Máy bay không người lái thay đổi cục diện chiến tranh

MQ-1 Predator của Mỹ có thể được coi là máy bay không người lái hiện đại đầu tiên

Thiết bị có khả năng bay tầm xa để trinh sát hoặc tấn công mục tiêu bằng tên lửa Hellfire. Vũ khí được sử dụng rộng rãi trong các cuộc xung đột ở Iraq và Afghanistan từ đầu những năm 2000 cho đến khi ngừng hoạt động vào năm 2018. Kể từ đó, thiết bị không chỉ được thay thế bằng một mẫu nâng cấp mà còn có hàng chục máy bay không người lái khác được đưa vào sử dụng và đang được phát triển. UAV đã thay đổi hoàn toàn cách thức thực hiện các hoạt động quân sự, cung cấp cho các chỉ huy thông tin chính xác về các hoạt động di chuyển của quân đội và thay đổi điều kiện chiến trường trong chốc lát.

Các UAV mới hơn sẽ tiếp tục mở rộng ranh giới về khả năng và khả năng tác chiến điện tử sẽ khiến những phương tiện này trở nên đáng sợ hơn bao giờ hết. Việc đưa các lực lượng đáng gờm với thiết bị công nghệ cao tinh vi vào cuộc chiến có thể gây ra hậu quả tàn khốc cho những người dân thường bị kẹt trong làn đạn. Hy vọng rằng mọi người sẽ không bao giờ phải đối mặt với bất kỳ cỗ máy chiến tranh đáng sợ nào trong số này - Dưới đây là những UAV khiến chúng ta phải rùng mình.

Predator C Avenger - Hoa Kỳ

Phiên bản kế nhiệm mới nhất của Predator đầu tiên được quân đội Hoa Kỳ triển khai, Predator C Avenger, được phát triển dựa trên những gì đã làm cho phiên bản đầu tiên trở nên hiệu quả và bổ sung thêm nhiều khả năng và sự tinh vi hơn. Avenger được chế tạo để thực hiện nhiều nhiệm vụ và được trang bị camera và giám sát điện tử cũng như vũ khí. Được vận hành bởi động cơ phản lực cánh quạt Pratt và Whitney, thiết bị có thể bay ở độ cao 50.000 feet (1f tương đương 30.5cm) với tốc độ 400 hải lý.

Khả năng của Avenger cho phép các lực lượng tiến hành các hoạt động nhạy cảm ở những khu vực mà máy bay thông thường không có nhiều chỗ ẩn nấp để thực hiện nhiệm vụ một cách an toàn. Theo Global Security, máy bay không người lái Avenger đã được sử dụng trong các nhiệm vụ thành công nhằm tiêu diệt thủ lĩnh số 2 của Al Qaeda, Abu Khayr Al Masri, vào năm 2017. Chuyên gia cho rằng đây là nhiệm vụ mà trước đây có thể đã được giao cho máy bay như F-117 Nighthawk nhưng bằng cách sử dụng UAV nhẹ hơn, hiệu quả hơn và rẻ hơn mà không gây nguy hiểm cho nhân sự Hoa Kỳ. Avenger có phần giống như một con ngựa thồ trong quân đội Hoa Kỳ và nhiều máy bay được triển khai tại các điểm nóng trên khắp thế giới.

Bayraktar TB2 - Thổ Nhĩ Kỳ

Công ty Baykar của Thổ Nhĩ Kỳ đã nổi lên như một nhà cung cấp công nghệ UAV và máy bay không người lái quốc tế hàng đầu. UAV xuất khẩu phổ biến của công ty là Bayraktar TB2, cung cấp một lượng thiết bị ấn tượng trong một gói linh kiện tương đối nhỏ và nhẹ. Hơn nữa, được phát triển tại một quốc gia là thành viên của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), vũ khí tuân thủ ít nhất một số thông số kỹ thuật hoạt động của NATO, một điểm bán hàng cho nhiều quốc gia trong số 30 quốc gia thành viên của liên minh. TB2 có thể được nhận ra ngay lập tức nhờ đuôi chữ V ngược và đã trở nên khét tiếng do được Lực lượng vũ trang Ukraine sử dụng trong cuộc xung đột Nga-Ukraine năm 2022.

Ưu điểm lớn nhất của TB2 đối với một quốc gia như Ukraine là chi phí. Với giá 10 triệu đô la cho phương tiện và bộ phận điều khiển, nó chỉ bằng một phần nhỏ chi phí so với các sản phẩm tương đương của Mỹ. Vũ khí được trang bị động cơ Rotax công suất 105 mã lực, một hệ thống truyền động đáng tin cậy và có thời gian hoạt động là 27 giờ, theo Military Today. Hơn nữa, Forbes lưu ý rằng TB2 đã cung cấp cho người Ukraine một lợi thế rất cần thiết để đẩy lùi quân đội Nga, những người có nguồn cung cấp vũ khí vượt trội hơn hẳn người Ukraine, và TB2 đã tiêu diệt được hàng chục thiết bị của Nga trong khi chỉ mất 8 trong số 30 chiếc của họ. Có lẽ có thể cho rằng binh lính Nga nên cảnh giác với Bayraktars.

Reaper - Hoa Kỳ

Là phiên bản thứ hai của máy bay không người lái Predator, MQ-9 Reaper là một trong những UAV phục vụ lâu đời nhất trong quân đội Hoa Kỳ. Reaper cũng được sản xuất dựa trên phiên bản tiền nhiệm của nó, vượt ra ngoài khả năng giám sát để tấn công mục tiêu đầu tiên. Nói về mục đích của thiết bị trong Không quân, Tướng T. Michael Moseley cho biết, "Chúng tôi đã chuyển từ việc sử dụng UAV chủ yếu trong các vai trò tình báo, giám sát và trinh sát trước Chiến dịch Tự do Iraq sang vai trò săn lùng-diệt mục tiêu thực sự với Reaper". Thiết bị có động cơ tua-bin cánh quạt 900 mã lực, lớn hơn động cơ 119 mã lực của Predator phiên bản đầu tiên và có thể bay nhanh hơn và cao hơn, cũng như mang theo bom 500 pound (1p tương đương 0.45 kg) và tên lửa Hellfire.

Global Hawk - Hoa Kỳ

RQ-4 Global Hawk của Northrop Grumman là UAV lớn nhất và ấn tượng nhất trong hạm đội của Hoa Kỳ. Theo Veteran Life, máy bay này được trang bị động cơ phản lực Allison/Rolls Royce và có sải cánh dài 130 feet. Đây là một phương tiện trinh sát và có thể bay ở độ cao 60.000 feet trong tối đa 32 giờ. Thiết bị mang theo một loạt các thiết bị liên lạc và phát hiện tiên tiến để cung cấp độ chính xác tuyệt đối cho các lực lượng tấn công tiên tiến đang chờ thông tin tình báo trên toàn thế giới.

Việc thu thập thông tin tiên tiến như vậy không hề rẻ. Global Hawk có giá 99 triệu đô la, nhưng mức giá đó có thể lên tới 130 triệu đô la nếu trang bị thêm các cảm biến bổ sung và các thiết bị khác cho các khả năng cụ thể.

Stingray - Hoa Kỳ

Một số UAV trở thành mối đe dọa đối với kẻ thù không chỉ nhờ chúng có thể phát hiện hoặc hành động, mà còn vì cách thiết bị có thể hỗ trợ những thiết bị khác trong nhiệm vụ của chúng. MQ-25 Stingray là một ví dụ hoàn hảo về một máy bay hỗ trợ mở rộng nhiệm vụ của máy bay có người lái trong quá trình triển khai. Hải quân Hoa Kỳ cho biết MQ-25 là máy bay tiếp nhiên liệu trên không không người lái đầu tiên trên thế giới trên tàu sân bay. Lần tiếp nhiên liệu thành công đầu tiên diễn ra vào tháng 6/2021. Vũ khí kết hợp công nghệ giám sát và trinh sát cùng khả năng tiếp nhiên liệu để hỗ trợ máy bay triển khai từ các tàu của Hải quân. Hiện tại, UAV đang trong quá trình thử nghiệm và sẽ sớm được Hải quân đưa vào sử dụng.

Valkyrie - Hoa Kỳ

Trong một vùng chiến sự, cảnh tượng máy bay chiến đấu của Mỹ sẽ đủ để gây ra sự báo động đáng kể cho kẻ thù tiềm tàng vì chúng là một trong những máy bay được trang bị tốt nhất trên thế giới. Điều này có thể được tăng cường theo cấp số nhân nếu mỗi máy bay chiến đấu đó bay cùng với một vài máy bay không người lái tự động bên cạnh chúng. Theo Defense News, XQ-58A Valkyrie đang được phát triển như một phần của chương trình máy bay không người lái tự động nhằm phát triển "hỗ trợ" không người lái có thể bay bằng trí tuệ nhân tạo (AI) dựa trên thông tin đầu vào từ phi công của máy bay có người lái. Điều này có thể mở rộng hỏa lực và số lượng vũ khí có sẵn đến mức có thể tàn phá hoàn toàn lực lượng đối phương.

Đối với những người lính trên chiến trường, sự xuất hiện của một vài máy bay chiến đấu F-35 được hộ tống bởi một vài máy bay không người lái sẽ là một cảnh tượng đáng lo ngại. Nếu và khi công nghệ này đi vào hoạt động, nó sẽ nâng cao năng lực quân sự lên một tầm cao mới. Chuyến bay thử nghiệm thành công đầu tiên của thiết bị là vào tháng 3/2019.

Ghost Bat - Úc

Boeing có một bộ phận tại Úc và một phần chức năng của tập đoàn là phát triển máy bay cho Không quân Hoàng gia. Mặc dù quân đội của nước này có thể không lớn và được tài trợ tốt như Hoa Kỳ, nhưng đây là một lực lượng chiến đấu công nghệ cao và được trang bị tốt. Theo New Atlas, máy bay đầu tiên do Úc sản xuất hoàn toàn trong nửa thế kỷ đang định hình tương tự như UAV Valkyrie, một máy bay bán tự động sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để điều khiển chuyến bay. Dự án này từng được gọi là Loyal Wingman nhưng hiện được gọi bằng biệt danh chính thức là MQ-28A Ghost Bat.

Switchblade thuộc một loại UAV khác vì thiết bị không có khả năng trở về khi được phóng đi. Đây là một loại phương tiện không người lái tương đối mới và cực kỳ hiệu quả, được gọi là vũ khí “lang thang”. Nhà sản xuất gọi vũ khí là tên lửa lang thang và tuyên bố rằng vũ khí lý tưởng để sử dụng chống lại các mục tiêu nằm ngoài tầm nhìn. Chúng được phóng đi từ các ống phóng, di động có thể mang trong ba lô và triển khai trong vài phút. Sau khi phóng đi, quân nhân có khả năng điều khiển phương tiện trong tối đa 10 phút, bằng bộ điều khiển kiểu máy tính bảng có hình ảnh từ camera gắn trên máy bay không người lái. Switchblade có thể kích nổ tải trọng của nó khi va chạm hoặc được sử dụng để trinh sát và quay trở lại nếu nhiệm vụ bị hủy bỏ.

Spike Firefly - Israel 

Rafael có trụ sở tại Israel sản xuất một loạt vũ khí quốc phòng và hệ thống thu thập thông tin tình báo và sản xuất đạn dược bay lượn Firefly. Không giống như Switchblade, sử dụng cánh cố định để bay, Firefly dựa vào thiết lập rô-to quay ngược chiều tương tự như trực thăng hoặc máy bay không người lái thông thường.

Theo Army Technology, một hệ thống đầy đủ bao gồm 3 loại đạn dược lơ lửng cũng như bộ phận điều khiển. Toàn bộ gói hàng nặng hơn 30 pound một chút với mỗi loại đạn dược nặng chưa đến 7 viên. Vũ khí cũng được điều khiển bằng máy tính bảng và có thể bay lơ lửng trong 15 hoặc 30 phút tùy thuộc vào việc thiết bị được trang bị 1 hay 2 pin. Các rô-to cho phép thiết bị bay lơ lửng tại chỗ và được cho là vẫn ổn định trong điều kiện gió lên đến 30 dặm/giờ.

UAV có thể lơ lửng và di chuyển một cách kín đáo, truyền video và dữ liệu khác trở lại người điều khiển khiến thiết bị trở nên lý tưởng để sử dụng trong phạm vi gần.

Orlan-10 - Nga

Máy bay không người lái đang đóng vai trò to lớn trong cuộc tấn công Ukraine hiện tại của Nga và máy bay không người lái được sử dụng nhiều nhất của Nga dường như là Orlan-10. Theo Global Security, Trung tâm Công nghệ Đặc biệt sản xuất Orlan theo 11 biến thể khác nhau với mục đích chính là trinh sát. Tuy nhiên, Forbes đưa tin rằng những máy bay không người lái mà quân đội Ukraine bắt giữ gần đây được cho là mang theo các thành phần điện tử tiêu dùng thông thường như máy ảnh kỹ thuật số Canon được giữ cố định bằng dây đai velcro và nắp bình nhiên liệu từ một chai soda thông thường. Điều khiến mọi người rùng mình là những người điều khiển Orlan đang sử dụng thiết bị để nhắm mục tiêu vào dân thường và cơ sở hạ tầng dân sự.