Một nhà phê bình nghệ thuật Anh giá trị hơn nhóm điệp viên “Bộ ngũ Cambridge”?

Theo tài liệu mới giải mật của Cơ quan Phản gián Anh MI-5, nhà phê bình nghệ thuật Cedric Belfrage trong khi đang làm việc cho Cơ quan Tình báo đối ngoại MI-6 ở Mỹ đã chuyển giao nhiều tài liệu mật cho người Nga trong Thế chiến II. Những thông tin tình báo mà Cedric Belfrage chuyển giao cho Liên Xô được đánh giá là có giá trị cao hơn cả những gì mà điệp viên nổi tiếng trong "Bộ ngũ Cambridge" (Cambridge Five) Kim Philby cung cấp - theo nhà sử học của MI-5 Christopher Andrew.

Belfrage bí mật cung cấp thông tin cho Moscow về phương pháp huấn luyện gián điệp của người Anh, nhiều tài liệu mật về Chính phủ Vichy, chi tiết chính sách của London ở Trung Đông và Liên Xô.

Tháng 11/1945, nữ điệp viên hai mang Liên Xô Elizabeth Bentley bí mật tiếp xúc với Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) để tiết lộ về mạng lưới gián điệp Xôviết hoạt động ngầm trên đất Mỹ và đó cũng là lúc hành tung của Cedric Belfrage bị bại lộ. Cedric Belfrage sinh năm 1904 tại London và học dở dang Đại học Cambridge - nơi ông bắt đầu bộc lộ thiên hướng về nghệ thuật điện ảnh.

Đầu những năm 30, Belfrage là nhà phê bình điện ảnh có tiếng của Anh làm việc cho 2 tờ báo Daily Express và Sunday Express trước khi chuyển đến thành phố Los Angeles của Mỹ năm 1936. Belfrage được cho là có quan điểm chính trị thiên tả, quan hệ mật thiết với lãnh đạo đảng Cộng sản Mỹ Earl Browder cũng như các thành viên đảng này ở Anh.

Cedric Belfrage.
Cedric Belfrage.

 Năm 1941, Belfrage làm việc cho Cơ quan Hợp tác An ninh Anh (BSC) ở New York và trở thành cánh tay mặt của lãnh đạo cơ quan này là William Stephenson. BSC là cơ quan phối hợp trao đổi thông tin tình báo Anh với FBI. Trong thời gian làm việc tại BSC, Belfrage được các đảng viên đảng Cộng sản Mỹ giới thiệu với sĩ quan tình báo cao cấp của Liên Xô Jacob Golos. Từ năm 1941 đến 1943, Belfrage - với  mật danh là "Benjamin" - đã chuyển giao các tài liệu về chính sách đối ngoại của London với Nga, Trung Đông, một số báo cáo về Chính phủ Vichy ở Pháp cũng như hồ sơ điều tra của Cảnh sát Anh.

Khi hoạt động gián điệp bị lộ, Belfrage vẫn có lợi thế là không vi phạm luật pháp Mỹ bởi vì ông chỉ chuyển giao tài liệu của Anh cho Liên Xô. Tuy nhiên vào năm 1953, Belfrage vẫn bị triệu tập trước Ủy ban Hạ viện về các hoạt động chống Mỹ (HUAC) của nước này - tổ chức điều tra về phong trào cộng sản ở Mỹ thời chiến tranh. Do Belfrage từ chối trả lời một số câu hỏi nên HUAC đề nghị Chính phủ Mỹ trục xuất ông khỏi nước này. Năm 1955, Belfrage bị bắt giữ và trục xuất khỏi Mỹ.

Lý do mà người Mỹ đưa ra không phải là hoạt động gián điệp mà vì Belfrage là thành viên của đảng Cộng sản Mỹ vào thập niên 30 dưới tên giả. Việc Cedric Belfrage trở về Anh khiến cho giới chức MI-5 đau đầu tìm cách xử lý và một số người muốn đưa ông ra tòa.

Tài liệu của MI-5 về Cedric Belfrage.
Tài liệu của MI-5 về Cedric Belfrage.

Theo hồ sơ giải mật, Belfrage thừa nhận đã trao một số tài liệu "không có gì quan trọng" cho Liên Xô trong Thế chiến lần II, song ông tuyên bố đó là hành động theo lệnh từ thượng cấp trong tình báo Anh để được phía người Nga "lại quả" những tài liệu có giá trị. MI-5 cũng khó có thể truy tố Belfrage do vai trò của ông trong tình báo Anh sẽ bị phơi bày trước tòa án. Cuối cùng, Cedric Belfrage không bị truy tố nhưng ông luôn bị tình báo Anh giám sát chặt chẽ từ khi trở về nước.

Cuốn sách "The American Inquisition" của Cedric Belfrage.
Cuốn sách "The American Inquisition" của Cedric Belfrage.

Vài năm sau, Belfrage chuyển đến Mỹ Latinh và qua đời năm 1990 tại Mexico ở tuổi 85. Năm 1973, Belfrage đã quay về Mỹ một lần để quảng bá cuốn sách mới của ông mang tựa đề "The American Inquisition". Hồ sơ giải mật cũng tiết lộ MI-5 không thể lập hồ sơ chi tiết về các hoạt động của Belfrage cũng như không bao giờ thẩm vấn ông. Tuy vậy, nhà sử học của MI-5 Christopher Andrew, người từng nghiên cứu nhiều tài liệu mật của KGB, khẳng định: "Vào thời gian giữa Thế chiến II, tình báo Xôviết xếp hạng Belfrage trên cả Kim Philby".

Theo ông Andrew, một phần do vai trò điệp viên hai mang không được tin tưởng mấy của Kim Philby và phần khác do Belfrage là cầu nối quan trọng giữa Anh và Mỹ. Svetlana Lokhova, chuyên gia về tình báo Nga, cũng nhận xét: "Tôi tin rằng Belfrage chính là một trong những gián điệp quan trọng nhất mà Liên Xô từng có được". Lokhova cũng cho biết Liên Xô rất khao khát thông tin tình báo về các chính sách của Anh và Mỹ vào thời điểm cao trào của Thế chiến II. Lokhova và Andrew cùng thừa nhận KGB chưa bao giờ tiết lộ bất cứ điều gì về Cedric Belfrage.

Duy Ân (tổng hợp)

Các tin khác

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Khi trái bóng Trionda chính thức lăn trên sân vào ngày 11/6/2026, World Cup lớn nhất trong lịch sử, trải dài trên 16 thành phố thuộc 3 quốc gia Bắc Mỹ, với 48 đội tuyển và 104 trận đấu đã chính thức khai mạc. Với tư cách là quốc gia chủ nhà chính đăng cai tới 78 trận đấu, nước Mỹ đã chuẩn bị một kế hoạch an ninh lớn chưa từng có để bảo vệ an toàn cho sự kiện lần này.

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

Trong Chiến tranh lạnh, có những vũ khí không cần khai hỏa vẫn làm rung chuyển thế giới. U-2 là một trường hợp như vậy. Nó không mang bom, không tên lửa, không được thiết kế để giao chiến trên không. Thứ nguy hiểm nhất là máy ảnh, cảm biến và độ cao tưởng như ngoài tầm với của phòng không Liên Xô.

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Với tiêu đề Lights, Camera, Covert Action (Ánh sáng, máy quay và hoạt động bí mật) đăng trên tạp chí Lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) trực tuyến Nga, tác giả, Đại tá KGB Stanislav Lekarev đã kể về những năm tháng hoạt động bí mật của ông tại Vương quốc Anh dưới vai giám đốc điều hành hãng phim SovExportFilm những thập niên 70 thế kỷ trước.

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Trong thế kỷ XXI, những bí mật của chúng ta liên tục bị săn lùng bằng các phương tiện điện tử. Vì vậy, yêu cầu thận trọng trong phát ngôn và chia sẻ thông tin ngày càng trở nên cấp thiết. Trao đổi với phóng viên Báo “Luận chứng tuần”, Đại tá Sergey Matveev, chuyên gia an ninh mạng từng công tác tại Cơ quan An ninh Liên bang Nga, đã chia sẻ một số ý kiến về những nguy cơ mà thời đại kỹ thuật số đang đặt ra. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Lỗ hổng của nước Anh

Lỗ hổng của nước Anh

Hai lá đơn từ chức được gửi đi gần như đồng thời của hai bộ trưởng đứng đầu lực lượng quân đội Anh hôm 11/6/2026 vừa qua không chỉ bộc lộ những bất đồng trong chính phủ. Nghiêm trọng hơn, nó đã phơi bày một lỗ hổng an ninh nghiêm trọng đe dọa vị thế của Anh trên bản đồ thế giới.

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Ngày 15/1/1976, bồi thẩm đoàn tại Tòa án Liên bang khu vực Bắc California đã kết án tù chung thân đối với Sara Moore. Bản án có thể được xem là quá nghiêm khắc, bởi vì Moore không giết ai, mà chỉ thực hiện một vụ ám sát bất thành. Tuy nhiên, mục tiêu của bà ta là Tổng thống Hoa Kỳ Gerald Ford.

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Ngày 10/2/1942, tàu ngầm Mỹ US Trout (SS-202) đã đánh chìm hai tàu vận tải của Nhật Bản. Thoạt nhìn, điều này dường như chẳng có gì đặc biệt, bởi trong suốt cuộc chiến ở Thái Bình Dương, có hàng trăm cuộc tấn công tương tự. Tuy nhiên, cuộc tấn công lần này được thực hiện bởi một tàu ngầm đang chở trên khoang một kho báu trị giá hàng triệu USD.

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

Từ Công đồng Trent đến vùng biển Lepanto, tình báo Ottoman thế kỷ XVI từng len qua những lối mà châu Âu ít nghi ngờ nhất: áo giáo sĩ, thương nhân, hải tặc, người cải đạo, tù binh được thả. Nhưng một đế chế có thể thu được rất nhiều tin tức mà vẫn thua, nếu thông tin khi về đến trung tâm quyền lực bị che khuất bởi nỗi sợ nói thật.

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Vụ bắt giữ một nhân sự trong lĩnh vực quốc phòng tại Ba Lan công bố hôm 30/5/2026 đang đặt ra những câu hỏi về mức độ an toàn của thông tin chiến lược, nhất là trong bối cảnh chuỗi cung ứng quân sự ngày càng trở nên nhạy cảm.

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

Giữa miền Tây nước Đức, một cửa hàng kem Ý trở thành tâm điểm của chiến dịch truy quét mafia lớn nhất châu Âu. Không phải vì những tiếng súng hay một vụ giết người công khai, mà vì một thứ tinh vi hơn nhiều: dòng tiền mua bán ma túy từ Nam Mỹ được hợp thức hóa qua những doanh nghiệp bề ngoài rất bình thường.

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

Một cuộc kiểm thử đối với chatbot AI đã làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ công nghệ này có thể bị lợi dụng để tiếp cận và phổ biến các tri thức liên quan đến vũ khí sinh học.

Giải mã bí ẩn bức điêu khắc tại trụ sở CIA

Giải mã bí ẩn bức điêu khắc tại trụ sở CIA

Năm 1990, một tác phẩm điêu khắc bí ẩn được dựng lên trong khuôn viên của CIA tại Langley, bang Virginia. Công trình này gồm những tấm đồng khổng lồ được khắc các thông điệp mã hóa mà gần một thập kỷ không ai có thể giải được. Bước đột phá diễn ra ngay trước thềm thiên niên kỷ mới - 3 trong số 4 đoạn văn bản đã được giải mã, nhưng đoạn văn bản thứ 4 mà các chuyên gia coi là chìa khóa để hiểu nội dung toàn bộ tác phẩm, cho đến nay vẫn được giữ bí mật.

Hải quân mỹ trả giá vì sai lầm tình báo

Hải quân mỹ trả giá vì sai lầm tình báo

Ngày 24/4/1945, tàu ngầm U-546 của Đức Quốc xã đã bị đánh chìm trên Đại Tây dương, khiến toàn bộ thủy thủ đoàn bị bắt làm tù binh. Trong quá trình thẩm vấn, họ bị ép trả lời câu hỏi: cuộc tấn công tên lửa của Đức vào lãnh thổ Hoa Kỳ sẽ diễn ra vào lúc nào? Tuy nhiên, các tù binh Đức không thể cung cấp những thông tin được yêu cầu, bởi kế hoạch tấn công tên lửa vào Mỹ chỉ tồn tại trong suy nghĩ của các điệp viên Mỹ.

Thiếu tướng Lê Tiền: Người anh hùng thầm lặng giữa lòng miền Nam kháng chiến

Thiếu tướng Lê Tiền: Người anh hùng thầm lặng giữa lòng miền Nam kháng chiến

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước đầy cam go của dân tộc, có những trận đánh hiển hách được ghi vào sử sách, nhưng cũng có những "trận tuyến thầm lặng" đầy quyết liệt và hiểm nguy. Thiếu tướng Lê Tiền (tên thân mật là Hai Tiền), nguyên Phó Tổng cục trưởng Tổng cục An ninh, với quá trình hoạt động cách mạng và công tác an ninh phong phú chính là biểu tượng của chiến sĩ an ninh trên trận tuyến ấy. Trải qua hơn 50 năm hoạt động cách mạng, ông đã dành trọn những năm tháng thanh xuân gắn bó với mảnh đất phương Nam, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc.

Nhóm tình báo “Đô đốc” thu thập thông tin mật từ Quốc vương Thụy Điển

Nhóm tình báo “Đô đốc” thu thập thông tin mật từ Quốc vương Thụy Điển

Trong lịch sử tình báo quân sự Nga và Liên Xô, đại tá hải quân Vladimir Stashevsky là một trường hợp đặc biệt. Từng đứng đầu mạng lưới tình báo tại Bắc Âu trong Thế chiến I, ông lại trở thành điệp viên nằm vùng trong Thế chiến II. Sau Cách mạng Tháng 10, giới lưu vong coi ông là người thân Liên Xô, còn chính quyền Xô viết lại nghi ngờ lòng trung thành của ông, vì ông vốn là một sĩ quan Nga hoàng. Bất chấp mọi ngờ vực và biến động, Stashevsky vẫn tiếp tục phục vụ Tổ quốc.

Lặng lẽ chiến dịch Cyber Guardian

Lặng lẽ chiến dịch Cyber Guardian

Ngày 18/7/2025, Bộ trưởng Điều phối An ninh quốc gia Singapore K. Shanmugam lần đầu công khai xác nhận UNC3886, một nhóm tấn công mạng tinh vi, đang nhắm vào hạ tầng trọng yếu của đảo quốc.

Giải mật hồ sơ tình báo 2017 chấn động nước Mỹ

Giải mật hồ sơ tình báo 2017 chấn động nước Mỹ

Cuộc rà soát mới của FBI đối với một số cựu và đương nhiệm sĩ quan CIA đang kéo trở lại tâm điểm một hồ sơ tình báo từng gây tranh luận kéo dài suốt nhiều năm ở Washington: bản đánh giá liên ngành công bố đầu năm 2017 về can thiệp bầu cử Mỹ.

Ukraine thử nghiệm nền tảng AI hỗ trợ tác chiến

Ukraine thử nghiệm nền tảng AI hỗ trợ tác chiến

CEO Palantir Alex Karp tiết lộ Ukraine đang sử dụng các nền tảng AI của công ty để phân tích dữ liệu chiến trường theo thời gian thực, qua đó thay đổi cách người lính phát hiện mục tiêu, xử lý thông tin và tiến hành tác chiến trong chiến tranh hiện đại.

Những đặc điểm chung của các điệp viên Anh hoạt động tại Nga

Những đặc điểm chung của các điệp viên Anh hoạt động tại Nga

Hành vi bất thường và thậm chí mang tính khiêu khích của một nhân viên đại sứ quán Anh đã thu hút sự chú ý của cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB). Kết quả là ông ta đã phải rời khỏi Nga vì bị cáo buộc sử dụng vỏ bọc ngoại giao để hoạt động gián điệp. Vậy, ông ta đã bị phát hiện như thế nào, đang tìm cách gặp ai, thu thập thông tin gì, và tại sao lại hành xử thiếu chuyên nghiệp như vậy?

Cuộc sống hiện tại của điệp viên Mỹ Edward Snowden

Cuộc sống hiện tại của điệp viên Mỹ Edward Snowden

Trong lịch sử thế kỷ XXI, hiếm có nhân vật nào tạo ra làn sóng dư luận mạnh mẽ như Edward Snowden. Với người này, anh là anh hùng đấu tranh vì tự do và quyền con người; với người khác, anh lại là kẻ phản bội tiết lộ bí mật quốc gia. Năm 2013, những tuyên bố gây chấn động của Snowden về chương trình giám sát toàn cầu của tình báo Mỹ đã làm rung chuyển thế giới. Bài viết giới thiệu về cuộc sống hiện tại của Snowden tại nước Nga.