Nắng nóng bất thường “thiêu đốt” Bắc Bán cầu

Trong khi cuộc chiến chống COVID-19 chưa ngã ngũ, nhiều nước quốc gia ở Bắc Bán cầu phải cùng lúc đương đầu với các hình thức thời tiết cực đoan do biến đổi khí hậu như nắng nóng bất thường, bão lũ… cướp đi sinh mạng của hàng trăm người dân.

British Columbia lâu nay được biết đến là bang có khí hậu ôn hòa và dễ chịu bậc nhất ở Canada vào mùa hè, thế nhưng nơi này tuần vừa đã liên tiếp ghi nhận những kỷ lục mới về nhiệt độ do ảnh hưởng của hiện tượng “vòm nhiệt” tại khu vực Tây Bắc Thái Bình Dương, Guardian ngày 5/7 thông tin. 

Theo quan chức bang miền Tây Canada này, British Columbia đã ghi nhận tới 719 ca thiệt mạng liên quan đến thời tiết nắng nóng, có lúc vượt 50 độ C, chỉ trong vòng một tuần, gấp 3 lần số ca thiệt mạng vì cùng lý do những năm trước đó. Nắng nóng quá mức cũng khiến đường dây điện bị hỏng, mặt đường nhựa bị hư hại và các đám cháy rừng bùng lên. Thị trấn Lytton nhỏ bé với khoảng gần 300 dân và cách thành phố Vancouver khoảng 250km về phía Đông Bắc gần như bị “xóa sổ” khi lửa cháy rừng đã thiêu trụi 90% nhà cửa và công trình trong thị trấn. Toàn bộ người dân nơi đây đã phải rời bỏ nhà cửa đi sơ tán khẩn. Miền Tây Canada hiện còn phải đối phó trên 200 vụ cháy rừng khác, với đủ quy mô lớn nhỏ.

Người Iraq đứng dưới vòi phun sương để hạ nhiệt trong mùa hè nắng nóng kỷ lục. Ảnh: Getty Images.
Người Iraq đứng dưới vòi phun sương để hạ nhiệt trong mùa hè nắng nóng kỷ lục. Ảnh: Getty Images.

Cách đó không xa, miền Tây Bắc nước Mỹ cũng đang hứng chịu tình cảnh tương tự. Nắng nóng buộc hàng loạt trường học và doanh nghiệp đóng cửa. Các điểm xét nghiệm COVID-19 và tiêm chủng lưu động phải ngừng hoạt động. Nhiều bang như Oregon, Washington ghi nhận mức nhiệt cao chưa từng thấy kể từ năm 1940, ảnh hưởng tới hoạt động chào mừng Quốc khánh 4/7. Japan Times dẫn số liệu của Oregon xác nhận ít nhất 63 công dân tại bang này đã thiệt mạng vì nóng bức. Cùng lúc đó, các bang Đông Nam nước Mỹ lại đang phải căng mình đón siêu bão Elsa-cơn bão nhiệt đới đầu tiên ở Đại Tây Dương tấn công nước Mỹ trong năm nay, với sức gió hơn 100km/h, dự báo có thể gây thiệt hại tại các khu ven biển.

Ngoài Mỹ và Canada, nhiều nước khác ở Bắc Bán cầu những tuần qua cũng phải căng mình ứng phó với thời tiết cực đoan, trong bối cảnh cuộc chiến chống COVID-19 còn chưa ngã ngũ. Thủ đô Moscow của Nga đã vừa trải qua tháng 6 nóng nhất trong 120 năm sau khi nhiệt độ trung bình chạm mốc 34,7 độ C. “Nguyên nhân là do biến đổi khí hậu toàn cầu”, Marina Makarova, chuyên gia của Roshydromet, nói. Cyprus, quốc đảo châu Âu trên Địa Trung Hải, ngày 4/7 phải cầu viện các quốc gia láng giềng, sau khi một đám cháy rừng khổng lồ bùng lên trong thời tiết nắng nóng, khiến ít nhất 4 người chết.

Ở Ấn Độ, cơ quan khí tượng nước này thông báo thời tiết tại thủ đô New Delhi và vùng lân cận là “nắng nóng nghiêm trọng đỉnh điểm”, với mức nhiệt luôn dao động quanh 40 độ C, cao hơn 7 độ so với bình thường. Tại Iraq, chính phủ cho phép người lao động nghỉ ở nhà hôm 1/7 do thời tiết khắc nghiệt. Nhiệt độ tại một số khu vực ở Iraq vượt 50 độ C, khiến cuộc sống của người dân quốc gia Trung Đông này thêm khốn đốn. AFP ngày 3/7 dẫn lời một cư dân tên Ali Karrar cho biết ông thậm chí phải để cậu con trai ngồi vào trong tủ lạnh vài phút để hạ nhiệt. 

Thế nhưng phương pháp này có lúc không thể áp dụng vì hệ thống điện của Iraq liên tục sụp đổ, phần vì nhu cầu cao, phần vì bị Iran cắt bớt nguồn cung điện do nợ tiền điện chưa trả. Cuối tuần vừa qua, các cuộc biểu tình đã nổ ra ở nhiều thành phố của Iraq để phản đối tình trạng cắt điện kéo dài. Tại một số nơi, người biểu tình đã đụng độ lực lượng an ninh, khiến nhiều người bị thương.

Mùa hè ở Bắc Bán cầu chỉ mới bắt đầu. Dữ liệu tổng hợp từ hơn 36.000 trạm khí tượng trên toàn cầu cho thấy Trái đất đang ấm lên liên tục và các hiện tượng thời tiết cực đoan như nắng nóng, mưa lớn sẽ xảy ra thường xuyên, cường độ cao và kéo dài hơn. Các nhà khoa học nhận định, biến đổi khí hậu, với vai trò chính của con người, có trách nhiệm khi các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt xảy ra. 

“Chúng tôi nhận thấy nếu không có sự tác động của con người, thì hầu như nhiệt độ không thể đạt kỷ lục mới như vậy”, nhà khí tượng học tại Văn phòng Khí tượng Anh, Nikos Christidis, kết luận. Được biết, dù nhiều nhà lãnh đạo trên thế giới đã dần thừa nhận biến đổi khí hậu là nguyên nhân chính gây ra các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt hiện nay, nhưng giới chuyên gia vẫn kêu gọi các nhà hoạch định chính sách trên toàn cầu phải có những hành động quyết liệt hơn, thiết thực hơn nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu, với một trong những mục tiêu đã đề ra là giữ nhiệt độ Trái đất không tăng quá 1,5 độ C so với thời kỳ tiền Công nghiệp. 

Sạt lở đất ở Nhật Bản nghi vùi lấp hơn 80 người

Hai ngày sau vụ sạt lở đất xảy ra sau mưa lớn sáng 3-7 tại thành phố Atami, nơi có các khu nghỉ dưỡng suối nước nóng nổi tiếng của Nhật Bản, hơn 1.500 nhân viên cứu hộ nước này mới tìm được 4 thi thể và xác nhận hơn 80 người khác vẫn đang mất tích. Theo giới chức địa phương, vụ sạt lở đã vùi lấp hàng chục ngôi nhà cùng xe cộ và đường sá, tạo ra một “dòng sông bùn” dài 2km. Theo AlJazeera, Nhật Bản hiện đang trong mùa mưa, song tình trạng biến đổi khí hậu và việc bầu khí quyển ấm lên đã gây ra những trận mưa lớn, kéo dài hơn thông thường. “Sạt lở có thể xảy ra lặp đi lặp lại tại cùng một địa điểm ngay cả khi mưa tạnh. Người dân và lực lượng cứu hộ nên duy trì tình trạng báo động”, Takeo Moriwaki, Giáo sư địa kỹ thuật tại Học viện Công nghệ Hiroshima, nói với AFP.

Thiện Nhân

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.