“Kẻ lừa đảo tài chính thiên tài” của thế kỷ

Bernard Madoff là một nhà tài chính người Mỹ, người đã thực hiện kế hoạch kinh doanh theo mô hình “kim tự tháp” lớn nhất trong lịch sử. Trong hơn 40 năm hoạt động, công ty của ông ta đã lừa đảo khoảng 3 triệu người, là những người rất giàu và tầng lớp trung lưu. Tổng thiệt hại tài chính của những người gửi tiền bị lừa đảo lên tới 64,8 tỷ USD.

Điều đáng ngạc nhiên nhất là không một thành viên nào trong gia đình Madoff biết về vụ lừa đảo này. Có nhiều người coi ông ta là một thiên tài vĩ đại, những người khác lại coi đó là một tên tội phạm khủng khiếp. Bằng cách nào mà Madoff để thực hiện một vụ lừa đảo như vậy và trong nhiều năm đã khéo léo che giấu điều đó với gia đình, với các nhà đầu tư và nhà nước?

Gia đình

Bernard Madoff sinh năm 1938 tại Queens, một trong những quận của New York. Bernard là con của một gia đình Do Thái nghèo có cha là thợ sửa ông nước và mẹ làm nội trợ. Người cha đã cố gắng cả đời để thoát nghèo, vì vậy ông đã tham gia giao dịch trên thị trường chứng khoán và đây là nguồn thu nhập chính của gia đình. Thiếu tiền trầm trọng, ông vẫn liều lĩnh mở một cơ sở kinh doanh bán đồ thể thao nhưng công ty nhanh chóng bị phá sản.

Sau khi tốt nghiệp trung học, Bernard vào Đại học Alabama. Sau năm thứ nhất Bernard chuyển đến Đại học Hofstra, sau đó được nhận bằng cử nhân chính trị vào năm 1960. Trong thời gian học, Bernard đã gặp người vợ tương lai, một cô gái xuất thân từ gia đình giàu có tên là Ruth Alpern. Đám cưới được tổ chức vào năm 1959 và họ đã chung sống cho đến khi Bernard bị bắt vào năm 2009.

“Kẻ lừa đảo tài chính thiên tài” của thế kỷ -0
Bernard Madoff tại nơi làm việc.

Khởi nghiệp

Khi còn trẻ, Bernard làm nhân viên cứu hộ trên biển, làm lắp đặt hệ thống tưới nước, người thu gom rác v.v... Khi đã kiếm được 5.000 USD, anh ta đã biết cách quản lý tiền của người khác. Năm 1960, Bernard thành lập công ty đầu tiên là Madoff Investment Securities. Để làm được điều này, Bernard cần số tiền lớn nên quyết định vay 50.000 USD từ bố vợ là nhà tài chính Saul Alpern, người đã dùng các mối quan hệ để khuyến nghị bạn bè và những người quen đầu tư vào doanh nghiệp của con rể.

Tin tưởng Alpern và nuôi mộng làm giàu, các nhà đầu tư bắt đầu rót tiền vào công ty của Madoff. Tuy nhiên, công ty này vẫn khó cạnh tranh với các đối thủ lớn hơn. Sau đó, Bernard nảy ra ý tưởng tuyệt vời - từ bỏ các giấy tờ bằng giấy và thực hiện mọi giao dịch ở định dạng điện tử, điều mà trước đó chưa ai từng làm trên thị trường chứng khoán. Nhờ những đổi mới như vậy, công ty của Madoff đã đạt đến một tầm cao mới.

Đến cuối năm 1980, công ty của Madoff đã thực hiện 5% tổng số giao dịch trên thị trường chứng khoán New York. Một cách ngẫu nhiên, kế hoạch thương mại điện tử của Madoff nhanh chóng được thông qua bởi sàn giao dịch chứng khoán NASDAQ, nơi Bernard làm chủ tịch hội đồng.

“Kẻ lừa đảo tài chính thiên tài” của thế kỷ -0
Bernard Madoff cùng vợ và hai con trai.

Vụ lừa đảo với quy mô lớn nhất

Để quản lý công việc kinh doanh mà không cần dành toàn bộ thời gian, Bernard đã lôi kéo gia đình mình vào công ty, gồm hai con trai Andrew và Mark, ông anh trai và những người thân khác nữa. Điều kỳ lạ là không ai trong gia đình thực sự biết toàn bộ kế hoạch của đế chế kinh doanh vì Bernard đã khéo léo tránh mọi câu hỏi của họ.

Công ty của Madoff cũng như người chủ sở hữu rất có uy tín và được coi là đáng tin cậy và ổn định. Mọi người tin tưởng vào nhà tài chính này, vì vậy không chỉ những người bình thường, mà cả những cá mập kinh doanh cũng sẵn sàng mang tiền đầu tư vào đó với lãi suất 12-13% mỗi năm. Điều đáng chú ý là Bernard đã nghiên cứu về từng nhà đầu tư và với một lý do nào đó mà đôi khi từ chối hợp tác với họ hoặc đề nghị người gửi tiền rút tiền của họ ra. Động thái tâm lý như vậy trong hầu hết các trường hợp đều có hiệu quả 100% và mọi người tiếp tục đầu tư tiền của họ. Điều thu hút các nhà đầu tư hơn nữa là trong số đó có những người nổi tiếng như nam diễn viên John Malkovich, MC Larry King và nhiều người khác.

Ngoài ra, Bernard Madoff đã nâng uy tín của mình với dân chúng bằng những khoản đóng góp hào phóng cho việc từ thiện: Tài trợ cho các tổ chức giáo dục, nhà hát, viện bảo tàng, các nghiên cứu khoa học nhằm tìm ra phương pháp chữa trị bệnh ung thư và tiểu đường.

Đối với công ty của mình, Bernard đã chọn mô hình Ponzi nổi tiếng, trong đó lợi nhuận được trả đầy đủ cho các nhà đầu tư, thông qua sự đóng góp của các khách hàng tiếp theo. Với một kim tự tháp tài chính như vậy nên hoạt động đã thành công trong nhiều năm và hầu như không gây ra sự nghi ngờ nào. Quỹ đầu tư tiền của khách hàng được rót vào các ngành có rủi ro thấp như bất động sản và ngành dầu mỏ. Vị doanh nhân này đã quyết định dành tất cả lợi nhuận vượt trội cho việc đi lại, mua hàng xa xỉ, ô tô, máy bay và các thứ khác.

Mặc dù thực tế là công ty không cung cấp cho các nhà đầu tư quyền truy cập trực tiếp vào tài khoản cá nhân, Madoff vẫn liên tục trả lãi cho tất cả những người gửi tiền, bất kể tình hình trong nước như thế nào và tất cả các thông tin về giao dịch đều đến với họ qua e-mail. Có một trong số ít người, như nhà phân tích tài chính Harry Markopoulos không tin tưởng Madoff và đã nhiều lần gửi đơn kháng cáo lên Ủy ban Chứng khoán vì nghi ngờ doanh nhân này lừa đảo. Harry chắc chắn rằng lợi nhuận như vậy không thể kiếm được một cách hợp pháp, nhưng đã không ai chú ý đến tuyên bố của ông.

“Kẻ lừa đảo tài chính thiên tài” của thế kỷ -0
“Kẻ lừa đảo tài chính thiên tài” của thế kỷ -1
Bernard Madoff bị bắt và giam giữ.

Thất bại

Năm 2008, cuộc khủng hoảng xảy ra đã giáng một đòn nặng nề vào “kim thự tháp”. Các nhà đầu tư mới không được bổ sung thêm, vì vậy không còn nguồn để kiếm lợi nhuận. Sau đó, Madoff đã tập hợp cả gia đình và thừa nhận rằng toàn bộ thành công của họ đều bằng cách dối trá. Madoff sẽ giải quyết mọi việc trong một tuần để giữ an toàn cho gia đình và tự mình ra đầu thú với chính quyền. Nhưng, hai người con trai vì sợ trở thành đồng phạm đã không cho ông thời gian để giải quyết như yêu cầu. Vụ lừa đảo lớn nhất trong lịch sử đã sụp đổ.

Tháng 12/2008, Bernard Madoff bị bắt. Bị cáo đã không cố gắng trốn tránh hay biện minh cho mình. Và, đến tháng 3/2009, tại phòng xử án, ông ta đã nhận tội đối với tất cả các cáo buộc. Cuối tháng 6 cùng năm, tòa kết án Bernard Madoff 150 năm tù.

Trong quá trình điều tra, phát hiện thấy có khoảng 65 tỷ USD đã bị thiếu trong tài khoản của khách hàng. Các nhà điều tra tin rằng Madoff bắt đầu thực hiện âm mưu của mình theo kế hoạch Ponzi từ giữa những năm 80, mặc dù chính ông đã tuyên bố rằng các hoạt động phi pháp của mình chỉ bắt nguồn từ những năm 90. Thông qua các dữ liệu, hóa ra là đã không có một giao dịch nào được thực hiện trên sàn chứng khoán từ tài khoản của công ty. Vì vậy, có thể ngay từ đầu “Madoff Investment Securities” của Madoff đã hoạt động theo mô hình kim tự tháp.

Kinh doanh trong tù

Song, ngay cả khi đã ở trong tù, vị doanh nhân Madoff vẫn có thể tạo ra một công việc kinh doanh có lãi - bán socola nóng. Kẻ lừa đảo tài tình này chỉ việc mua tất cả những thanh socola được bán trong nhà ăn của nhà tù, sau đó bắt đầu đóng gói rồi bán chúng cho các tù nhân khác. Hơn nữa, trong tù Madoff lại được tôn trọng và một số người coi ông là thần tượng, bởi vì trước ông ta, không ai có thể lừa được những người giàu và Chính phủ Mỹ trong nhiều năm như vậy.

Vì vậy, trong khi thụ án Bernard cảm thấy rất thoải mái. Khi vụ lừa đảo bị phát hiện, ông ta cuối cùng đã có thể thở phào nhẹ nhõm, bởi không còn phải thấp thỏm lo sợ mỗi khi hành vi gian dối của mình sắp bị phát hiện. Và Bernard hoàn toàn không hối tiếc về những việc đã thực hiện, bởi vì ông ta không ép buộc bất kỳ ai đầu tư vào quỹ của mình, thậm chí còn khuyên can nhiều người hoặc đề nghị họ rút tiền.

Những bi kịch gia đình

Điều duy nhất khiến Bernard lo lắng là gia đình người anh trai, những người mà ông cảm thấy có lỗi nhất. Ông cũng rất đau khổ khi biết rằng các con trai của mình đã giao nộp ông cho chính quyền, không để cho ông vài ngày để hoàn tất mọi việc. Khi Bernard bị điều tra, các con trai thậm chí còn từ chối bảo lãnh để ông được tại ngoại. Khi Madoff bị tống vào tù, chỉ có vợ ông là Ruth đến thăm ông, nhưng ngay sau đó hai con trai của bà đã đưa ra tối hậu thư cho bà: Hoặc là bà gặp gỡ và liên lạc với cha của họ, hoặc là họ và các con cháu của bà. Người phụ nữ đã chọn cách thứ hai.

Thế nhưng, đó chưa phải là điều đau khổ nhất so với các sự kiện bi thảm tiếp theo. 2 năm sau khi Madoff bị bắt, người con trai cả là Mark vì không thể chịu được áp lực từ công chúng và những nguy cơ có thể bị buộc tội lừa đảo, đã được tìm thấy treo cổ chết trong căn hộ của mình. Còn cậu con trai út Andrew qua đời vì ung thư hạch vào năm 2014.

Cách đây không lâu, được biết rằng thi thể của chị gái Bernard là Sondra Winner và chồng là Marvin được tìm thấy chính trong ngôi nhà của họ. Theo các chuyên gia, Marvin, 90 tuổi, đã giết người vợ 87 tuổi của mình, sau đó ông ta tự sát. Hiện vẫn chưa rõ những cái chết này có liên quan đến người em trai Madoff hay không. Bản thân Madoff đã chết trong tù vì nguyên nhân tự nhiên vào năm 2021 ở tuổi 82, người vợ góa của ông hiện sống gần các cháu của bà tại một thị trấn nhỏ ở New Englan.

Bất luận thế nào thì Bernard Madoff đã trở thành một huyền thoại thực sự và trở nên nổi tiếng trên toàn thế giới. Bất kể tai tiếng của mình, ông ta sẽ được ghi nhớ trong lịch sử như một thiên tài tài chính, người đã dàn dựng vụ lừa đảo có quy mô lớn nhất trong lịch sử.

Hải Yến (Tổng hợp)

Các tin khác

Khi những băng đảng địa phương vươn vòi bạch tuộc ra toàn cầu

Khi những băng đảng địa phương vươn vòi bạch tuộc ra toàn cầu

Chiến dịch Hard Ball được Mỹ và các đồng minh phương Tây đồng loạt triển khai vào những ngày đầu tháng 7/2026 nhằm vào một mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia có nguồn gốc từ vùng Punjab, Ấn Độ đã gây tiếng vang lớn. Không chỉ là một chiến công của lực lượng hành pháp, đây còn là hồi chuông cảnh báo về một xu thế đáng ngại về cách các băng nhóm tội phạm địa phương vươn ra toàn cầu.

Mở cơ hội làm lại cuộc đời cho người vị thành niên phạm tội

Mở cơ hội làm lại cuộc đời cho người vị thành niên phạm tội

Do thiếu sự chăm sóc, dạy dỗ của cha mẹ, một số đứa trẻ đã tụ tập thành từng nhóm, học theo phim ảnh ngoài luồng, game lậu và những clip xấu trên mạng xã hội… đặt những loại hung khí như mác, kiếm, dao phóng lợn để thủ thân và khi mâu thuẫn xảy ra thì lập tức ra tay phủ đầu. Nhiều đứa trẻ phạm pháp khi bị cơ quan chức năng xử lý, giáo dục... thì gia đình mới vỡ òa chuyện con cái mình hư hỏng.

Đại tá KGB giải mật những phi vụ đình đám…

Đại tá KGB giải mật những phi vụ đình đám…

Năm 1985 - Năm gián điệp (Year of the Spy) được truyền thông Mỹ dùng trong thời Chiến tranh Lạnh, sau khi FBI (Cục Điều tra Liên bang Mỹ) bắt giữ hàng loạt điệp viên hoạt động cho Liên Xô. Cuộc phỏng vấn dưới đây của cựu Đại tá tình báo KGB Viktor Cherkashin với tạp chí trực tuyến Lưu trữ lịch sử gián điệp Nga (EHA) đã “giải mật” phần nào những vụ scandal này.

Thiếu tướng tình báo Nga và công lao trong chiến dịch OLJ

Thiếu tướng tình báo Nga và công lao trong chiến dịch OLJ

Operation Long Jump (Chiến dịch Nhảy xa) hay OLJ do Đức Quốc xã khởi xướng nhằm ám sát đồng thời ba lãnh đạo Đồng minh trong Thế chiến II, J. Stalin (Liên Xô), W.Churchill (Thủ tướng Anh) và Tổng thống Mỹ Roosevelt tại Hội nghị Tehran 1943 đã thất bại do sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan phản gián Đồng minh, đặc biệt là của tình báo Liên Xô.

30 năm săn lùng “Bố già cuối cùng”

30 năm săn lùng “Bố già cuối cùng”

Sau gần 30 năm lẩn trốn, Matteo Messina Denaro, trùm mafia bị truy nã gắt gao nhất nước Ý, bị bắt vào đầu năm 2023. Nhưng việc sa lưới của “bố già cuối cùng” không đồng nghĩa với sự kết thúc của Cosa Nostra, băng đảng mafia ở đảo Sicily, Ý. Đằng sau ông ta là cả một hệ sinh thái tài chính, chính trị và văn hóa im lặng đã giúp mafia Sicily tồn tại, thích nghi và tiếp tục vận hành trong thế kỷ XXI.

Ngăn chặn tội phạm sử dụng công nghệ cao “nhập khẩu”

Ngăn chặn tội phạm sử dụng công nghệ cao “nhập khẩu”

Sau khi Cảnh sát Vương quốc Campuchia tập trung đánh mạnh các “tập đoàn” tội phạm sử dụng công nghệ cao do người nước ngoài cầm đầu, một số đối tượng tìm cách chuyển đến các quốc gia lân cận để hoạt động. Để phòng ngừa, ngăn chặn các đối tượng tìm cách nhập cảnh trái phép vào các tỉnh thành trong nước lén lút hoạt động, Ban giám đốc Công an TP Hồ Chí Minh đã chỉ đạo cho các đơn vị nghiệp vụ vào cuộc và đã phát hiện, triệt phá nhiều ổ nhóm lừa đảo qua mạng, khởi tố 8 vụ án với 26 bị can về tội “Tổ chức, môi giới cho người khác ở lại Việt Nam trái phép”.

26 năm trả tiền thuê nhà để giữ hiện trường

26 năm trả tiền thuê nhà để giữ hiện trường

Suốt 26 năm sau khi vợ bị sát hại tại căn hộ ở thành phố Nagoya, Nhật Bản, người chồng âm thầm trả tiền thuê nhà để giữ nguyên hiện trường vụ án, một quyết định tưởng chừng vô vọng nhưng cuối cùng lại giúp ông chứng kiến ngày hung thủ lộ diện sau hơn một phần tư thế kỷ trốn tránh công lý.

Bẫy tuyển dụng trá hình dưới vỏ bọc tư vấn

Bẫy tuyển dụng trá hình dưới vỏ bọc tư vấn

Đằng sau những lời mời gọi tưởng như thuần túy nghề nghiệp là một phương thức tiếp cận ngày càng tinh vi: dựng lên các công ty tư vấn, công ty nhân sự hoặc tổ chức nghiên cứu không có thực để mở đường cho việc thu thập thông tin.

Hai chiếc điện thoại và cuộc truy đuổi liên lục địa

Hai chiếc điện thoại và cuộc truy đuổi liên lục địa

Hai chiếc điện thoại bị thu giữ trong một vụ án ma túy tại một thị trấn nhỏ của Thụy Điển cuối năm 2023 đã dẫn các điều tra viên lần theo dấu vết của một mạng lưới tội phạm xuyên ba châu lục, hoạt động từ Bắc Âu tới Đông Nam Á và Australia.

Cuộc mặc cả 24 tỷ USD và bài toán của Iran

Cuộc mặc cả 24 tỷ USD và bài toán của Iran

Phát biểu mới đây của cố vấn lãnh đạo tối cao Iran Mohsen Rezaei rằng một thỏa thuận với Mỹ chỉ có thể đạt được nếu Washington giải ngân 24 tỷ USD tài sản bị phong tỏa đã mở ra một câu hỏi lớn hơn: Iran đang có bao nhiêu tiền bị giữ ở nước ngoài, vì sao họ không thể lấy lại, và số tiền đó có thể giúp hồi sinh một nền kinh tế đang kiệt sức?

Tranh cãi về việc bổ nhiệm tân giám đốc Mossad

Tranh cãi về việc bổ nhiệm tân giám đốc Mossad

Việc bổ nhiệm người đứng đầu các cơ quan an ninh ở Israel hiếm khi diễn ra mà không có những cuộc đấu đá hậu trường. Tuy nhiên, quá trình phê chuẩn Thiếu tướng Roman Hofman vào chức vụ giám đốc Cơ quan tình báo Mossad đã trở thành một cuộc đối đầu pháp lý chưa từng có tiền lệ. việc Thủ tướng Benjamin Netanyahu đề cử ông đã gây chia rẽ trong giới lãnh đạo cấp cao của đất nước.

Nghi án lộ tài liệu mật tại Phủ Tổng thống Pháp

Nghi án lộ tài liệu mật tại Phủ Tổng thống Pháp

Cơ quan công tố Pháp đang điều tra một số quân nhân và cá nhân dân sự bị nghi thiết lập cấu trúc hoạt động dưới dạng công ty tư nhân nhằm khai thác, trao đổi trái phép thông tin mật và trang bị quân sự.

Biến tướng ăn xin đường phố

Biến tướng ăn xin đường phố

Núp bóng dưới danh nghĩa “khối nghỉ hè” đi làm thêm, những đứa trẻ đang lang thang ăn xin, bán vé số ở các khu phố, chợ đêm luôn có cha mẹ hoặc một tổ nhóm phía sau điều khiển và chỉ đạo. Đồng tiền kiếm được trên thân xác và sức lao động của trẻ em trở thành nỗi nhức nhối chưa có lời giải trong nhiều năm nay…

Nước Pháp và những “cánh cửa số” quên chưa khóa

Nước Pháp và những “cánh cửa số” quên chưa khóa

Hàng chục triệu dữ liệu gắn với giấy tờ định danh - hộ chiếu, căn cước, thẻ cư trú - được rao bán công khai trên một diễn đàn tội phạm mạng hôm 16/4. Người rao bán ẩn danh sau tài khoản “breach3d” tuyên bố dữ liệu lấy từ ANTS, cơ quan chính phủ phụ trách cấp thẻ căn cước, hộ chiếu, thẻ cư trú, giấy phép lái xe và đăng ký xe tại Pháp. Ít ngày sau, Bộ Nội vụ Pháp xác nhận vụ việc và mở điều tra. Vụ việc không phải là một hiện tượng đơn lẻ, mà nối vào chuỗi sự cố an ninh mạng nhằm vào các cơ sở dữ liệu công của Pháp từ cuối năm 2025.

Trung Đông và Bắc Phi cùng hợp tác chống tội phạm mạng

Trung Đông và Bắc Phi cùng hợp tác chống tội phạm mạng

Trong một thế giới mà tội phạm mạng không còn biên giới, việc đối phó với chúng đòi hỏi sự chung tay toàn cầu. Khu vực Trung Đông và Bắc Phi (MENA), nơi ghi nhận mức tăng chóng mặt của các cuộc tấn công mạng, vừa chứng kiến một chiến dịch hợp tác chưa từng có trong lịch sử: Chiến dịch Ramz.

Vẫn sôi động “chợ đen” động vật hoang dã

Vẫn sôi động “chợ đen” động vật hoang dã

Núp bóng dưới các tên gọi “hội sinh vật cảnh, CLB giải cứu, nhóm yêu động vật...” nhưng thực tế, phía sau đó là cảnh buôn bán, trao đổi động vật hoang dã bằng các mật danh, từ lóng. Sự bùng nổ các khu “chợ ảo” bán hàng thật, không chỉ tiếp tay tận diệt muông thú mà còn tiềm ẩn hiểm họa lây lan dịch bệnh...

Đốt cả sự nghiệp trên làn khói trắng

Đốt cả sự nghiệp trên làn khói trắng

Khi vụ việc ca sĩ Miu Lê còn đang phả hơi nóng hầm hập trên các phương tiện thông tin đại chúng, giới giải trí lại rúng động bởi việc Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy Công an TP Hồ Chí Minh bắt quả tang ca sĩ Long Nhật (Đinh Long Nhật) và Sơn Ngọc Minh đang tàng trữ và sử dụng trái phép chất ma túy.

Vén màn thủ đoạn buôn lậu vàng xuyên biên giới

Vén màn thủ đoạn buôn lậu vàng xuyên biên giới

Trong dòng người qua lại tấp nập nơi cửa khẩu biên giới Tây Nam, những chiếc xe chở cá, xe đông lạnh, những hành khách mang theo vài món nữ trang hay các kiện hàng điện tử tưởng chừng vô hại vẫn ngày ngày nối nhau vào nội địa. Nhưng, phía sau vẻ bình thường ấy lại là những mắt xích của các đường dây buôn lậu vàng xuyên quốc gia với quy mô hàng trăm, hàng nghìn tỷ đồng...

Vẽ giấc mơ đổi đời bằng mai mối lấy chồng ngoại

Vẽ giấc mơ đổi đời bằng mai mối lấy chồng ngoại

Những lời quảng cáo như “lấy chồng nước ngoài đổi đời”, “sang xứ người sống sung sướng”, “không phải lao động vất vả vẫn có cuộc sống giàu sang” đang xuất hiện ngày càng nhiều trên mạng xã hội. Đằng sau những viễn cảnh hào nhoáng ấy là nguy cơ mua bán người, bóc lột sức lao động, bạo hành và nhiều bi kịch đau lòng của các cô gái trẻ nhẹ dạ cả tin.

“Tín dụng đen” biến tướng

“Tín dụng đen” biến tướng

Khi hụi (họ, biêu, phường) chuyển lên không gian mạng, niềm tin không còn được kiểm chứng bằng sự gần gũi hay danh dự cá nhân, mà bằng những hình ảnh, lời quảng cáo hoặc lượt tương tác trên mạng xã hội. Điều này khiến nhiều người tin tưởng mù quáng, thậm chí bán nhà đất, cầm cố tài sản, vay nặng lãi để tham gia. Từ chơi hụi online, họ rơi vào cái bẫy của “tín dụng đen”...