Mỹ muốn có “lực lượng Arab” để làm gì?

Tờ Wall Street Journal (WSJ) ngày 17-4 cho biết chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump đang muốn triển khai một “lực lượng Arab” ở Syria và đã yêu cầu Saudi Arabia, Các Tiểu Vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Qatar đảm trách sẽ thay thế quân đội Mỹ tại Syria.

Nước cờ của Tổng thống D.Trump đang làm cho tình hình Trung Đông thêm rối ren khi ai cũng hiểu ông Trump muốn dùng chính người “bản địa” để ngăn bước tiến của Nga và Iran tại Syria và Trung Đông.

Theo tính toán của Tổng thống D.Trump, đội quân Arab nếu thành lập được sẽ có sứ mệnh đặc biệt là giữ ổn định vùng Đông Bắc Syria, sau khi tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) bị đánh bại. Nhiều chuyên gia đặt câu hỏi, sau khi không còn IS ở Syria, đội quân này có hình thành được hay không? Ai sẽ chịu trách nhiệm và nó chiến đấu vì cái gì? 

Trả lời câu hỏi trên, các quan chức Mỹ cho biết, ý định tạo ra “lực lượng Arab” chỉ vài ngày sau cuộc tấn công của Mỹ, Pháp, Anh thực hiện rạng sáng 14/4 (giờ địa phương) nhằm vào chế độ của Tổng thống Bashar al-Assad. Theo WSJ, Cố vấn an ninh quốc gia mới của Tổng thống D.Trump là John Bolton đã liên lạc với Giám đốc Tình báo Ai Cập Abbas Kamal để thuyết phục chính quyền Ai Cập tham gia sáng kiến này.

Một quan chức Mỹ đã nói rằng, ngoài việc 4 nước (gồm Ai Cập, Saudi Arabia, UAE và Qatar) đã được chính quyền Mỹ yêu cầu cùng góp sức để duy trì “ổn định” ở Syria, 3 nước gồm Saudi Arabia, Qatar và UAE còn được yêu cầu đóng góp tài chính hoặc “những thứ khác” liên quan (có thể là vũ khí) cho lực lượng mới sắp được thành lập này. Trong đó, Trump đã yêu cầu Riyadh “đóng góp 4 tỷ USD để tái thiết Syria”.

Nhìn vào thực chất sẽ thấy rõ, trước khi đưa ra ý tưởng trên, Tổng thống Mỹ đã “năm lần bảy lượt” hối thúc việc rút quân khỏi Syria. Tuy nhiên, những tính toán lợi ích cũng như sức ép từ nhiều phía khiến nước Mỹ và ông Trump chưa biết phải làm thế nào cho đỡ mất thể diện mà vẫn giữ được lợi ích, trong khi phải bỏ ra chi phí ít nhất. Rõ ràng, việc triển khai lực lượng quân sự chung tại Syria sẽ cho phép Mỹ rút khỏi Syria một cách êm thấm, và đây là ý định mà ông Trump đã “nuôi dưỡng” từ đầu tháng 4-2018, cùng với những tuyên bố trái ngược nhau.

Quân đội Saudi Arabia là một trong những quân đội được trang bị tốt nhất khu vực. Ảnh: Saudi Press Agency.
Quân đội Saudi Arabia là một trong những quân đội được trang bị tốt nhất khu vực. Ảnh: Saudi Press Agency.

Ông Trump đã nói trước khi hủy bỏ kế hoạch rút quân rằng “lực lượng quân đội Mỹ đã gặt hái nhiều thành công trước IS và đã đến lúc về nhà”.

Ngoại trừ Saudi Arabia đã tuyên bố “sẵn sàng” gửi quân đến Syria, hiện các nước còn lại chưa đưa ra bất kỳ tuyên bố nào do tính chất của lời đề nghị này quá nhạy cảm với khu vực. Nhận định về “ý tưởng” trên của ông Trump, phát biểu tại một cuộc họp báo chung với Tổng Thư ký Antonio Guterres ở Riyadh, Ngoại trưởng Saudi Arabia Adel al-Jubeir nói: “Chúng tôi thảo luận với Mỹ kể từ khi bắt đầu cuộc khủng hoảng ở Syria (năm 2011) về việc điều các lực lượng Arab tới Syria”. Ngoại trưởng Saudi Arabia nhấn mạnh rằng, đề nghị điều động binh sĩ tới Syria là “không mới”.

Ông Jubeir nêu rõ: “Chúng tôi đã đưa ra một lời đề nghị với chính quyền của cựu Tổng thống Barack Obama rằng nếu Mỹ đã điều các lực lượng thì Saudi Arabia sẽ cân nhắc cùng với những nước khác cử các lực lượng như một phần của lực lượng chung này”.

Câu trả lời khôn ngoan của Ngoại trưởng Saudi Arabia Adel al-Jubeir cho thấy, Saudi Arabia đang hướng tới mục tiêu khác với Mỹ. Bởi, các nước như Saudi Arabia từ lâu đã muốn nằm trong một liên minh với Mỹ. Và khi Mỹ đề nghị sự tham gia của các nước Arab, chắc chắn Mỹ phải có sự “đổi chác”.

Theo nguồn thạo tin, một trong những ý tưởng đang được thảo luận với Hội đồng An ninh quốc gia Mỹ là cho Saudi Arabi quy chế đồng minh ngoài NATO nếu họ đồng ý gửi lực lượng cũng như hỗ trợ tài chính tới Syria. Việc cho trao quy chế đồng minh ngoài NATO sẽ chính thức thừa nhận chỗ đứng của họ là đối tác quân sự chiến lược của Mỹ ở cấp độ đồng minh chủ chốt như Israel, Hàn Quốc và Jordan.

Theo nhà phân tích về vấn đề Trung Đông của Mỹ, bà Nicholas Heras, quy chế đồng minh ngoài NATO là điều mà nhiều nước muốn và nếu Saudi Arabia trở thành đồng minh ngoài NATO của Mỹ, Washington sẽ trở thành người bảo trợ cho an ninh của Saudi trong tương lai. Tuy nhiên, việc xây dựng một liên minh Arab tại Syria mà vẫn duy trì được lợi ích chiến lược của Mỹ trên thực tế lại khó khăn hơn rất nhiều.

“Tôi không biết liệu Mỹ có đặt niềm tin hoàn toàn vào bất cứ đồng minh khu vực nào khi tính đến việc ổn định Syria hay không”, bà Heras nói. Bởi hiện nay, các đối tác Arab có khả năng nhất cũng đang tham gia vào các cuộc xung đột khác trong khu vực. Bà Heras cho rằng, quy chế đồng minh ngoài NATO có thể là viên kẹo bọc đường đối với Saudi Arabia.

Ngoài những nguyên nhân về chính trị, năng lực chiến đấu của “đội quân Arab” cũng là vấn đề. Các chuyên gia quân sự nhận định, cho dù đã bỏ ra hàng chục, thậm chí hàng trăm tỷ USD mua khí tài quân sự của Mỹ, hầu hết các lực lượng quân đội của các nước Arab bị hạn chế về năng lực. Thậm chí, ngay cả những lực lượng quân sự tiên tiến nhất trong khu vực cũng vẫn phải dựa vào Mỹ trong việc thu thập thông tin tình báo và vẫn phải thu thập thông tin từ vệ tinh của Mỹ.

Sự yếu kém bộc lộ rõ như vậy cho thấy thật khó để đảm bảo tính hiệu quả khi lực lượng này được triển khai tới chiến trường Syria. Rõ ràng Mỹ không thể “đem con bỏ chợ”. Sự thật là Mỹ vẫn khó có thể rút hoàn toàn khỏi Syria.

Tương lai của Syria, cuộc tranh giành ảnh hưởng với Nga và Iran sẽ đi về đâu trong bối cảnh các nước lớn muốn tự mình sắp đặt bàn cờ mà không quan tâm tới chính quyền hay lợi ích người dân Syria. Thành lập đội quân Arab sẽ khiến tình hình Syria thêm căng thẳng và thật khó xác định tương lai. Những tính toán sai lầm rất có thể sẽ khiến Mỹ và đồng minh “mất cả chì lẫn chài”.

Nguyễn Hòa

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?