Mỹ dần rời xa EU?

Với những gì mà Tổng thống Donald Trump đang đối xử với Liên minh châu Âu (EU), như cách Mỹ đánh thuế EU; buộc các nước EU tham gia NATO phải đóng đủ tiền; gạt EU ra lề trong câu chuyện hạt nhân Iran... Nước Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump cho thấy họ không chỉ đang muốn rời xa EU mà dường như họ còn muốn phá hủy EU.

Phân định rạch ròi lợi ích của “châu Âu cũ” và “châu Âu mới”

Tờ Globe and Mail mới đây đăng bài viết của tác giả Andrew Hammond giải thích lý do tại sao Tổng thống Mỹ Donald Trump muốn phá vỡ EU. Theo tác giả, trong bối cảnh không có nhiều hy vọng cải thiện căng thẳng thương mại với Mỹ, một trong những nhiệm vụ trọng tâm của Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Jean-Claude Juncker khi gặp Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà Trắng mới đây là làm dịu căng thẳng giữa hai bờ Đại Tây Dương, nhất là sau hai Hội nghị thượng đỉnh nhóm 7 nền công nghiệp lớn nhất thế giới (G7) ở Canada và Hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) ở Bỉ.

Điểm mấu chốt gây căng thẳng giữa Mỹ và EU hiện nay là thái độ của ông Donald Trump “coi thường” EU, “tệ” hơn bất kỳ Tổng thống Mỹ nào kể từ khi EU được thành lập. Ông Trump không chỉ bực tức về mức chi tiêu quốc phòng quá thấp của EU so với Mỹ mà còn thất vọng trước mức thâm hụt thương mại của Mỹ với EU. Ông Trump từng thẳng thắn tuyên bố cách đây ít ngày rằng: “Tôi coi EU là kẻ thù, xét tới những gì họ làm với chúng tôi trong thương mại”.

Mặc dù một số người cho rằng đây chỉ là tuyên bố nhất thời của nhà lãnh đạo Mỹ nhưng theo Anthony Gardner, cựu Đại sứ Mỹ tại EU dưới thời Tổng thống Barack Obama, châu Âu “cần tỉnh táo” trước ý định của Mỹ muốn phá vỡ EU.

Sự tương phản giữa ông Trump với lời kêu gọi có thêm nhiều “Brexit” trong EU, với chính sách của nước Mỹ ở thời điểm châu Âu mới hội nhập ngày càng bộc lộ rõ. Trong bài phát biểu về mối quan hệ đối tác xuyên Đại Tây Dương năm 1962, Tổng thống Mỹ khi đó là John Kennedy đã thể hiện rõ quan điểm cốt lõi của Washington về một châu Âu hội nhập, cho rằng châu Âu đoàn kết sẽ đẩy lùi chiến tranh trong tương lai và tạo ra thị trường sôi động mang lại thịnh vượng cho cả hai bờ Đại Tây Dương. Tuy nhiên, thái độ sau này của Mỹ ngày càng mâu thuẫn, đặc biệt dưới các thời đảng Cộng hòa cầm quyền gần đây.

Đơn cử trong lĩnh vực kinh tế, việc châu Âu muốn hình thành thị trường chung thống nhất đã khiến Mỹ hết sức lo ngại về nguy cơ một ngày nào đó sẽ phải đối mặt với “Pháo đài châu Âu”. Tương tự, khi châu Âu phát hành đồng tiền chung, Mỹ cũng lo lắng sẽ bị mất lợi thế trong lĩnh vực tài chính và chính sách kinh tế vĩ mô. Chưa hết, trong lĩnh vực cạnh tranh, việc Ủy ban châu Âu ngày càng quyết đoán cũng làm Mỹ lo ngại về khả năng tiếp cận EU.

Trên một dòng tweet đăng cách đây không lâu, Tổng thống Trump viết: “EU vừa ghi phiếu phạt 5 tỷ USD đối với Google, một trong những tập đoàn lớn của chúng ta. Họ đang thực sự chiếm lợi thế trước Mỹ, nhưng điều này sẽ không còn kéo dài!”.

Trước thời Tổng thống Trump, chính quyền George W.Bush cũng từng đặt câu hỏi về giá trị của một châu Âu hội nhập. Điều này thể hiện rõ trong cuộc tranh cãi về tấn công Iraq khi Washington chất vấn những lợi ích hợp tác với EU trong lĩnh vực an ninh và quốc phòng.

Vào đêm trước khi NATO công bố báo cáo quốc phòng năm 2003, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ khi đó là Donald Rumsfeld thậm chí còn phân định rạch ròi giữa “châu Âu cũ” và “châu Âu mới”, trong đó ông nói rõ “châu Âu mới” mang lại nhiều lợi ích hơn cho nước Mỹ.

Các chuyên gia của cả Mỹ và EU đều đặt câu hỏi tại sao Mỹ dần rời xa EU? Ảnh: Jewish News.
Các chuyên gia của cả Mỹ và EU đều đặt câu hỏi tại sao Mỹ dần rời xa EU? Ảnh: Jewish News.

Thế đối đầu với Mỹ

Một trong những điểm đáng chú ý là ông Trump luôn tìm cách chia rẽ Đức và Pháp, hai đầu tàu chính của EU. Theo một số tài liệu, tháng 5 vừa qua, ông Trump đã "rỉ tai" người đồng cấp Pháp Emmanuel Macron rằng nước Pháp sẽ tốt hơn nếu rời bỏ EU để có một thỏa thuận thương mại tốt hơn với Mỹ và rằng một thỏa thuận thương mại riêng giữa hai nước sẽ tốt hơn là một thỏa thuận chung của Mỹ với toàn EU.

Hiện ông Trump chưa thành công trong việc chia tách hai đầu tàu của EU nhưng ông Trump là người bộc lộ rõ nhất từ trước tới nay về quan điểm của Nhà Trắng trước một châu Âu hội nhập.

Bất đồng ngày càng gia tăng giữa Washington và Brussels liên quan thỏa thuận hạt nhân Iran mà Mỹ rút khỏi từ hồi tháng 5. Các nước châu Âu muốn duy trì thỏa thuận này cho dù có hay không sự tham gia của Mỹ. "Thỏa thuận này rõ ràng đã “chết yểu”. Tuy nhiên, các bên ký kết, trừ Mỹ lại rất muốn cứu vớt thỏa thuận này. Châu Âu dường như lâm vào thế đối đầu với Mỹ sau khi Brussels kêu gọi các doanh nghiệp châu Âu tiếp tục đầu tư vào Iran.

Phát biểu trước báo giới ngày 7-8, đại diện cấp cao phụ trách chính sách an ninh và đối ngoại châu Âu, bà Federica Mogherini tuyên bố: "Chúng tôi khuyến khích các doanh nghiệp vừa và nhỏ tăng cường làm ăn với Iran như một phần của điều mà chúng ta coi là ưu tiên an ninh".

Brussels cũng tỏ ý sẵn sàng hỗ trợ các công ty châu Âu. Tuyên bố này đang được xem như có thể gây hủy hoại hơn nữa mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương. Những mâu thuẫn gần đây không chỉ phản ánh vết rạn nứt ngày càng lớn giữa Mỹ và Tây Âu mà còn phản ánh một thực tế mới: Bị chia rẽ nội bộ, châu Âu đang mất đi sức mạnh trên trường thế giới.

Đối với châu Âu, học cách sống sót trong kỷ nguyên mới của sự cạnh tranh nước lớn là vấn đề sinh tồn khi nước Mỹ quan tâm tới việc phá vỡ châu Âu thay vì bảo toàn nó. Trên mặt trận chính trị, Mỹ đang có động thái nhằm làm suy yếu các nhà lãnh đạo châu Âu bất tuân.

Chuyến công du của ông Donald Trump tới Anh vào tháng 7, mà trong thời gian đó ông đã chê bai Thủ tướng Anh Theresa May trong một bài phỏng vấn với một vài tờ báo chuyên đăng tin giật gân, đã hé lộ cách có thể thực hiện một chiến lược như vậy. Mỹ còn đang làm suy yếu Thủ tướng Đức Merkel bằng cách trao quyền cho các thế lực cực hữu và đổ thêm dầu vào lửa trong cuộc tranh luận về vấn đề nhập cư.

Châu Âu cần lưu ý tới thực tế mới này. Các chuyên gia cũng lấy làm khó hiểu khi Mỹ có “thái độ” như vậy trong lúc cần có sự hỗ trợ của châu Âu trong cuộc cạnh tranh với Trung Quốc và Nga ở các đấu trường lớn hơn.

Hoa Huyền

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.