Lập hội nhóm ảo, gây án thật

"Những chú báo nhỏ" đi săn "báo đêm"

Bắt đầu từ những hội nhóm thành lập trên mạng tưởng như vô thưởng vô phạt như "Hội những người ghét chó mèo"... đến những hội nhóm cùng chung sở thích, kích động nhau thực hiện những hành vi phạm pháp như cướp ngân hàng, mua bán sử dụng trái phép chất ma túy, thuốc lá điện tử, hay như khuyến khích, lôi kéo, cổ súy các hành vi tự tử tràn lan trên mạng, tất cả như những vòi bạch tuộc bủa vây giới trẻ. Xu hướng trẻ hóa tội phạm giết người đang gióng lên hồi chuông đáng báo động. Rất nhiều trường hợp đã trở thành tội phạm do nhận thức và ý thức chấp hành pháp luật còn hạn chế, lối sống ích kỷ, a dua theo bạn bè, coi thường pháp luật.

Mới đây, một nhóm thanh niên vừa bị Công an quận Ba Đình bắt giữ với những hành vi không thể ngạc nhiên hơn. Nhóm này là nhóm kín được thành lập trên mạng xã hội, mục đích của chúng là đi tìm những thanh niên trẻ, có biểu hiện hổ báo ngông cuồng, thường được giới trẻ gọi là "báo đêm", để đâm chém. Nhóm "báo đêm" được nhận diện là những thanh niên đi xe máy không biển kiểm soát, không đội mũ bảo hiểm, tóc nhuộm, thường đi một nhóm từ 5 người trở lên… Và nhiệm vụ của nhóm “săn báo đêm” là buổi tối lang thang trên đường tìm kiếm, khi nào phát hiện "báo đêm" lập tức truy đuổi, dùng hung khí đâm chém.

Xuất phát từ việc đi chơi đêm bị nhóm thanh niên đi xe máy biển số 15 (Hải Phòng) ép xe, bắt nạt, Nguyễn Quốc Toản (SN 2002, trú tại Bắc Giang) về thành lập một hội nhóm mang tên “Những chú báo nhỏ” cùng Phạm Đức Trí (sinh viên, SN 2002, quê Bắc Giang) để trả thù. Sau đó “Những chú báo nhỏ” kết nạp thêm các thành viên Nguyễn Tiến Dũng, Lê Huy Phong, Nguyễn Anh Tuấn, Hoàng Khắc Đông, Nguyễn Thành An, Nguyễn Văn Cường, Nguyễn Thế Đức và Hoàng Tuấn Anh vào nhóm. Đây đều là những thanh niên càn quấy, xu hướng thích bạo lực nên khi được Trí và Toản rủ rê, các đối tượng đồng ý ngay lập tức. Thậm chí còn sẵn sàng “sống chết” thực hiện “sứ mệnh” của những người anh hùng đi “săn báo đêm”. Tự cho mình cái “sứ mệnh” ấy, các đối tượng trong nhóm “Những chú báo nhỏ” bắt đầu thực hiện những chuyến “săn báo đêm”.

Khoảng 0h ngày 2/2/2023, các thành viên trong nhóm tập trung tại phòng trọ của Trí tại địa chỉ trong một ngõ nhỏ trên đường Hoàng Quốc Việt, phường Nghĩa Đô, quận Cầu Giấy, Hà Nội. Cả nhóm mang theo bình xịt hơi cay, dao bấm, đao, 2 tuýp sắt hàn dao phóng, 1 gậy sắt 3 khúc, đi xe máy không biển kiểm soát phóng nhanh, đánh võng, lạng lách, rú ga bấm còi… đi diễu phố thị uy trên các tuyến Cầu Giấy, Hồ Tùng Mậu, Láng, Đê La Thành, khu vực xung quanh Nhà hát lớn, hồ Hoàn Kiếm, Nguyễn Khoái, Thanh Niên, Hoàng Hoa Thám, Hoàng Quốc Việt, Lạc Long Quân…

Gần 3 giờ sáng cùng ngày, khi đi đến phố Tôn Đức Thắng, các đối tượng phát hiện nhóm "báo đêm" đi 3 xe máy, một kẻ trong nhóm "Những chú báo nhỏ" hô lên: “Báo, báo, báo….”. Cả nhóm liền chặn đầu xe của anh N.A.Đ (22 tuổi) và anh V.H.H (19 tuổi, sinh viên) tại trước số 125 Nguyễn Thái Học, Điện Biên, Ba Đình, Hà Nội. Các đối tượng sử dụng bình xịt hơi cay, dùng chuôi tuýp sắt gắn dao phóng vụt vào đầu và người anh H, dùng đao đuổi chém anh Đ. Anh Đ bỏ chạy vào phố Văn Miếu, trèo qua tường của Văn Miếu Quốc Tử Giám trốn chạy sự truy đuổi của những kẻ khát máu nhưng vẫn bị đối tượng Dũng đuổi theo chém vào chân trái. Sau đó, cả nhóm tẩu thoát về nhà trọ của Trí rồi giải tán.

Sau khi tiếp nhận tin báo, Công an quận Ba Đình đã phối hợp cùng Phòng Cảnh sát hình sự Công an thành phố Hà Nội tiến hành tổ chức điều tra và bắt giữ toàn bộ đối tượng trong ổ nhóm.

Cũng tập hợp những thành phần bất hảo, tuổi đời còn khá trẻ, nhóm “Giết 88” được thành lập trên mạng xã hội cũng chỉ để trả thù cá nhân, thể hiện bản lĩnh giang hồ của nhóm thanh niên trẻ tuổi. Xuất phát từ việc trước đó khi sang huyện Tam Đảo (Vĩnh Phúc) chơi, bị một nhóm thanh niên Phú Thọ đuổi đánh nên Lê Anh Tuấn (SN 2005, xã Phú Lộc, huyện Phù Ninh, Phú Thọ) và Trần Văn Hùng (SN 2004, xã Trị Quận, huyện Phù Ninh, Phú Thọ) cay cú thành lập nhóm “Giết 88” chuyên tìm đuổi đánh nam nữ thanh niên đi xe máy mang biển số tỉnh Vĩnh Phúc sang chơi tại TP Việt Trì. Từ ngày 22 đến ngày 25/1/2023 (tức mùng 1 đến mùng 4 Tết), nhóm thanh niên gồm 22 đối tượng do Trần Văn Hùng cầm đầu đã tập trung ở quán nước đầu cầu Việt Trì thuộc khu 2, xã Sông Lô (TP Việt Trì) chờ thanh niên đi xe biển đầu số 88 để đuổi đánh.

Những đối tượng này dùng vỏ chai bia làm hung khí, khi thấy thanh niên đi xe biển số Vĩnh Phúc thì sẽ dồn đuổi ném chai bia. Theo đó, rất nhiều nạn nhân bị chặn xe, đánh hội đồng, dùng dao đâm hay ném gạch vào người. Trong 4 ngày, nhóm đối tượng đã chặn đánh, dồn đuổi và hành hung nhiều nạn nhân, trong đó có 4 nạn nhân bị nhóm đối tượng này đánh gây thương tích, phải nhập viện cấp cứu.

Những lúc chưa tìm được nạn nhân, nhóm đối tượng còn tranh thủ điều khiển xe máy che biển kiểm soát, mang theo hung khí, phóng tốc độ nhanh, dàn hàng ngang lạng lách, đánh võng, rú ga gây náo loạn trên các tuyến đường TP Việt Trì.

Nhận sau khi nhận được tin báo, Công an TP Việt Trì đã triển khai lực lượng, truy tìm và bắt giữ toàn bộ các đối tượng trong ổ nhóm.

Cần sự quan tâm giáo dục của cả xã hội

Thời buổi công nghệ, mạng xã hội dễ dàng kết nối những thành viên có chung mục đích, sở thích trong các hội nhóm kín, mở. Bên cạnh những hội nhóm tích cực, cùng chung lý tưởng phục vụ mục đích tốt đẹp cho xã hội là một loạt những hội nhóm tiêu cực, tập trung những thanh niên càn quấy, phá làng phá xóm, muốn "lấy số" bằng những pha hành động gay cấn như trong phim, chém giết người vô cớ dù không có thù hằn gì trước đó. Sự bùng nổ của những hội nhóm tiêu cực này gây ảnh hưởng rất xấu tới xã hội, gây mất trật tự an ninh và gây hoang mang dư luận xã hội. Đó là cơ hội để cho tội phạm có đất sống, lôi kéo một số người trẻ tham gia.

Mới đây, Phòng An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an tỉnh Đồng Nai cũng đã bắt giữ một đối tượng lập nhóm kín để chia sẻ các video đồi trụy với mục đích thu tiền. Thành viên tham gia có cả các em học sinh. Đối tượng chủ mưu là Lê Quang Thọ (SN 1994, ngụ tại phường Long Bình Tân, TP Biên Hòa). Thọ lập một nhóm kín có tên “Trai Biên Hòa”, thường xuyên đăng tải thông tin giới thiệu, kêu gọi mọi người nộp tiền tham gia nhóm kín trên ứng dụng Telegram để được xem các đoạn video có tính chất đồi trụy. Khi có người tham gia vào group “Trai Biên Hòa” thì Thọ sẽ nhắn tin với tài khoản Zalo có tên “Tâm bất biến giữa dòng đời vạn biến” để trao đổi thông tin và yêu cầu người tham gia nộp số tiền 200.000 đồng vào một tài khoản cá nhân lập tại ngân hàng.

Sau khi chuyển tiền thành công, người chuyển tiền sẽ nhận được một đường link để vào nhóm kín có tên “Group ace giao lưu” trên ứng dụng Telegram để người dùng xem được các video, hình ảnh khiêu dâm. Tại thời điểm Thọ bị bắt, nhóm kín trên ứng dụng Telegram của đối tượng này quản lý có 294 thành viên, Lê Quang Thọ đã thu lợi số tiền hơn 50 triệu đồng từ việc truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy.

Thực tế cho thấy hiện nay, việc trở thành thành viên của các hội, nhóm hết sức đơn giản, gần như không cần bất cứ điều kiện gì, chỉ cần một thao tác ấn nút "tham gia". Trong khi đó, các nội dung đăng tải trên mạng xã hội rất khó kiểm soát và luôn ẩn chứa những thông tin xấu, độc. Các báo cáo vi phạm về mặt nội dung có thể vẫn được phát hiện, xử lý nhưng thường diễn ra chậm, sau khi nội dung đó đã được viral (lan tỏa) và gây tác động tiêu cực đến người sử dụng. Một khó khăn nữa là các nền tảng xã hội hiện đang được sử dụng nhiều tại Việt Nam đều thuộc quyền sở hữu của các nhà cung cấp dịch vụ nước ngoài cho nên có sự khác biệt về văn hóa, dẫn đến vấn đề kiểm soát cũng như báo cáo vi phạm về nội dung khác nhau về chuẩn mực, tiêu chí.

Tuy nhiên, nguyên nhân sâu xa và quan trọng nhất là do tình trạng xuống cấp về đạo đức, cổ súy lối sống tự do, vô cảm, tư tưởng phá vỡ truyền thống, học theo cách sống phương Tây của một bộ phận người dân, trong đó phần không nhỏ là giới trẻ, đã dẫn đến hiện tượng lệch chuẩn về đạo đức, văn hóa, lệch lạc trong hành vi, gây nguy hại cho xã hội. Sự thiếu quan tâm giáo dục, kiểm soát của gia đình và xã hội khiến tình trạng phạm tội ở lứa tuổi mới lớn càng gia tăng. Giới trẻ khi không tìm được tiếng nói chung với gia đình, người thân sẽ tham gia vào mạng xã hội nhiều hơn, coi thế giới ảo mới là thế giới thật của chúng. Khi tâm lý, nhận thức còn hạn chế thì việc phân biệt đúng sai, điều nên làm và không nên làm của họ là rất khó nếu không có sự quan tâm, giáo dục của chính gia đình, nhà trường và xã hội.