Khủng hoảng chính trị đe dọa cuộc chiến chống IS

Thứ Hai ngày 2-5, tình hình Baghdad đã tạm ổn định sau hai ngày liên tiếp chìm trong hỗn loạn do hàng ngàn người Iraq dòng Shiite tràn vào chiếm giữ tòa nhà Quốc hội để phản đối tình trạng tham nhũng đang tràn lan trong giới chính khách.

Trước đó, vào ngày 30-4, Chính phủ Iraq của Thủ tướng Haider al-Abadi đã phải ban bố tình trạng khẩn cấp sau khi hàng trăm người biểu tình tràn vào tòa nhà Quốc hội đập phá đồ đạc và đuổi đánh các nghị sĩ. Hàng chục nghị sĩ làm việc trong tòa nhà và cả những nghị sĩ cư ngụ trong Vùng Xanh đã hoảng sợ bỏ chạy, có người còn tính đến chuyện tháo chạy ra nước ngoài để lánh nạn!?

Theo lời kể của các nhân chứng, những người biểu tình đi vào Vùng Xanh (Green Zone), tiến đến tòa nhà Quốc hội bất chấp sự ngăn cản của cảnh sát và lực lượng an ninh. Họ tràn vào bên trong Nghị viện, đuổi đánh bất cứ vị chính khách nào họ nhìn thấy. Trong cơn giận dữ, những người biểu tình đã bới tung các ngăn tủ giấy tờ và ném tung tóe khắp hội trường.

Abdullah al-Zaidi, một thanh niên tham gia biểu tình nói rằng, anh ta tham gia biểu tình vì các chính khách tham nhũng, những người ngồi trong tòa nhà choáng ngợp của Quốc hội Iraq đã chiếm dụng (al-Zaidi dùng từ "ăn cắp") tài sản của quốc gia, của nhân dân Iraq có được từ các mỏ dầu.

Theo các nhân chứng, dòng người Shiite biểu tình tại Vùng Xanh bắt đầu bộc phát sau khi họ nghe hiệu lệnh của giáo sĩ Moqtada al-Sadr kêu gọi người Shiite xuống đường để phản đối chính phủ yếu kém và bất lực trong điều hành đất nước và chống tham nhũng. Rất may, tình hình tại Vùng Xanh đã tạm ổn, không phải do Thủ tướng Abadi "cao tay" dẹp loạn, mà chính là do giáo sĩ al-Sadr tự động kêu gọi người của mình chấm dứt biểu tình và rời khỏi Vùng Xanh vào sáng 2-5.

Giáo sĩ Shiite Moqtada al-Sadr, người đã châm ngòi cho người biểu tình tràn vào Vùng Xanh và cũng là người kêu gọi họ chấm dứt cuộc quậy phá.
Giáo sĩ Shiite Moqtada al-Sadr, người đã châm ngòi cho người biểu tình tràn vào Vùng Xanh và cũng là người kêu gọi họ chấm dứt cuộc quậy phá.

Trong một diễn biến bất ngờ, chiều cùng ngày, giáo chủ Shiite al-Sadr đã đột ngột đến Tehran để diện kiến các lãnh tụ tôn giáo Shiite ở Iran. Chuyến đi được giới phân tích lý giải là nhằm hội kiến các lãnh đạo tôn giáo Shiite ở Iran để tìm hướng giải quyết xung đột chính trị chưa tìm được lối thoát với Chính phủ Iraq. Iran đóng vai trò rất quan trọng trong việc hỗ trợ Iraq đánh IS. Song song đó, ảnh hưởng của Iran cũng rất mạnh đối với chính trường Iraq. Vì thế, al-Sadr hiểu rằng, chỉ cần một động thái của Iran cũng có thể tạo ra một chuyển biến nhất định tại Baghdad.

Tình hình bất ổn tại Iraq khiến giới chức an ninh chống khủng bố quan tâm lo lắng cho kế hoạch tăng cường chiến dịch chống Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) tại Iraq và Syria của Mỹ. Khi đưa ra kế hoạch tăng quân số đặc nhiệm sang Iraq để làm cố vấn và kết nối các lực lượng Iraq lại nhằm gia tăng tính hiệu quả trong chiến đấu chống IS, Bộ Quốc phòng Mỹ lấy lý do là cuộc chiến chống IS hiện tại đang gặp một số khó khăn trở ngại, trong đó khủng hoảng chính trị tại Baghdad được xem là yếu tố quan trọng làm chậm kế hoạch tiến quân đánh vào các thành phố, thị trấn đã bị IS chiếm hồi năm ngoái, trong đó có thành phố trọng yếu Mosul ở phía Bắc Baghdad.

Trong chuyến thăm Iraq hôm 28-4 nhằm xoa dịu khủng hoảng chính trị, Phó Tổng thống Mỹ Joe Biden đã lạc quan tuyên bố rằng cuộc chiến chống IS vẫn sẽ tiếp tục và Thủ tướng Abadi sẽ vượt qua khủng hoảng, trở nên mạnh mẽ hơn. Nhưng tinh thần lạc quan đó đã nhanh chóng bị thay thế bởi không khí lo lắng bao trùm bởi câu hỏi lớn: Tình hình tại Iraq sẽ như thế nào nếu Thủ tướng Abadi - át chủ bài của Mỹ trong cuộc chiến chống IS tại Iraq - không thể dàn xếp nổi cuộc nổi loạn của những người Shiite biểu tình?

Từ những diễn biến nêu trên, nhận thức chung của giới chức Mỹ về tình hình Iraq hiện nay là thực tế chính phủ của Thủ tướng Abadi không thể làm chủ được khủng hoảng chính trị. Việc áp dụng hệ thống chính trị theo mô hình dân chủ kiểu phương Tây đã chứng tỏ không phù hợp với văn hóa và truyền thống Arập phức tạp của người Iraq.

Có lẽ người Mỹ cũng nên lắng nghe tiếng nói của người dân Iraq nhiều hơn để có thể hiểu được mình cần phải làm những gì để ít nhất giúp Chính phủ Iraq duy trì mối liên kết giữa các phái tôn giáo và sắc tộc trong một đất nước Iraq vốn đã phân hóa sâu sắc bởi hệ thống các bộ tộc và giáo phái. Cho đến nay, 13 năm sau khi quân Mỹ lật đổ Tổng thống Saddam Hussein, Iraq luôn chứng minh rằng không một thế lực nào có thể duy trì được sự đoàn kết, thống nhất trong nội bộ Iraq một khi các bộ tộc, giáo phái được giải phóng hoàn toàn để tự do tranh giành quyền lực và quyền lợi kinh tế từ các mỏ dầu.

Theo giới phân tích, cuộc nổi loạn của nhóm người Shiite trong 2 ngày cuối tuần chỉ là lớp bọt bề mặt của cuộc khủng hoảng chính trị kéo dài nhiều tháng qua, với hàng loạt cuộc biểu tình rầm rộ của người dân trên đường phố Baghdad và cả trong nghị trường. Cuộc khủng hoảng đó bắt đầu từ khi Thủ tướng Abadi tiến hành một cuộc cải tổ nội các, thay thế một loạt chính khách có quan hệ chính trị bằng những nhà cải cách và kỹ trị. Nhưng đề xuất cải tổ của ông Abadi đã vấp phải phản ứng từ các khối chính trị lớn trong liên minh chính phủ, dẫn đến những tranh cãi ồn ào, và hàng ngàn người dân xuống đường để biểu thị sự không hài lòng với cách điều hành đất nước của ông Abadi.

Trong một diễn biến mới nhất cho thấy, tình hình an ninh tại Iraq vẫn đang hết sức bất ổn. Ngày 2-5, một vụ đánh bom xe nhắm vào đoàn người Hồi giáo Shiite hành hương về nơi chôn cất vị Imam thế kỷ thứ 8 Imam Moussa al-Kadhim tại khu Kadhimiyah, phía Bắc Baghdad làm 18 người chết, 45 người bị thương.

IS đã lên tiếng nhận trách nhiệm vụ đánh bom này để thách thức Mỹ và chính quyền Iraq trong các nỗ lực bảo đảm an ninh gần đây. IS muốn chứng minh rằng, kế hoạch tăng cường cố vấn người Mỹ đến tận các đơn vị quân sự ở địa phương của Iraq sẽ khó đạt được mục tiêu với bối cảnh sắc tộc và giáo phái còn phân hóa.

Giới phân tích cho rằng, thay vì lo hỗ trợ về mặt quân sự để đánh IS, Washington nên giúp Baghdad giải quyết khủng hoảng để củng cố nội bộ chính trị, từ đó mới có thể có được kế hoạch chiến đấu chống IS hiệu quả hơn.

Văn Trương (tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.