Nạn kỳ thị phụ nữ trong xã hội Do Thái

Người ngoại quốc thường nghĩ Israel, nhà nước theo tín ngưỡng Do Thái chính thống là một quốc gia thực thi triệt để nguyên lý bình đẳng giới tính. Sự bình quyền đã đưa nữ giới lên đỉnh cao quyền lực như cố Thủ tướng Golda Meir (1898-1978), hay cựu Ngoại trưởng Tzipi Livni nay là thủ lĩnh phe đối lập… Nhưng thực tế lại không phải hoàn toàn như vậy.

Theo một bản tường trình tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) họp tại Davos (Thụy Sĩ) vào giữa tháng 1 vừa qua, đã chỉ rõ một điều phi lý là phụ nữ Israel chỉ nhận được 2/3 mức tiền lương so với đồng nghiệp nam giới làm cùng công việc tương tự.

Cho dù nền văn minh nhân loại đã bước sang nửa cuối thập niên thứ 2 của thế kỷ XXI, nhưng người Do Thái thủ cựu vẫn cố ngăn cản sự hòa trộn sắc giới theo quan điểm trọng nam khinh nữ cổ hủ, nhất là tại những tụ điểm công cộng. Hình ảnh gây ấn tượng với du khách là trên các đường phố Jerusalem, địa danh mà nhà nước Israel đơn phương coi là thủ đô của mình không hề thấy các biển quảng cáo có hình ảnh phụ nữ.

Thậm chí ở một vài khu phố mà dân Do Thái chính thống chiếm đa số, người ta còn quy định vỉa hè riêng cho phái yếu, với các tuyến xe buýt công cộng hay cơ sở khám chữa bệnh cũng vậy - đều được phân chia khu vực theo giới tính. Jerusalem là vùng đất nơi người Do Thái chính thống thường quy tụ, cùng số lượng ngày càng tăng song song với tầm ảnh hưởng lên các quyết sách của chính quyền địa phương.

Một phụ nữ thế tục bày tỏ sự phản đối nạn phân biệt giới tính với nhân viên đại diện công lực, trong cuộc xuống đường tuần hành nhân ngày Quốc tế Phụ nữ 8-3 vừa qua ở quận Mea Sharim.
Một phụ nữ thế tục bày tỏ sự phản đối nạn phân biệt giới tính với nhân viên đại diện công lực, trong cuộc xuống đường tuần hành nhân ngày Quốc tế Phụ nữ 8-3 vừa qua ở quận Mea Sharim.

Ở Tel Aviv, đô thị lớn nhất nước tình hình cũng không sáng sủa hơn, tuy rằng thoạt trông thành phố này không khác gì một đô thị phương Tây hiện đại. Người dân Tel Aviv phần lớn là ngoại đạo, hay thế tục - vô thần theo cách gọi của giới linh mục Israel. Nhưng trong tương lai không xa người có đạo sẽ chiếm áp đảo, bởi tỷ lệ sinh đẻ trong sắc dân Do thái chính thống cực cao, với trung bình một gia đình có tới 7 đứa con.

Trong hơn 8,6 triệu công dân Israel hiện nay, một phần theo Do Thái giáo, một phần tin vào các tín ngưỡng truyền thống khác, số còn lại là người thế tục. Từ 9% dân số Israel hiện nay, tới năm 2025 người Do Thái chính thống sẽ chiếm khoảng 15% và trở thành lực lượng tôn giáo đông đảo nhất, có ảnh hưởng nhất lên hệ thống chính trị của nhà nước Israel.

"Họ luôn muốn áp đặt các giáo lý cứng nhắc lên đường lối quốc gia - bà Hanna Kehaya, nhà sáng lập Diễn đàn Koleh chuyên về phụ nữ và tín ngưỡng quả quyết - Họ một mực cự tuyệt sự hòa nhập giữa 2 giới tính trong cộng đồng Do Thái chính thống của mình".

Sự phân biệt giới tính tại Mea Shearim, một trong những khu phố cổ ở Jerusalem thậm chí còn lan tới cả các siêu thị mua bán. Người ta quy định rạch ròi giờ giấc mua sắm dành cho phụ nữ, đồng thời đòi hỏi nữ khách hàng phải ăn mặc chỉn chu như khi đi lễ nhà thờ(!). Còn tại các bệnh viện ở quận Mea Shearim đều có cửa ra vào và phòng chờ riêng phân chia theo giới tính.

"Khởi đầu từ chỗ ngồi trên xe buýt, đến thời gian khống chế khi đi mua đồ trong siêu thị, để rồi sự phân biệt đối xử ngang nhiên hiện diện ngay trên đường phố", Thẩm phán trưởng Dorit Beinisch, nữ Giám đốc đầu tiên của Tòa án Tối cao Israel nói với tâm trạng đầy bức xúc. Bà cũng là vị quan tòa đầu tiên, nhân danh quyền lực tư pháp nhà nước buộc giới hành pháp địa phương phải dỡ bỏ các rào chắn phân định đường đi riêng biệt giữa nam và nữ ở khu vực Mea Shearim, nhất là trong các dịp lễ hội tôn giáo xuyên qua các con phố chật hẹp cùng hàng chục nghìn người tham dự. Nhưng nữ cố vấn chủ chốt Rachel Azariah của Tòa thị chính Jerusalem lại bị Thị trưởng Nir Barkat sa thải, sau khi bà R. Azariah đưa vào nghị trình vấn đề kỳ thị phụ nữ trong phiên họp thường kỳ với giới chức tư pháp thủ đô.

"Jerusalem là một địa danh đặc biệt, vùng đất thiêng của cả người Hồi giáo, Kito giáo lẫn Do Thái giáo, do vậy việc tuân thủ các chủ thuyết chính thống luôn là vấn đề nhạy cảm mang tính cục bộ đối với chính quyền thành phố", Thị trưởng N. Barkat giãi bày với báo giới. Thật là trớ trêu bởi trong lần tranh cử chức danh thị trưởng hơn 9 năm trước, cương lĩnh nổi bật hòng thuyết phục giới cử tri thế tục của ứng viên N. Barkat là giảm thiểu những tác động ngày một tăng của tín ngưỡng Do Thái chính thống, sắc dân chiếm 1/3 trong tổng số gần 900.000 người Jerusalem.

Một trong những sự kiện nổi bật trong năm 2016 vừa qua là dịp khánh thành tuyến đường sắt cao tốc ở thủ đô Israel, được quảng bá như là thành tựu công nghệ của thế kỷ XXI. Nhưng dưới sức ép từ các thế lực cuồng tín, tuyệt nhiên không có một gương mặt phái yếu nào trong các bích chương quảng cáo dán khắp thành phố.

"Chúng tôi thừa hiểu rằng việc quảng bá vẻ đẹp nữ giới tại Jerusalem cũng như ở Bnei Brak, đô thị nghèo nhất Israel và cũng là một trung tâm Do Thái giáo chính thống may lắm chỉ kéo dài được vài tiếng đồng hồ - Ohad Gibli, Giám đốc Tiếp thị của Công ty quảng cáo đa quốc gia khổng lồ Kanaah thổ lộ trên Đài phát thanh Quân đội Israel - Hệ lụy không tránh khỏi ngoài phương tiện hành nghề bị đập phá và thiêu hủy, là sự khơi mào cho làn sóng bạo lực kỳ thị phái giới luôn sẵn sàng bùng phát. Thực ra hình ảnh phụ nữ đã bị loại bỏ ra khỏi cảnh quan chung, theo đúng cả nghĩa bóng lẫn nghĩa đen của từ này".

Trong đợt kết thúc khóa huấn luyện đầu tiên của năm vào giữa tháng 2 vừa qua, 9 tân binh sùng đạo đã tự ý rời bỏ hàng ngũ vì có nữ giới đến hát chào mừng, một hành động mà người Do Thái giáo chính thống cho là kích động những ý nghĩ dung tục.

Kết cục 4 người trong số họ bị loại khỏi danh sách đào tạo sĩ quan, do những binh sĩ này đã không chịu ngỏ lời xin lỗi cấp trên khi bất phục tùng kỷ luật quân đội. Ai cũng biết bản chất thiện chiến của nữ quân nhân Israel, vậy mà 6 nữ hạ sĩ quan thuộc một tiểu đoàn pháo binh phòng thủ bờ biển đồn trú kề hải cảng Haifa, đô thị lớn hàng thứ 3 ở Israel đã được yêu cầu chuyển qua đơn vị khác, trước khi viên tiểu đoàn trưởng mới là người theo đạo Do Thái chính thống tới nhậm chức.

Thay lời kết, lâu nay vẫn tồn tại một nét riêng mang tính đặc thù đạo phái mà ít người nước ngoài để ý, rằng các đài phát thanh tư nhân ở Israel nằm trong vòng cương tỏa của Do Thái giáo không bao giờ phát đi những bài hát do các nữ ca sĩ thực hiện, cũng như tuyệt nhiên không phỏng vấn đối tác là… phụ nữ hòng thể hiện tính kỳ thị bao trùm.

Quang Phú (theo The Observer)

Các tin khác

FBI đã triệt phá chợ đen trực tuyến Silk Road ra sao?

FBI đã triệt phá chợ đen trực tuyến Silk Road ra sao?

Vụ án rửa tiền và vận hành chợ đen mang tên Silk Road (Con đường tơ lụa) là một trong những vụ án lớn nhất liên quan đến đồng tiền Bitcoin được FBI triệt phá, tịch thu hơn 3,3 tỷ USD kèm theo nhiều tranh cãi chưa có hồi kết.

Bóc gỡ băng nhóm đòi nợ thuê “núp bóng” doanh nghiệp

Bóc gỡ băng nhóm đòi nợ thuê “núp bóng” doanh nghiệp

Để thực hiện ý đồ phạm tội, Phạm Văn Hoành mở công ty mua bán nợ để làm bình phong, ký hợp đồng “ma” rồi giao cho đám đàn em đi gây rối, hăm dọa con nợ buộc trả tiền, hưởng phần trăm hoa hồng. Những tưởng với phương thức, thủ đoạn tinh vi của mình sẽ che mắt được cơ quan chức năng, nhưng Hoành đã nhầm bởi toàn bộ hoạt động vi phạm pháp luật của hắn bị cơ quan Công an làm rõ.

An ninh hàng không: Khi mối đe dọa đã đổi chiều vào trong buồng lái

An ninh hàng không: Khi mối đe dọa đã đổi chiều vào trong buồng lái

Sáng ngày 30/9/2026, chuyến bay FZ1073 của flydubai từ Dubai tới Tel Aviv, chở hơn 170 hành khách, đột ngột chúi mũi ở độ cao hàng nghìn mét giữa không trung. Vụ việc sau đó được chính Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu xác nhận là do một phi công muốn “cố tình tìm cách cho máy bay lao xuống đất” nhưng đã được ngăn chặn kịp thời bởi các hành khách đã giúp "ngăn chặn một thảm họa kiểu 11/9". Nhưng chính vụ việc này lại đang làm chúng ta phải nhìn lại vấn đề an ninh hàng không theo cách ngược lại với vụ 11/9.

Vợ chồng nhà tình báo Liên Xô thâm nhập “thánh địa” NATO

Vợ chồng nhà tình báo Liên Xô thâm nhập “thánh địa” NATO

Mikhail Fyodorov (1916-2004) và Galina Ivanovna (1920-2010) là cặp vợ chồng điệp viên nằm vùng đầu tiên của Liên Xô được Cơ quan Tình báo Đối ngoại Nga giải mật. Dù đã hoạt động hiệu quả hơn 15 năm, thông tin về họ đến nay vẫn còn khá ít ỏi. Quốc gia nơi hai người thu thập bí mật chỉ được mô tả chung chung là “một nước Tây Âu nào đó”. Đáng chú ý, năm 1959, vợ chồng Fyodorov đã tuyển mộ thành công một nguồn tin đặc biệt quan trọng ngay tại trụ sở NATO.

Khi các quốc gia Mỹ Latin phải học cách chiến đấu chung

Khi các quốc gia Mỹ Latin phải học cách chiến đấu chung

Trong thời gian qua, trước tình trạng an ninh phức tạp, nhiều quốc gia khu vực Nam Mỹ đã đồng loạt tuyên chiến với các băng đảng tội phạm có tổ chức. Nhưng khi tội phạm xuyên quốc gia ngày càng phát triển, để thực hiện thành công những chiến dịch truy quét lớn, sự chia sẻ thông tin và phối hợp cùng hành động là yêu cầu bắt buộc.

Lật tẩy những “tổng đài” lừa đảo xuyên quốc gia

Lật tẩy những “tổng đài” lừa đảo xuyên quốc gia

Sau khi bị truy quét tại nhiều nước trong khu vực, các nhóm lừa đảo xuyên quốc gia có xu hướng dịch chuyển địa bàn, thuê căn hộ, biệt thự, khách sạn để hoạt động. Những vụ việc vừa bị phát hiện tại Hà Nội, Bắc Ninh, Phú Thọ, TP Hồ Chí Minh… cho thấy thủ đoạn tổ chức ngày càng khép kín, tinh vi; đặt ra yêu cầu siết chặt quản lý cư trú và kịp thời nhận diện những điểm bất thường.

Tàu cá chở lượng ma túy khủng xuyên lãnh hải

Tàu cá chở lượng ma túy khủng xuyên lãnh hải

1,16 tấn ma túy được vận chuyển bằng tàu cá tại vùng biển giáp ranh Việt Nam - Indonesia bị thu giữ, 9 đối tượng bị khởi tố với nhiều tội danh. Đây được xác định là đường dây mua bán, vận chuyển ma túy xuyên quốc gia trên biển có quy mô, tính chất đặc biệt nghiêm trọng với lượng tang vật thu giữ trên biển lớn nhất từ trước đến nay tại Việt Nam. Đồng thời cho thấy sự tinh vi trong phương thức, thủ đoạn, liều lĩnh của các đối tượng buôn ma túy.

Thắp lửa bình yên nơi phố núi Lạng Sơn

Thắp lửa bình yên nơi phố núi Lạng Sơn

Giữa phố núi Lạng Sơn, có những cán bộ, chiến sĩ không chỉ giữ bình yên cuộc sống cho nhân dân bằng những công việc, nhiệm vụ chuyên môn thầm lặng mà còn bằng những video tuyên truyền pháp luật thu hút hàng triệu lượt xem. Chính từ những việc làm bình dị ấy, một "thế trận lòng dân" đã và đang được bồi đắp vững chắc nơi cửa ngõ biên cương.

Cuộc chiến của INTERPOL trước làn sóng tội phạm mới ở Trung Đông - Bắc Phi

Cuộc chiến của INTERPOL trước làn sóng tội phạm mới ở Trung Đông - Bắc Phi

Trong bối cảnh khu vực Trung Đông - Bắc Phi (MENA) liên tục phải đối mặt với những bất ổn trong thập kỷ qua, giới tội phạm quốc tế đã tìm thấy ở đây những cơ hội mới để thiết lập mạng lưới của mình. Từ các trung tâm lừa đảo trực tuyến vận hành như những "nhà máy" tội phạm mạng, những tuyến đường ma túy cho tới các mạng lưới buôn người lợi dụng làn sóng di cư, MENA đang trở thành tâm điểm mới của vấn đề an ninh toàn cầu.

Triệt phá nhiều đường dây cờ bạc dưới dạng cá độ bóng đá

Triệt phá nhiều đường dây cờ bạc dưới dạng cá độ bóng đá

Qua hơn 2 tháng liên tục theo dõi, từ giữa tháng 7 cho đến giữa tháng 8/2026, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội (Cảnh sát hình sự) phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ Công an TP Hồ Chí Minh đã triệt phá thành công 6 đường dây tổ chức đánh bạc dưới hình thức cá độ bóng đá. Trong thời gian trên, cơ quan Công an cũng đã tiến hành khởi tố vụ án, khởi tố và tạm giam 40 bị can để điều tra về các tội “Tổ chức đánh bạc” và “Đánh bạc”. Bước đầu xác định tổng số tiền giao dịch lên đến 559 tỷ đồng.

Điệp viên vào vai thực tập sinh tại trụ sở NATO

Điệp viên vào vai thực tập sinh tại trụ sở NATO

Một nữ thực tập sinh từng làm việc tại SHAPE, Bỉ đã bị bắt với cáo buộc gián điệp sau khi bộ phận an ninh NATO phát hiện dấu hiệu bất thường. Từ thông tin ban đầu, cơ quan chức năng nhanh chóng triển khai điều tra, khám xét nơi ở và nơi làm việc của

James Bond - sự thật phía sau huyền thoại

James Bond - sự thật phía sau huyền thoại

Nếu James Bond bước ra từ màn ảnh, có lẽ ông sẽ khó sống sót lâu trong thế giới tình báo thực sự. Ngoài đời, một điệp viên càng nổi tiếng càng dễ bị lộ, còn người thành công thường là kẻ không ai nhớ mặt. Kỳ lạ thay, một trong những nhân vật quan trọng truyền cảm hứng cho Ian Fleming - nhà văn Anh, người sáng tạo nhân vật James Bond - lại là Dusko Popov, một điệp viên hai mang với phong thái hào hoa và khả năng giao tiếp đặc biệt.

Vì sao ngày càng nhiều thanh thiếu niên bị lôi kéo vào con đường cực đoan?

Vì sao ngày càng nhiều thanh thiếu niên bị lôi kéo vào con đường cực đoan?

Báo cáo phân tích được tổ chức Cảnh sát Hình sự Quốc tế (INTERPOL) chia sẻ với các quốc gia thành viên mới đây đã đưa ra một kết luận đáng chú ý: giới trẻ không còn là nạn nhân thụ động của tuyên truyền cực đoan mà đang trở thành đối tượng bị nhắm tới có chủ đích. Kết luận này đã xác nhận mối lo bấy lâu nay của chúng ta về một thế hệ trẻ đang lớn lên giữa những luồng tư tưởng cực đoan đầy rẫy trên nền tảng số.

Cựu nhân viên tình báo Italy và dấu hỏi về kênh chuyển tin mật

Cựu nhân viên tình báo Italy và dấu hỏi về kênh chuyển tin mật

Tháng 5/2025, Văn phòng Công tố Rome (Italy) mở cuộc điều tra liên quan đến nghi vấn chuyển giao thông tin mật. Sau quá trình điều tra kéo dài hơn một năm, ngày 7/7/2026, cơ quan chức năng Italy thông báo bắt giữ hai người, trong đó có một cựu sĩ quan Carabinieri 59 tuổi từng làm việc trong cộng đồng tình báo, với cáo buộc chuyển thông tin mật.

Chung sức ngăn chặn tội phạm lừa đảo toàn cầu

Chung sức ngăn chặn tội phạm lừa đảo toàn cầu

Khi một mạng lưới tội phạm có thể vận hành đồng thời tại Campuchia, rửa tiền tại Singapore và nhắm tới nạn nhân ở Mỹ hay Australia chỉ trong một cú nhấp chuột, không một quốc gia đơn lẻ nào còn đủ khả năng ngăn chặn. Vì vậy, những chiến dịch hợp tác lớn như Chiến dịch First Light 2026 đã trở thành minh chứng rõ nét nhất cho việc hợp tác quốc tế trong cuộc chiến chống lừa đảo xuyên biên giới.

Hệ lụy từ mối quan hệ tình báo giữa Anh và Mỹ

Hệ lụy từ mối quan hệ tình báo giữa Anh và Mỹ

Theo trang tin trực tuyến Nga “Đánh giá quân sự” (ETR), trong phim ảnh hay truyền hình, MI.6 và CIA luôn thủ thế tay đôi. Còn trong các tài liệu giải mật, họ lại đứng cùng một phe. Vậy đâu là sự thật?

Thâm nhập “chợ đen” giấy tờ giả

Thâm nhập “chợ đen” giấy tờ giả

Đường dây mua bán văn bằng, chứng chỉ giả núp bóng dưới các tên gọi chuẩn chỉnh như, CLB tư vấn pháp luật, trung tâm tư vấn việc làm, thậm chí ẩn mình trong các tiệm in ấn, photocopy. Từ đây, các loại văn bản, tài liệu, giấy tờ từ mọi ngành nghề, công việc được rao bán một cách rất kín đáo và tinh vi.

Khi những băng đảng địa phương vươn vòi bạch tuộc ra toàn cầu

Khi những băng đảng địa phương vươn vòi bạch tuộc ra toàn cầu

Chiến dịch Hard Ball được Mỹ và các đồng minh phương Tây đồng loạt triển khai vào những ngày đầu tháng 7/2026 nhằm vào một mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia có nguồn gốc từ vùng Punjab, Ấn Độ đã gây tiếng vang lớn. Không chỉ là một chiến công của lực lượng hành pháp, đây còn là hồi chuông cảnh báo về một xu thế đáng ngại về cách các băng nhóm tội phạm địa phương vươn ra toàn cầu.

Mở cơ hội làm lại cuộc đời cho người vị thành niên phạm tội

Mở cơ hội làm lại cuộc đời cho người vị thành niên phạm tội

Do thiếu sự chăm sóc, dạy dỗ của cha mẹ, một số đứa trẻ đã tụ tập thành từng nhóm, học theo phim ảnh ngoài luồng, game lậu và những clip xấu trên mạng xã hội… đặt những loại hung khí như mác, kiếm, dao phóng lợn để thủ thân và khi mâu thuẫn xảy ra thì lập tức ra tay phủ đầu. Nhiều đứa trẻ phạm pháp khi bị cơ quan chức năng xử lý, giáo dục... thì gia đình mới vỡ òa chuyện con cái mình hư hỏng.

Đại tá KGB giải mật những phi vụ đình đám…

Đại tá KGB giải mật những phi vụ đình đám…

Năm 1985 - Năm gián điệp (Year of the Spy) được truyền thông Mỹ dùng trong thời Chiến tranh Lạnh, sau khi FBI (Cục Điều tra Liên bang Mỹ) bắt giữ hàng loạt điệp viên hoạt động cho Liên Xô. Cuộc phỏng vấn dưới đây của cựu Đại tá tình báo KGB Viktor Cherkashin với tạp chí trực tuyến Lưu trữ lịch sử gián điệp Nga (EHA) đã “giải mật” phần nào những vụ scandal này.