Mỹ lại ném bom Iraq và Syria nhằm mục đích gì?

Mỹ đã ném bom Syria và Iraq một lần nữa. Thời điểm và bản chất của các cuộc không kích này nhằm vào Lực lượng Nhân dân Iraq (PMF) đang hoạt động bên trong Syria và Iraq đặt ra câu hỏi về những gì Mỹ hy vọng đạt được.

Đôi khi người ta phải tự hỏi liệu các quan chức Lầu Năm Góc lên kế hoạch cho các cuộc tấn công quân sự, có nhận thức về tình huống và thực tế địa chính trị ở các khu vực mà họ đang tấn công, hay liệu hành động của họ có được hướng dẫn bởi một niềm kiêu hãnh mù quáng khiến họ không có liên hệ nào với thế giới thực? Sự mất kết nối với thực tế này hoàn toàn có thể nhìn thấy vào ngày 27-6-2021, khi các máy bay quân sự của Mỹ tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào 3 mục tiêu liên kết với Lực lượng PMF, hay Hachd al-Cha'bi của Iraq, một nhóm lực lượng chủ yếu là người Shiite được thành lập vào năm 2014, với sự hỗ trợ của Iran, để chống lại Nhà nước Hồi giáo cực đoan (IS).

Trong số các địa điểm bị nhắm mục tiêu, có một nhà kho lưu trữ vũ khí và một kho khác, theo Mỹ, nơi được PMF sử dụng để phóng và thu hồi các máy bay không người lái, các cáo buộc này bị các bên liên quan phủ nhận. Các địa điểm, nằm gần thành phố Abu Kamal của Syria và thị trấn biên giới Al-Qa'im của Iraq, đã được Mỹ cho là có liên kết với các nhóm Kata'ib Hezbollah và Kata'ib Sayyid al-Shuhada, các nhánh của PMF. Các địa điểm được cho là có liên kết với hai tổ chức này, vẫn thuộc khu vực Abu Kamal/Al-Qaim, đã từng bị Mỹ tấn công vào ngày 25-2-2021.

Mỹ đã biện minh cho các hành động của mình là để tự vệ trước làn sóng tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào các lực lượng và cơ sở của họ ở Iraq. Điều đáng nói là Mỹ không biết chắc chắn các cuộc tấn công đến từ đâu. Ngoài ra, vì các máy bay không người lái được đề cập có thể được phóng từ các phương tiện được trang bị đặc biệt, nên việc xác định địa điểm cố định của một cuộc tấn công quân sự là không thể. Mặc dù không có tổ chức nào đứng ra nhận trách nhiệm về các cuộc tấn công này nhưng các máy bay không người lái được sử dụng có nguồn gốc từ Iran. Sự liên kết này, kết hợp với thực tế là PMF đã được người Mỹ phát hiện vận hành máy bay không người lái từ một địa điểm gần Abu Kamal, dường như cung cấp cơ sở lý luận cơ bản cho các cuộc tấn công ngày 27-6.

Một cơ sở của PMF bị Mỹ tấn công đêm 27-6.
Một cơ sở của PMF bị Mỹ tấn công đêm 27-6.

Những gì Mỹ hy vọng đạt được thông qua các cuộc đình công này là không rõ ràng. Từ quan điểm quân sự thuần túy, các cuộc tấn công được đề cập không ngăn cản việc tiếp tục các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào lực lượng Mỹ ở Iraq. Các máy bay không người lái được đề cập là loại rẻ tiền, cơ động và vốn dĩ rất khó để nhắm mục tiêu. Mặc dù một số có thể đã bị phá hủy trong cuộc tấn công ngày 27-6 nhưng chắc chắn Iran sẵn sàng thay thế tất cả các máy bay không người lái bị phá hủy bằng những chiếc mới.

Tương tự như vậy, cuộc tấn công của Mỹ gần như vô ích nếu lời biện minh của họ là sự răn đe. Thời điểm xảy ra vụ tấn công - 1 giờ sáng theo giờ địa phương - dường như đã được chọn để giảm nguy cơ thương vong, mặc dù một số chiến binh PMF và có thể là dân thường đã thiệt mạng. Tương tự như vậy, cơ sở hạ tầng bị phá hủy có thể được xây dựng lại một cách dễ dàng. Nếu mục tiêu là để đe dọa PMF, nhiệm vụ đã thất bại. PMF đã thề sẽ trả thù cho các máy bay chiến đấu của họ bị phá hủy trong các cuộc không kích và cho biết các cuộc tấn công của họ nhằm vào lực lượng Mỹ ở Iraq sẽ tiếp tục không suy giảm.

Tuy nhiên, khía cạnh khó hiểu nhất của cuộc không kích này là thời gian, diễn ra chỉ một ngày sau khi Thủ tướng Iraq Mustafa al-Kadhimi tham dự lễ kỷ niệm 7 năm thành lập PMF, được tổ chức tại Trại Ashraf, trụ sở cũ của nhóm khủng bố chống Iran Mujahedeen-e-Khalq, nằm cách thủ đô Baghdad khoảng 100 km về phía Đông Bắc. PMF đã diễu hành hàng nghìn máy bay chiến đấu của mình, cùng với xe tăng, bệ phóng tên lửa và máy bay không người lái, qua một khán đài có nhiều quan chức như Thủ tướng Iraq Mustafa al-Kadhimi, Bộ trưởng Quốc phòng Juma Inad, Bộ trưởng Nội vụ Othman Ghanmi, Tham mưu trưởng quân đội Iraq, Trung tướng Abdul Amir Yarallah và Tổng Tham mưu trưởng PMF Abdul Aziz al-Mohammadawi.

Quan trọng hơn danh sách những người tham gia là những gì ông Kadhimi nói về PMF. Trong một dòng tweet được nhân lễ kỷ niệm 7 năm thành lập PMF, Thủ tướng Iraq nhấn mạnh rằng PMF gắn bó với nhà nước Iraq và ca ngợi vai trò của tổ chức này trong cuộc chiến chống IS đang diễn ra.

Một ngày sau khi Thủ tướng Iraq, cùng với tướng lĩnh quân sự và an ninh quốc gia, tuyên bố PMF là một phần thiết yếu của an ninh quốc gia của Iraq, Mỹ đã ném bom các lực lượng này ở Syria và Iraq, trên chính những nơi mà PMF đang thực hiện các hoạt động chống IS do Thủ tướng Iraq giới thiệu - mà không thông báo trước hoặc yêu cầu sự cho phép của Chính phủ Iraq.

Đáp lại, ông Kadhimi đã triệu tập một cuộc họp khẩn cấp của các nhân viên an ninh quốc gia và lên án các cuộc không kích của Mỹ là sự vi phạm trắng trợn chủ quyền của Iraq, điều này sẽ khiến chính phủ của ông cân nhắc tất cả các phương án pháp lý để đáp trả.

Điều này đưa chúng ta trở lại câu hỏi ban đầu: Lầu Năm Góc đã nghĩ gì khi lên kế hoạch cho các cuộc không kích này? Từ quan điểm quân sự, có vẻ như đây là nước cờ sai. Bằng cách tấn công các nguồn lực có thể dễ dàng thay thế, tất cả những gì Mỹ đã làm là cung cấp thêm động cơ và lời biện minh cho các cuộc tấn công trả đũa nhằm vào các mục tiêu của Mỹ ở Iraq, kéo dài chu kỳ bạo lực mà các cuộc tấn công dự định sẽ chấm dứt. Chả vậy mà ngay sau đó PMF đã tiến hành cuộc tấn công vào mỏ dầu Al-Omar, nơi Mỹ sử dụng làm căn cứ và nơi họ cướp tài nguyên từ Syria. Từ quan điểm chính trị, Mỹ xa lánh những quan chức Chính phủ Iraq mà họ cần được tiếp tục hỗ trợ để biện minh cho sự hiện diện của họ ở Iraq - và nói rộng ra là ở Syria.

Mộc Thạch (tổng hợp)

Các tin khác

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mối rạn nứt giữa Mỹ và các đồng minh NATO ở châu Âu ngày càng lớn thêm với việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút 5.000, và có thể nhiều hơn nữa, binh sĩ đóng tại Đức, sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích cách Mỹ xử lý xung đột Iran.

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Những dấu hiệu mệt mỏi, mất kiên nhẫn đang len lỏi trong hàng ngũ Đảng Cộng hòa trước diễn biến ngày càng khó kiểm soát của cuộc chiến với Iran. Giữa áp lực kinh tế, sức ép cử tri và toan tính chính trị, liệu tín hiệu từ các nghị sĩ có thể thúc đẩy Nhà Trắng tiến nhanh hơn đến thỏa thuận chấm dứt chiến sự?

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Cùng với thỏa thuận ngừng bắn, cả Washington và Tehran đã đưa ra những tuyên bố chiến thắng trái ngược nhau. Kể từ ngày 28/2, ước tính Mỹ và Israel đã thực hiện hơn 13.000 cuộc tấn công vào các mục tiêu tại Iran, ban đầu chủ yếu nhắm vào các đơn vị quân sự, sau đó mở rộng thành 800 cuộc không kích nhằm vào các cơ sở hạ tầng công nghiệp quốc phòng trọng yếu, bao gồm đường sắt, đường bộ và cầu.

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

0 giờ ngày 17/4, lệnh ngừng bắn tạm thời 10 ngày giữa Israel và Lebanon có hiệu lực. Dù rất mong manh nhưng lệnh ngừng bắn được xem là một trong những nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt chiến tranh, mang lại hòa bình lâu dài cho khu vực Trung Đông.