những năm gần đây. Họ đã thể hiện mối quan hệ quân sự chặt chẽ của mình bằng các cuộc tập trận chung, cũng như hợp tác tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc để ngăn chặn các biện pháp nhằm vào chính họ hoặc các nước đối tác. Mối quan hệ kinh tế giữa hai quốc gia vẫn bền chặt. Nga vẫn là nhà cung cấp vũ khí hàng đầu cho Trung Quốc, vì các hạn chế buôn bán vũ khí đang ngăn cản khả năng tiếp cận của Bắc Kinh với các thị trường khác. Hợp tác cũng được mở rộng sang lĩnh vực khoa học và công nghệ. Đầu năm 2021, Bắc Kinh và Moscow đã công bố các dự án xây dựng một trạm nghiên cứu Mặt trăng chung và hợp tác về năng lượng hạt nhân. Trung Quốc và Nga cũng đã cam kết hợp tác về bảo mật dữ liệu và có những thông tin rằng họ có thể ngày càng phối hợp hành động chiến lược, thậm chí chia sẻ thông tin tình báo.

Và hiển nhiên, hợp tác quân sự Trung - Nga, sự liên kết trong các ý tưởng về quản trị toàn cầu và sự phối hợp ngày càng tăng giữa 2 bên trong các vấn đề khác liên quan đến châu Âu và NATO - từ chiến tranh hỗn hợp và thông tin giả đến các vấn đề kiểm soát vũ khí hoặc sự hiện diện của họ ở Bắc Cực - đã khiến phương Tây lo ngại.

Những giới hạn

Tuy nhiên, mối quan hệ này không phải là một liên minh chính thức. Có những giới hạn rõ ràng cho những gì mà mỗi bên sẽ làm cho bên kia. Chẳng hạn như Trung Quốc đã từ chối ủng hộ công khai việc Nga sát nhập Crimea và cho đến nay Moscow vẫn giữ vững lập trường không can dự vào hành vi của Trung Quốc ở Biển Đông hoặc các mối quan hệ giữa hai bờ eo biển Đài Loan. Có một sự thiếu ăn khớp về lợi ích. Trong khi nền kinh tế của Trung Quốc tiếp tục phát triển và ảnh hưởng toàn cầu của Bắc Kinh đang gia tăng thì nền kinh tế Nga lại đang trì trệ và bị cản trở bởi sự kém hiệu quả sẽ dần làm giảm ảnh hưởng toàn cầu của Moscow.

Tình trạng hỗn loạn tại Afghanistan có khả năng cung cấp một ví dụ ban đầu về việc liệu các tham vọng địa chính trị của Nga và Trung Quốc có làm suy yếu liên minh chống lại phương Tây của họ hay không. Bắc Kinh và Moscow cùng quan ngại về Afghanistan: Cả hai cùng đều tìm cách duy trì sự ổn định và ngăn chặn các mối đe dọa an ninh tràn vào lãnh thổ của mình, cùng thống nhất trong việc chỉ trích sự can thiệp của Mỹ tại Afghanistan. Và cũng ngay lập tức có những dấu hiệu cho thấy cả hai cùng đang theo đuổi các chương trình nghị sự cạnh tranh: Cả Moscow và Bắc Kinh đều vội vã đưa ra các tuyên bố song phương với Taliban.

Tuy vậy, mặc dù vẫn còn những giới hạn chưa thể vượt qua nhưng hợp tác Trung - Nga đang đặt ra những thách thức rõ ràng đối với châu Âu và rộng hơn là đối với phương Tây. Bắc Kinh và Moscow đang giúp khuếch đại thông điệp của nhau và thúc đẩy các khái niệm tương tự về quản trị toàn cầu, đe dọa trật tự quốc tế dựa trên luật lệ. Việc Nga bán vũ khí và công nghệ quân sự tiên tiến cho Trung Quốc đang giúp nước này lấp đầy một số lỗ hổng về trang thiết bị và tiến tới mục tiêu trở thành quân đội đẳng cấp thế giới.

Rõ ràng, phương Tây, đặc biệt là châu Âu, đang muốn tìm cách phân tách mối quan hệ này trên nền tảng quan hệ có tính lịch sử với Nga. Tuy nhiên, cho dù là vì lý do gì đi nữa thì một mối quan hệ chỉ có thể bị tan rã bởi một mối quan hệ khác hiệu quả hơn, có lợi hơn chứ không thể dùng sức ép nào khác. Và điều này có thể tốt cho phần còn lại của thế giới.

Ngọc Lan (tổng hợp)

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?