Mexico: Tân tổng thống và cuộc thay đổi lớn

Vừa nhậm chức vào ngày 1-12, tân Tổng thống Mexico Andres Manuel Lopez Obrador đã "xắn tay áo" thực hiện ngay những việc mình đã hứa trước cử tri khi tranh cử. Những gì ông đang làm cho thấy một hình ảnh tổng thống mới khác hoàn toàn, thậm chí trái ngược với những người tiền nhiệm.

Không thể xa rời nhân dân

Phát biểu trước cử tri lúc tranh cử, ông Andres Manuel Lopez Obrador (thường gọi là AMLO) đã hứa rằng ông sẽ làm một cuộc "cách mạng" nhằm thay đổi hoàn toàn đất nước Mexico. AMLO cam kết, nếu được bầu ông sẽ thực hiện một số chấn chỉnh quan trọng như: xử lý triệt để vấn nạn tham nhũng, chấm dứt tình trạng dung túng tội ác, củng cố nền kinh tế đất nước, mang lại cuộc sống yên bình, xóa bỏ bất công và tăng sức mạnh cho thành phần yếu thế trong xã hội.

Tổng thống Mexico tuyên thệ nhậm chức.
Tổng thống Mexico tuyên thệ nhậm chức.

Thông điệp mạnh mẽ này đã nhận được sự hưởng ứng nhiệt liệt của cử tri Mexico, từ đó giúp ông có được chiến thắng áp đảo trước đối thủ trong cuộc bầu cử tháng 7-2018 vừa qua, đồng thời giúp đảng Phong trào Phục hưng Quốc gia (MORENA, ông sáng lập năm 2011) lần đầu giành được thế đa số ở cả hai viện Quốc hội.

Đến nay chưa tròn một tháng cầm quyền, nhưng AMLO đã cho thấy ông không hề tuyên bố suông để giành phiếu cử tri. Một loạt chính sách ông tuyên bố đã và đang được triển khai một cách quyết liệt. AMLO hiểu rất rõ rằng khi ông đưa ra những cam kết lớn lao cho nhiệm kỳ đầu tiên, chắc chắn nhiều người Mexico, nhất là thành phần đối lập, sẽ đặt câu hỏi: Phải chăng Mexico đang đứng trước một bước ngoặt phát triển hay lại là một sự thất vọng mang tính lịch sử? Nếu không làm được như kỳ vọng, AMLO chắc chắn không tránh khỏi búa rìu của công chúng và cả các đảng phái chính trị đối lập. Đương nhiên, thành công luôn là điều mọi người mong đợi nhất.

Năm nay 65 tuổi, AMLO xuất thân từ bang Tabasco, miền nam Mexico, tốt nghiệp đại học chuyên ngành khoa học chính trị. Bước đầu tham gia hoạt động chính trị, AMLO đi theo đảng Cách mạng Thể chế (PRI) vào năm 1976, đảm nhận một số vị trí trong chính quyền, nhưng sau đó rời chính quyền để hoàn tất chương trình đại học dang dở. Sau khi tốt nghiệp, AMLO tiếp tục làm việc trong chính quyền của đảng PRI đến năm 1989 thì chuyển sang đầu quân cho đảng Cách mạng Dân chủ (PRD). Năm 2011, ông tách khỏi đảng PRD và sáng lập đảng MORENA.

AMLO được đánh giá là một người gần gũi dân chúng, nhất là dân nghèo ở những vùng nông thôn. Điều này xuất phát từ giai đoạn ông khởi đầu sự nghiệp chính trị, khi đó ông tham gia các hoạt động giúp đỡ người nghèo ở bang Tabasco, quê hương ông. Kể từ đó, cho dù sau này thăng tiến lên các chức vụ cao hơn, lên thủ đô Mexico City để làm chính trị thì AMLO vẫn cố gắng duy trì mối liên hệ chặt chẽ với quê nhà, với quần chúng nghèo khó, yếu thế.

Phong cách AMLO từ khi tranh cử cho đến sau khi nhậm chức vẫn như một, và trái ngược hoàn toàn với người tiền nhiệm Enrique Pena Nieto. Ông Pena Nieto xuất thân gia đình thượng lưu có nhiều mối quan hệ với giới chính trị cấp cao ở Mexico, cho nên khi lên lãnh đạo ông đã khoác cho mình một tác phong bị xem là "xa cách và cao ngạo". Pena Nieto luôn biết cách đánh bóng hình ảnh bản thân, luôn tạo vẻ bề ngoài đạo mạo, sang trọng để báo chí quay phim, chụp ảnh. Đồng thời lại luôn ra vẻ "không hài lòng" với những người xung quanh mình.

AMLO thì ngược lại, luôn tỏ ra là người dễ gần, luôn muốn làm một "người bình thường trong những người bình thường". Khi AMLO mở toang cánh cửa Dinh Tổng thống và mời người dân vào tham quan, vui chơi và thưởng thức các chương trình giải trí, ông đã làm một việc mà nhiều thập kỷ qua không người tiền nhiệm nào làm. Đó là ông đã thực hiện được một lời hứa với cử tri. AMLO cũng từng tuyên bố ông sẽ không sử dụng Dinh Tổng thống làm nơi ở, thay vì thế ông sẽ tiếp tục cư ngụ trong ngôi nhà cũ quen thuộc của mình ở khu Nam Mexico City cho đến khi con trai nhỏ của ông học hết tiểu học, rồi sau đó ông sẽ tìm một ngôi nhà "vừa đủ ở" gần Dinh Tổng thống để vừa tiết kiệm ngân sách vừa tiện cho công việc.

Từ khi nhậm chức, AMLO vẫn tiếp tục di chuyển trên chiếc Volkswagen "cà tàng", đồng thời ra lệnh giải tán đơn vị mật vụ Dinh Tổng thống (đơn vị chuyên bảo vệ Tổng thống), chỉ yêu cầu khoảng 20 vệ sĩ thông thường, không vũ trang, đi theo mình.

Những vệ sĩ này được tuyển chọn từ tất cả các thành phần kinh tế - xã hội, không phân biệt nhà nước hay tư nhân. AMLO giải thích với tờ New York Times của Mỹ: "Tôi không muốn đánh mất mối quan hệ gần gũi với nhân dân. Tôi không muốn bị cách ly khỏi họ". Và trong khi Pena Nieto rất hiếm khi tiếp xúc hay trả lời câu hỏi của báo chí, thì AMLO ngược lại, từ khi nhậm chức đến nay ông hầu như tổ chức họp báo hàng ngày, có truyền hình trực tiếp hẳn hoi. Việc này vừa thể hiện văn hóa dễ gần gũi của lãnh đạo quốc gia, vừa giúp AMLO định hướng sẵn thông tin báo chí liên quan đến công việc của chính phủ trong ngày.

Tiết kiệm để phát triển đất nước và giúp người nghèo

Động thái quyết liệt nhất của AMLO chính là quyết định cho dừng dự án xây dựng sân bay tiêu tốn đến 13 tỉ USD ngân sách, đã được ông đưa ra ngay cả trước khi tuyên thệ nhậm chức, sau một cuộc trưng cầu dân ý không chính thức do đảng MORENA tiến hành vào cuối tháng 10 vừa qua. Lý do để AMLO dừng dự án này là nó quá lãng phí và quá nhiều sai phạm, tham nhũng. Với quyết định này, AMLO cũng thực hiện thêm một lời hứa với cử tri: xử lý triệt để vấn nạn tham nhũng và lãng phí.

Chưa hết, ngay trong những ngày làm việc đầu tiên, ông đã ra quyết định cắt giảm mức lương cao nhất, đồng thời nâng mức lương thấp nhất. Theo đó, bản thân Tổng thống AMLO cũng bị cắt giảm hơn 50% mức lương, chỉ còn khoảng 5.350 USD/tháng.

Quyết liệt "thắt lưng buộc bụng", nhưng AMLO lại ưu tiên chi tiêu để nâng cao mức sống cho người nghèo, các đối tượng khó khăn, như tăng lương tối thiểu 16% trên cả nước, nâng mức chi an sinh xã hội cho người cao tuổi, mở rộng các chương trình học bổng cho sinh viên nghèo, và chi hàng tỉ USD từ ngân sách tiết kiệm được cho các chương trình đào tạo nghề và tạo việc làm cho thanh niên thất nghiệp, tập trung ở những bang miền nam Mexico.

An Châu (tổng hợp)

Các tin khác

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.

Vịnh Aden lại dậy sóng

Vịnh Aden lại dậy sóng

Một loạt tàu thương mại bị cướp biển khống chế trên vùng biển Somalia và vịnh Aden chỉ trong khoảng 2 tuần, từ cuối tháng 4 đến đầu tháng 5/2026. Đây là tốc độ leo thang chưa từng thấy kể từ thập kỷ trước - thời điểm hành lang hàng hải này trở thành nỗi kinh hoàng của ngành vận tải biển toàn cầu. Điều gì đã kéo “bóng ma hải tặc” trở lại, và tại sao đúng vào lúc này?

Những thông điệp từ nước Anh

Những thông điệp từ nước Anh

Giữa lúc quan hệ Anh - Mỹ đang trải qua thử thách nghiêm trọng, chuyến thăm kéo dài 4 ngày của Quốc vương Charles III tới Washington nhân kỷ niệm 250 năm ngày ký Tuyên ngôn Độc lập đã mang theo nhiều thông điệp quan trọng về “mối quan hệ đặc biệt” giữa hai bên.

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Liên hợp quốc tìm người kế nhiệm Tổng Thư ký Antonio Guterres: Cuộc đua ngắn hay dài nhất?

Ngày 21 và 22/4 vừa qua, 4 ứng cử viên cho chức Tổng Thư ký Liên hợp quốc đã trải qua các phiên đối thoại trực tiếp trước Đại Hội đồng - sự kiện được ví như “một trong những cuộc phỏng vấn xin việc khắt khe nhất thế giới”. Cuộc đua thay thế ông Antonio Guterres, người kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026, đang bước vào giai đoạn quyết định.

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Colombia: “Hòa bình toàn diện” hay “chiến tranh toàn phần”?

Thỏa thuận hòa bình mang tính bước ngoặt năm 2016 giữa Chính phủ Colombia và lực lượng nổi dậy lớn nhất ở Mỹ Latin đã thành công ở một số khía cạnh: Lực lượng vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) đồng ý hạ vũ khí và bạo lực từng tàn phá đất nước đã giảm đáng kể.

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Chiến tranh hiện đại và sự phụ thuộc trí tuệ nhân tạo

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Vận tải biển tránh Hormuz, chọn lối Panama

Hormuz bị phong tỏa đẩy chuỗi cung ứng toàn cầu vào thế đảo lộn, khiến các hãng vận tải đổ dồn qua kênh đào Panama và chấp nhận trả phí ưu tiên cao chưa từng có để tránh rủi ro chậm trễ.

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Khi UAE rời khỏi OPEC...

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) thông báo, kể từ ngày 1/5, nước này rời khỏi Tổ chức Các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) sau 60 năm là thành viên, giáng một đòn nặng nề vào tổ chức này, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nguồn cung lớn nhất lịch sử.

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Quốc hội gỡ “khó” từ đất đai đến thuế: Mở lối cho dòng chảy nguồn lực

Chỉ với 12 ngày làm việc, nhưng Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khóa XVI đã thực hiện rất nhiều nhiệm vụ quan trọng: đó là, tập trung kiện toàn bộ máy Nhà nước, bầu các chức danh lãnh đạo cao cấp; kịp thời thể chế hóa nhiều chủ trương, chính sách thành pháp luật để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; đồng thời, quyết định các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và đối ngoại, trong đó có nhiều nhiệm vụ gấp rút, cấp bách; thông qua 9 luật và 31 nghị quyết.

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Những lá phiếu giữa đống đổ nát Gaza

Cuộc bầu cử đầu tiên của người Gaza sau hơn 2 thập kỷ, diễn ra tại thành phố Deir al-Balah hôm 26/4, đã chứng kiến thắng lợi nghiêng về những ứng viên được cho là có liên hệ với Chính quyền Palestine (PA). Nhưng, đằng sau kết quả ấy vẫn là những câu hỏi thực chất chưa có lời đáp về năng lực quản trị và vai trò của PA trong một cục diện mà họ hầu như bị gạt ra ngoài lề.

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Eo biển Hormuz và “cơn địa chấn” năng lượng

Những chuyến tàu dầu bắt đầu khựng lại ở eo biển Hormuz, khi cuộc xung đột Iran nổ ra đang khiến cả thế giới như nín thở. “Chúng ta đang đối mặt với mối đe dọa an ninh năng lượng lớn nhất trong lịch sử”, ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), đã thốt lên như vậy và nó không phải là lời nói quá.

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

EU chính thức phê duyệt gói vay 90 tỷ euro cho Ukraine

Liên minh châu Âu (EU) hôm 23/4 đã phê duyệt gói vay 90 tỷ euro để giúp Ukraine đáp ứng các nhu cầu kinh tế và quân sự trong 2 năm, theo tuyên bố của Síp, Chủ tịch luân phiên của EU. Đồng thời, phê duyệt một loạt biện pháp trừng phạt mới đối với Nga.

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu và cuộc chiến Trung Đông

Châu Âu đang ở vị thế vô cùng khó xử trong cuộc xung đột Mỹ/Israel - Iran. Họ vừa không phải là bên ra quyết định có ảnh hưởng đến cuộc chiến, vừa không phải là bên trung gian hòa giải có ảnh hưởng đáng kể. Châu Âu chỉ là bên ngoài cuộc, bất lực trong việc can thiệp và là nạn nhân gánh chịu những tổn thất không ngừng lan rộng.

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

Nước Anh và những trăn trở kéo dài từ một cuộc “ly hôn”

10 năm sau “cuộc ly hôn” thế kỷ, nước Anh vẫn chưa tìm thấy bình yên hậu Brexit. Giữa những hệ lụy kinh tế kéo dài và một nghịch lý là làn sóng mong muốn quay lại EU ngày càng dâng cao trong dư luận, Thủ tướng Keir Starmer đứng trước bài toán nan giải: làm sao để thực hiện lời hứa về một “nước Anh toàn cầu” mà không làm ngơ trước sự đảo chiều tư tưởng của công chúng.

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Sự mệt mỏi bắt đầu len lỏi ở Điện Capitol

Những dấu hiệu mệt mỏi, mất kiên nhẫn đang len lỏi trong hàng ngũ Đảng Cộng hòa trước diễn biến ngày càng khó kiểm soát của cuộc chiến với Iran. Giữa áp lực kinh tế, sức ép cử tri và toan tính chính trị, liệu tín hiệu từ các nghị sĩ có thể thúc đẩy Nhà Trắng tiến nhanh hơn đến thỏa thuận chấm dứt chiến sự?

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Mỹ - Iran: Ngừng bắn và những kịch bản

Cùng với thỏa thuận ngừng bắn, cả Washington và Tehran đã đưa ra những tuyên bố chiến thắng trái ngược nhau. Kể từ ngày 28/2, ước tính Mỹ và Israel đã thực hiện hơn 13.000 cuộc tấn công vào các mục tiêu tại Iran, ban đầu chủ yếu nhắm vào các đơn vị quân sự, sau đó mở rộng thành 800 cuộc không kích nhằm vào các cơ sở hạ tầng công nghiệp quốc phòng trọng yếu, bao gồm đường sắt, đường bộ và cầu.

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

Israel - Lebanon: Sự yên tĩnh mong manh

0 giờ ngày 17/4, lệnh ngừng bắn tạm thời 10 ngày giữa Israel và Lebanon có hiệu lực. Dù rất mong manh nhưng lệnh ngừng bắn được xem là một trong những nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt chiến tranh, mang lại hòa bình lâu dài cho khu vực Trung Đông.

“Cây cầu Islamabad” và triển vọng hòa bình cuộc xung đột Mỹ - Iran

“Cây cầu Islamabad” và triển vọng hòa bình cuộc xung đột Mỹ - Iran

Trong bối cảnh cuộc khủng hoảng Iran gây ra hiệu ứng khốc liệt với kinh tế thế giới, việc Washington và Tehran cùng chấp nhận thỏa thuận ngừng bắn tạm thời hôm 8/4 là “khoảng thở” quý giá cho toàn cầu. Đứng sau sự kiện này không phải những cường quốc phương Tây hay các nước Vùng Vịnh giàu có, mà là Pakistan - quốc gia đã khéo léo sử dụng vị thế đặc thù để kết nối hai đối thủ.