Tổ chức hội nghị tặng quà tri ân
Câu chuyện các công ty tổ chức các buổi hội thảo, hội nghị, các tour du lịch 0 đồng rầm rộ tại các vùng quê nghèo rồi bán hàng đa cấp không còn mới. Nhưng gần đây, thay vì tự tổ chức, hay chỉ đăng kí tập trung nơi đông người tại địa phương thì nhiều công ty sử dụng chiêu bài tinh vi hơn khi phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức các buổi tặng quà cho người cao tuổi.
Nhờ đó mà uy tín của công ty càng tăng lên, các cụ già tham gia càng đông, và vì tin tưởng là chương trình do chính quyền tổ chức nên khi được giới thiệu, quảng bá sản phẩm, các cụ không ngại dốc hết tiền tiết kiệm để mua sản phẩm. Câu chuyện này đang diễn ra ngay tại quận Cầu Giấy, Hà Nội.
Theo đó, tại một tòa chung cư cao cấp thuộc phường Dịch Vọng, Cầu Giấy, Hà Nội, nhiều cụ già được mời đến phòng sinh hoạt cộng đồng để tham dự hội nghị người cao tuổi, có chương trình tặng quà chăm sóc sức khỏe. Ai cũng nghĩ là chương trình của chi hội người cao tuổi tổ dân phố nên người nọ người kia rủ nhau tham gia. Tại đây, các cụ được một nhân viên Công ty TNHH nghiên cứu Dược liệu Việt Nam (có trụ sở tại số 8, tầng 2, ngõ 1194, đường Láng) tặng quà là một gói bột nêm và một lọ cao xoa bóp. Sau đó người này hướng dẫn cách chăm sóc sức khỏe và quảng bá một loại sâm ngọc linh có tên gọi Nam Dược đại bổ do Công ty Cổ phần dược phẩm Nam Bộ phân phối. Nhà sản xuất là Công ty Cổ phần Dược phẩm Mediusa có trụ sở tại Chương Mỹ, Hà Nội.
Theo lời quảng cáo của công ty, nếu mua 1 liệu trình 4 hộp sẽ có giá rẻ là 2,6 triệu. Đây là giá ưu đãi của công ty, giá bán thực tế cao hơn. Nếu 6 tháng sau dùng hiệu quả, công ty sẽ cho người đến thu thêm tiền. Nghe bùi tai, nhiều cụ ít thì mua 1 hộp, người nhiều thì mua cả 4 hộp cho một liệu trình sử dụng.
Vụ việc bán hàng chỉ được lộ ra khi con cháu các cụ phát hiện bố mẹ mình giấu tiền đi mua thuốc không rõ nguồn gốc xuất xứ và làm ầm lên trong hội nhóm cư dân của tòa chung cư. Chị M.N bức xúc cho biết: “Mẹ tôi bị lừa mua 4 hộp sâm. Đành rằng mẹ tôi thiếu hiểu biết, cả tin, dễ bị lừa, thuận mua vừa bán, nhưng việc tổ chức bán hàng ngay tại khu chung cư cao cấp này có được phép hay không? Mẹ tôi cũng bảo vì tin tưởng là phường đứng ra tổ chức, có đại diện tổ dân phố tham dự, lại là chương trình tặng quà của chi hội người cao tuổi nên mới mua. Sản phẩm mua rồi có được hoàn trả không? Nếu các cụ dùng sản phẩm không rõ nguồn gốc, có vấn đề về sức khỏe thì ai đền bù thiệt hại?”.
Chị N cũng cho biết, tổ dân phố cũng được đại diện mời tới dự nhưng lại thông báo là không biết có chuyện bán hàng vì đến dự rồi đi luôn. Điều đó khiến chị càng thêm bức xúc. Bà Đ.T.C sống trong khu chung cư cũng được bạn bè mời xuống nhưng chỉ xuống dự một lúc, bà đã thấy quảng cáo sản phẩm, nghi bán hàng đa cấp, nên bà về nhà luôn. Còn bà Đ.H vốn chỉ là giúp việc nên dù tham dự từ đầu đến cuối nhưng bà không có tiền mua sâm, bà chỉ nhận quà tặng rồi về. Nhưng theo bà H, hội nghị có hơn 20 người tham dự, cửa đóng then cài. Có người của công ty đứng trực ở cửa để đóng mở, không cho ai chụp ảnh, quay phim.
Còn bà T.T.T mới về khu chung cư một thời gian, là thành viên chi hội người cao tuổi cũng không hề được biết là có công văn tổ chức Chương trình tặng quà cho người cao tuổi. Bà T cho biết, trong hội nhóm của chi hội người cao tuổi không được thông báo tổ chức buổi hội nghị này. Thực tế, một số cá nhân trong chi hội người cao tuổi đã tự đứng ra tổ chức và điện thoại kêu gọi một số thành viên khác trong tòa nhà đến tham dự.
Bà T cũng cho biết thêm, phường Nghĩa Đô, nơi nhà cũ của bà ở trước khi chuyển về tòa chung cư này cũng tổ chức rầm rộ chương trình tặng quà cho người cao tuổi. Và kết quả là rất nhiều cụ bị dụ dỗ mua sâm. Có người mất hơn 8 triệu đồng.
Tương tự phường Dịch Vọng Hậu (Cầu Giấy, Hà Nội) cũng có buổi tổ chức hội nghị tặng quà cho người cao tuổi rầm rộ ngay nhà văn hóa tổ dân phố. Kết quả nhiều cụ bị lừa mua sâm. Chị H.Y (Dịch Vọng Hậu) bức xúc cho biết, mẹ chị cũng giấu con cái mua 4 hộp sâm. “Đấy là mẹ tôi ít tiền, chứ nhiều cụ có tiền còn mua nhiều hơn. Hầu hết cụ nào đến tham dự hội nghị cũng đều mua sâm mang về”, chị Y cho hay.
Để tìm hiểu về công ty, phóng viên đã đến địa chỉ công ty tại số 8, ngõ 1194 đường Láng thì thấy cửa đóng then cài, không biển hiệu, không có dấu hiệu hoạt động. Sản phẩm Nam dược đại bổ do công ty này bán ra và sản phẩm cao xoa bóp cũng không phải do công ty này sản xuất. Tìm kiếm trên google và shopee, hai sản phẩm này chỉ có một nơi bán là công ty có tên V108 có trụ sở tại Bắc Ninh. Trên website của Công ty cổ phần Dược phẩm Nam Bộ này cũng không có sản phẩm Nam Dược đại bổ. Tra theo tên gọi, mã số thuế thì Công ty TNHH nghiên cứu dược liệu Việt Nam mới đi vào hoạt động từ cuối tháng 5/2023.
Trao đổi với ông Nguyễn Việt Trung, chủ tịch phường Dịch Vọng, quận Cầu Giấy, ông Trung cho biết chưa nắm được vụ việc, sẽ gọi tổ dân phố và báo cáo quận kiểm tra, xử lý. Liên hệ qua điện thoại với bà Trịnh Thị Dung, Phó Chủ tịch quận Cầu Giấy, bà Dung cho biết trong văn bản ghi rõ: không được phép bán hàng, trước khi triển khai phải thống nhất địa điểm, thời gian, nội dung với UBND các phường. Nếu không thực hiện đúng sẽ cho xử lý ngay(?)
Nâng cao trách nhiệm của chính quyền cơ sở
Theo tìm hiểu của phóng viên, ngày 27/3/2024, UBND quận Cầu Giấy đã kí công văn gửi Phòng y tế, UBND 8 phường, Ban Đại diện Hội người cao tuổi quận Cầu Giấy, Công ty TNHH nghiên cứu dược liệu cổ truyền Việt Nam chấp nhận cho công ty tặng quà cho hội viên người cao tuổi các phường trên địa bàn quận. Trong công văn ghi rõ công ty trong quá trình tặng quà cho hội viên người cao tuổi trên địa bàn quận phải tuân thủ nội dung tổ chức tặng quà theo đúng sản phẩm được đăng ký, không được bán sản phẩm… Khi triển khai tổ chức thông báo về Phòng y tế để thuận tiện cho việc kiểm tra, giám sát. Phòng Y tế chủ trì, phối hợp các ngành và UBND các phường kiểm tra giám sát việc tặng quà. Thế nhưng trên thực tế, công ty này vẫn thuyết phục được các cụ già để bán hàng không rõ nguồn gốc.
Trong công văn Ban đại diện Hội người cao tuổi quận Cầu Giấy gửi hội người cao tuổi các phường cũng đề nghị các ông bà Chủ tịch hội báo cáo UBND, tranh thủ ý kiến của lãnh đạo phường quan tâm tạo điều kiện phối hợp với công ty để buổi tặng quà đạt kết quả tốt.
Trên thực tế, nhiều địa phương đang tạo điều kiện cho các công ty ngoài vào tổ chức tặng quà bằng các công văn như trên. Do đó càng được nhiều cụ già tham dự vì họ tin tưởng là do chính quyền tổ chức.
Mới đây nhất, những ngày đầu tháng 3/2024, chiêu trò này tiếp tục diễn ra tại xã Hoằng Quỳ (Hoằng Hóa). Nhẹ dạ cả tin, những lời quảng cáo “đường mật”, đã có tới 60-70 người dân dốc tiền mua sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe Alpha Lipit Gold Glutathion Sữa Non Nutrition G9 do Công ty TNHH Nghiên cứu và Ứng dụng dược phẩm MEDICAL có địa chỉ tại phường Dịch Vọng Hậu, quận Cầu Giấy, thành phố Hà Nội bán với giá rất... nhập nhèm.
Theo Chủ tịch UBND xã Hoằng Quỳ, Tào Ngọc Quang, chính quyền địa phương rất bức xúc trước cách làm của phía công ty này. Trước đó, khi công ty đến liên hệ với xã để tổ chức hội thảo giới thiệu sản phẩm, căn cứ vào các công văn của Sở Y tế, UBND huyện Hoằng Hóa, địa phương đồng ý cho công ty triển khai nhưng đề nghị phía công ty phải thông báo kế hoạch cụ thể. Tuy nhiên, khi chưa nhận được kế hoạch đăng ký thì sáng 5/3, công ty này đồng loạt tổ chức hội thảo và bán hàng tại 6/7 thôn trong xã. Khi có thông tin phản ánh, người dân có nhu cầu đổi, trả sản phẩm, nhưng công ty chối bỏ trách nhiệm. Từ đó, mới dẫn đến việc nhiều người dân bức xúc kéo nhau lên UBND xã để phản ánh trong những ngày vừa qua.
Đã có nhiều vụ việc lừa bán hàng cho các cụ qua những hội nghị, hội thảo dưới danh nghĩa của các hội tại các địa phương. Thế nhưng không hiểu sao nhiều địa phương vẫn kí công văn cho phép công ty không tên tuổi về địa phương tổ chức tặng quà cho người cao tuổi. Nên chăng các địa phương cần cho dừng tất cả các chương trình quà tặng của các công ty này ngay từ đầu để tránh phát sinh kiểu bán hàng đa cấp. Bởi các sản phẩm được các công ty mang ra quảng bá, bán hàng cho các cụ già đều không có nguồn gốc, xuất xứ, giấy phép bán hàng, chứng nhận chất lượng sản phẩm, rất dễ gây hại cho người tiêu dùng.
Mới đây, Trung tâm Y tế huyện Cẩm Khê (Phú Thọ) vừa tiếp nhận bệnh nhân nữ (67 tuổi) trong tình trạng tức ngực, mất ngủ, tê miệng môi, tê tay chân, choáng váng… cũng chỉ vì sử dụng sản phẩm không rõ nguồn gốc xuất xứ từ một hội thảo bán hàng như vậy.
Theo lời kể của người bệnh, sau nhiều ngày tham dự hội thảo, bà được một công ty ưu đãi bán rẻ cho 20 lọ thực phẩm chức năng. Sức khỏe thì chưa thấy đâu, nhưng sau khi sử dụng lọ đầu tiên, người bệnh bị rối loạn tiêu hóa. Sau khi sử dụng đến lọ thứ 5, ngoài rối loạn tiêu hóa, người bệnh còn cảm thấy tức ngực, mất ngủ, tê miệng môi, tê tay chân, người choáng váng. Tại Trung tâm Y tế huyện Cẩm Khê, sau 8 ngày điều trị tích cực, sức khỏe người bệnh đã hồi phục và được xuất viện.
Trước tình trạng lừa đảo bán thực phẩm chức năng ngày càng phổ biến, người dân nên nâng cao tinh thần cảnh giác, tuyên truyền cho người thân, bạn bè, gia đình không tham gia, mua bán các sản phẩm tại các hội nghị, hội thảo. Đồng thời cần báo ngay cho cơ quan chức năng khi phát hiện những trường hợp lừa đảo, gian lận để xử lý kịp thời và bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng. Lực lượng chức năng, chính quyền địa phương cũng cần thận trọng hơn, trách nhiệm hơn trong công tác kiểm soát các hoạt động của công ty đến địa phương để tổ chức hội thảo, quảng cáo, tiếp thị sản phẩm.
Siết chặt nhiều giải pháp kiểm soát vệ sinh an toàn thực phẩm 
