Mỹ muốn có “lực lượng Arab” để làm gì?

Tờ Wall Street Journal (WSJ) ngày 17-4 cho biết chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump đang muốn triển khai một “lực lượng Arab” ở Syria và đã yêu cầu Saudi Arabia, Các Tiểu Vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Qatar đảm trách sẽ thay thế quân đội Mỹ tại Syria.

Nước cờ của Tổng thống D.Trump đang làm cho tình hình Trung Đông thêm rối ren khi ai cũng hiểu ông Trump muốn dùng chính người “bản địa” để ngăn bước tiến của Nga và Iran tại Syria và Trung Đông.

Theo tính toán của Tổng thống D.Trump, đội quân Arab nếu thành lập được sẽ có sứ mệnh đặc biệt là giữ ổn định vùng Đông Bắc Syria, sau khi tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) bị đánh bại. Nhiều chuyên gia đặt câu hỏi, sau khi không còn IS ở Syria, đội quân này có hình thành được hay không? Ai sẽ chịu trách nhiệm và nó chiến đấu vì cái gì? 

Trả lời câu hỏi trên, các quan chức Mỹ cho biết, ý định tạo ra “lực lượng Arab” chỉ vài ngày sau cuộc tấn công của Mỹ, Pháp, Anh thực hiện rạng sáng 14/4 (giờ địa phương) nhằm vào chế độ của Tổng thống Bashar al-Assad. Theo WSJ, Cố vấn an ninh quốc gia mới của Tổng thống D.Trump là John Bolton đã liên lạc với Giám đốc Tình báo Ai Cập Abbas Kamal để thuyết phục chính quyền Ai Cập tham gia sáng kiến này.

Một quan chức Mỹ đã nói rằng, ngoài việc 4 nước (gồm Ai Cập, Saudi Arabia, UAE và Qatar) đã được chính quyền Mỹ yêu cầu cùng góp sức để duy trì “ổn định” ở Syria, 3 nước gồm Saudi Arabia, Qatar và UAE còn được yêu cầu đóng góp tài chính hoặc “những thứ khác” liên quan (có thể là vũ khí) cho lực lượng mới sắp được thành lập này. Trong đó, Trump đã yêu cầu Riyadh “đóng góp 4 tỷ USD để tái thiết Syria”.

Nhìn vào thực chất sẽ thấy rõ, trước khi đưa ra ý tưởng trên, Tổng thống Mỹ đã “năm lần bảy lượt” hối thúc việc rút quân khỏi Syria. Tuy nhiên, những tính toán lợi ích cũng như sức ép từ nhiều phía khiến nước Mỹ và ông Trump chưa biết phải làm thế nào cho đỡ mất thể diện mà vẫn giữ được lợi ích, trong khi phải bỏ ra chi phí ít nhất. Rõ ràng, việc triển khai lực lượng quân sự chung tại Syria sẽ cho phép Mỹ rút khỏi Syria một cách êm thấm, và đây là ý định mà ông Trump đã “nuôi dưỡng” từ đầu tháng 4-2018, cùng với những tuyên bố trái ngược nhau.

Quân đội Saudi Arabia là một trong những quân đội được trang bị tốt nhất khu vực. Ảnh: Saudi Press Agency.
Quân đội Saudi Arabia là một trong những quân đội được trang bị tốt nhất khu vực. Ảnh: Saudi Press Agency.

Ông Trump đã nói trước khi hủy bỏ kế hoạch rút quân rằng “lực lượng quân đội Mỹ đã gặt hái nhiều thành công trước IS và đã đến lúc về nhà”.

Ngoại trừ Saudi Arabia đã tuyên bố “sẵn sàng” gửi quân đến Syria, hiện các nước còn lại chưa đưa ra bất kỳ tuyên bố nào do tính chất của lời đề nghị này quá nhạy cảm với khu vực. Nhận định về “ý tưởng” trên của ông Trump, phát biểu tại một cuộc họp báo chung với Tổng Thư ký Antonio Guterres ở Riyadh, Ngoại trưởng Saudi Arabia Adel al-Jubeir nói: “Chúng tôi thảo luận với Mỹ kể từ khi bắt đầu cuộc khủng hoảng ở Syria (năm 2011) về việc điều các lực lượng Arab tới Syria”. Ngoại trưởng Saudi Arabia nhấn mạnh rằng, đề nghị điều động binh sĩ tới Syria là “không mới”.

Ông Jubeir nêu rõ: “Chúng tôi đã đưa ra một lời đề nghị với chính quyền của cựu Tổng thống Barack Obama rằng nếu Mỹ đã điều các lực lượng thì Saudi Arabia sẽ cân nhắc cùng với những nước khác cử các lực lượng như một phần của lực lượng chung này”.

Câu trả lời khôn ngoan của Ngoại trưởng Saudi Arabia Adel al-Jubeir cho thấy, Saudi Arabia đang hướng tới mục tiêu khác với Mỹ. Bởi, các nước như Saudi Arabia từ lâu đã muốn nằm trong một liên minh với Mỹ. Và khi Mỹ đề nghị sự tham gia của các nước Arab, chắc chắn Mỹ phải có sự “đổi chác”.

Theo nguồn thạo tin, một trong những ý tưởng đang được thảo luận với Hội đồng An ninh quốc gia Mỹ là cho Saudi Arabi quy chế đồng minh ngoài NATO nếu họ đồng ý gửi lực lượng cũng như hỗ trợ tài chính tới Syria. Việc cho trao quy chế đồng minh ngoài NATO sẽ chính thức thừa nhận chỗ đứng của họ là đối tác quân sự chiến lược của Mỹ ở cấp độ đồng minh chủ chốt như Israel, Hàn Quốc và Jordan.

Theo nhà phân tích về vấn đề Trung Đông của Mỹ, bà Nicholas Heras, quy chế đồng minh ngoài NATO là điều mà nhiều nước muốn và nếu Saudi Arabia trở thành đồng minh ngoài NATO của Mỹ, Washington sẽ trở thành người bảo trợ cho an ninh của Saudi trong tương lai. Tuy nhiên, việc xây dựng một liên minh Arab tại Syria mà vẫn duy trì được lợi ích chiến lược của Mỹ trên thực tế lại khó khăn hơn rất nhiều.

“Tôi không biết liệu Mỹ có đặt niềm tin hoàn toàn vào bất cứ đồng minh khu vực nào khi tính đến việc ổn định Syria hay không”, bà Heras nói. Bởi hiện nay, các đối tác Arab có khả năng nhất cũng đang tham gia vào các cuộc xung đột khác trong khu vực. Bà Heras cho rằng, quy chế đồng minh ngoài NATO có thể là viên kẹo bọc đường đối với Saudi Arabia.

Ngoài những nguyên nhân về chính trị, năng lực chiến đấu của “đội quân Arab” cũng là vấn đề. Các chuyên gia quân sự nhận định, cho dù đã bỏ ra hàng chục, thậm chí hàng trăm tỷ USD mua khí tài quân sự của Mỹ, hầu hết các lực lượng quân đội của các nước Arab bị hạn chế về năng lực. Thậm chí, ngay cả những lực lượng quân sự tiên tiến nhất trong khu vực cũng vẫn phải dựa vào Mỹ trong việc thu thập thông tin tình báo và vẫn phải thu thập thông tin từ vệ tinh của Mỹ.

Sự yếu kém bộc lộ rõ như vậy cho thấy thật khó để đảm bảo tính hiệu quả khi lực lượng này được triển khai tới chiến trường Syria. Rõ ràng Mỹ không thể “đem con bỏ chợ”. Sự thật là Mỹ vẫn khó có thể rút hoàn toàn khỏi Syria.

Tương lai của Syria, cuộc tranh giành ảnh hưởng với Nga và Iran sẽ đi về đâu trong bối cảnh các nước lớn muốn tự mình sắp đặt bàn cờ mà không quan tâm tới chính quyền hay lợi ích người dân Syria. Thành lập đội quân Arab sẽ khiến tình hình Syria thêm căng thẳng và thật khó xác định tương lai. Những tính toán sai lầm rất có thể sẽ khiến Mỹ và đồng minh “mất cả chì lẫn chài”.

Nguyễn Hòa

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.