Mỹ: Cấm phạt tù chung thân người vị thành niên

Tòa án Tối cao Mỹ vừa ra quyết nghị, nghiêm cấm việc áp dụng mức án tù chung thân đối với người vị thành niên trên toàn bộ lãnh thổ nước Mỹ. Quyết định này sẽ có hiệu lực kể từ ngày 15/2 tới đây.

Trong phiên họp toàn thể đầu tiên của năm 2015, ông John Roberts Chủ tịch Hội đồng Thẩm phán Liên bang, người giữ cương vị cao nhất tại Tòa án Tối cao Mỹ đã đưa vấn đề phạt tù chung thân người vị thành niên cho các chánh án Liên bang và thẩm phán cao cấp bỏ phiếu kín.

Với kết quả "quá bán" 6-3, nghiêng về việc cấm tuyên án chung thân đối với tội phạm vị thành niên đã chiếm tỷ lệ đa số. Cụ thể hơn, căn cứ vào các điều quy định trong Tu chính án thứ 8 của Hiến pháp Mỹ về việc kết án những hình phạt hiếm khi được áp dụng, cũng như với những trường hợp đặc biệt không cho phép xử phạt các mức hình phạt nặng nề, Tòa án Tối cao Mỹ đã thông qua quyết nghị mới, nghiêm cấm việc xử tù chung thân người vị thành niên nếu như kẻ tội phạm không trực tiếp gây ra án mạng cấp độ 1, nghĩa là tự tay sát hại tối thiểu từ 2 nạn nhân trở lên.

Trụ sở Tòa án Tối cao ở Washington D.C..
Trụ sở Tòa án Tối cao ở Washington D.C..

Trong thời gian gần đây, các vụ kết án công dân vị thành niên với mức chung thân đang có chiều hướng gia tăng tại Mỹ. Tiêu biểu là trường hợp ở thành phố Santa Monica, tiểu bang California khiến dư luận hết sức lưu tâm, khi Tòa án hạt Santa Monica xử phạt nhóm tội phạm gồm 4 bị cáo, trong đó có 3 bị cáo từ 14-15 tuổi, mức án cao nhất là chung thân truất quyền ân giảm. Cáo trạng truy tố họ về tội tấn công trực diện, với mưu đồ cố sát 2 trẻ vị thành niên khác trong lễ hội hóa trang Halloween vào cuối tháng 10/2014. Thực ra bản án đã vi phạm Tu chính án thứ 8, theo đó không được kết án công dân vị thành niên kèm hình phạt truất quyền ân giảm, nếu như họ đã chịu nhận tội trước tòa.

Theo thống kê của Bộ Tư pháp tiểu bang California, tính đến hết năm 2014 có 260 tù nhân đang thụ án chung thân truất quyền ân giảm, trong đó có 4 trường hợp là trẻ vị thành niên. Trong thực tế California là một trong những tiểu bang chiếm số ít ở Mỹ còn áp dụng hình phạt cao nhất đối với trẻ vị thành niên. Còn ông Mark Buller, Công tố viên trưởng quận Santa Clara lại ra sức phân trần với báo giới, rằng: "Chúng tôi không bao giờ muốn có mức án cao như vậy, một khi thủ phạm không phải là kẻ giết người cần phải áp dụng hình phạt "mạng đổi mạng" (!).

Chánh án Liên bang Authony Kennedy.
Chánh án Liên bang Authony Kennedy.

Sau khi công bố kết quả bỏ phiếu, nội bộ Tòa án Tối cao Mỹ vẫn còn nhiều mâu thuẫn. Chánh án Liên bang Anthony McLeod Kennedy, người cùng với 4 đồng nghiệp khác và Chủ tịch Hội đồng Thẩm phán Liên bang J. Roberts đã bỏ phiếu thuận, thổ lộ: "Luật lệ quốc gia cũng như quốc tế đều hỗ trợ quyết định đúng đắn của chúng tôi".

Còn Thẩm phán cao cấp Clarence Thomas, đại diện cho 2 đồng sự bỏ phiếu chống lại nêu ý kiến ngược lại. Theo lời thẩm phán C. Thomas, thì đa số các đồng nghiệp của mình ở Tòa án Tối cao đã không hẳn đúng, khi đem so sánh việc tuân thủ luật pháp giữa trong và ngoài nước Mỹ.

"Đó là một sự khập khiễng cứng nhắc", thẩm phán  Thomas quả quyết, rồi thêm: "Thực ra trong 37 tiểu bang Mỹ kể cả Đặc khu Colombia (D.C), đều áp dụng mức án chung thân truất quyền ân giảm đối với tội phạm vị thành niên, cho dù kẻ ấy có trực tiếp gây án mạng hay không. Điều này cho thấy tính nguyên tắc không khoan nhượng của pháp luật nhà nước, khi áp đặt những hình phạt thích đáng để làm gương cho những kẻ khác đang rắp tâm gieo rắc tội ác trong xã hội".

Đáp lại, Chánh án A. Kennedy cho biết, trên thực tế con số thống kê cho thấy có 129 trẻ vị thành niên đang thụ mức án tù nêu trên, một tỷ lệ rất nhỏ so với số phạm nhân trưởng thành lĩnh án chung thân truất quyền ân giảm trên toàn quốc.

Thẩm phán cao cấp Clarence Thomas.
Thẩm phán cao cấp Clarence Thomas.

"Chỉ riêng tiểu bang Florida đã có 77 trường hợp, số còn lại thuộc 10 tiểu bang khác chứ đâu đến con số 37 tiểu bang, chiếm gần 2/3 tổng số tiểu bang ở Mỹ như nhận định của thẩm phán Thomas", Chánh án A. Kennedy khẳng định. Về phần mình quyết không lùi bước, thậm chí thẩm phán Thomas còn nhấn mạnh: "Thực ra chỉ có Mỹ và Israel là áp dụng hình phạt chung thân truất quyền ân giảm, bất chấp việc kẻ gây án mạng còn ở tuổi vị thành niên. Do vậy, Chánh án A. Kennedy đừng tận dụng lợi thế áp đảo để "vơ đũa cả nắm" được (?!).

Dù muốn hay không, nguyên tắc thiểu số phải phục tùng ý kiến của đa số luôn chiếm ưu thế. Quyết nghị của Tòa án Tối cao Mỹ vẫn được thực thi  tương ứng với thời điểm có hiệu lực vào trung tuần tháng 2 tới đây.

Thu Hường (theo The New York Times)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.