Khẩn trương hồi sinh Làng Nủ sau lũ quét kinh hoàng

Ám ảnh kinh hoàng

5 ngày sau cơn lũ quét kinh hoàng, không khí tang thương vẫn bao trùm nơi đây, nhiều người dân trong làng với ánh mắt thất thần nhìn xa xăm vào đống đất đá hàng triệu tấn từ núi Voi đổ xuống, vùi lấp, san bằng cả thôn Làng Nủ chỉ trong tích tắc. Họ mong ngóng các lực lượng chức năng nhanh chóng tìm được những người thân mất tích trong cơn lũ dữ.

Chưa hết bàng hoàng trước những thiệt hại nặng nề do trận lũ ống, lũ quét gây ra đối với người dân địa phương, ông Hoàng Văn Diệp, trưởng thôn Làng Nủ cho biết: Núi Voi là ngọn núi bao đời che chở, bảo vệ cho các thế hệ người dân Làng Nủ và cũng là nơi cung cấp nguồn nước làm nên cánh đồng lúa trù phú bên dưới, nay lại nổi cơn thịnh nộ khiến cả thôn chìm trong tang tóc, đau thương. Chỉ sau một tiếng nổ, hàng triệu mét khối đất đá của núi Voi đã san phẳng ngôi làng nhỏ, cuốn 37 hộ gia đình với 158 nhân khẩu ra suối.

Những hình ảnh kinh hoàng về cơn lũ quét đổ xuống Làng Nủ vẫn còn ám ảnh trong tâm trí thân nhân các nạn nhân xấu số. Với vẻ mặt thất thần, đôi mắt trũng sâu sau mấy ngày không ngủ, anh Sầm Văn Bóng (sinh năm 1980) kể lại: Trước khi lũ quét xảy ra, trời mưa rất nhiều, có khi kéo dài đến cả tháng trời. Vì thế, bản thân anh và các thành viên trong gia đình nhiều ngày qua thường thay nhau thức để canh chừng, sợ lũ quét đổ về. Ngày 10/9, do có công việc phải đến nhà người em nên tôi dậy sớm và rời nhà lúc hơn 5h sáng.

Vừa đi được 400-500 mét thì nghe tiếng nổ lớn, quay lại thì mọi thứ đã quá muộn, lũ quét đổ về ầm ầm bao trùm cả Làng Nủ. Cơn lũ đã cướp đi 5 người trong gia đình anh Bóng gồm vợ anh là chị Hoàng Thị Xuyến (sinh năm 1984), con trai cả Hoàng Ngọc Bàn (sinh năm 2002), con dâu Đặng Thúy Nhài (sinh năm 2006), con gái út Hoàng Thị Xuân Mai (sinh năm 2008) và cháu nội mới 38 ngày tuổi. Sau 4 ngày, dưới sự chỉ đạo, lãnh đạo kịp thời của các cấp chính quyền và được sự hỗ trợ tích cực của các lực lượng chức năng, đến sáng 14/9, toàn bộ 5 người trong gia đình anh Bóng bị mất tích đã tìm được thi thể và được an táng chu toàn theo phong tục của địa phương.

Không khí tang thương khủng khiếp bao trùm khắp thôn Làng Nủ. Không còn nước mắt để khóc, cạn kiệt sức lực bởi lũ quét kinh hoàng tàn phá chẳng còn để lại bất cứ thứ gì ngoài bùn đất, rác rưởi lẫn trong dòng suối giờ đang đông cứng lại. Những tiếng khóc xé lòng của thân nhân người mất tích mỗi khi lực lượng chức năng tìm thấy thi thể của người thân họ khiến những người xung quanh quặn lòng.

Sáng 12/9, khi lực lượng chức năng thông báo việc tìm thấy thi thể con gái thì tiếng gào khóc xé lòng của chị Đặng Phương Linh khiến những người xung quanh quặn lòng lại. 2 ngày nay, chị Linh đến hiện trường ngóng tin hai con bé bỏng đang học tiểu học và mẹ chồng mất tích. Những người thân luôn bên cạnh động viên chị cố gắng vượt qua nỗi đau đớn này. Trong tiếng nấc nghẹn ngào, chị Linh cho biết, sáng sớm 10/9, gia đình gồm mẹ ruột, chồng và hai con chị đang ngủ trong nhà. Một tiếng nổ lớn đã đánh thức chị dậy.

Bước ra cửa và nhìn lên phía núi Voi, chị Linh thấy một màu đỏ rực, rồi đất đá ầm ầm đổ xuống. Những tiếng hô hoán của chị bị nhấn chìm bởi hàng triệu triệu đất đá cùng những người thân của mình trong lũ quét khủng khiếp. "Thảm họa này khủng khiếp quá. Nó đến khi mẹ già và hai con nhỏ của tôi còn đang say giấc", chị Linh nghẹn ngào khóc và cùng người thân đi theo quan tài đưa con đến nơi an táng.

Sau khi lo hậu sự xong cho con dâu và hai cháu gái, bà Hoàng Thị Sời (58 tuổi) cầm di ảnh cô cháu gái còn lại đến hiện trường tìm kiếm thông tin. Bà Sời chia sẻ nhà con trai bà gồm 5 người thì hiện chỉ có anh Hoàng Văn Nhầm (36 tuổi) may mắn sống sót, được người dân tìm thấy ở cuối làng. Hiện tại anh Nhầm đang được điều trị tại Bệnh viện Đa khoa huyện Bảo Yên với chân bị gãy, đa chấn thương. 4 người còn lại là con dâu cùng 3 cháu đã chết và mất tích. Còn rất nhiều người dân vẫn đang trông chờ người thân của mình được tìm thấy sau chuỗi ngày dài mất tích bởi cơn lũ quét kinh hoàng.

Khẩn trương tái thiết, hồi sinh Làng Nủ

Chỉ 2 ngày sau khi xảy ra thảm họa lũ quét kinh hoàng ở Làng Nủ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã có mặt tại hiện trường. Chiều muộn ngày 12/9, dừng xe ở đầu cầu Làng Nủ, bất chấp nguy hiểm, sụt lún, Thủ tướng Phạm Minh Chính xuống đi bộ, trực tiếp lội xuống những điểm sạt lở, nơi các lực lượng Công an, Quân đội đang tìm kiếm những người mất tích để thị sát tình hình, thăm hỏi đời sống của người dân, kiểm tra, động viên các lực lượng đang làm nhiệm vụ cứu nạn, cứu hộ, phát biểu chỉ đạo nhanh tại đây.

Chứng kiến những hậu quả thảm khốc của cơn lũ quét kinh hoàng, lắng nghe những tâm sự buốt lòng, quặn đau của bà con nơi đây, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã nhiều lần bật khóc, bày tỏ nỗi xúc động mạnh mẽ, đau lòng trước thiệt hại vô cùng nặng nề của bão lũ gây ra trên địa bàn cả nước, trong đó có thôn Làng Nủ, xã Phúc Khánh, huyện Bảo Yên, Lào Cai. Sau khi gửi lời chia buồn, thăm hỏi ân cần, sâu sắc đến Đảng bộ, chính quyền, nhân dân tỉnh Lào Cai nói chung và các gia đình có người thân bị tử vong, bị thương, mất tích trong lũ lụt của thôn Làng Nủ nói riêng; động viên các lực lượng làm nhiệm vụ, Thủ tướng Phạm Minh Chính chỉ đạo các bộ, ngành và tỉnh Lào Cai phải sớm khôi phục, xây dựng lại Làng Nủ mới an toàn, bình yên, văn minh cho người dân nơi đây, những người còn sống phần nào nguôi ngoai đi nỗi đau đớn đến tận cùng này.

Thủ tướng giao chậm nhất đến ngày 31/12/2024 phải có một ngôi làng mới đảm bảo an toàn, văn minh, lành mạnh, có nhà văn hóa, khu vui chơi cho trẻ em, người già. Cùng với đó, tỉnh Lào Cai, các đơn vị chức năng trong đó có Công an, Quân đội các lực lượng khác ổn định tình hình nhân dân, hỗ trợ khôi phục lại thôn Làng Nủ. Về xây dựng các trụ sở có thể giao cho các doanh nghiệp quân đội đảm nhiệm. Tinh thần là tỉnh phải chịu trách nhiệm là chính, cần gì, thiếu gì thì báo cáo Chính phủ để giải quyết với tinh thần không để ai bị đói rét, thiếu ăn thiếu mặc, thiếu nước sạch, chỗ ở, các lực lượng phải triển khai với tinh thần trên.

Trao đổi về công tác khắc phục hậu quả, Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Trịnh Xuân Trường cho biết: “Mất mát này là quá lớn. Địa phương đã nhanh chóng triển khai công tác tìm kiếm cứu nạn, hỗ trợ người dân, đồng thời khẩn trương phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan chức năng khảo sát tìm kiếm và xác định vị trí tái thiết Làng Nủ sau lũ quét kinh hoàng. Chúng tôi rất mong sự chung tay của các lực lượng chức năng để địa phương sớm khắc phục hậu quả, ổn định cuộc sống nhân dân”.

Với sự vào cuộc kịp thời của các cấp chính quyền địa phương và lực lượng chức năng, công tác tìm kiếm nạn nhân và khắc phục hậu quả của trận lũ ống, lũ quét kinh hoàng xảy ra tại thôn Làng Nủ tiếp tục được triển khai, chạy đua theo thời gian. Cùng với đó, lãnh đạo tỉnh Lào Cai đã nhanh chóng lên phương án xây dựng khu tái định cư cho người dân Làng Nủ sớm ổn định cuộc sống.

Chiều 15/9, tỉnh Lào Cai đã "chốt" triển khai xây dựng khu tái định cư thôn Làng Nủ. Tại cuộc họp giữa lãnh đạo tỉnh Lào Cai với Trường Đại học Mỏ - Địa chất, các chuyên gia địa chất, chính quyền địa phương, có 2 phương án lựa chọn địa điểm xây dựng Làng Nủ được đưa ra. Phương án thứ nhất: Lựa chọn xây khu tái định cư giữa cánh đồng (khoảng 3 ha). Tuy nhiên, sau khi đi thực địa cho thấy, phương án này không an toàn vì địa hình khu vực thấp, 2 dòng suối chảy quanh, nguy cơ lũ quét có thể xảy ra nguy hiểm. Phương án thứ hai: Lựa chọn khu vực đồi sim (rộng khoảng 10 ha), có địa hình cao, an toàn, thuận lợi bố trí hạ tầng giao thông, điện nước, rộng rãi. Phương án này qua khảo sát thực địa thấy rất hợp lý và được 100% người dân biểu quyết thống nhất.

Từ ngày 16/9, máy móc phương tiện kỹ thuật sẽ được huy động vào triển khai đo đạc, đền bù giải phóng mặt bằng và thi công để hoàn thành trước 31/12. Chính quyền đề nghị nhân dân cùng tham gia giúp đỡ công nhân xây dựng để có làng mới đẹp, khang trang, hồi sinh Làng Nủ. Khu tái định cư sẽ xây theo lối nhà sàn của người Tày, do Hội Kiến trúc sư Việt Nam thiết kế, đảm bảo giữ gìn và phát huy được nét truyền thống trong văn hóa của người dân nơi đây.