Khủng hoảng nợ Hy Lạp: Hoãn binh vào phút cuối

Những tưởng số phận của Hy Lạp sẽ được Liên minh châu Âu (EU) quyết định vào tối 22/6 (giờ châu Âu) sau cuộc họp thượng đỉnh của khối này, nhưng trước đó vài giờ Athens bất ngờ đưa ra đề xuất mới khiến các lãnh đạo châu Âu không thể có đủ thời gian để nghiên cứu. Cuộc họp diễn ra chóng vánh và không có tuyên bố nào. Một cú hoãn binh hoàn hảo của Thủ tướng Hy Lạp Alexis Tsipras.

Chao đảo vì cuộc “đối thoại của những người điếc”

Cuộc khủng hoảng nợ của Hy Lạp kéo dài gần 6 tháng qua (kể từ thời điểm ông Alexis Tsipras lên làm Thủ tướng ngày 25/1/2015) bước vào giai đoạn quyết định là cuối tháng 6 này. Đây là thời điểm Athens phải thanh toán các khoản nợ đáo hạn cho các chủ nợ quốc tế sau rất nhiều lần khất nợ. Ngân khố Hy Lạp giờ rỗng tuếch. Athens đứng trước nguy cơ vỡ nợ. Để có tiền, Hy Lạp phải đi vay mới trả nợ cũ. Vay thì phải có điều kiện.

Các chính phủ tiền nhiệm đã làm như thế nhưng khi ông Alexis Tsipras lên làm Thủ tướng thì nhất quyết đàm phán các điều kiện với chủ nợ sao cho đúng như những gì ông này đã hứa với người dân Hy Lạp trong lúc tranh cử. Đây mới là điều rắc rối.

Hàng nghìn người ở Pháp đã xuống đường tuần hành tại thủ đô Paris đòi trao thêm cơ hội cho Hy Lạp.

Hàng nghìn người ở Pháp đã xuống đường tuần hành tại thủ đô Paris đòi trao thêm cơ hội cho Hy Lạp.

Sau nhiều cuộc gặp giữa lãnh đạo Hy Lạp với các chủ nợ (gồm Quỹ Tiền tệ Quốc tế -IMF, Ngân hàng Trung ương châu Âu - ECB và Ủy ban châu Âu -EC), quan điểm của các bên về điều kiện vay nợ thêm vẫn cách xa một trời một vực. Càng đến sát ngày 30/6, tức là thời điểm Athens phải trả 1,8 tỉ USD cho IMF, tình hình càng căng thẳng.

Nếu Hy Lạp đứng một mình thì chả nói làm gì, vấn đề là nếu nước này vỡ nợ sẽ ảnh hưởng tới toàn khối Liên minh châu Âu. Đây là lý do khiến lãnh đạo EU quyết định họp thượng đỉnh bất thường để quyết định xem có nên cho Hy Lạp ra khỏi khối để tránh liên lụy hay không.

Trưa 22/6, các Bộ trưởng Kinh tế của EU và Hy Lạp họp trước để chuẩn bị cho cuộc họp thượng đỉnh vào buối tối cùng ngày. Trước hai cuộc họp này, tin tức về khả năng Hy Lạp ra khỏi khối EU được bàn tán xôn xao khiến thị trường tài chính, vàng bạc thế giới được phen chao đảo.

Viễn cảnh chia tay với EU và rơi vào phá sản đang khiến cho dân chúng Hy Lạp bắt đầu hoang mang. Những người Hy Lạp có tiền tiết kiệm tìm cách lo thu hồi tiền của mình để tự cất giữ. Khách hàng rút tiền ở ngân hàng, ở các điểm rút tiền tự động trong tuần trước đã đạt con số kỷ lục khiến cho các tài khoản ngân hàng tại Hy Lạp bị vét rỗng.

Chỉ riêng ngày 21/6, số tiền rút khỏi ngân hàng lên tới 1,5 tỉ euro. Theo báo chí châu Âu, không có gì ngạc nhiên về việc những người tiết kiệm nhỏ đi trước một bước để bảo vệ số tiền ít ỏi của họ. Người dân Hy Lạp đang lo sợ các ngân hàng đầu tuần này sẽ phải tạm đóng cửa để hạ nhiệt cơn sốt rút tiền. Để trấn an dân chúng, Ngân hàng Hy Lạp hôm qua trong vòng vài giờ đã liên tục ra hai thông cáo báo chí.

Theo báo Pháp Le Figaro, chính cuộc “đối thoại của những người điếc” giữa Athens và Bruxells đang làm rúng động Hy Lạp. Hiện không có con số chính thức nào đưa ra nhưng người ta ước tính đã có hơn 3 tỉ euro được người dân và cả các doanh nghiệp rút khỏi ngân hàng trong tuần trước.

Trước tình hình này, sáng 22/6, ECB đã mở rộng khung hỗ trợ tài chính theo chương trình Hỗ trợ Thanh khoản khẩn cấp (ELA) cho các ngân hàng Hy Lạp. Đây là lần thứ ba trong chưa đầy một tuần qua, ECB hỗ trợ thanh khoản cho các ngân hàng Hy Lạp trong bối cảnh khách hàng đang ồ ạt rút tiền hoặc chuyển tiền ra nước ngoài do lo ngại nguy cơ Athens rơi vào phá sản do không thể giải quyết cuộc khủng hoảng nợ ở quốc gia này.

Trong tuần qua, trần mức hỗ trợ thanh khoản cho Hy Lạp đã được tăng 2 lần tương ứng là 1,1 tỉ euro và 1,8 tỉ euro, lên tổng số 85,9 tỉ euro. Tuy nhiên, trước sức ép của các ngân hàng Hy Lạp do tình trạng rút nóng tiền gửi ngân hàng, ECB đã tiếp tục tăng mức ELA cho Hy Lạp. Hiện mức nâng trần ELA lần thứ ba này chưa được công bố, song đây được xem là nguồn tiền chủ đạo cho việc thanh khoản của các ngân hàng Hy Lạp.

Hãy trao thêm cơ hội cho Athens!

Trong lúc tình hình đang hết sức căng thẳng thì đúng vào phút chót, chính quyền Athens đề xuất nhượng bộ cho EU tại cuộc họp của các Bộ trưởng Tài chính Eurozone nhóm họp vào trưa 22/6 tại Bruxells ngay trước phiên khai mạc Hội nghị thượng đỉnh vào buổi tối cùng ngày.

Chủ tịch Ủy ban các Bộ trưởng Tài chính khối Euro, J. Dijsselbloem nói đề nghị mới của Hy Lạp có thể đưa đến một thỏa thuận vào cuối tuần này.
Chủ tịch Ủy ban các Bộ trưởng Tài chính khối Euro, J. Dijsselbloem nói đề nghị mới của Hy Lạp có thể đưa đến một thỏa thuận vào cuối tuần này.

Những đề xuất này bao gồm việc hạn chế nghỉ hưu sớm, tăng thuế giá trị gia tăng (VAT) và tăng thuế thu nhập với nhóm có thu nhập trung bình và cao. Đây là 2 trong 3 trở ngại chính trong suốt mấy tháng qua tại các cuộc thương thảo giữa Hy Lạp và EU. Thứ nhất, IMF và châu Âu đòi Athens phải tiếp tục giảm bội chi ngân sách, tiết kiệm thêm 3 tỉ USD trong năm nay. Khoản tiền này tương đương với 0,5 % GDP. Trong năm tới, Athens sẽ phải cắt giảm chi tiêu thêm khoảng 6 tỉ.

Thứ hai, cả IMF lẫn Bruxells đòi Athens bãi bỏ khoản trợ cấp tối thiểu cho những người có lương hưu dưới ngưỡng 700 euro. Đây là điều không thể chấp nhận được đối với đảng Syriza. Đảng này đã giành được thắng lợi trong cuộc tổng tuyển cử ngày 25/1/2015 nhờ lời hứa không bắt người dân và phải hy sinh thêm nữa.

Tính từ năm 2008 đến 2013, trung bình mãi lực của người dân Hy Lạp bị giảm đi mất 40%. Hồ sơ thứ ba gây tranh cãi liên quan đến chính sách đánh thuế giá trị gia tăng VAT. Bản thân Hy Lạp ý thức được rằng đây là nguồn thu nhập quan trọng để lấp đầy công quỹ, thu hẹp bội chi ngân sách. Nội các của Thủ tướng Alexis Tsipras đề nghị 3 nấc thuế VAT khác nhau: 6% đánh vào các dược phẩm và sách vở, 11% đánh vào lương thực và nhu yếu phẩm, điện nước. Tất cả các mặt hàng còn lại sẽ bị đánh thuế 23%.

Các chủ nợ của Hy Lạp coi những hy sinh đó là chưa đủ. Bruxells và IMF muốn Athens chỉ có hai nấc thuế VAT là 11 và 23%. Sau 5 năm liền phải hứng chịu những hậu quả do khủng hoảng kinh tế gây nên, liệu rằng người dân Hy Lạp có thể chấp được hay không khi thấy hóa đơn tiền điện, nước của họ đột nhiên tăng lên thêm 10% trong một sớm một chiều?

Đánh giá về các đề xuất này, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Donald Tusk cho biết: “Đây là những đề xuất thực sự nghiêm túc đầu tiên của Hy Lạp”. Tuy nhiên, do các đề xuất của Hy Lạp đến quá muộn, tức vào đêm 22/6 nên các chuyên gia của nhóm chủ nợ, chưa thể đưa ra bản phân tích chính xác. Vì lý do đó, phiên họp của các Bộ trưởng Tài chính EU chỉ kéo dài trong 1 tiếng 30 phút và cũng không đưa ra được quyết định nào.

Mặc dù vậy, tín hiệu lạc quan phát đi từ phía các chủ nợ cũng đã khiến thị trường tài chính phản ứng tích cực. Ngay trong chiều qua, Thị trường chứng khoán Athens đã tăng 9%. Các thị trường chứng khoán lớn khác ở châu Âu như Frankfurt và Paris tăng 3,8%, London tăng 1,72%. Phát biểu trước báo giới, đại diện của nhóm chủ nợ cho rằng “vẫn còn nhiều việc phải làm”, nhưng tỏ ra lạc quan và theo nhiều nguồn tin thì một thỏa thuận mới nhiều khả năng sẽ đạt được trong vòng 1 tuần nữa.

Tín hiệu tích cực từ Eurogroupe cũng đã có tác động đến cuộc họp Thượng đỉnh Nguyên thủ Eurozone, khai mạc tối 22/6 tại Bruxells. Trước thềm Thượng đỉnh Nguyên thủ Eurozone, Thủ tướng Đức Angela Merkel hay Tổng thống Pháp Francois Hollande đều cho rằng “giữ Hy Lạp ở lại Eurozone là ưu tiên hàng đầu của khối”. Thái độ này được cho là đã bớt cứng rắn hơn trước rất nhiều, đặc biệt từ phía Đức, nơi mà dân chúng nước này ngày càng phản đối quyết liệt việc nhượng bộ Hy Lạp.

Tuy nhiên, các lãnh đạo châu Âu khẳng định sẽ không có một quyết định cụ thể nào được đưa ra sau cuộc họp thượng đỉnh này. Tất cả chỉ có ý nghĩa “tham vấn”, nói cách khác là đưa ra một quan điểm chính trị chung của khối đối với việc tiếp tục cứng rắn hay sẽ giảm nhẹ hơn đối với Hy Lạp.

Theo các nhà phân tích, đến phút cuối, khi nguy cơ Hy Lạp vỡ nợ và rời khỏi Eurozone đặt ra những hệ lụy khôn lường, cả Hy Lạp lẫn các chủ nợ châu Âu đều đang có dấu hiệu nhượng bộ lẫn nhau. Hy vọng về một thỏa thuận cứu Hy Lạp khỏi bờ vực vỡ nợ đang lớn dần lên.

Trong mấy ngày vừa qua, các cuộc xuống đường diễn ra khắp châu Âu nhằm bày tỏ sự ủng hộ với người dân Hy Lạp. Người biểu tình tại Pháp, Đức, Ý... đều hô vang khẩu hiệu EU không nên bắt người dân Hy Lạp phải khắc khổ hơn nữa hoặc hãy trao thêm cơ hội cho Athens. Tại Hy Lạp, tuần trước hàng nghìn người đã xuống đường bày tỏ ủng hộ Thủ tướng Alexis Tsipras trong cuộc đọ sức với các chủ nợ, có thể gọi đây là cuộc đối đầu giữa “một bên không còn gì để mất” với một bên không muốn “mất tất cả”.

Mộc Thạch (tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.