Nga tham vọng trở lại châu Phi

Sau một thời kì tương đối xa lánh châu Phi, giờ là thời điểm Moscow trở lại lục địa này. Nước Nga đang không ngừng mở rộng quan hệ ngoại giao với các nước và châu Phi được xem là một trong những ưu tiên hàng đầu.

Tuần trước, Ngoại trưởng Nga Serguei Lavrov đã có chuyến công du đến 5 nước châu Phi (Angola, Namibia, Mozambique, Zimbabwe và Éthiopia). Tại những nơi dừng chân, Ngoại trưởng Serguei Lavrov không chỉ gặp gỡ các đồng nhiệm mà còn cả nguyên thủ các quốc gia này.

Theo nhận xét của Sputnik, điều này cho thấy chuyến thăm của ông Lavrov có một tầm quan trọng rất lớn đối với các nước châu Phi. Trước khi bay sang Angola - trạm dừng chân đầu tiên - Ngoại trưởng Nga tuyên bố rằng châu Phi là một phần trong những ưu tiên hàng đầu của chính sách đối ngoại Nga hiện nay.

Trong thời kì Xôviết, nhất là tại thời điểm Chiến tranh Lạnh xảy ra, mối quan hệ giữa Nga và châu Phi rất tốt. Nhưng sau khi Liên Xô tan rã, quan hệ giữa Nga và châu Phi suy giảm nhanh chóng.

Trước đó, Liên Xô đã có những hỗ trợ rất quan trọng cho các quốc gia châu Phi, nhất là trong thời kì giải phóng thuộc địa tại các quốc gia này. Dĩ nhiên, tất cả các viện trợ này đều có những điều kiện địa chính trị đi kèm vì trong bối cảnh Chiến tranh Lạnh, các phe phái đều muốn lôi kéo đồng minh của nhau. Do đó sẽ hoàn toàn sai lầm khi nói rằng Nga không có lợi ích gì khi hỗ trợ các quốc gia châu Phi. Ngược lại, mối quan hệ liên minh này đã giúp làm tăng tầm ảnh hưởng về chính trị, văn hóa, quân sự cũng như thương mại của Liên Xô đối với các quốc gia này.

Trang sử về những năm tháng tự do của chủ nghĩa thân phương Tây đã bước sang trang mới, bây giờ là thời điểm để làm mới lại các mối quan hệ. Nếu nói các nước trong khu vực Á-Âu và Trung Đông là mối quan tâm hàng đầu của Nga, thì châu Phi và Mỹ Latinh là một phần không thể thiếu trong dự án lớn của Moscow trên trường quốc tế.

Theo nhận định của Sputnik, mặc dù chuyến thăm tuần trước của Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đến các nước châu Phi đã được chuẩn bị từ rất lâu trước đó nhưng giờ là thời điểm lý tưởng nhất: khi quan hệ giữa Nga với châu Âu và Mỹ đang suy giảm mạnh mẽ, giờ là lúc Moscow cải thiện mối quan hệ với châu Phi.

Moscow có rất nhiều lợi thế: trong quá khứ, châu Phi chưa bao giờ là thuộc địa của Nga. Hơn thế nữa, Liên Xô còn cung cấp nguồn viện trợ rất lớn, ủng hộ phong trào giải phóng dân tộc của các quốc gia tại châu lục này, giúp họ đấu tranh chống lại chủ nghĩa thực dân và chủ nghĩa thực dân kiểu mới.

Ngoại trưởng Nga Serguei Lavrov tổ chức họp báo cùng lãnh đạo Ủy ban Liên minh châu Phi ngày 9-3 tại Éthiopia. Ông Lavrov khẳng định Nga ủng hộ châu Phi có đại diện trong Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc.
Ngoại trưởng Nga Serguei Lavrov tổ chức họp báo cùng lãnh đạo Ủy ban Liên minh châu Phi ngày 9-3 tại Éthiopia. Ông Lavrov khẳng định Nga ủng hộ châu Phi có đại diện trong Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc.

Bên cạnh đó, cũng phải nhắc đến sự quan tâm đáng kể của Nga trong việc tham gia công tác đào tạo các chuyên gia cho châu Phi, hay việc mời hàng nghìn sinh viên người châu Phi đến và học tại các trường đại học của Liên Xô. Rất nhiều cựu học sinh hiện nay giữ các chức vị quan trọng tại các quốc gia trên lục địa này.  Cho đến tận ngày hôm nay, tất cả điều này vẫn chưa bị lãng quên.

Mặt khác, chính sách hiện nay của Nga đã thu hút được sự quan tâm của nhiều người dân tại châu Phi. Biết rằng, chính sách đối ngoại của Moscow dựa trên ba trụ cột đó là: hợp tác trên tinh thần tôn trọng luật pháp quốc tế, tôn trọng chủ quyền của các quốc gia, cũng như các giá trị và truyền thống lịch sử của họ. Và cuối cùng là sự ủng hộ của Nga trong khái niệm về thế giới đa cực.

Châu Phi cũng thể hiện rõ ràng rằng họ mong muốn Nga nối lại quan hệ với châu Phi. Nước Nga hiện cũng có cùng mong muốn như vậy, nên hiện tại họ đang triển khai các hành động cụ thể.

Mối quan hệ đồng minh chiến lược trong quá khứ đang giúp tăng cường củng cố quan hệ giữa Nga với Algerie, cả trong việc hợp tác về mặt quân sự-kỹ thuật và dân sự. Nga cũng đang chuẩn đàm phán về việc thành lập đối tác tự do thương mại với Macroc. Trong tương lai gần, các nhà máy điện hạt nhân sẽ được Nga xây dựng tại Nam Phi và Ai Cập (việc xây dựng khu vực tự do thương mại với Ai Cập vẫn còn đang trong giai đoạn thảo luận).

Bên cạnh đó, Nga còn xuất khẩu ngũ cốc sang nhiều quốc gia tại châu lục này trong thời điểm sản lượng ngũ cốc của Nga đang phá kỉ lục. Việc hợp tác trong lĩnh vực khai thác hầm mỏ, cũng như giáo dục đang giúp Nga thu hút thêm nhiều du học sinh từ các quốc gia châu Phi. Cuối cùng các dự án mới của Nga tại Equatorial Guinea, Uganda, Burundi, Zambia, Zimbabwe cũng đang được khởi động.

Đầu tháng 2-2018, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Phó Chủ tịch của Ban Giám đốc Uralkali - công ty sản xuất và xuất khẩu các loại phân bón lớn nhất nước Nga, ông Dmitri Mazepine đã tới châu Phi để gặp gỡ 2 Tổng thống Edgar Lungu của Zambia và Emmerson Mnangagwa của Zimbabwe. Trong các cuộc gặp trên, hai bên đã đưa ra quyết định thành lập một trung tâm của Nga tại châu Phi để trực tiếp cung cấp phân bón từ công ty Nga cho người tiêu dùng tại châu Phi.

Cần biết rằng, nhu cầu phân bón tại châu Phi không ngừng tăng cao, dự kiến trong các năm tới sẽ tăng nhiều hơn. Một doanh nhân người Nga đã đưa ra ví dụ, sản lượng phân bón được phân phối của công ty Uralkali tại Đông Nam Phi hiện nay khoảng gần 100 ngàn tấn/năm. Nhưng trong thời gian ngắn, con số này sẽ tiếp tục tăng lên đến 500-600 ngàn tấn/năm.

Sự hợp tác giữa Nga với Zambia và Zimbabwe (cùng với các quốc gia khác tại châu Phi) sẽ giúp giảm đáng kể giá phân bón cho người nông dân ở châu Phi, bằng việc loại bỏ các nhà phân phối trung gian. Những nhà phân phối trung gian này bán phân bón với giá thành từ 450 đến 500 USD/tấn. Việc thành lập trung tâm phân phối trong khu vực và trực tiếp giao hàng đến các cảng ở châu Phi giúp giảm tới 250- 300USD/tấn.

Giờ mới chỉ giai đoạn đầu tiên trong quá trình Nga trở lại châu Phi. Từ sau khi Liên Xô tan rã, lợi ích tương hỗ giữa Nga và châu Phi chưa bao giờ quan trọng như hiện nay.

M.T. (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.