“Mục tiêu kép” của ông Macron ở Trung Quốc

Chuyến công du Trung Quốc trong 3 ngày (5 đến 7/4) của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron được giới quan sát đánh giá là rất quan trọng bởi mang theo trọng trách to lớn là tìm cách “chặt đứt” mối quan hệ gắn bó giữa Trung Quốc với Nga và sau đó “lôi kéo” Trung Quốc đứng về phía phương Tây chống lại Nga trong cuộc chiến Ukraine. Nhưng, xem ra “mục tiêu kép” này khó thực hiện được.

Sau khi đặt chân đến Bắc Kinh, ông Macron đã phát biểu rằng ông muốn đẩy lùi quan điểm cho rằng có “vòng xoáy căng thẳng gia tăng không thể tránh khỏi” giữa Trung Quốc và phương Tây.

“Trung Quốc là quốc gia duy nhất trên thế giới có khả năng tác động ngay lập tức và triệt để vào cuộc xung đột Nga-Ukraine”, một quan chức từ Văn phòng Tổng thống Pháp tuyên bố. Bản thân Tổng thống Macron cũng tuyên bố ngay trước chuyến công du rằng ông muốn “khởi động lại quan hệ đối tác chiến lược và toàn cầu với Trung Quốc”, với mục đích thúc đẩy liên kết thương mại của Pháp với nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

Paris xem Trung Quốc có khả năng làm “thay đổi cuộc chơi” trong cuộc chiến Ukraine: Có thể xoay chuyển cán cân theo hướng “tích cực” thông qua đối thoại về các điều kiện để chấm dứt xung đột hoặc theo hướng “tiêu cực” nếu Bắc Kinh tăng cường hỗ trợ và cung cấp vũ khí cho Nga. Trung Quốc là một trong số ít quốc gia không lên án cuộc chiến Ukraine, đồng thời lãnh đạo Trung Quốc cũng không chỉ trích Tổng thống Nga Vladimir Putin. Trung Quốc được coi là quốc gia duy nhất có thể mở các kênh liên lạc cho tất cả các bên trong cuộc xung đột và gây áp lực ngoại giao hiệu quả lên ông Putin. Trung Quốc cũng đã tuyên bố rằng nước này đang tìm kiếm một giải pháp hòa bình cho cuộc chiến Nga-Ukraine. Sau chuyến thăm Nga của Chủ tịch Trung Quốc vào tháng 3/2023 và thông báo về một kế hoạch hòa bình 12 điểm cho Ukraine, phương Tây đã ngay lập tức bày tỏ lo ngại, cho rằng kế hoạch đó “nghiêng về phía Nga”.

“Mục tiêu kép” của ông Macron ở Trung Quốc -0
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Đối với Trung Quốc, Pháp được xem là một đối tác mạnh hơn ở châu Âu so với Đức hay toàn khối EU. Trong một báo cáo được xuất bản vào tháng 2/2023, các giáo sư tại Đại học Phúc Đán lập luận rằng thỏa thuận AUKUS đã làm tổn hại quan hệ Pháp-Mỹ và rằng “khi đối mặt với xung đột Nga-Ukraine, Pháp và Mỹ có những lợi ích và thái độ khác nhau” đối với Nga. Tất cả những điều này khiến một số người ở Trung Quốc coi Tổng thống Macron là một nhà lãnh đạo phương Tây “thân thiện” hơn so với Tổng thống Mỹ Joe Biden hoặc Thủ tướng Đức Olaf Scholz.

Năm 2022, Trung Quốc là đối tác lớn thứ ba của EU về xuất khẩu hàng hóa và là đối tác lớn nhất về nhập khẩu của EU. Các nhà lãnh đạo EU muốn tái cân bằng mối quan hệ thương mại của họ đồng thời giải quyết sự phụ thuộc của khối EU vào Trung Quốc trong các lĩnh vực chiến lược như nguyên liệu thô quan trọng, công nghệ liên quan đến điện toán, chất bán dẫn và công nghệ sạch.

Với các mục tiêu thương mại, Tổng thống Macron đã mang theo một phái đoàn gồm 60 nhà lãnh đạo doanh nghiệp đến Bắc Kinh, trong đó có cả các ông chủ của Airbus và EDF - một số người hy vọng ký được các hợp đồng béo bở và thiết lập lại các mối quan hệ thương mại đã bị chậm lại trong đại dịch COVID-19.

Trong cuộc hội đàm kéo dài 6 tiếng đồng hồ với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, ông Macron đã thể hiện ngay quan điểm cứng rắn của Pháp cũng như EU về cuộc chiến Ukraine. Ông nói: “Tôi biết có thể tin tưởng vào việc các bạn sẽ đưa nước Nga trở lại với lý lẽ và mọi người trở lại bàn đàm phán”. Pháp chịu áp lực lớn từ phía Mỹ đòi hỏi Tổng thống Macron phải làm sao “ngăn chặn việc Nga - Trung Quốc siết chặt mối quan hệ hữu hảo”, đồng thời lôi kéo Trung Quốc về phía chống lại cuộc chiến Ukraine.

Tuy nhiên, nỗ lực lôi kéo Trung Quốc của ông Macron có vẻ không mang lại kết quả mong muốn. Đáp lại sự hăng hái của Tổng thống Pháp, Chủ tịch Trung Quốc chỉ “nhẹ nhàng” khẳng định quan điểm “muốn tránh sự leo thang” và nói thêm rằng châu Âu là một “cực độc lập trong một thế giới đa cực” và rằng Trung Quốc ủng hộ quyền tự trị chiến lược của châu Âu. Sau đại dịch COVID-19 với nhiều tổn thất, Trung Quốc mong muốn tìm kiếm đối tác để phục hồi kinh tế, khôi phục lại đà tăng trưởng như trước dịch. Vì vậy, Chủ tịch Tập Cận Bình quan tâm nhiều hơn đến sự hợp tác thương mại song phương giữa Pháp, EU và Trung Quốc, chẳng hạn như thỏa thuận thương mại “Từ nông trại Pháp đến bàn ăn Trung Quốc”, hay như Hiệp ước Tài chính toàn cầu mới (New Global Financial Pact). Ông không muốn bàn nhiều về vấn đề Ukraine cũng như quan hệ giữa Trung Quốc với Nga.

Cùng tham gia chuyến “du thuyết” của ông Macron trong ngày 6/4 có bà Chủ tịch EC Ursula Von der Leyen. Bà Von der Leyen cho rằng “Trung Quốc có trách nhiệm dùng ảnh hưởng chính trị của mình để tác động đến cuộc chiến Ukraine”. Bà nói: “Cách Trung Quốc tiếp tục tương tác với cuộc chiến của ông Putin sẽ là yếu tố quyết định cho quan hệ EU-Trung Quốc trong tương lai”. EU không mong đợi một sự thay đổi đáng kể trong quan điểm của Trung Quốc nhưng tin rằng điều quan trọng là phải tiếp tục hợp tác với Trung Quốc, đặc biệt là về các vấn đề thương mại. Bà Von der Leyen cũng kêu gọi Chủ tịch Tập Cận bình nói chuyện với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy, nhưng việc này đã không xảy ra.

Với tình trạng quan hệ hiện nay, việc ông Macron và bà Von der Leyen “du thuyết” Trung Quốc chỉ mang tính “biểu tượng” nhằm gây ảnh hưởng nào đó. Với việc Trung Quốc vẫn xem lập trường của châu Âu đối với Trung Quốc được đánh dấu bằng “sự thù địch về ý thức hệ, cảnh giác về an ninh và cạnh tranh về kinh tế”, trong khi Mỹ vẫn đang có những hành động đi ngược lại lợi ích của Trung Quốc, có thể nói rằng việc phương Tây cố tình lôi kéo Trung Quốc chỉ là câu chuyện “làm cho có”, trừ phi Trung Quốc được lợi “rất, rất, rất lớn”.

Trương Hùng (Tổng hợp)

Các tin khác

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Những dấu hiệu mệt mỏi, mất kiên nhẫn đang len lỏi trong hàng ngũ Đảng Cộng hòa trước diễn biến ngày càng khó kiểm soát của cuộc chiến với Iran. Giữa áp lực kinh tế, sức ép cử tri và toan tính chính trị, liệu tín hiệu từ các nghị sĩ có thể thúc đẩy Nhà Trắng tiến nhanh hơn đến thỏa thuận chấm dứt chiến sự?

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Cùng với thỏa thuận ngừng bắn, cả Washington và Tehran đã đưa ra những tuyên bố chiến thắng trái ngược nhau. Kể từ ngày 28/2, ước tính Mỹ và Israel đã thực hiện hơn 13.000 cuộc tấn công vào các mục tiêu tại Iran, ban đầu chủ yếu nhắm vào các đơn vị quân sự, sau đó mở rộng thành 800 cuộc không kích nhằm vào các cơ sở hạ tầng công nghiệp quốc phòng trọng yếu, bao gồm đường sắt, đường bộ và cầu.

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

0 giờ ngày 17/4, lệnh ngừng bắn tạm thời 10 ngày giữa Israel và Lebanon có hiệu lực. Dù rất mong manh nhưng lệnh ngừng bắn được xem là một trong những nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt chiến tranh, mang lại hòa bình lâu dài cho khu vực Trung Đông.

“Cây cầu Islamabad” và triển vọng hòa bình cuộc xung đột Mỹ - Iran

“Cây cầu Islamabad” và triển vọng hòa bình cuộc xung đột Mỹ - Iran

Trong bối cảnh cuộc khủng hoảng Iran gây ra hiệu ứng khốc liệt với kinh tế thế giới, việc Washington và Tehran cùng chấp nhận thỏa thuận ngừng bắn tạm thời hôm 8/4 là “khoảng thở” quý giá cho toàn cầu. Đứng sau sự kiện này không phải những cường quốc phương Tây hay các nước Vùng Vịnh giàu có, mà là Pakistan - quốc gia đã khéo léo sử dụng vị thế đặc thù để kết nối hai đối thủ.