Mô hình nào cho Ukraine?

Cuộc xung đột vũ trang Nga - Ukraine vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt và việc bàn tới một mô hình trung lập lúc này cho Ukraine có thể vẫn còn hơi sớm. Tuy nhiên, một điều có thể thấy rõ, kể từ khi cuộc chiến nổ ra, Nga và Ukraine đã tổ chức nhiều vòng đàm phán trực tiếp tại Belarus để tìm giải pháp cho cuộc xung đột, trước khi chuyển sang đàm phán trực tuyến nhằm đẩy nhanh tiến trình.

Hai bên mới thống nhất được về vấn đề lập hành lang sơ tán dân thường nhưng chưa đạt được đột phá về lệnh ngừng bắn. Liệu kinh nghiệm lịch sử của Thụy Điển và Áo có thể giúp hiểu được hướng tiến triển của các cuộc đàm phán Nga-Ukraine hay không?

Mô hình nào cho Ukraine? -0
Tổng thống Mỹ Joe Biden phát biểu trước chuyến thăm châu Âu.

Người phát ngôn của Tổng thống Nga Dmitry Peskov gần đây nói rằng "việc phi quân sự hóa Ukraine theo phiên bản của Áo hoặc Thụy Điển đã được đề cập tại các cuộc đàm phán giữa phái đoàn Moscow và Kiev và có thể được coi là một thỏa hiệp". Trước đó, đại diện Ukraine cũng bày tỏ quan điểm tương tự nhưng sau đó có thông báo rằng Kiev không có ý định sao chép kinh nghiệm của người khác và sẽ đưa ra phiên bản trung lập của riêng mình.

Tuy nhiên, việc làm quen với kinh nghiệm của Thụy Điển và Áo sẽ giúp hiểu được hướng tìm kiếm thỏa hiệp trong các cuộc đàm phán đang diễn ra.

Thụy Điển đã là một quốc gia trung lập từ hơn 200 năm qua.Lần cuối cùng nước này tham chiến chống lại Na Uy vào năm 1814.Điều này không ngăn cản Thụy Điển ngày nay có một nền công nghiệp quân sự ấn tượng, các lực lượng vũ trang quốc gia và tham gia các hoạt động gìn giữ hòa bình dưới sự bảo trợ của Liên Hợp quốc.

Sau Thế chiến 2, Áo trải qua quá trình phi phát xít hóa và các lực lượng Đồng minh chống Hitler chiếm đóng trên lãnh thổ của nước này trong 10 năm.Để tránh tình trạng chia cắt đất nước như đã xảy ra với Đức, Áo đã thông qua luật trung lập vĩnh viễn, điều này làm hài lòng tất cả các đồng minh và họ rút quân.

Bất chấp tình trạng trung lập (hai nước chưa bao giờ là thành viên của NATO), chế độ nghĩa vụ quân sự chung vẫn tồn tại ở Thụy Điển và Áo. Ở Thụy Điển ngay cả phụ nữ cũng phải đi nghĩa vụ quân sự.Ở cả hai quốc gia này, lực lượng vũ trang được chia thành lục quân và không quân.Thụy Điển có một hạm đội hải quân, bao gồm các tàu hộ tống, tàu đổ bộ, tàu quét mìn và cả tàu ngầm.Trong Chiến tranh Lạnh, Thụy Điển trung lập, thậm chí đã bắt đầu tiến hành chương trình hạt nhân của riêng mình nhưng đã từ bỏ chương trình này vì chi phí cao và sự phản đối của quốc tế.

Đối với Áo, vị thế quốc tế hiện tại của nước này được mang lại từ bên ngoài do kết quả của Hiệp ước năm 1955, khi các lực lượng Đồng minh chống Hitler rời Vienna để đổi lấy sự đảm bảo trung lập của nước này. Không giống như ví dụ trước, quân đội Áo không được phân biệt bởi bất kỳ sức mạnh cụ thể nào.Ngoài ra, còn có các tập đoàn quân sự nhưng họ không thể so sánh với các tập đoàn của Thụy Điển.Phiên bản trung lập của Áo, không giống như phiên bản của Thụy Điển, khiến đất nước này ít bản sắc hơn.

Đối với Ukraine, xét từ góc độ lợi ích và nhu cầu hiện tại của xã hội, lựa chọn theo mô hình trung lập của Thụy Điển thuần túy về mặt hình ảnh có hấp dẫn hơn. Tuyên bố nghiên cứu về các phiên bản trung lập của Thụy Điển và Áo là khả thi cho thấy tiến bộ trong các cuộc đàm phán Nga-Ukraine.Tuy nhiên, trong rất nhiều thông tin được giới truyền thông hiện nay đưa ra, thật khó hiểu để mỗi bên hình dung khả năng thành công, ngay cả trong trung hạn, như thế nào.

Trong khi chờ đợi, Ukraine có vẻ như đang muốn kéo chân Nga, khiến nước này sa lầy trong chiến tranh. Đối với Ukraine, không thất trận đã là chiến thắng. Thế nên có hai kịch bản: leo thang hoặc đàm phán. Theo giới phân tích, một thỏa hiệp danh dự là việc làm rõ ra nguyên trạng trước cuộc chiến. Độc lập, chủ quyền của Ukraine được tái khẳng định và là nước trung lập vũ trang theo mô hình Thụy Điển hoặc Áo hay Thụy Sĩ nhưng trong khuôn khổ tiến trình gia nhập Liên minh châu Âu (EU) và tránh làm mất mặt Nga, cần đề ra cho Nga những điều kiện có thể chấp nhận được.

Ukraine, vốn đang giành được sự ủng hộ của nhiều nước, có thể chấp nhận hiện trạng tại tình hình Crimea và miền Đông Donbass, đó là những vùng đất mà Kiev không còn kiểm soát được. Còn Nga, quay lại với lý trí, nhìn nhận không thể chiếm được miền Nam Ukraine mà chỉ giới hạn ở Crimea, có nghĩa là Ukraine tiếp tục có được lối vào Hắc Hải, kiểm soát Odessa, Mariupol.

Thỏa hiệp này có thể sẽ không bao giờ được Nga chấp nhận nhưng kéo dài chiến tranh càng tệ hại hơn.Ukraine cũng đã từ bỏ ý định tham gia NATO.Nhưng, còn bao nhiêu sinh mạng nữa sẽ phải hy sinh trước khi hai bên chấp nhận thỏa hiệp? Có lẽ ánh sáng chỉ lóe lên khi cuộc chiến tiêu hao cả về quân sự và kinh tế giữa Nga và phe ủng hộ Ukraine bước đến hồi kết. Tuy nhiên, giờ chưa phải lúc vì Tổng thống Mỹ công du châu Âu từ 23 đến 26-3 để tìm cách củng cố đoàn kết Âu - Mỹ, siết chặt trừng phạt Moscow.

Mô hình nào cho Ukraine? -0
Phái đoàn Ukraine và Nga trong vòng đàm phán thứ ba tại Belarus.

Tại đây, ông Biden sẽ tham dự 3 cuộc họp thượng đỉnh.Trước hết là thượng đỉnh của Liên minh quân sự Bắc Đại Tây Dương (NATO), tiếp đó là thượng đỉnh khối 7 cường quốc kinh tế G7.Tổng thống Mỹ cũng là khách mời của thượng đỉnh Hội đồng châu Âu.Mục tiêu của ông Biden là tái khẳng định tình đoàn kết với các đồng minh và đối tác.Sự thống nhất mà Tổng thống Mỹ đặt lên hàng đầu kể từ cuộc khủng hoảng và cuộc chiến tại Ukraine.

Trong chuyến đi Bruxelles này, Tổng thống Mỹ có 2 hồ sơ ưu tiên. Thứ nhất là điều chỉnh về dài hạn việc bố trí các lực lượng của NATO tại sườn Đông của khối và thứ hai là về các trừng phạt chống lại Nga, để bảo đảm hiệu quả, để các trừng phạt không bị lách và cũng để siết thêm trừng phạt. Tổng thống Mỹ cũng dự kiến thông báo thêm các biện pháp trừng phạt mới đặc biệt nhắm vào các nghị sĩ Nga. Sẽ có các thảo luận để châu Âu giảm phụ thuộc vào dầu mỏ và khí đốt Nga và giảm việc mua dầu khí nói chung. Về điểm này, Nhà Trắng biết đây là điều dễ dàng với Mỹ hơn với châu Âu nhưng hai bên có thể tìm kiếm một số giải pháp chung.

Nhận xét về diễn biến đàm phán hòa bình giữa Nga với Ukraine, ngày 23-3, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov cho biết “mọi thứ đang rất khó khăn”. “Các cuộc đàm phán mới lại bắt đầu.Mọi thứ rất khó khăn. Nguyên nhân là do Ukraine mặc dù hiểu rõ những gì nên thỏa thuận trong các cuộc đàm phán nhưng lại liên tục thay đổi lập trường. Họ bác bỏ cả các ý tưởng do chính mình đưa ra”, ông Lavrov nói với TASS.

“Thật khó để không nghĩ rằng, Ukraine đang bị Mỹ dắt tay.Các cuộc đàm phán nhanh chóng mang lại kết quả chỉ không có lợi cho họ (Mỹ).Họ muốn tiếp tục cung cấp vũ khí cho Ukraine.Họ muốn cuộc xung đột kéo dài càng lâu càng tốt”, ông Lavrov cáo buộc.

Mộc Thạch (Tổng hợp)

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?