MH17 do tên lửa Ukraine bắn rơi?

Ngày 3/6 vừa qua, báo chí và các hãng thông tấn quốc tế đồng loạt đăng tải về những tuyên bố mới nhất liên quan đến nguồn gốc của tên lửa đã bắn rơi chiếc máy bay hàng không dân dụng của hãng Malaysia Airlines mang số hiệu MH17 trên bầu trời Đông Ukraine hồi tháng 7/2014. Điều đáng chú ý là tuyên bố mới này khẳng định: tên lửa bắn rơi chiếc MH17 là của quân đội Ukraine.

Theo Hãng tin AP, đại diện của hãng sản xuất vũ khí Nga Almaz-Antei, đơn vị chuyên sản xuất loại tên lửa Buk được cho là thủ phạm làm rơi chiếc máy bay chở khách của Hãng Hàng không Malaysia Airlines vào ngày 17/7/2014, tuyên bố tại cuộc họp báo hôm 2/6 vừa qua: Hãng đã có kết luận loại tên lửa bắn rơi máy bay MH17 là loại tên lửa Buk đời cũ hiện nay không còn trong kho vũ khí của quân đội Nga nhưng có rất nhiều trong kho vũ khí của Ukraine.

Thu hồi xác máy bay MH17 để điều tra.

Thu hồi xác máy bay MH17 để điều tra.

Các đại diện Hãng Almaz-Antei cho biết, việc hãng tuyên bố kết luận điều tra riêng về vụ máy bay MH17 là để chứng minh hãng không có liên quan gì trong thảm họa máy bay MH17. Bởi kể từ khi xảy ra vụ MH17, Hãng Almaz-Antei đã bị EU cấm vận do bị cáo buộc có liên quan trong vụ việc với tư cách là nhà sản xuất tên lửa Buk.

Mikhail Malyshevsky, trợ lý Tổng giám đốc Hãng Almaz-Antei nói rằng, các kết luận của Hãng Almaz-Antei đều dựa trên dữ liệu được cung cấp bởi các nhà điều tra Hà Lan và hình ảnh chụp các mẩu vụn xác máy bay rơi đăng trên truyền thông đại chúng.

Qua phân tích dữ liệu, hãng này thấy rằng các vết thủng trên các bộ phận máy bay rơi trùng khớp với một loại tên lửa Buk và đầu đạn của nó. Còn ông Yan Novikov, một giám đốc của Almaz-Antei phân tích: mỗi loại tên lửa Buk có đầu đạn được nhồi các mảnh kim loại sát thương có hình dạng và cấu trúc khác nhau. Và hình dạng mảnh kim loại bắn ra từ đầu đạn tên lửa làm rơi chiếc MH17 thuộc loại tên lửa Buk đời cũ hiện có trong kho vũ khí của quân đội Ukraine, không có trong kho vũ khí của Nga.

Ông Mikhail Malyshevsky thuyết minh kết luận của hãng Almaz-Antei.

Ông Mikhail Malyshevsky thuyết minh kết luận của hãng Almaz-Antei.

Ông Novikov lý giải mình biết điều này nhân dịp Ukraine yêu cầu hãng bảo trì tên lửa Buk vào năm 2005, khi đó Almaz-Antei mới biết Ukraine có đến 991 tên lửa Buk-M1. Hai ông Novikov và Malyshevsky cũng cho biết, phân tích mẫu xác máy bay MH17 cho kết quả có thể xác định vị trí bệ phóng tên lửa Buk-M1, đó là một nơi gần thị trấn Zaroshenske chứ không phải Snizhne như kết luận của Kiev và phương Tây, vì một tên lửa bắn đi từ Snizhne sẽ có hình thức tác động khác.

Việc quân đội Ukraine sở hữu tên lửa Buk-M1 cũng đã được Bộ Tổng tham mưu quân đội Ukraine xác nhận, nhưng không thừa nhận vị trí bệ phóng tên lửa, cho rằng vị trí đó "không quan trọng". Hãng Almaz-Antei cho rằng, Kiev đang cố gắng thay đổi dữ liệu và thay bằng những khái niệm mơ hồ, dựa theo dữ liệu trên các trang mạng xã hội.

Trong quá trình điều tra vụ rơi máy bay MH17, ngay từ đầu, phương Tây đã cố tình đổ lỗi cho phiến quân ly khai ở miền Đông Ukraine là thủ phạm, sử dụng loại tên lửa Buk-M1 do Nga (cụ thể là Hãng Almaz-Antei) sản xuất. Quân ly khai đã kịch liệt phản đối cáo buộc này và khẳng định mình không hề sở hữu loại tên lửa Buk như đã nói. Tháng 4/2015, một chỉ huy quân ly khai tên là Eduard Basurin tuyên bố nước Cộng hòa nhân dân Donetsk đã nắm giữ được một số bản đồ quân sự của quân đội Ukraine trong đó thể hiện vị trí bố trí quân đội của Kiev vào tháng 7/2014, thời điểm xảy ra vụ máy bay MH17 bị bắn rơi. Thời điểm đó, thị trấn Zaroshenske nằm trong tầm kiểm soát của Kiev, ông Basurin nói.

Góp thêm cho đám mây mù bao phủ quanh sự thật về vụ tai nạn máy bay MH17 là chuyện các nước phương Tây dàn dựng thành phần tham gia Ủy ban điều tra mang tên Đội điều tra liên hợp (JIT). Nhiều chuyên gia Malaysia lẫn quốc tế đều phản đối cơ cấu thành phần của JIT vì nó bao gồm người của Ukraine và các nước châu Âu, không cho người Malaysia tham gia.

Các hệ thống tên lửa Buk.
Các hệ thống tên lửa Buk.

Các chuyên gia quốc tế lập luận rằng, việc Hà Lan, Australia có thành viên tham gia JIT là có thể lý giải thích được vì Hà Lan có số công dân tử vong nhiều nhất, Australia cũng có một số công dân tử vong trong vụ máy bay MH17, còn Ukraine là quốc gia nơi xảy ra vụ tai nạn máy bay, nhưng Bỉ không hề có người nào, trong khi Malaysia có số công dân tử vong nhiều thứ nhì sau Hà Lan nhưng lại không được tham gia JIT. Malaysia đã trực tiếp yêu cầu phải được tham gia JIT nhưng không được đáp ứng. Việc này đã khiến Malaysia phẫn nộ, cộng đồng thế giới khách quan cũng bất bình, lên án các quốc gia châu Âu hành động đơn phương, bất minh và thiếu khách quan.

Ngày 29/8/2014, báo chí Hà Lan tiết lộ rằng, một thỏa thuận bí mật đã được ký kết vào ngày 7/8/2014 giữa 4 quốc gia tham gia JIT nói trên. Theo Đài Phát thanh Quốc gia NOS của Hà Lan, thỏa thuận cho phép mỗi quốc gia tham gia JIT có quyền kiểm soát những thông tin, dữ liệu mình thu thập được trong quá trình điều tra và có quyền quyết định tiết lộ thông tin đó hay không, tùy theo ý muốn và lợi ích.

Trên cơ sở thỏa thuận bí mật này có thể hiểu lý do vì sao Malaysia không được tham gia JIT. Theo báo chí quốc tế, đó là vì nước này từ chối đi theo quan điểm đổ lỗi nước Nga gây ra thảm họa máy bay MH17. Malaysia không chấp nhận chỉ tiết lộ những thông tin một phía theo hướng có lợi cho Ukraine và theo ý muốn của phương Tây. Các chuyên gia người Malaysia cho rằng, họ nghi ngờ những thông tin về kết quả điều tra do nhóm JIT công bố đáp ứng đúng sự thật về nguyên nhân vụ máy bay MH17.

Nguyên Khang (tổng hợp)

Các tin khác

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Khi trái bóng Trionda chính thức lăn trên sân vào ngày 11/6/2026, World Cup lớn nhất trong lịch sử, trải dài trên 16 thành phố thuộc 3 quốc gia Bắc Mỹ, với 48 đội tuyển và 104 trận đấu đã chính thức khai mạc. Với tư cách là quốc gia chủ nhà chính đăng cai tới 78 trận đấu, nước Mỹ đã chuẩn bị một kế hoạch an ninh lớn chưa từng có để bảo vệ an toàn cho sự kiện lần này.

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

Trong Chiến tranh lạnh, có những vũ khí không cần khai hỏa vẫn làm rung chuyển thế giới. U-2 là một trường hợp như vậy. Nó không mang bom, không tên lửa, không được thiết kế để giao chiến trên không. Thứ nguy hiểm nhất là máy ảnh, cảm biến và độ cao tưởng như ngoài tầm với của phòng không Liên Xô.

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Với tiêu đề Lights, Camera, Covert Action (Ánh sáng, máy quay và hoạt động bí mật) đăng trên tạp chí Lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) trực tuyến Nga, tác giả, Đại tá KGB Stanislav Lekarev đã kể về những năm tháng hoạt động bí mật của ông tại Vương quốc Anh dưới vai giám đốc điều hành hãng phim SovExportFilm những thập niên 70 thế kỷ trước.

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Trong thế kỷ XXI, những bí mật của chúng ta liên tục bị săn lùng bằng các phương tiện điện tử. Vì vậy, yêu cầu thận trọng trong phát ngôn và chia sẻ thông tin ngày càng trở nên cấp thiết. Trao đổi với phóng viên Báo “Luận chứng tuần”, Đại tá Sergey Matveev, chuyên gia an ninh mạng từng công tác tại Cơ quan An ninh Liên bang Nga, đã chia sẻ một số ý kiến về những nguy cơ mà thời đại kỹ thuật số đang đặt ra. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Lỗ hổng của nước Anh

Lỗ hổng của nước Anh

Hai lá đơn từ chức được gửi đi gần như đồng thời của hai bộ trưởng đứng đầu lực lượng quân đội Anh hôm 11/6/2026 vừa qua không chỉ bộc lộ những bất đồng trong chính phủ. Nghiêm trọng hơn, nó đã phơi bày một lỗ hổng an ninh nghiêm trọng đe dọa vị thế của Anh trên bản đồ thế giới.

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Ngày 15/1/1976, bồi thẩm đoàn tại Tòa án Liên bang khu vực Bắc California đã kết án tù chung thân đối với Sara Moore. Bản án có thể được xem là quá nghiêm khắc, bởi vì Moore không giết ai, mà chỉ thực hiện một vụ ám sát bất thành. Tuy nhiên, mục tiêu của bà ta là Tổng thống Hoa Kỳ Gerald Ford.

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Ngày 10/2/1942, tàu ngầm Mỹ US Trout (SS-202) đã đánh chìm hai tàu vận tải của Nhật Bản. Thoạt nhìn, điều này dường như chẳng có gì đặc biệt, bởi trong suốt cuộc chiến ở Thái Bình Dương, có hàng trăm cuộc tấn công tương tự. Tuy nhiên, cuộc tấn công lần này được thực hiện bởi một tàu ngầm đang chở trên khoang một kho báu trị giá hàng triệu USD.

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

Từ Công đồng Trent đến vùng biển Lepanto, tình báo Ottoman thế kỷ XVI từng len qua những lối mà châu Âu ít nghi ngờ nhất: áo giáo sĩ, thương nhân, hải tặc, người cải đạo, tù binh được thả. Nhưng một đế chế có thể thu được rất nhiều tin tức mà vẫn thua, nếu thông tin khi về đến trung tâm quyền lực bị che khuất bởi nỗi sợ nói thật.

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Vụ bắt giữ một nhân sự trong lĩnh vực quốc phòng tại Ba Lan công bố hôm 30/5/2026 đang đặt ra những câu hỏi về mức độ an toàn của thông tin chiến lược, nhất là trong bối cảnh chuỗi cung ứng quân sự ngày càng trở nên nhạy cảm.

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

Giữa miền Tây nước Đức, một cửa hàng kem Ý trở thành tâm điểm của chiến dịch truy quét mafia lớn nhất châu Âu. Không phải vì những tiếng súng hay một vụ giết người công khai, mà vì một thứ tinh vi hơn nhiều: dòng tiền mua bán ma túy từ Nam Mỹ được hợp thức hóa qua những doanh nghiệp bề ngoài rất bình thường.

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

Một cuộc kiểm thử đối với chatbot AI đã làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ công nghệ này có thể bị lợi dụng để tiếp cận và phổ biến các tri thức liên quan đến vũ khí sinh học.